Từ khi thực hiện chủ trương, hàng trăm khu tái định cư đã được hình thành, tạo nên những khu dân cư mới ngày càng khang trang, quy củ và tràn đầy sức sống đô thị.
Nơi ở mới - cuộc sống mới
Chị Nguyễn Thị Hoa (phường Vũng Tàu, Thành phố Hồ Chí Minh) là một trong những hộ dân có đất thu hồi tại dự án mở rộng lộ giới đường Hoàng Việt. Sau nhiều ngày bốc thăm và chờ đợi, cuối tháng 12/2024, chị được nhận căn hộ tại khu tái định cư Thắng Tam (phường Vũng Tàu) với diện tích gần 60m2. Đầu tháng 1/2025, được bàn giao nhà, hoàn thiện và lắp đặt thêm nội thất, dọn về sống trong căn hộ mới, chị phấn khởi: “Được nhận căn hộ, gia đình tôi rất vui. Chúng tôi hy vọng sẽ sớm quen với không gian sống mới”.
Ông Nguyễn Văn Lưu là hộ dân hiếm hoi được nhận cùng lúc 2 căn chung cư tại dự án tái định cư Thắng Tam. Theo ông Lưu, gia đình ông đã bàn giao cho Nhà nước 500m2 đất để thực hiện dự án Trường đại học Bà Rịa-Vũng Tàu. “Lúc đầu nghĩ sẽ khó phù hợp với không gian chung cư, nhưng không ngờ chỗ ở mới lại thoải mái, sạch sẽ và tiện nghi đến vậy. Xuống dưới là có nhà sinh hoạt cộng đồng, ra chút nữa có siêu thị, trường học, cách 500m là ra biển Bãi Sau, 800m là có công viên ao cá…”, ông Lưu chia sẻ.
Khu tái định cư Đông Quốc lộ 56 nằm trên địa bàn phường Bà Rịa (Thành phố Hồ Chí Minh) với đường nội bộ rộng thênh thang, có vỉa hè, có lối dành cho người đi bộ và rất nhiều cây xanh. Những ngôi nhà cao tầng xây dựng ngăn nắp, quy củ trông chẳng khác một khu đô thị mới dù khu tái định cư này hình thành cách đây đã 7-8 năm.
Bà Nguyễn Thị Phú, 73 tuổi, dù sống ở thành phố nhưng cơ ngơi 100m2 mà gia đình được nhận đền bù từ suất tái định cư do có đất thu hồi năm 2018 vẫn là một giấc mơ đối với bà. Bà Phú cho biết, gia đình bà thuộc diện tái định cư tại chỗ để giao đất cho Nhà nước xây dựng khu tái định cư này: “Hồi xưa, nơi đây u ám lắm, đường không thành hình, nhà xây lồi ra phía trước, nhà xây thụt về phía sau. Từ ngày có khu tái định cư trở nên khang trang, sạch đẹp và đáng sống hẳn. Từ 280m2 đất thu hồi, gia đình tôi được bố trí 2 lô tái định cư với diện tích nhỏ hơn, nhưng bù lại điều kiện sống tốt hơn gấp nhiều lần Xóm Cát mà chúng tôi từng sống”.
Nhiều khu tái định cư khác có tỷ lệ lấp đầy từ 95-97%. Đa số người dân ở các nơi có đất bị thu hồi đã chuyển về và ổn định cuộc sống. Khu tái định cư số 1 Long Hải (xã Long Hải, Thành phố Hồ Chí Minh) là một nơi như thế với gần 300 hộ dân sinh sống; nhiều ngôi nhà kiên cố, khang trang mọc san sát, đường sá trải nhựa đẹp, rộng rãi. Trước sân nhà, bà Nguyễn Thị Lan đang thoăn thoắt đan lưới chuẩn bị cho chồng kịp chuyến đi biển. Bà Lan kể, 15 năm trước, Nhà nước thu hồi đất để làm đường ven biển Long Hải, gia đình bà bàn giao mặt bằng và được hỗ trợ tiền đền bù, cấp lô đất rộng 80m2 ở Khu tái định cư số 1 Long Hải. Nhờ có tiền đền bù, có đất tái định cư, vợ chồng bà xây được nhà mới.
Trên địa bàn hai xã Long Hải và Long Điền có 4 khu tái định cư, là nơi sinh sống của cán bộ, công chức và người dân lao động tự do với 985 hộ dân thuộc diện thu hồi, giải tỏa mặt bằng để thực hiện các dự án mở đường, xây chợ, phục vụ phát triển kinh tế- xã hội ở địa phương.
Tiếp tục xây thêm nhiều khu tái định cư
Phú Mỹ cũng là địa phương có nhiều khu tái định cư được đầu tư khang trang, đồng bộ nhất tại khu vực phía đông Thành phố Hồ Chí Minh, với 7 khu tái định cư. Về cơ bản, các khu tái định cư này đi vào hoạt động đã lấp đầy, người dân đã ổn định cuộc sống. Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường Phú Mỹ Đặng Văn Hùng cho biết, giai đoạn 2026-2030 phường sẽ tiếp tục hoàn thiện hạ tầng, bảo đảm các thiết chế văn hoá xã hội trong khu tái định cư mới rộng 37 ha; đồng thời tiếp tục đầu tư giai đoạn 2 của dự án với gần 60 ha còn lại để sẵn sàng đi trước đón đầu thực hiện nhiệm vụ an cư cho gần 1.000 hộ dân khác.
Ở các phường Tam Long, Bà Rịa, không khí tại các công trường xây dựng dự án tái định cư rất sôi động. Dự án hạ tầng kỹ thuật Khu tái định cư Hoà Long có tổng mức đầu tư hơn 390 tỷ đồng xây dựng trên diện tích 18 ha, gồm 531 lô đất liền kề và 3 khối chung cư khoảng 1.000 căn hộ, là một trong những dự án có hạ tầng kỹ thuật khang trang, nằm ở vị trí đắc địa với chung quanh nhiều tiện ích, nối ra các trục đường lớn. Ngoài ra, khu tái định cư còn dành quỹ đất để xây dựng hạ tầng xã hội đầy đủ đáp ứng mọi nhu cầu cuộc sống của người dân trong tương lai.
Theo báo cáo của Sở Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh, khu vực phía đông thành phố đã và đang triển khai đầu tư hạ tầng kỹ thuật, nhà xây thô và căn hộ chung cư cho 88 dự án tái định cư với khoảng 51.991 suất (39.305 nền đất, 765 nhà xây thô và 11.921 căn hộ chung cư), tổng diện tích đất khoảng 1.285,04 ha và tổng mức đầu tư khoảng hơn 17.307 tỷ đồng. Trong số này, 57 dự án đã hoàn thành, đưa vào sử dụng, có tổng mức đầu tư khoảng gần 3.225 tỷ đồng với khoảng 16.101 suất tái định cư đã được bố trí.
