Tại cuộc họp báo ở thủ đô Dublin cuối tháng 3 vừa qua, ông Leo Varadkar đã tuyên bố từ chức lãnh đạo đảng Fine Gael và rời khỏi vị trí thủ tướng ngay khi người kế nhiệm có thể đảm nhận vai trò này. Quyết định đầy bất ngờ của ông Varadkar được đưa ra với lý do “cá nhân và chính trị”. Theo ông Varadkar, một nhà lãnh đạo mới sẽ phù hợp hơn để lãnh đạo Chính phủ Ireland, cũng như đảng Fine Gael vào thời điểm này.
Ông Varadkar là người đứng đầu chính phủ liên minh tại Ireland, gồm đảng Fine Gael, đảng Fianna Fail và đảng Xanh. Do đó, lãnh đạo mới của đảng Fine Gael sẽ là ứng cử viên cho cương vị Thủ tướng Ireland và tiếp nối nhiệm kỳ còn đang dang dở của ông Varadkar. Cuộc đua trở thành lãnh đạo đảng Fine Gael của ông Harris không gặp trở ngại bởi các ứng cử viên tiềm năng, như Bộ trưởng Doanh nghiệp Simon Coveney hay Bộ trưởng Chi tiêu công Paschal Donohoe, đều tuyên bố không tham gia hoặc rút lui. Chỉ vài ngày sau khi ông Varadkar từ chức, ông Harris trở thành lãnh đạo mới của đảng này.
Tại cuộc bỏ phiếu ở quốc hội bầu ông Harris làm Thủ tướng Ireland vừa qua, ông Varadkar nhận định, đây là sự khởi đầu cho một giai đoạn mới của chính phủ liên minh. Một số giới chức, học giả nước này nhận định, dù mới 37 tuổi, song tân Thủ tướng Ireland là một chính trị gia không thiếu kinh nghiệm. Ông Harris đã được bầu vào Quốc hội Ireland năm 2011 và sau đó được bổ nhiệm vào các vị trí Bộ trưởng Y tế năm 2016 và Bộ trưởng Giáo dục đại học năm 2020. Vì khá nổi tiếng trên mạng xã hội, ông Harris cũng là một trong những chính trị gia nhận được sự chú ý từ người dân, nhất là giới trẻ.
Do cuộc tổng tuyển cử tại Ireland dự kiến diễn ra tháng 3/2025, ông Harris chỉ có chưa đầy một năm để “lèo lái” chính phủ mới. Nhiệm vụ trọng tâm là giải quyết những vấn đề mà người dân Ireland quan tâm hàng đầu hiện nay. Nhiều năm qua, tình trạng thiếu nhà ở trầm trọng, kéo theo việc giá bán hay cho thuê nhà tăng cao khiến người dân lao đao. Số lượng người vô gia cư, người tị nạn gia tăng cũng đang gây ra căng thẳng xã hội. Đây đều là những bài toán khó đang chờ đợi chính phủ mới tìm cách giải quyết trong thời gian tới. Bên cạnh đó, Ireland cũng chuẩn bị tiến hành những sự kiện quan trọng dự kiến diễn ra trong tháng 6 tới là các cuộc bầu cử địa phương và Nghị viện châu Âu (EP).
Trong các bài phát biểu trước khi nhậm chức, ông Harris đưa ra các cam kết nhằm đối mặt những khó khăn hiện nay ở Ireland. Theo ông Harris, vấn đề nhà ở khan hiếm là thách thức kinh tế-xã hội lớn nhất hiện nay. Cho rằng cần thời gian để có thể giải quyết tình trạng này, ông khẳng định sẽ triển khai kế hoạch xây dựng thêm nhiều nhà ở, cao hơn mục tiêu mà chính phủ tiền nhiệm đặt ra, đồng thời tăng cơ hội sở hữu nhà cho người dân. Theo đuổi chính sách nhập cư có kế hoạch và bền vững hơn cũng được nêu bật trong các phát biểu gần đây. Bên cạnh đó, ông Harris cũng khẳng định sẽ nỗ lực bảo đảm trật tự và việc thực thi pháp luật. Người đứng đầu Chính phủ mới của Ireland cũng cam kết hành động quyết đoán đối với cuộc khủng hoảng khí hậu và coi trọng phát triển vùng, nông thôn.
Phát biểu trước Quốc hội Ireland, ông Harris cam kết nỗ lực hết mình để đáp ứng sự tin tưởng từ các nhà lập pháp và sẽ lãnh đạo chính phủ trên tinh thần “đoàn kết, hợp tác và tôn trọng lẫn nhau”. Tân Thủ tướng Ireland cũng khẳng định mong muốn mang đến những “ý tưởng mới, nguồn năng lượng mới” nhằm đưa đất nước vượt qua chặng đường chông gai phía trước.
