Khoảng cách khó lòng san lấp

Trước thời điểm khai mạc, Chủ tịch Liên đoàn Bóng đá châu Á (AFC) Sheikh Salman khẳng định: AFC sở hữu nền tảng vững chắc hơn bao giờ hết, khi mang tới World Cup 2026 một phái đoàn đông và đáng gờm nhất lịch sử. Ba tuần sau, tất cả đã phải nói lời tạm biệt trước vòng 16 đội.

Niềm hy vọng châu Á - Đội tuyển Nhật Bản để thua đầy tiếc nuối trước Brazil ở vòng 32 đội.
Niềm hy vọng châu Á - Đội tuyển Nhật Bản để thua đầy tiếc nuối trước Brazil ở vòng 32 đội.

World Cup 2026 nâng tổng số quốc gia tham dự lên 48 đội. Các nước châu Á có tám suất trực tiếp cùng một tấm vé vớt so tài liên lục địa (play-off). Và rồi chín đại diện của AFC đã lên đường tới Mỹ, Canada và Mexico.

Sau 27 trận vòng bảng, chỉ Hàn Quốc, Nhật Bản và Australia có thể mang về ba chiến thắng duy nhất. Hai tập thể vượt qua vòng bảng là “Samurai xanh” và đội bóng Xứ sở kangaroo cũng nhanh chóng gục ngã ở vòng 32 đội. Tệ hơn cả, năm trong số chín đội xếp bét bảng chính là Iraq, Qatar, Arab Saudi, Uzbekistan và Jordan.

Với châu Phi, họ cũng được Liên đoàn Bóng đá thế giới (FIFA) ưu ái mở rộng suất tham dự tương tự như châu Á. Thế nhưng, ngoại trừ Tunisia, chín trong số 10 đại diện đều vượt qua vòng bảng. Đặc biệt, Morocco còn tiến thẳng vào tứ kết sau chiến thắng 3-0 trước chủ nhà Canada. Hai châu lục sở hữu kết quả trái ngược.

“Việc chỉ hai đại diện châu Á đi tiếp ở vòng 32 đội cho thấy trình độ cạnh tranh toàn cầu đã tăng cao đến mức khó tin. Dù các đội của chúng ta không ngừng tiến bộ và giàu tinh thần chiến đấu, vẫn tồn tại khoảng cách rất lớn để vươn tới nhóm đỉnh cao”, ông Sheikh Salman thừa nhận.

Năm 2022, khi châu Á chỉ có sáu suất tham dự, cả Nhật Bản, Hàn Quốc lẫn Australia đều lọt vào vòng loại trực tiếp. Năm 2026, số vé tăng gấp rưỡi, số đội bóng thuộc AFC đi tiếp lại hụt đi một phần ba. Ngay cả tập thể sáng giá nhất - Nhật Bản, cũng không thể vượt qua Brazil, dù sớm vươn lên dẫn trước trong hiệp 1. Bàn thua muộn ở phút bù giờ khiến “Samurai xanh” thêm một lần nữa thất bại ở vòng loại trực tiếp, sau năm kỳ liên tiếp vượt qua vòng bảng. Bước tới World Cup và trụ lại ở sân chơi lớn nhất hành tinh, rõ ràng, là hai bài toán hoàn toàn khác nhau.

Thủ quân đội tuyển Italia từng đăng quang World Cup 2006, giờ đảm nhiệm vai trò huấn luyện viên trưởng Đội tuyển Uzbekistan, Fabio Cannavaro nhấn mạnh: “Điều chúng ta cần cải thiện là bóng đá châu Á nói chung, chứ không riêng gì Uzbekistan. Ngoài Nhật Bản, Australia và có lẽ Iran, các đội còn lại đều phải rút kinh nghiệm để sớm có ngày tiến bộ”.

Cánh cửa tham dự ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh ngày càng rộng mở. Thế nhưng, vẫn tồn tại khoảng cách khó lòng san lấp giữa các đội châu Á và nhóm các quốc gia dẫn đầu. Và chẳng có bất kỳ ưu đãi nào của FIFA rút ngắn được chênh lệch ấy.