Tiềm năng lớn trong đào tạo nguồn nhân lực bán dẫn ở Việt Nam

Chia sẻ với báo giới tại Hà Nội, các chuyên gia Nhật Bản và Việt Nam đã đưa ra những nhận định tích cực về lĩnh vực bán dẫn ở Việt Nam cũng như các cơ hội hợp tác giữa hai nước trong lĩnh vực này.

Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) tại Việt Nam tổ chức buổi họp báo với sự tham gia của các chuyên gia về lĩnh vực bán dẫn.
Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) tại Việt Nam tổ chức buổi họp báo với sự tham gia của các chuyên gia về lĩnh vực bán dẫn.

Chiều 14/10, Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) tại Việt Nam đã tổ chức buổi họp báo với sự tham gia của Giáo sư Usagawa Tsuyoshi - chuyên gia hàng đầu của Nhật Bản trong lĩnh vực chất bán dẫn và đào tạo nguồn nhân lực, cố vấn đặc biệt của Trường Đại học Việt Nhật; Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Nguyên Quốc Trình - Giám đốc chương trình đào tạo công nghệ kỹ thuật chip bán dẫn, Trường Đại học Việt Nhật, Đại học Quốc gia Hà Nội.

Trao đổi với báo chí tại buổi họp báo, Giáo sư Usagawa Tsuyoshi dẫn chứng kết quả một khảo sát gần đây tại Nhật Bản cho thấy, chỉ riêng 8 tập đoàn hàng đầu của nước này đã cần tới khoảng 40.000 kỹ sư bán dẫn mới trong vòng 10 năm tới, tương đương 20.000 người mỗi 5 năm. Con số này phản ánh nhu cầu rất lớn về nguồn nhân lực trong lĩnh vực bán dẫn ở Nhật Bản. Điều này cũng xảy ra tương tự ở các nền kinh tế công nghiệp khác.

Trong khi đó, Giáo sư Usagawa Tsuyoshi nhận định tiềm năng đào tạo nguồn nhân lực bán dẫnở Việt Nam là rất cao; đồng thời cho rằng mục tiêu đào tạo ít nhất 50.000 nhân lực bán dẫn trình độ đại học trở lên mà Chính phủ Việt Nam đặt ra cho giai đoạn đến năm 2030 là hoàn toàn khả thi, nếu được triển khai đồng bộ giữa nhà nước, doanh nghiệp và các trường đại học.

gs-8142.jpg
Giáo sư Usagawa Tsuyoshi trao đổi với báo giới tại buổi họp báo.

Theo ông, Việt Nam đang ở thời điểm thuận lợi để phát triển ngành công nghiệp bán dẫn. Hiện Việt Nam mới có hơn 40 doanh nghiệp hoạt động trong chuỗi giá trị bán dẫn, tập trung chủ yếu tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng. Các doanh nghiệp này phần lớn tham gia ở các khâu: thiết kế, nghiên cứu-phát triển, đóng gói-thử nghiệm,…Việt Nam cần mở rộng ở những công đoạn phức tạp hơn.

Đánh giá ngành bán dẫn là lĩnh vực cạnh tranh lớn và công nghệ phát triển nhanh chóng, Giáo sư Tsuyoshi đề xuất 3 kỹ năng cốt lõi mà một kỹ sư bán dẫn tương lai cần có: có hứng thú với một số môn như: Toán học, Vật lý, Khoa học máy tính, Điện tử; có khả năng tư duy logic để giải quyết những vấn đề phức tạp; có động lực mạnh mẽ để tiếp tục học hỏi sau khi tốt nghiệp.

Giáo sư đã dẫn chứng kết quả điều tra thống kê Chương trình đánh giá học sinh quốc tế (Pisa) tại Nhật Bản cho thấy, càng học lên cao, số học sinh nữ theo khối khoa học tự nhiên ngày càng giảm đi, tới bậc đại học con số nữ học ngành khoa học kỹ thuật chỉ đạt 10%. Điều này cho thấy ở Nhật Bản, sự tham gia sinh viên nữ vào ngành khoa học kỹ thuật không được cao như nam giới. Trong khi đó, ông đánh giá cao về sự tham gia của nguồn nhân lực nữ ở Việt Nam trong ngành này.

Tại Việt Nam, năm 2025 có 7 trường đại học tuyển sinh ngành bán dẫn, trong đó Trường Đại học Việt Nhật với 100 chỉ tiêu cho ngành Công nghệ kỹ thuật chip bán dẫn trong năm đầu tuyển sinh. Khóa sinh viên này sẽ ra trường vào năm 2030.

pgs-6425.jpg
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Nguyên Quốc Trình phát biểu tại buổi họp báo.

Tại buổi họp báo, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Bùi Nguyên Quốc Trình cho biết đây là chương trình đào tạo trực tiếp công nghệ kỹ thuật bán dẫn đầu tiên của Việt Nam. Sau hai năm đầu học kiến thức cơ bản, từ năm thứ ba, sinh viên bắt đầu học chuyên ngành. Ba chương trình khác liên quan đến chip bán dẫn là Khoa học và kỹ thuật máy tính, Cơ điện tử thông minh và sản xuất theo phương thức Nhật Bản, Điều khiển thông minh và tự động hóa.

Đây là một trong những chương trình tiên phong ở Việt Nam được thiết kế với sự tham gia của các đối tác học thuật như Đại học Tokyo và Đại học Kumamoto (hai cơ sở đào tạo hàng đầu về công nghệ bán dẫn tại Nhật Bản), cùng sự hỗ trợ từ liên minh bán dẫn với thành viên là các trường đại học chuyên ngành của Nhật Bản.

Các chuyên gia tại họp báo cũng đưa ra nhận định: mô hình hợp tác “đại học-doanh nghiệp-viện nghiên cứu” là chìa khóa giúp Việt Nam phát triển nguồn nhân lực bán dẫn một cách bền vững. Việc liên kết đào tạo, học tập thông qua dự án và thực hành tại doanh nghiệp được xem là giải pháp hiệu quả để sinh viên có thể làm việc ngay sau khi ra trường.

Có thể bạn quan tâm

Xã vùng cao Avương. (Ảnh: THANH TÂM)

Đà Nẵng: Đột phá chuyển đổi số ở xã vùng cao Avương

Nhiều nhiệm vụ chuyển đổi số đã được Ban Thường vụ Đảng ủy và Ban Chỉ đạo 57 xã Avương (thành phố Đà Nẵng) triển khai đồng bộ, mang lại những chuyển biến rõ nét, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội, nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động của hệ thống chính trị và chất lượng phục vụ nhân dân.

VNPT SmartCA đưa thao tác ký lên điện thoại và máy tính, giúp người có thẩm quyền xử lý công việc ở bất cứ đâu. (Ảnh: VNPT)

Gỡ “điểm nghẽn chờ ký” với VNPT SmartCA

Chữ ký số đã quen thuộc với doanh nghiệp, nhưng khi công việc không còn bó hẹp trong văn phòng, USB Token hay máy tính cố định lại trở thành giới hạn. Ký số từ xa đang thay đổi cách doanh nghiệp xử lý giao dịch điện tử, với VNPT SmartCA đưa thao tác ký lên môi trường số, giúp người có thẩm quyền xử lý công việc ở bất cứ đâu.

Gian hàng giới thiệu về chip bán dẫn tại một sự kiện do Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức. (Ảnh: Thu Hằng)

Bảo vệ tài sản trí tuệ trong thiết kế chip bán dẫn

Công nghiệp bán dẫn Việt Nam đang mở rộng từ nghiên cứu, thiết kế sang đóng gói, kiểm thử và từng bước hình thành năng lực chế tạo chip trong nước. Do đó, bảo hộ thiết kế bố trí mạch tích hợp bán dẫn trở thành yêu cầu quan trọng nhằm bảo vệ thành quả sáng tạo, tạo nền tảng cho thương mại hóa và thúc đẩy đổi mới sáng tạo.

Đoàn công tác hai bên làm việc, trao đổi về thúc đẩy chuyển đổi số. (Ảnh: Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam)

Thúc đẩy hợp tác về chuyển đổi số Việt Nam và Pháp

Trong các ngày từ 5 đến 9/10, Cục Chuyển đổi số (Văn phòng Chính phủ) thực hiện chương trình làm việc với đoàn chuyên gia Cộng hòa Pháp về nội dung hợp tác, trao đổi trọng tâm về ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong khu vực công, quản trị dữ liệu công, phát triển kinh tế dữ liệu và hoàn thiện khung pháp lý số.

Quang cảnh hội thảo. (Ảnh: CÔNG LÝ)

Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tạo động lực cho Đắk Lắk bứt phá vươn lên trong giai đoạn mới

Hội thảo nhằm cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị gắn phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số với yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng suất, năng lực cạnh tranh và thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số của tỉnh giai đoạn 2026-2030.

Nền tảng kết nối đổi mới sáng tạo ISC kết nối mạng lưới các trung tâm đổi mới sáng tạo với doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học, chuyên gia, doanh nghiệp công nghệ, startup, quỹ đầu tư và các đối tác trong nước, quốc tế. (Ảnh QUANG HUY)

Mở rộng không gian kết nối công nghệ và doanh nghiệp

Ngày 5/10, tại Hà Nội, trong khuôn khổ Ngày hội Đổi mới sáng tạo quốc gia năm 2026 đã diễn ra Hội thảo “Đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực Trí tuệ nhân tạo (AI) và Tự động hóa trong kỷ nguyên số”. Chương trình do Trung tâm Hỗ trợ Đổi mới sáng tạo, Cục Đổi mới Sáng tạo, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức.

Hoạt động nghiên cứu tại phòng thí nghiệm Trường đại học Y Dược, Đại học Quốc gia Hà Nội. (Ảnh: DIỆP NGỌC)

Nền tảng cho mô hình tăng trưởng mới

Nghị quyết số 19-NQ/TW về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam chỉ rõ, về kinh tế, xác lập mô hình tăng trưởng mới dựa trên năng suất, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nguồn nhân lực chất lượng cao.

Ông Võ Xuân Hoài, Phó Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia (NIC) phát biểu tại lễ trao giải. (Ảnh: MH)

Trao giải Better Choice Awards 2026 vinh danh sản phẩm, giải pháp, thương hiệu đổi mới sáng tạo

Tối 4/10, tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Hà Nội, Gala trao giải Better Choice Awards 2026 đã vinh danh 45 hạng mục thuộc 4 trục giải thưởng, từ những giải pháp trí tuệ nhân tạo do người Việt làm chủ, những doanh nghiệp kiến tạo nền tảng quốc gia, tới các sản phẩm công nghệ và mẫu xe thay đổi đời sống người tiêu dùng.

Các diễn giả chia sẻ tại phiên tọa đàm trong khuôn khổ Diễn đàn. (Ảnh: Hà Linh)

Tạo cơ chế thúc đẩy doanh nghiệp đổi mới sáng tạo

Chiều 4/10, trong khuôn khổ Ngày hội Đổi mới sáng tạo Quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Diễn đàn Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia 2026 nhằm tăng cường kết nối giữa Nhà nước, doanh nghiệp, viện nghiên cứu và Trường đại học trong nghiên cứu, ứng dụng và thương mại hóa công nghệ.

Ông Nguyễn Võ Hưng, Phó Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ đổi mới sáng tạo chia sẻ tại Diễn đàn. (Ảnh: Hà Linh)

Lựa chọn hướng đổi mới sáng tạo cho Việt Nam

Tại Diễn đàn Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo 2026 diễn ra chiều 4/10, một vấn đề được nhiều doanh nghiệp, nhà quản lý quan tâm là phân tích các xu hướng công nghệ mới và cơ hội cho Việt Nam. Các phân tích cho rằng, việc lựa chọn hướng đổi mới sáng tạo cần phù hợp với nguồn lực, nhu cầu và có chính sách hỗ trợ tương ứng.