Khi quả bóng cũng biết kể chuyện

Chỉ mất 18 giây, Mattias Svanberg đã ghi bàn thắng thứ tư cho Thụy Điển vào lưới Tunisia ở lượt trận mở màn vòng bảng. Ngay lúc ấy, trọng tài biên phất cờ báo việt vị. Song, công nghệ mới nhất lại chứng minh điều trái ngược.

Pha chạm bóng của tiền đạo Isak (số 9) khiến bàn thắng của Svanberg (số 19) hợp lệ.
Pha chạm bóng của tiền đạo Isak (số 9) khiến bàn thắng của Svanberg (số 19) hợp lệ.

Trong chiến thắng 5-1 của Thụy Điển trước Tunisia tại Monterrey, cầu thủ dự bị Svanberg đã dứt điểm thành bàn sau quả đá phạt của Yasin Ayari. Thời điểm đồng đội phất bóng lên, Svanberg đứng sau hậu vệ cuối cùng của đối phương, một tình huống việt vị tưởng như quá rõ ràng khiến trọng tài biên nhanh chóng phất cờ. Dẫu vậy, tổ trọng tài VAR phát hiện tiền đạo Alexander Isak đã chạm nhẹ vào quả bóng trên đường di chuyển. Cú chạm ấy vừa đúng thời điểm Svanberg trở lại vị trí hợp lệ, và bàn thắng được công nhận.

Công nghệ giúp trọng tài chính Yael Falcón nhìn thấy pha chạm bóng là hệ thống dùng âm thanh và đồ họa vốn quen thuộc trong môn cricket. Các đài truyền hình đã dựa vào yếu tố này để dựng đồ họa tái hiện đúng khoảnh khắc Isak hất bóng ra sau lưng.

Thực tế, từ World Cup 2022, Adidas đã cấy vào quả bóng một cảm biến chuyển động. Mẫu bóng mới nhất mang tên Trionda gửi về dữ liệu vị trí 500 lần mỗi giây, nhanh hơn nhiều lần so với khả năng ghi nhận của mắt người. Kết hợp cùng dữ liệu vị trí cầu thủ và trí tuệ nhân tạo, hệ thống xác định gần như tức thời thời điểm và lực mà một cú chạm tác động lên bóng. Cũng nhờ cảm biến này, Adidas đo được hai pha lập công của Ayari đạt tốc độ 120 và 118 km/giờ, nhanh nhất giải đấu tính đến hiện tại.

Quả bóng, vì thế, đã trở thành một nhân chứng không biết nói dối. Cristiano Ronaldo (CR7) từng nếm trải điều đó theo cách cay đắng hơn. Bốn năm trước tại Lusail, anh ăn mừng như thể đã chạm vào pha tạt bóng của Bruno Fernandes trong trận gặp Uruguay. Thế nhưng, cảm biến không ghi nhận bất kỳ lực tác động nào lên bóng, và FIFA trao bàn thắng cho Fernandes. Lời khẳng định của một trong những chân sút vĩ đại nhất lịch sử không thể chiến thắng dữ liệu thực tế ghi nhận từ con chip kia.

Bóng đá tự hào là môn thể thao của khoảnh khắc, của những phán đoán bằng mắt thường và các cuộc tranh cãi bất tận. Giờ đây, mỗi bàn thắng sẽ được mổ xẻ tới từng phần nghìn giây.

Niềm vui của Svanberg được cứu vãn nhờ công nghệ. Thế nhưng, chính cảm biến nhỏ xíu ấy cũng từng tước đi niềm vui của CR7.

Khi trái bóng đã biết cách kể chuyện về tất cả những điểm chạm nó cảm nhận, trọng tài cùng người hâm mộ đã có thể tìm ra chính xác chủ nhân của mỗi pha lập công.