Dư luận không khỏi ngỡ ngàng khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố dọa “ném bom tơi bời” Oman, đồng minh từng đóng vai trò trung gian đàm phán về vấn đề Hormuz. Điều đáng nói, chính Washington trước đó đã chấp thuận để Muscat đảm nhận vai trò này. Song, khi thời hạn 60 ngày đặt ra cho tiến trình chấm dứt xung đột kết thúc mà không đạt kết quả, đàm phán về việc khơi thông Eo biển Hormuz cũng bế tắc, Oman lại trở thành mục tiêu hứng chịu cơn giận của ông chủ Nhà Trắng.
Thực tế, những lời đe dọa nhằm vào Oman không thể giải quyết vấn đề cốt lõi của Mỹ. Hormuz vẫn chưa được khai thông, trong khi nguy cơ gián đoạn dòng chảy dầu khí tiếp tục gây sức ép lên thị trường năng lượng. Giá nhiên liệu cao không chỉ tác động tới kinh tế Mỹ mà còn trở thành vấn đề chính trị nhạy cảm khi cuộc bầu cử giữa kỳ đang đến gần. Cử tri Mỹ khó có thể hài lòng khi chi phí năng lượng tăng cao trong lúc cuộc khủng hoảng Iran mà chính quyền Tổng thống Donald Trump khơi mào chưa có dấu hiệu kết thúc.
Trong thế bế tắc ấy, Washington tiếp tục gây sức ép với Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), quốc gia có quan hệ kinh tế quan trọng với Iran. Thậm chí, Hàn Quốc cũng bị ông Donald Trump chỉ trích vì không hỗ trợ Mỹ trong vấn đề Hormuz, dẫn tới quyết định giảm quy mô tập trận chung. Một số đồng minh châu Âu như Anh, Tây Ban Nha cũng bị phàn nàn vì không đóng góp như kỳ vọng.
Những động thái trên cho thấy một nghịch lý là càng gặp khó trong vấn đề Iran, Mỹ càng gia tăng sức ép lên các đồng minh liên quan. Tuy nhiên, trong cuộc khủng hoảng Iran hiện nay, cách tiếp cận ấy có thể “lợi bất cập hại”. Khi Washington cần một liên minh rộng lớn để gây sức ép lên Tehran, việc liên tục gây sức ép hoặc đe dọa chính những đồng minh lại có nguy cơ làm suy yếu sự phối hợp.
Cuộc bầu cử giữa kỳ vào đầu tháng 11 tới có ý nghĩa hết sức quan trọng với ông chủ Nhà Trắng. Trong trường hợp nếu tiếp tục giữ được đa số tại lưỡng viện Quốc hội Mỹ như hiện nay, Tổng thống Donald Trump sẽ rất thuận lợi để thông qua các chương trình nghị sự quan trọng trong 2 năm cuối nhiệm kỳ. Ngược lại, ông sẽ phải đối mặt với thách thức lớn nếu đảng Dân chủ kiểm soát Đồi Capitol.
Dù rất muốn sớm khơi thông dòng chảy dầu khí qua Eo biển Hormuz, nhưng cho đến nay, Mỹ vẫn chưa thể khuất phục được Iran. Việc “giận cá chém thớt”, quay sang gây áp lực với chính các đồng minh, theo giới quan sát, đã cho thấy sự bế tắc, nguy cơ sa lầy của Mỹ trong cuộc khủng hoảng tại Trung Đông.
