Gió đổi chiều

Biếm họa: AREND VAN DAM
Biếm họa: AREND VAN DAM

Liên đoàn Arab (AL), Saudi Arabia, Qatar, Jordan, Ai Cập, Kuwait, Iraq đã đồng loạt phản đối quyết định của Colombia công nhận chủ quyền của Israel đối với Cao nguyên Golan, cho rằng động thái này vi phạm luật pháp quốc tế và không làm thay đổi quy chế pháp lý của vùng lãnh thổ mà cộng đồng quốc tế công nhận thuộc Syria này.

Bộ Ngoại giao Saudi Arabia khẳng định, Cao nguyên Golan là lãnh thổ của Syria bị chiếm đóng và việc Israel áp đặt luật pháp, quyền tài phán tại đây là vô hiệu theo Nghị quyết 497 của Hội đồng Bảo an (HĐBA) LHQ. Saudi Arabia kêu gọi Colombia xem xét lại quyết định và tuân thủ luật pháp quốc tế cũng như các nghị quyết của LHQ. Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Qatar nhấn mạnh, việc một quốc gia công nhận chủ quyền của Israel không thể làm thay đổi thực tế pháp lý của Cao nguyên Golan. Bộ này nhắc lại: Nghị quyết 497 năm 1981 của HĐBA LHQ xác định quyết định của Israel áp đặt luật pháp, quyền tài phán và bộ máy hành chính tại khu vực này là vô hiệu và không có giá trị pháp lý.

Jordan cũng bác bỏ quyết định của Colombia, cho rằng động thái này trái với luật pháp quốc tế và các nghị quyết liên quan của LHQ. Ai Cập đưa ra lập trường tương tự, nhấn mạnh mọi biện pháp nhằm hợp pháp hóa việc Israel kiểm soát hoặc sáp nhập Cao nguyên Golan đều không có giá trị pháp lý. Kuwait và Iraq cũng lên án quyết định của Colombia. Bộ Ngoại giao Iraq cho rằng, việc công nhận chủ quyền của một quốc gia đối với lãnh thổ chiếm đóng tạo ra “tiền lệ nguy hiểm”, làm suy yếu các nguyên tắc của luật pháp quốc tế về chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ.

Trước đó, Chính phủ Colombia ngày 10/8 tuyên bố công nhận chủ quyền của Israel đối với Cao nguyên Golan, với lý do việc Israel kiểm soát khu vực này là cần thiết đối với an ninh quốc gia. Israel kiểm soát phần lớn Cao nguyên Golan từ Syria sau cuộc xung đột năm 1967 và tuyên bố sáp nhập khu vực này vào năm 1981. Mỹ công nhận chủ quyền của Israel đối với Cao nguyên Golan năm 2019, trong khi LHQ và phần lớn cộng đồng quốc tế tiếp tục coi đây là vùng lãnh thổ của Syria bị Israel chiếm đóng.

Tuy nhiên, điều khó hiểu là Colombia đã cắt đứt quan hệ ngoại giao với Israel sau khi xung đột tại Dải Gaza bùng phát hồi tháng 10/2023. Colombia thậm chí cáo buộc Israel vi phạm tội ác chiến tranh, khiến hàng chục nghìn người chết. Tuy nhiên, việc tân Tổng thống Colombia Abelardo de la Espriella, với lập trường thân Israel, công nhận chủ quyền của Israel đối với Cao nguyên Golan cho thấy gió đã đổi chiều trong quan hệ hai bên, đặc biệt là có sự hậu thuẫn của “ông chủ” Nhà Trắng Donald Trump.