Cuộc gặp giữa Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin diễn ra khi thế giới đối mặt hàng loạt thách thức lớn: Xung đột Nga - Ukraine kéo dài, bất ổn tại Trung Đông, cạnh tranh Mỹ - Trung, nguy cơ chạy đua vũ trang hạt nhân… Sự kiện này được xem là một trong những điểm nhấn ngoại giao đáng chú ý nhất năm 2026, bởi quy tụ ba cường quốc có ảnh hưởng hàng đầu đến an ninh và kinh tế toàn cầu.
Theo giới quan sát, đối với Mỹ, cuộc gặp là cơ hội khẳng định vai trò của Washington trong giải quyết các vấn đề quốc tế, đồng thời thúc đẩy một khuôn khổ kiểm soát vũ khí hạt nhân mới có sự tham gia của cả Nga và Trung Quốc. Lãnh đạo Mỹ cũng có thể tận dụng đối thoại để hạn chế sự gắn kết chiến lược giữa Nga và Trung Quốc. Tuy nhiên, mục tiêu này không dễ thực hiện bởi quan hệ Nga - Trung được xây dựng trên những lợi ích kinh tế, quân sự và địa - chính trị lâu dài.
Với Nga, việc xuất hiện bên cạnh Mỹ và Trung Quốc mang ý nghĩa chính trị quan trọng, giúp Moscow khẳng định vị thế cường quốc bất chấp sức ép trừng phạt và những khó khăn từ cuộc xung đột Ukraine. Nhà lãnh đạo Nga cũng có thể tìm cách đưa vấn đề Ukraine vào khuôn khổ thương lượng rộng hơn giữa các trung tâm quyền lực. Trong khi đó, Trung Quốc có cơ hội củng cố hình ảnh một trung tâm ngoại giao toàn cầu, có khả năng kết nối các cường quốc cạnh tranh.
Các chuyên gia cho rằng, kiểm soát vũ khí hạt nhân có thể là vấn đề tạo điểm chung ban đầu giữa ba bên. Sau khi Hiệp ước cắt giảm vũ khí tấn công chiến lược mới (New START) hết hiệu lực vào tháng 2/2026, Mỹ và Nga không còn bị ràng buộc bởi thỏa thuận song phương lớn cuối cùng giới hạn vũ khí hạt nhân chiến lược. Tổng thống Donald Trump muốn xây dựng một khuôn khổ mới có sự tham gia của Trung Quốc.
Tuy nhiên, đây cũng là vấn đề bộc lộ rõ bất đồng. Mỹ và Nga mỗi nước sở hữu hơn 5.000 đầu đạn hạt nhân, trong khi Trung Quốc có hơn 600 đầu đạn. Trung Quốc do đó không muốn tham gia một thỏa thuận cắt giảm vũ khí khi tương quan lực lượng còn chênh lệch lớn. Những khác biệt về hệ thống phòng thủ tên lửa và năng lực quân sự cũng khiến một thỏa thuận toàn diện khó đạt được trong thời gian ngắn.
Vấn đề Ukraine cũng không dễ có đột phá. Nga muốn thúc đẩy giải pháp đáp ứng các yêu cầu về an ninh và lợi ích lãnh thổ, trong khi những bất đồng về bảo đảm an ninh, trừng phạt và tương lai cấu trúc an ninh châu Âu vẫn rất sâu sắc. Đáng chú ý, Ukraine không tham gia cuộc gặp. Bất kỳ một thỏa thuận nào mà thiếu sự đồng thuận của Ukraine đều có thể bị đặt vấn đề về tính chính danh và khả năng thực thi lâu dài, đồng thời có thể khiến các nước châu Âu lo ngại bị gạt khỏi những quyết định ảnh hưởng trực tiếp đến an ninh khu vực.
Ngoài ra, xung đột Mỹ - Israel với Iran và tình trạng bất ổn tại Eo biển Hormuz cũng có thể được đề cập. Đây là tuyến hàng hải đặc biệt quan trọng đối với an ninh năng lượng toàn cầu, nhất là Trung Quốc. Tuy nhiên, lợi ích của ba nước tại Trung Đông không hoàn toàn đồng nhất, khiến khả năng đạt thỏa thuận chung vẫn hạn chế.
Giới quan sát nhận định, cuộc gặp có thể diễn ra theo những hướng chính sau: Ba nhà lãnh đạo thống nhất khởi động đối thoại về ổn định chiến lược và rủi ro hạt nhân nhưng chưa đạt cam kết cụ thể; đạt một số thỏa thuận hạn chế về Ukraine hoặc năng lượng; hoặc không tạo được kết quả đáng kể do bất đồng quá lớn. Trong đó, khả năng cuộc gặp chủ yếu mang tính biểu tượng được đánh giá cao hơn.
Dù vậy, điều đáng chú ý không chỉ là kết quả đàm phán mà còn ở thông điệp chính trị phía sau sự kiện. Việc ba cường quốc cùng xuất hiện có thể tạo cảm giác những vấn đề lớn của thế giới đang được quyết định bởi một số ít quốc gia có sức mạnh vượt trội. Điều này làm dấy lên lo ngại các nước nhỏ và vừa có nguy cơ trở thành đối tượng mặc cả trong cạnh tranh quyền lực.
Tuy nhiên, ba cường quốc này dù có mối quan tâm chung tới ổn định chiến lược toàn cầu, song lại có những lợi ích, ưu tiên và tầm nhìn khác biệt về trật tự quốc tế. Hơn nữa, thế giới hiện nay có sự tham gia và ảnh hưởng của nhiều quốc gia, tổ chức quốc tế và cơ chế đa phương, khiến không một thỏa thuận riêng rẽ nào giữa ba cường quốc dù có tiềm lực mạnh bậc nhất có thể dễ dàng quyết định tương lai toàn cầu.
Vì vậy, theo giới quan sát, cuộc gặp ba bên Trung Quốc, Mỹ và Nga ngay cả trong trường hợp chỉ dừng ở những tuyên bố mang tính ngoại giao thì vẫn có ý nghĩa tích cực trong bối cảnh thế giới diễn biến phức tạp, bất định như hiện nay. Bởi duy trì đối thoại giữa những trung tâm quyền lực lớn đang cạnh tranh quyết liệt đã có thể phần nào giảm thiểu nguy cơ va chạm, xung đột. Cuộc gặp được coi càng có ý nghĩa hơn nếu đạt tiến triển trong một số vấn đề cụ thể, góp phần vào duy trì hòa bình, ổn định và hợp tác trên toàn cầu.