Tạo động lực để kinh tế ASEAN tăng trưởng bền vững

Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) trong báo cáo mới nhất công bố cuối tuần qua đánh giá triển vọng phục hồi kinh tế tại Hiệp hội các quốc gia Ðông Nam Á (ASEAN) là “rất đáng khích lệ” trong bối cảnh hậu đại dịch Covid-19. Tuy nhiên, giới chuyên gia cũng nhận định, kinh tế các nước ASEAN vẫn đối mặt không ít những “rủi ro dai dẳng” và khu vực cần nỗ lực để phục hồi tăng trưởng bền vững.

Người dân mua sắm tại một siêu thị ở Jakarta, Indonesia. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Người dân mua sắm tại một siêu thị ở Jakarta, Indonesia. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Trong báo cáo của ADB có tiêu đề “Phục hồi kinh tế hậu đại dịch Covid-19 ở Ðông Nam Á”, định chế tài chính này đã nhận định tích cực về khả năng phục hồi mạnh mẽ của các nền kinh tế ASEAN thời gian tới. Báo cáo đồng thời khảo sát các cơ hội tăng trưởng, chiến lược ngành và cải cách ưu tiên có thể giúp các quốc gia thành viên ASEAN thúc đẩy phục hồi kinh tế trong trung hạn…

Trước khi ADB đưa ra đánh giá nêu trên, dự báo của các định chế tài chính khác cũng lạc quan về triển vọng tăng trưởng của các nền kinh tế ở khu vực Ðông Nam Á. Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) mới đây dự báo năm 2022, nhóm nước đạt tăng trưởng tổng sản phẩm quốc nội (GDP) ASEAN sẽ gồm Việt Nam (7,2%), Philippines (6,5%), Malaysia và Campuchia cùng đứng thứ ba với mức tăng trưởng dự báo đạt 6%.  Trong khi đó, theo dự báo của May Bank (Malaysia), GDP năm 2022 của ASEAN-5 (gồm năm nước Indonesia, Malaysia, Thái Lan, Việt Nam, Philippines) sẽ tăng 5,6% và nếu dự báo này trở thành hiện thực, thì lần đầu tiên kể từ năm 1990, mức tăng trưởng GDP của ASEAN có thể bắt kịp mức tăng trưởng GDP của Trung Quốc vào năm 2022 được dự báo là 5%.

Tuy nhiên, giới phân tích cũng cho rằng, chặng đường phục hồi phía trước của các nền kinh tế ASEAN vẫn còn không ít chông gai. Tổng Giám đốc ADB khu vực Ðông Nam Á Ramesh Subramaniam nhận định những rủi ro đối với triển vọng phục hồi trong khu vực bao gồm những tác động tiêu cực từ cuộc xung đột tại Ukraine khiến giá dầu tăng vọt; sự xuất hiện các biến thể của vi-rút SARS-CoV-2 khiến đại dịch Covid-19 diễn biến khó lường, làm gián đoạn chuỗi cung ứng và sản xuất, giảm niềm tin của doanh nghiệp cũng như hạn chế tốc độ tăng năng suất lao động… Ðể tạo động lực tăng trưởng kinh tế bền vững,  ông Subramaniam khuyến cáo các chính phủ tại Ðông Nam Á cần can thiệp theo ngành nghề và tạo môi trường kinh doanh thuận lợi, cải thiện cơ sở hạ tầng và liên kết nội vùng mạnh mẽ hơn nữa.

Các chuyên gia của ADB trong bản báo cáo cuối tuần qua cũng nhấn mạnh rằng, đại dịch Covid-19 đã tạo ra những thách thức mới đối với ngành du lịch. Bởi vậy, để vực dậy “ngành công nghiệp không khói” này, các nước Ðông Nam Á cần kích cầu du lịch thông qua các chiến dịch tiếp thị mạnh mẽ, tiêu chuẩn du lịch an toàn hơn, dịch vụ du lịch đa dạng hơn, tuyển chọn nhân lực có trình độ chuyên môn cao hơn… Bên cạnh đó, các nước trong khu vực cần chú trọng phát triển thương mại điện tử - ngành đang có tiềm năng phát triển mạnh mẽ ở Ðông Nam Á. Ðồng thời, cần nâng cao tính năng động của ngành công nghiệp điện tử, xây dựng các chính sách hỗ trợ cụ thể cho ngành như phối hợp nhịp nhàng hơn giữa doanh nghiệp địa phương, các công ty quốc tế và chính phủ…

Tháo gỡ các nút thắt và xác định những ưu tiên để bảo đảm kinh tế khu vực phục hồi mạnh mẽ, bền vững trong thời gian tới đã trở thành chủ đề được quan tâm hàng đầu tại các nước Ðông Nam Á trong thời gian gần đây. Tại Hội nghị Bộ trưởng Tài chính ASEAN 26 do Campuchia chủ trì mới đây, các đại biểu tham dự đã vạch ra ba ưu tiên hành động của ASEAN, gồm: hồi phục kinh tế, thích ứng linh hoạt và gắn kết. Với tư cách nước Chủ tịch luân phiên ASEAN 2022, Campuchia khẳng định sẽ quan tâm chặt chẽ việc tăng cường hợp tác giữa các nước thành viên ASEAN để thúc đẩy thương mại và xúc tiến đầu tư, hỗ trợ hội nhập tài chính ASEAN một cách sâu rộng với các đối tác, thúc đẩy triển khai các hệ thống thanh toán xuyên biên giới trong khu vực và tăng cường hỗ trợ tài chính bền vững để huy động thêm nguồn lực cho hồi phục kinh tế.

Kinh tế khu vực và thế giới vừa trải qua khủng hoảng do “cơn bạo bệnh” nghiêm trọng mang tên Covid-19. Trong bối cảnh kinh tế Trung Quốc gặp nhiều khó khăn do chưa thể từ bỏ chính sách “zero Covid”, kinh tế châu Âu đang chao đảo bởi cuộc xung đột tại Ukraine, lạm phát đang tăng cao tại Mỹ và nhiều quốc gia khác…, việc hợp tác chặt chẽ giữa các quốc gia ASEAN để tạo động lực tăng trưởng bền vững cho kinh tế khu vực là hết sức quan trọng. Một khu vực ASEAN có nền kinh tế năng động, bền vững không chỉ đóng góp vào tăng trưởng chung của kinh tế toàn cầu, mà còn giúp khối giữ vững được “vai trò trung tâm” trong các cơ chế hợp tác đa phương ở khu vực Ấn Ðộ Dương-Thái Bình Dương.

Có thể bạn quan tâm

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa tại cuộc họp báo ở New Delhi, ngày 27/1/2026. (Nguồn: ANI/TTXVN)

FTA giữa Ấn Độ và EU: Bước chuyển tích cực

Liên minh châu Âu (EU) và Ấn Độ vừa tổ chức thành công Hội nghị thượng đỉnh lần thứ 16 với dấu mốc đáng nhớ khi hai bên tuyên bố hoàn tất tiến trình đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA), mở ra cơ hội xây dựng một không gian thương mại rộng lớn với khoảng hai tỷ người tiêu dùng, chiếm gần 25% GDP toàn cầu. 

Một phương tiện quân sự gần thành phố Rawa, gần khu vực biên giới Iraq và Syria. (Ảnh: Xinhua)

Hiểm họa tiềm ẩn về an ninh ở Trung Đông

Lực lượng liên quân đã hoàn tất việc rút quân khỏi các căn cứ nằm trong lãnh thổ liên bang Iraq, đánh dấu sự kết thúc giai đoạn đầu của sứ mệnh quân sự do Mỹ đứng đầu chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) tại Iraq.

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Quan hệ Nga-Mỹ: Chưa tạo chuyển biến

Các cuộc gặp mới nhất giữa Nga và Mỹ, cũng như gặp ba bên với Ukraine cho thấy các kênh đối thoại được duy trì, song vẫn chưa đủ để tạo ra những chuyển biến thực chất. 

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc họp báo chung ở Washington. (Ảnh tư liệu-minh họa: ANI/TTXVN)

Dấu ấn ngoại giao Ấn Độ

Những năm gần đây, Ấn Độ không chỉ nổi lên là một hình mẫu thành công trong phát triển kinh tế, mà còn từng bước nâng cao vị thế trên bàn cờ địa chính trị toàn cầu. Chính sách đối ngoại cân bằng, tự chủ được xem là một nhân tố quan trọng giúp đất nước sông Hằng đứng vững trong một thế giới phân mảnh, cạnh tranh và bất định.

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: TTXVN)

Ưu tiên chiến lược của Nga

Không đơn thuần là báo cáo thường niên, phát biểu của Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov tại cuộc họp báo tổng kết đối ngoại năm 2025 được xem như tuyên bố về cách Moskva định vị mình trên bàn cờ quyền lực toàn cầu. 

Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) năm 2026 diễn ra tại Davos, Thụy Sĩ. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Lan tỏa tinh thần đối thoại

Hàng nghìn nhân vật nổi tiếng nhất thế giới trong lĩnh vực kinh doanh, kinh tế và chính trị đang tập trung về Davos, một thị trấn nhỏ ở dãy núi Alps của Thụy Sĩ để thảo luận về hàng loạt vấn đề “nóng” toàn cầu.

Quang cảnh thành phố Nuuk, Greenland. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vấn đề Greenland: Phép thử với NATO

Việc Mỹ và Liên minh châu Âu (EU) đe dọa áp thuế lẫn nhau xoay quanh tham vọng của Washington giành quyền kiểm soát Greenland đang phơi bày những rạn nứt mới trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) và Tổng thống Nga Vladimir Putin trong cuộc họp báo chung tại Căn cứ Elmendorf-Richardson ở Anchorage, bang Alaska (Mỹ) ngày 15/8/2025. (Nguồn: THX/TTXVN)

Khe cửa hẹp cho hòa bình ở Ukraine

Khi căng thẳng gia tăng trên chiến trường ở Ukraine, một khe cửa hẹp cho hoạt động ngoại giao vẫn đang hé mở. Tuy vậy, sự mâu thuẫn, giằng co về lợi ích chiến lược giữa các bên tiếp tục là trở ngại lớn, khiến các nỗ lực tìm kiếm hòa bình chưa đạt bước tiến đột phá, thực chất nào.

Các tàu chở hàng chất đầy container tại Cảng Los Angeles, California, Mỹ. (Ảnh: Tân hoa xã)

Hiệp định thương mại tự do FTA: “Lá chắn” của kinh tế thế giới

Cục diện thương mại toàn cầu đang chứng kiến sự xáo trộn mạnh mẽ khi chủ nghĩa bảo hộ không ngừng lan rộng. Tuy nhiên, những xu hướng mới cũng dần hình thành và ngày càng rõ nét, trong đó nổi bật là việc các nước đẩy mạnh đàm phán, ký kết các hiệp định thương mại tự do (FTA), tạo “lá chắn” bảo vệ nền kinh tế.

Khung cảnh đổ nát do xung đột ở phía bắc Dải Gaza. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Mong manh lộ trình hòa bình ở Gaza

Lộ trình hòa bình ở Dải Gaza ghi nhận tín hiệu tích cực, nhưng vẫn tồn tại nhiều mâu thuẫn khó dàn xếp trong một sớm một chiều. Giới quan sát đang theo dõi sát công tác chuẩn bị cho giai đoạn 2 của kế hoạch hòa bình, nhằm hướng tới một Gaza không còn xung đột và bạo lực, một Gaza với an ninh, hòa bình và ổn định.

Sự phát triển mạnh mẽ của AI tác động mạnh đến thị trường lao động toàn cầu. (Ảnh minh họa)

Bài toán nhân lực và việc làm toàn cầu

Diễn đàn Kinh tế thế giới (WEF) vừa ra báo cáo cho biết, thị trường lao động toàn cầu đã biến động mạnh trong nhiều năm qua và sẽ còn thay đổi nhanh hơn nữa. Dự báo trong 5 năm tới, 22% tổng số việc làm hiện nay sẽ thay đổi căn bản, biến mất hoặc được tái tạo, do sự phát triển mạnh mẽ của trí tuệ nhân tạo (AI).

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen (phải) và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Antonio Costa. (Ảnh: TTXVN)

Những tính toán chiến lược ở Syria

Trong chuyến thăm Syria mới đây, các nhà lãnh đạo hàng đầu Liên minh châu Âu (EU) đã mang đến cho Damascus những ưu đãi đặc biệt, nhằm hỗ trợ đất nước từng nhiều năm chìm trong xung đột tái thiết và phát triển. Trao “cành ô liu” cho Syria, lợi ích EU nhận lại cũng không hề nhỏ.

Thủ tướng Đức Friedrich Merz. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Kỳ vọng hợp tác Đức-Ấn Độ

Thủ tướng Đức Friedrich Merz đầu tuần tới thực hiện chuyến thăm chính thức đầu tiên tới Ấn Độ kể từ khi nhậm chức. Chuyến công du không chỉ phát đi tín hiệu về sự điều chỉnh trong tư duy chiến lược của Berlin mà còn cho thấy vai trò ngày càng nổi bật của New Delhi trong các tính toán dài hạn của châu Âu.

Lãnh tụ tối cao Iran Ali Khamenei. (Nguồn: IRNA/TTXVN)

Lằn ranh đỏ của Iran

Tình hình Trung Đông tiếp tục “dậy sóng”, khi Iran liên tiếp đưa ra tuyên bố xác lập những lằn ranh đỏ không thể xâm phạm. Không chỉ mang tính cảnh báo, động thái này được cho là phản ánh sự điều chỉnh đáng chú ý trong lập trường của Tehran.

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Nhật Bản kỳ vọng nhiều thay đổi

Với tình trạng suy giảm dân số, giá cả leo thang, ảnh hưởng từ các cuộc cạnh tranh chiến lược gay gắt…, năm 2026 được dự báo không phải là một năm có nhiều thuận lợi với Nhật Bản. Tuy vậy, nữ Thủ tướng Takaichi Sanae khẳng định, với sức mạnh nội tại và ý chí vươn lên của người dân, Nhật Bản sẽ đón chào một tương lai tươi sáng.

Quang cảnh một phiên bỏ phiếu của Đại hội đồng Liên hợp quốc. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Khoản ngân sách khiêm tốn dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc

Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua ngân sách thường niên năm 2026 trị giá 3,45 tỷ USD. Khoản ngân sách khiêm tốn này dự báo một năm hoạt động rất khó khăn của Liên hợp quốc, đòi hỏi tổ chức đa phương lớn nhất hành tinh phải hết sức vun vén, thậm chí là “giật gấu vá vai” mới mong đủ chi tiêu.

Ảnh chụp ngày 16/2/2025 cho thấy quang cảnh thành phố Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh minh họa: TÂN HOA XÃ)

Châu Phi: Một tương lai tươi sáng từ những nỗ lực không mệt mỏi

Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) dự báo, năm 2026, châu Phi sẽ dẫn đầu thế giới về số lượng nền kinh tế tăng trưởng cao, nhiều quốc gia đạt mức tăng trưởng hơn 6%. Dự báo của IMF về một tương lai tươi sáng cho Lục địa đen, vốn luôn là vùng trũng của thế giới, tới từ những nỗ lực không mệt mỏi của các nước châu Phi.

Các đại biểu chụp ảnh tại Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN (AEM) lần thứ 57, diễn ra ngày 23/9 tại Malaysia. (Ảnh: ASEAN.ORG)

Con tàu ASEAN vững vàng vượt sóng gió

Năm 2025, một năm nhiều biến động, với những diễn biến phức tạp “phủ bóng” lên môi trường địa chính trị toàn cầu và khu vực Đông Nam Á. Bằng sức mạnh nội tại, con tàu ASEAN vững vàng vượt qua sóng cả, là hình mẫu thành công về hợp tác và liên kết khu vực.

Một tên lửa mang đầu đạn hạt nhân chiến thuật của quân đội Mỹ. (Ảnh: DEFENSE NEWS)

Đối thoại thay đối đầu

Những tranh cãi liên quan chương trình hạt nhân của Iran tiếp tục là “mớ bòng bong” khó gỡ khi cuộc họp của Hội đồng Bảo an về vấn đề không phổ biến vũ khí hạt nhân mới đây đã chứng kiến bất đồng sâu sắc giữa các thành viên cơ quan quyền lực Liên hợp quốc. 

Tuyến đường gom Đại lộ Thăng Long (đoạn qua khu vực gần Thiên Đường Bảo Sơn) chìm trong lớp bụi dày đặc, mịt mù. Cây cối ven đường đổi sang màu trắng đục, phủ đầy lớp bột mịn. (Ảnh: THÙY LINH)

Ô nhiễm không khí: Thách thức nghiêm trọng

Theo Báo cáo chất lượng không khí thế giới năm 2025 do tổ chức IQAir công bố, chỉ có 7 quốc gia đáp ứng ngưỡng PM2.5 theo khuyến nghị của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), còn lại hơn 90% số quốc gia vượt xa mức an toàn.