1/Xã Ia Mơ Nông, huyện Chư Păh (Gia Lai) có sáu thôn, làng với 80% dân số là người Jrai, cách TP Pleiku hơn 30km, đây là nơi có nhiều yếu tố thuận lợi để phát triển loại hình du lịch cộng đồng. Chỉ cần một cuộc gọi trước nửa ngày cho H’Uyên Niê, Phó Chủ tịch Hội Phụ nữ xã là cô sẽ thiết kế một tour du lịch thăm làng rất chuyên nghiệp. Khách sẽ đi thăm nhà rông của làng, khu nhà mồ, thăm ruộng lúa, ngắm sông, thăm thác Công chúa, trải nghiệm các hoạt động sinh hoạt hằng ngày của bà con Jrai như giã gạo, đan lát, dệt thổ cẩm, nướng gà, nướng thịt heo, làm món ăn dân gian… Đêm đến, khách thưởng thức ẩm thực, nghe hát dân ca, xem trình diễn cồng chiêng và múa xoang cùng bà con trong làng.
Trước đây, chị em các làng của xã chỉ biết làm nông, chăn nuôi tự cung tự cấp, nhưng 20 năm trở lại đây, đồng bào đã biết cách khai thác nét đẹp của không gian cư trú, nét độc đáo của di sản văn hóa dân tộc mình để làm du lịch, tạo thu nhập cho gia đình. Giờ đây mỗi người dân trong làng là một hướng dẫn viên tích cực, phục vụ du khách nhiệt tình, chu đáo. Trong làng có những ngôi nhà sàn nguyên bản kiến trúc truyền thống, có những nghệ nhân dệt vải giỏi như Rơ Châm H’Nhoanh, Rơ Châm Hà. Có những người già, phụ nữ trung niên, thiếu nữ, trẻ em sẵn sàng mặc trang phục truyền thống, làm người mẫu cho du khách và các nghệ sĩ nhiếp ảnh chụp ảnh nghệ thuật. Giữa làng có nhà rông văn hóa, nơi diễn ra những buổi sinh hoạt chung của dân làng, nơi tổ chức các hoạt động văn hóa văn nghệ cho du khách. Các làng đều còn duy trì các lễ hội truyền thống như: lễ mừng lúa mới, cúng bến nước, thổi tai, cầu sức khỏe, bỏ mả...
Khu nhà mồ làng Kép 1 hiện là một trong các điểm đến được nhiều du khách yêu thích lựa chọn bởi vẻ đẹp huyền bí linh thiêng. Hằng năm, vào dịp lễ bỏ mả, khu nhà mồ của làng đông vui với nhiều hoạt động trình diễn nghệ thuật dân gian và tín ngưỡng. Đồng bào Kinh, Jrai bày bán nhiều loại đồ ăn thức uống. Vẻ đẹp của những nhà mồ cũ kỹ phai bạc giữa nắng mưa nhiều năm cùng hệ thống tượng mồ đủ dáng hình chủ đề từ sinh hoạt, lễ hội, mẫu tử, phồn thực, tượng thú khiến nhiều du khách thích thú. Người già kể cho khách nghe những câu chuyện về phong tục tập quán của người Jrai, về những kiêng kỵ trong sinh nở, lễ tang, lễ cưới, những niềm tin tâm linh của người làng vào các vị thần linh trên rừng, trên trời, dưới sông, suối, trong những vật quý như chiêng, ché…
2/Mới đây, các chị em được học lớp sơ cấp nghiệp vụ du lịch cộng đồng ba tháng và được Trường cao đẳng Gia Lai cấp chứng chỉ công nhận nên khá chuyên nghiệp trong cách kết nối, đón, hướng dẫn và phục vụ du khách. Các nhà sàn hiện đã được trang trí đẹp, thoáng mát. Nhà tắm, nhà vệ sinh kiên cố, sạch sẽ. Du khách có thể trải nghiệm và tìm hiểu về cuộc sống của người dân bản địa với những sinh hoạt đời thường, ngủ đêm tại nhà dân trong làng với mức giá chỉ 100 nghìn đồng/người. Hàng lưu niệm từ thổ cẩm của chị em Câu lạc bộ dệt thổ cẩm của xã với những váy, áo, túi, khăn, gối, tấm chăn, thảm giá cả từ 150 nghìn đến 1,5 triệu đồng đang được yêu thích. Hàng đan lát, hàng nông thổ sản như gạo, muối kiến, thảo dược, mật ong, đậu, đỗ các loại, rượu ghè, bò/heo/cá gác bếp du khách đều thích thú mua mang đi.
Được biết, xã đã thành lập Câu lạc bộ dệt thổ cẩm với 30 thành viên tại làng Kép 2; tổ đan lát với 10 người và có một đội văn nghệ tại làng Phung. Cùng với đó còn có Hợp tác xã Sản xuất - Thương mại - Dịch vụ - Du lịch - Nông nghiệp Ia Mơ Nông với hơn 150 thành viên. Hiện, Ia Mơ Nông đã lắp đặt các biển báo, hướng dẫn khách du lịch đường đến các điểm tham quan.
Từ làm du lịch, nhiều chị em đã có cuộc sống no đủ, biết chăm sóc làm đẹp cho bản thân, biết tích lũy tài chính phòng khi ốm đau hoạn nạn, có chi phí để chăm lo con cái khỏe mạnh, học hành đến nơi đến chốn.
