Xây dựng hệ sinh thái công nghiệp bán dẫn

Theo dự báo của các chuyên gia, quy mô thị trường bán dẫn toàn cầu sẽ vượt 1.000 tỷ USD vào năm 2030, trong khi thế giới đang đối mặt với nguy cơ thiếu hơn một triệu kỹ sư trong lĩnh vực này.

Trung tâm Điện tử và vi mạch bán dẫn-ESC, Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh.
Trung tâm Điện tử và vi mạch bán dẫn-ESC, Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh.

Cho nên, để tận dụng các cơ hội từ cách mạng công nghiệp 4.0, Thành phố Hồ Chí Minh đang phát triển ngành công nghiệp bán dẫn, tạo động lực tăng trưởng không chỉ cho địa phương này, mà cho cả Vùng kinh tế trọng điểm phía nam.

Đà tăng trưởng rộng mở

Nếu năm 2024, ngành công nghiệp bán dẫn ghi nhận với doanh số đạt 627 tỷ USD, vượt qua các dự báo trước đó thì năm 2025, đà tăng trưởng này dự kiến sẽ tiếp tục tăng nhanh với doanh số khoảng 697 tỷ USD, giúp ngành công nghiệp này đi đúng hướng để đạt doanh số 1.000 tỷ USD vào năm 2030.

Quỹ đạo tăng trưởng này cho thấy tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) là 7,5%, có khả năng tăng gấp đôi lên 2.000 tỷ USD vào năm 2040.

Ông Lê Trường Duy, Giám đốc Trung tâm Cách mạng công nghiệp 4.0 tại Thành phố Hồ Chí Minh (HCMC C4IR) cho biết: Ngành bán dẫn đang trở thành trụ cột chiến lược của mọi nền kinh tế hiện đại. Từ trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), điện toán đám mây đến công nghệ quốc phòng, tất cả đều phụ thuộc vào năng lực sản xuất và thiết kế vi mạch.

bandan-1.jpg
Đào tạo nguồn nhân lực tại Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh.

Tại Việt Nam, ngành bán dẫn tuy còn ở giai đoạn sơ khai nhưng đang bước vào thời kỳ chuyển mình. Các tập đoàn công nghệ hàng đầu như Samsung, Amkor, NVIDIA, Qualcomm đã chọn Việt Nam làm điểm đến chiến lược.

Đồng thời, các doanh nghiệp trong nước như Viettel cũng đang đẩy mạnh hoạt động thiết kế vi mạch. Đây là thời điểm vàng để Việt Nam tiến sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Theo Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến 2050, Việt Nam sẽ tham gia vào tất cả các công đoạn của chuỗi cung ứng bán dẫn toàn cầu: Thiết kế, chế tạo, bao gói, kiểm định.

Thị trường bán dẫn Việt Nam dự kiến đạt doanh thu 24,46 tỷ USD vào năm 2025, tăng trưởng trung bình 13,73%/năm và hướng tới quy mô 46,54 tỷ USD vào năm 2030.

Theo nền tảng phân tích dữ liệu Statista, thị trường bán dẫn Việt Nam dự kiến đạt doanh thu 24,46 tỷ USD vào năm 2025, tăng trưởng trung bình 13,73%/năm và hướng tới quy mô 46,54 tỷ USD vào năm 2030.

Thành phố Hồ Chí Minh sớm xác định ngành công nghiệp bán dẫn là lĩnh vực chiến lược với định hướng trở thành trung tâm công nghiệp bán dẫn hàng đầu khu vực.

Thành phố đã thu hút được một số tập đoàn công nghệ lớn như Intel, Samsung, Marvell, Renesas, Siemens EDA, Ampere Computing... Riêng tại Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh, có 37 dự án điện tử, vi mạch đang hoạt động với tổng vốn đầu tư hơn 7,7 tỷ USD.

Ông Nguyễn Hữu Yên, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh cho biết: Ngành công nghiệp bán dẫn nổi lên như một “mạch máu” của nền kinh tế toàn cầu, là nền tảng cốt lõi cho hầu hết các lĩnh vực công nghệ cao như trí tuệ nhân tạo, Internet vạn vật, dữ liệu lớn và các thiết bị điện tử thông minh.

Nhận thức rõ tầm quan trọng chiến lược này, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Chính phủ đã có những chỉ đạo quyết liệt nhằm tạo ra đột phá trong phát triển khoa học, công nghệ với Quyết định 1018/QĐ-TTg về chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn Việt Nam đến năm 2030 và tầm nhìn 2050.

Đối với Thành phố Hồ Chí Minh, với vai trò là đầu tàu kinh tế, khoa học và công nghệ của cả nước, việc tiên phong phát triển ngành công nghiệp bán dẫn không chỉ là cơ hội mà còn là trách nhiệm lịch sử, có tính lan tỏa cho cả Vùng kinh tế trọng điểm phía Nam và cả nước.

Nhân lực là then chốt

Để tận dụng cơ hội này, Thành phố Hồ Chí Minh có nhiều chính sách và hành động cụ thể nhằm thúc đẩy ngành công nghiệp bán dẫn.

vimach-2.jpg
Vi mạch-bán dẫn là công nghệ lõi cho các ngành công nghiệp mới nổi.

Cụ thể, địa phương này đã ký kết Biên bản ghi nhớ với Tập đoàn Advanced Micro Devices, Inc. (AMD) của Hoa Kỳ. Theo đó, AMD không chỉ hợp tác nâng cao năng lực liên quan các công nghệ tiên tiến như trí tuệ nhân tạo cho đội ngũ giảng viên, sinh viên, cán bộ. Hợp tác với Intel (IPV) trong kế hoạch đào tạo 9.000 nhân lực ngành bán dẫn đến năm 2030.

Thành phố đã ban hành kế hoạch triển khai Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn Việt Nam đến năm 2030, định hướng đến năm 2050 với những mục tiêu như hình thành và phát triển ít nhất một trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D) đạt chuẩn quốc tế trong ngành công nghiệp bán dẫn, công nghệ số cốt lõi như trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây, Internet vạn vật, dữ liệu lớn, blockchain.

Tuy nhiên, theo các chuyên gia, thách thức lớn cho Việt Nam nói chung và Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng trong phát triển ngành công nghiệp bán dẫn là thiếu nhân lực chuyên sâu. Ngành công nghiệp bán dẫn đòi hỏi nguồn nhân lực với kiến thức cao về Toán, Vật lý cùng các kỹ năng thiết kế vi mạch. Trong khi sinh viên mới ra trường thường chưa đáp ứng được các yêu cầu chuyên môn khắt khe này.

bandan-4.jpg
Trung tâm Điện tử và vi mạch bán dẫn-ESC, Khu Công nghệ cao Thành phố Hồ Chí Minh.

Ngoài ra, cơ sở hạ tầng và chính sách dành cho công nghiệp bán dẫn chưa đồng bộ, còn thiếu những cơ chế đặc thù dành riêng cho các dự án quy mô lớn; chính sách thu hút các chuyên gia quốc tế vẫn chưa đủ hấp dẫn.

Để xây dựng ngành công nghiệp bán dẫn, theo ông Nguyễn Hữu Yên, ngày 24/2 năm nay, Thành phố Hồ Chí Minh đã ban hành Kế hoạch số 1231/KH-UBND về triển khai Chiến lược phát triển công nghiệp bán dẫn Việt Nam và Chương trình phát triển nguồn nhân lực ngành công nghiệp bán dẫn đến năm 2030, định hướng đến năm 2050 tại thành phố.

Kế hoạch đã đề ra những mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp hết sức cụ thể, trong đó nhấn mạnh đến ba trụ cột chính: Phát triển nguồn nhân lực; phát triển hạ tầng và thu hút đầu tư; xây dựng hệ sinh thái bán dẫn.

Cụ thể, đến năm 2030, đào tạo ít nhất 9.000 nhân lực trình độ đại học trở lên; xây dựng ít nhất một trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D) đạt chuẩn quốc tế, mở rộng Khu Công nghệ cao, và thu hút các dự án FDI lớn; xây dựng hệ sinh thái với việc thúc đẩy nghiên cứu, khởi nghiệp đổi mới sáng tạo và tăng cường hợp tác quốc tế.

Có thể bạn quan tâm

Hồi sinh những dòng kênh, kiến tạo một thành phố đáng sống

Hồi sinh những dòng kênh, kiến tạo một thành phố đáng sống

Chương trình di dời, giải tỏa nhà trên và ven kênh rạch đang được Thành phố Hồ Chí Minh quyết liệt triển khai. Hành trình hồi sinh những dòng kênh không chỉ làm thay đổi diện mạo đô thị mà còn kiến tạo nền tảng cho một Thành phố Hồ Chí Minh xanh, hiện đại, đáng sống và phát triển bền vững cho các thế hệ mai sau.

Bắt chó thả rông tại phường Đông Hòa, Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: LÊ ĐÌNH THÌN)

Quyết tâm phòng, chống bệnh dại

Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh và các địa phương đã và đang quyết tâm đẩy lùi bệnh dại. Trong đó, ngành y tế tăng cường tuyên truyền hướng dẫn và cảnh báo với người dân còn chính quyền cũng đang ráo riết bắt chó thả rông.

Cầu Bình Khánh trên tuyến cao tốc Bến Lức-Long Thành đã đón những dòng phương tiện đầu tiên lưu thông ổn định qua sông Soài Rạp.

[Ảnh] Diện mạo mới cầu Bình Khánh sau 4 ngày thông xe

Sau 4 ngày đưa vào khai thác, cầu Bình Khánh trên tuyến cao tốc Bến Lức-Long Thành đã đón những dòng phương tiện đầu tiên lưu thông ổn định qua sông Soài Rạp. Công trình góp phần hoàn thiện tuyến giao thông huyết mạch kết nối khu vực Tây Nam Bộ với Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh Đông Nam Bộ.

Sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ theo mô hình kinh tế xanh. (Ảnh: CAO TÂN)

Kinh tế tuần hoàn, động lực chuyển đổi xanh

Trước yêu cầu thúc đẩy tăng trưởng xanh và giảm phát thải khí nhà kính, kinh tế tuần hoàn đang trở thành một định hướng phát triển có ý nghĩa chiến lược đối với Thành phố Hồ Chí Minh. Không chỉ là giải pháp quản lý môi trường, kinh tế tuần hoàn ngày càng trở thành một yếu tố quan trọng của đổi mới mô hình tăng trưởng đổi xanh.

Hiện trạng nhà của gia đình bà Nguyễn Thị Tố Nga bị bong gạch, sụt lún gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sinh hoạt của gia đình. (Ảnh: CTV)

Dân kêu cứu vì đường thoát nước gây ngập, sụt lún nền nhà nghiêm trọng

Dưới sàn nhà của người dân xuất hiện đường thoát nước, khi mưa lớn gây xói lở, ngập dãy phòng trọ, sụt lún nền nhà, bong gạch gây ảnh hưởng nghiêm trọng sinh hoạt, thậm chí có nguy cơ sập nhà. Sự việc đã được phản ánh với chính quyền địa phương nhiều lần nhưng vẫn chưa được hỗ trợ giải quyết một cách triệt để.

Tăng trưởng GRDP 9 tháng Thành phố Hồ Chí Minh đạt 9,06% là tốc độ tăng cao nhất trong 15 năm qua. (Ảnh: TÙNG ANH)

Tăng trưởng quý III bứt phá, Thành phố Hồ Chí Minh tạo đà mục tiêu hai con số

Mức tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) của Thành phố Hồ Chí Minh trong quý III đạt 9,86% so với cùng kỳ năm trước (nếu loại trừ yếu tố dầu khí tăng 10,08%). Đây là nhịp tăng bứt phá mạnh mẽ nhất của Thành phố trong nhiều năm qua, góp phần đưa tốc độ tăng trưởng GRDP bình quân 9 tháng năm 2026 đạt 9,06%.

Hiện thực hóa chiến lược đưa Thành phố Hồ Chí Minh thành trung tâm trí tuệ nhân tạo

Hiện thực hóa chiến lược đưa Thành phố Hồ Chí Minh thành trung tâm trí tuệ nhân tạo

Thành phố Hồ Chí Minh đang đứng trước bước ngoặt khi bước vào kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo (AI), giai đoạn phát triển dựa trên nền tảng tri thức và đổi mới sáng tạo. Với vị thế là trung tâm tài chính và đổi mới sáng tạo, Thành phố đang tập trung tái cấu trúc từng bước chuyển mình thành một trung tâm AI hàng đầu khu vực.

Mang nghĩa tình ra biển, đảo Tây Nam

Mang nghĩa tình ra biển, đảo Tây Nam

Có những chuyến đi không chỉ được tính bằng quãng đường, mà còn được ghi dấu bằng những cái nắm tay, giọt nước mắt và tình cảm từ đất liền gửi đến những người đang làm nhiệm vụ nơi đầu sóng. Đoàn đại biểu Thành phố Hồ Chí Minh mang theo quà tặng và trở về với những câu chuyện, tình cảm về biển, đảo được ghi sâu trong mỗi người.

Giải bài toán xử lý rác của đô thị Thành phố Hồ Chí Minh

Giải bài toán xử lý rác của đô thị Thành phố Hồ Chí Minh

Sau mở rộng địa giới hành chính, mỗi ngày Thành phố Hồ Chí Minh phát sinh khoảng 14.000 tấn rác sinh hoạt, quy mô lớn nhất cả nước. Khi dân số, đô thị hóa và lượng rác tiếp tục tăng, Thành phố đứng trước yêu cầu không thể chậm trễ: chuyển đổi công nghệ xử lý, biến rác từ gánh nặng môi trường thành nguồn tài nguyên, năng lượng.

Du khách trải nghiệm nghỉ dưỡng tại Minera Hot Springs Bình Châu. (Ảnh: HOÀNG TUYẾT)

Khơi thông “mỏ vàng” du lịch y tế

Thành phố Hồ Chí Minh có nhiều lợi thế để phát triển du lịch y tế. Đây thật sự là “mỏ vàng” trong việc đóng góp vào sự tăng trưởng hai con số của thành phố nếu ngành du lịch có những giải pháp khơi thông, phát huy lợi thế đặc biệt này một cách hiệu quả.

Thành phố Hồ Chí Minh Mở khóa hạ tầng năng lượng

Thành phố Hồ Chí Minh Mở khóa hạ tầng năng lượng

Hạ tầng năng lượng chính là điều kiện quan trọng để phố Hồ Chí Minh tiến nhanh tới mục tiêu Net Zero trong lĩnh vực giao thông vận tải. Do đó song hành với việc hoàn thiện cơ chế chính sách, Thành phố đang nỗ lực trang bị hạ tầng năng lượng vì đây vừa là đòn bẫy phát triển vừa là thước đo năng lực chuyển đổi xanh.

Một góc Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: THẾ ANH)

Thể chế không còn là điểm nghẽn

Trước đây, thể chế từng được xem là một trong những điểm nghẽn cản bước sự phát triển của Thành phố Hồ Chí Minh, thì nay, với việc Luật Phát triển đô thị bắt đầu có hiệu lực từ ngày 1/10/2026 cùng hàng loạt cơ chế vượt trội được luật hóa, thể chế đang trở thành động lực then chốt, tạo đà cho thành phố tăng tốc và bứt phá.

Khoa học và công nghệ, động lực mới cho Thành phố Hồ Chí Minh

Khoa học và công nghệ, động lực mới cho Thành phố Hồ Chí Minh

Đến năm 2030, Thành phố Hồ Chí Minh phấn đấu trở thành trung tâm khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo hàng đầu Đông Nam Á, có năng lực nghiên cứu, làm chủ và thương mại hóa công nghệ. Để đi đến mục tiêu này, Thành phố đang thay đổi cách làm, lấy vấn đề thực tiễn làm điểm xuất phát, lấy hiệu quả ứng dụng làm thước đo…