Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Tây Ninh lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030 đã quyết nghị: “Tiếp tục tái cơ cấu mạnh mẽ ngành nông nghiệp, hình thành các chuỗi giá trị và thương hiệu có sức thu hút, cạnh tranh cao trên thị trường trong nước, quốc tế, gắn với xây dựng nông thôn mới văn minh, kiểu mẫu của một làng quê bình yên, hạnh phúc. Về du lịch, cần tập trung phát triển hệ sinh thái du lịch thông minh, bền vững, khai thác chuỗi du lịch truyền thống, lịch sử, văn hóa, tâm linh, kết hợp khai thác du lịch sông, hồ...”.
Có thể thấy, việc duy trì nguồn nước từ hệ thống sông, hồ ở Tây Ninh rất quan trọng, bảo đảm cho phát triển kinh tế nông nghiệp và du lịch, các trụ cột quan trọng của kinh tế địa phương.
Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Lê Anh Tâm ho biết: Tha La là hồ chứa quan trọng thứ hai sau hồ Dầu Tiếng, được vận hành từ năm 2005. Đây không chỉ là công trình thủy lợi trọng điểm mà còn là “lá phổi” nuôi sống hàng nghìn héc-ta đất nông nghiệp, cung cấp nguồn nước ổn định cho sản xuất nông nghiệp và đời sống người dân khu vực biên giới tây bắc tỉnh. Ngoài cung cấp nước sinh hoạt, nước tưới, công trình sửa chữa hồ Tha La còn tạo cảnh quan kiến trúc góp phần phát triển du lịch của tỉnh.
Hồ chứa nước Tha La hình thành từ việc xây dựng đập dâng nước trên suối Tha La, là một nhánh của sông Sài Gòn, bắt nguồn từ vùng biên giới Việt Nam-Campuchia. Chiều dài suối chính là 34 km, có dung tích 27,43 triệu m³ nước, cấp nước sản xuất nông nghiệp cho hàng nghìn héc-ta mỗi vụ tại khu vực phía tây bắc Tây Ninh, Đồng Nai và Thành phố Hồ Chí Minh.
Qua hơn 20 năm vận hành, một số hạng mục đã xuống cấp, hư hỏng. Trong đó, hạng mục đập cao su tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn rất cao, có nhiều yếu tố diễn biến khó lường ảnh hưởng đến an toàn tổng thể công trình.
Phó Giám đốc Xí nghiệp thủy lợi Tân Châu Bùi Bá Thuận cho biết: Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã phê duyệt dự án sửa chữa hồ chứa nước Tha La nhằm bảo đảm vận hành an toàn công trình, cấp nước cho khoảng 3.670 ha đất nông nghiệp và tạo nguồn cấp nước cho công nghiệp, sinh hoạt khoảng 21.500 m³/ngày đêm. Đồng thời, tạo nguồn cấp nước thô cho Nhà máy nước Tân Châu với công suất 20.000 m³/ ngày đêm; góp phần phát triển giao thông trong khu vực theo tuyến đường ven hồ.
Dự án sửa chữa hồ và đập Tha La chính thức khởi công ngày 28/12/2023, tổng mức đầu tư 280 tỷ đồng, do Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng ngành nông nghiệp và phát triển nông thôn tỉnh Tây Ninh làm chủ đầu tư. Tổng diện tích đất bồi thường để xây dựng công trình gần 6 ha.
Quy mô đầu tư, sửa chữa, nâng cấp, làm mới các hạng mục công trình gồm: Nâng cấp, sửa chữa đập chính; xây dựng mới tràn xả lũ tại vị trí lòng sông cũ; xây dựng cầu giao thông qua tràn; hoàn thiện cống xả đáy; bê-tông hóa hệ thống kênh; sửa chữa kênh chính, nạo vét kênh tiêu Thạnh Đông...
Tháng 5/2025, dự án đã hoàn thiện 100% khối lượng thi công, nhưng do yêu cầu kỹ thuật, phải chờ lún theo thời gian, nên đến cuối năm 2025 mới triển khai hoàn thiện công trình; đồng thời, bảo đảm tiến độ kiến trúc khu cảnh quan.
Đập Tha La nằm trên tuyến Đường tỉnh 795, là tuyến trục chính đông-tây kết nối tỉnh Tây Ninh với Đồng Nai và Thành phố Hồ Chí Minh, cũng là tuyến đường kết nối xã Tân Châu với nhiều xã khu vực biên giới.
Để phù hợp hiện trạng, bảo đảm an toàn khi các phương tiện tham gia giao thông di chuyển qua đập vào ban đêm, tuyến Đường tỉnh 795 qua hồ và đập chính được mở rộng bốn làn xe, đồng bộ kiến trúc công trình với đầy đủ hệ thống đèn chiếu sáng, vạch kẻ đường, giúp rút ngắn thời gian di chuyển, giảm chi phí vận chuyển hàng hóa cho cư dân và doanh nghiệp.
Công trình hồ và đập Tha La được kỳ vọng sẽ trở thành điểm nhấn trong quy hoạch phát triển cảnh quan và du lịch sinh thái khu vực biên giới của tỉnh Tây Ninh. Đặc biệt, hàng nghìn héc-ta đất nông nghiệp vùng biên giới không còn cảnh thiếu nước tưới. Dự án sửa chữa hồ Tha La mở ra hy vọng mới, không chỉ là câu chuyện về một công trình kỹ thuật, mà còn là minh chứng cho tầm nhìn dài hạn trong quản lý tài nguyên nước, phục vụ đa mục tiêu.
