Phép thử toàn diện ở Nepal

Một người đàn ông bỏ phiếu tại một điểm bầu cử trong cuộc bầu cử quốc hội ở Kathmandu, Nepal, ngày 5/3/2026. (Ảnh: THX)
Một người đàn ông bỏ phiếu tại một điểm bầu cử trong cuộc bầu cử quốc hội ở Kathmandu, Nepal, ngày 5/3/2026. (Ảnh: THX)

Với việc đảng Rastriya Swatantra (RSP) mới được thành lập giành chiến thắng áp đảo trong cuộc tổng tuyển cử vừa qua ở Nepal, bức tranh chính trị của quốc gia Nam Á đang xuất hiện những gam màu tươi sáng sau thời kỳ biến động sâu sắc. Nhiều kỳ vọng và áp lực đang chờ đợi những nhà lãnh đạo mới của Nepal, bởi đây là phép thử toàn diện về năng lực quản trị, thúc đẩy cải cách thực chất và giữ ổn định xã hội.

Truyền thông Nepal đưa tin, chiến thắng áp đảo trong cuộc tổng tuyển cử của đảng RSP đã mở đường để lãnh đạo đảng này, ông Balendra Shah, 35 tuổi, trở thành Thủ tướng Nepal. Không phải là một cuộc chuyển giao quyền lực đơn thuần, sự thay đổi bộ máy chính trị ở Nepal được kỳ vọng sẽ là dấu ấn của thay đổi và cải cách, là cột mốc kết thúc thời kỳ khủng hoảng chính trị-xã hội và mở ra chương mới cho đất nước Nam Á. “Vòng nguyệt quế” dành cho “người chiến thắng” cũng mang sức nặng đặc biệt bởi con đường phát triển phía trước của Nepal còn không ít khó khăn.

RSP, một đảng mới được thành lập năm 2022, giành chiến thắng cách biệt trong cuộc tổng tuyển cử ngày 5/3, với 182 ghế trong tổng số 275 ghế tại Hạ viện, đã phản ánh khát vọng đổi mới toàn diện của cử tri, nhất là nhóm cử tri trẻ. Cuộc bầu cử là sự kiện chính trị mang ý nghĩa quan trọng với đất nước Nam Á sau thời kỳ rối ren, bất ổn. Sóng gió trên chính trường bắt nguồn từ “phong trào Gen Z” bùng nổ vào tháng 9/2025, dẫn tới lật đổ chính phủ của cựu Thủ tướng K.P. Sharma Oli và giải tán Hạ viện.

Phong trào của thế hệ trẻ ban đầu chỉ nhằm phản đối lệnh chặn các nền tảng mạng xã hội, song giới quan sát cho rằng, đây là “giọt nước tràn ly”, được bắt nguồn từ nguyên nhân sâu xa hơn, đó là nỗi thất vọng về nhiều vấn đề kinh tế, chính trị, xã hội và nạn thất nghiệp. Số liệu của Ngân hàng Thế giới (WB) cho thấy, tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên Nepal là 20,8% vào năm 2024. Cử tri muốn tìm kiếm một mô hình điều hành hiệu quả hơn, cùng những chính sách cải cách thực chất.

Ông Balendra Shah thuộc đảng RSP được coi là một nhân tố mới mẻ trên chính trường Nepal. Trong thời gian đảm nhiệm cương vị Thị trưởng Kathmandu, ông đã quyết liệt chấn chỉnh hàng loạt vấn đề của thành phố như xử lý các công trình xây dựng trái phép, rác thải… Những yêu cầu đặt ra với đội ngũ lãnh đạo mới của Nepal không mang tính dài hạn, mơ hồ, mà đòi hỏi những kết quả cụ thể, thực chất. Reuters dẫn lời giới chuyên gia cho biết, cử tri mong đợi nhiều vào sự tiến bộ, đổi mới ở Nepal, trong đó có việc xây dựng một chính phủ ổn định, không khoan nhượng với nạn tham nhũng và quản trị đất nước hiệu quả.

Chương trình hành động của đảng RSP tập trung vào cải cách quản trị công, tăng cường tạo việc làm cho thanh niên, thúc đẩy môi trường kinh doanh thuận lợi cho khu vực tư nhân. Nền kinh tế Nepal phụ thuộc lớn vào kiều hối, vốn chiếm khoảng 1/4 GDP, nên các biến động địa chính trị ở bên ngoài ảnh hưởng lớn tới nước này. Trong đó, cuộc xung đột ở Trung Đông đang tác động tới nhiều lao động Nepal làm việc ở nước ngoài. Khôi phục lòng tin của người dân vào bộ máy nhà nước cũng là một thách thức không nhỏ đối với chính phủ.

Về đối ngoại, với vị trí địa lý đặc biệt, Nepal đứng ở “giao điểm” lợi ích của nhiều nước lớn. Trước những dòng chảy lợi ích đan xen, Chính phủ Nepal sẽ phải nỗ lực duy trì chính sách đối ngoại linh hoạt, cân bằng, hướng tới hợp tác cùng phát triển, nhất là với các nước lớn. Ngay sau khi kết quả bầu cử ban đầu được công bố, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã có cuộc điện đàm chúc mừng lãnh đạo RSP và khẳng định mong muốn tăng cường hợp tác giữa hai nước.

Chiến thắng trong cuộc bầu cử chỉ là bước khởi đầu; trước mắt chính phủ mới sẽ là một hành trình phức tạp với áp lực chứng minh năng lực quản trị, giải quyết những vấn đề cốt lõi của đất nước để đáp ứng kỳ vọng cao của người dân.

Có thể bạn quan tâm

Khu liên hợp công nghiệp hóa dầu ở Anzoategui, Venezuela. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Tăng cường khả năng ứng phó với giá dầu lên cao

Giá dầu thế giới vừa đột ngột tăng lên mức cao nhất trong khoảng 5 tháng nay, trong bối cảnh căng thẳng leo thang tại Trung Đông, làm dấy lên lo ngại về an ninh nguồn cung, gia tăng sức ép lạm phát và đẩy các thị trường tài chính vào trạng thái thận trọng.

Cá thể chà vá chân xám tại rừng phòng hộ Ba Tơ (Quảng Ngãi). (Ảnh: Trung tâm GreenViet)

Cam kết và hành động về đa dạng sinh học đến năm 2030

Theo đánh giá của Liên hợp quốc, gần như toàn bộ 23 mục tiêu về đa dạng sinh học đến năm 2030 đang phải đối diện những thách thức lớn. Thực tế cho thấy, thế giới không thiếu những mục tiêu hay cam kết về bảo vệ hành tinh xanh, nhưng lại thiếu hành động đủ quyết liệt để thu hẹp khoảng cách giữa thực tế và kỳ vọng.

Khói bốc lên sau các cuộc không kích xuống Sanaa, Yemen. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hướng tiếp cận cần thiết cho xung đột tại Yemen

Xung đột tại Yemen đang diễn biến ngày càng phức tạp. Cuộc đối đầu giữa lực lượng nổi dậy Houthi và Chính phủ Yemen được quốc tế công nhận, cũng chính là điểm nóng có nguy cơ gây bất ổn cho các tuyến vận tải biển chiến lược, làm gia tăng cạnh tranh giữa các cường quốc và đẩy an ninh Trung Đông vào vòng xoáy đối đầu mới. 

Một nhân viên y tế mặc bộ đồ bảo hộ tại trung tâm điều trị Ebola ở Bunia, thủ phủ tỉnh Ituri, CHDC Congo. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Dịch Ebola: Phép thử tinh thần đoàn kết

Sau đại dịch Covid-19, một lần nữa thế giới đứng trước phép thử về tinh thần đoàn kết, hợp tác để ứng phó thách thức y tế, khi dịch Ebola diễn biến ngày càng nghiêm trọng.

Công an tỉnh Đắk Lắk bàn giao nhà cho gia đình bà Rơ Âu H'Hra, xã Ea H'leo. (Ảnh: NGUYỄN HOÀI BÃO)

Nền tảng của cuộc chiến chống đói nghèo

Ngày Quốc tế xóa đói giảm nghèo (17/10) năm nay được Liên hợp quốc lấy chủ đề “Nhà ở an toàn cho tất cả mọi người” (Safe homes for all) nhằm gửi đi thông điệp sâu sắc rằng một mái nhà không chỉ là điều kiện sinh hoạt cơ bản, mà còn là nền tảng để con người thoát nghèo và cải thiện chất lượng cuộc sống. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: un.org)

Cuộc đua tìm người đứng đầu Liên hợp quốc nhiệm kỳ tới

Cuộc đua vào vị trí Tổng Thư ký Liên hợp quốc nhiệm kỳ tiếp theo đang trong giai đoạn quyết liệt. Cộng đồng quốc tế kỳ vọng sẽ tìm ra một “vị thuyền trưởng” có khả năng tập hợp sự đồng thuận, xây dựng lòng tin giữa các nước đang có lợi ích chiến lược khác biệt...

Khách hàng trải nghiệm kính thông minh ở một cửa hàng tại thành phố Thâm Quyến, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Những nguy cơ tiềm ẩn về "bong bóng AI"

Trong bối cảnh nền kinh tế thế giới bị bủa vây bởi hàng loạt thách thức, sự bùng nổ đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) trở thành “điểm sáng” hiếm hoi, tạo cú huých mạnh mẽ cho thương mại toàn cầu. Tuy nhiên, khi “cơn sốt” AI ngày càng tăng nhiệt, các nền kinh tế cũng đứng trước nhiều câu hỏi lớn.

Ảnh minh họa. (nguồn: TÂN HOA XÃ)

Mở rộng EU - “Khoản đầu tư địa chiến lược”

Mở rộng Liên minh châu Âu (EU) là vấn đề gắn với lợi ích chiến lược của khối, giúp EU có vị thế và mức độ ảnh hưởng lớn hơn trên trường quốc tế. Tuy nhiên, hành trình này còn nhiều trắc trở do sự khác biệt quan điểm và chênh lệch về mức độ phát triển giữa các nước.

Ảnh minh họa. (Ảnh: XUÂN PHÚ)

Cuộc cạnh tranh quyền lực mới

Nhiều quốc gia mới nổi và đang phát triển chọn con đường bứt phá mới để tiến thẳng lên kỷ nguyên điện sạch. Theo đó, làn sóng phát triển năng lượng mặt trời không chỉ nhằm giải quyết bài toán thiếu điện, mà đang trở thành động lực mới tái định hình bản đồ kinh tế và công nghiệp toàn cầu.

Ảnh minh họa: Một góc vịnh Kola trên biển Barents. (Ảnh: TTXVN)

EU với chiến lược mới về Bắc Cực

Ủy ban châu Âu (EC) chuẩn bị công bố chiến lược mới về Bắc Cực, đánh dấu nỗ lực của Liên minh châu Âu (EU) nhằm tăng cường sự hiện diện tại khu vực có vị thế quan trọng đối với kinh tế, an ninh và năng lượng của Lục địa già.

Khu liên hợp công nghiệp hóa dầu ở Anzoategui, Venezuela. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Áp lực kép với thị trường dầu mỏ

Trong lúc cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục làm gián đoạn dòng chảy dầu mỏ, đẩy giá diesel lên mức cao kỷ lục, thị trường toàn cầu có những động thái đáng chú ý: Các nước xuất khẩu dầu mỏ lớn lại chưa muốn mở thêm “van sản lượng".

Người dân Cộng hòa Trung Phi chờ phân phát lương thực từ FAO. (Ảnh minh họa: Xinhua)

Thách thức an ninh lương thực toàn cầu

Chỉ số giá lương thực thế giới vừa chạm mốc cao nhất trong gần bốn năm qua, đặt ra thách thức lớn khi thời hạn chót để hiện thực hóa mục tiêu xóa bỏ nạn đói toàn cầu vào năm 2030 đang đến gần. 

Người di cư tại Ras Ajdir, khu vực biên giới giữa Libya và Tunisia. (Ảnh: THX)

EU giằng co trước các lựa chọn về vấn đề dân di cư

Di cư luôn là chủ đề gây nhiều tranh cãi và là “cuộc thử lửa” về tinh thần gắn kết, sự sẻ chia trách nhiệm và tương trợ vượt khó của châu Âu. Để nhiều quốc gia thống nhất cách tiếp cận trước thách thức là điều không dễ dàng, nhất là khi lợi ích an ninh của từng nước va chạm mạnh với giá trị cốt lõi và mục tiêu chung của khối.

Căn cứ không quân Al-Harir của Mỹ tại khu vực người Kurd ở Iraq. (Ảnh: IRNA/TTXVN phát)

Bước chuyển ở “trái tim” Trung Đông

Mỹ vừa hoàn tất quá trình rút lực lượng khỏi Iraq, chính thức kết thúc hoạt động của liên minh quốc tế chống tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) do Mỹ dẫn đầu tại quốc gia Trung Đông. Sự kiện này đánh dấu bước chuyển của cuộc chiến chống khủng bố tại Iraq, mở ra giai đoạn mới trong quan hệ giữa Washington và Baghdad.

Quang cảnh thủ đô Damascus của Syria. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ưu tiên quan trọng của Mỹ tại Syria

Tại cuộc trao đổi với các quan chức Syria nhân chuyến thăm của phái đoàn Bộ Ngoại giao Mỹ tới Damascus mới đây, hai bên đã thảo luận các biện pháp tăng cường quan hệ song phương, với sáng kiến “Syria không còn trại tị nạn” là một trong những ưu tiên trong giai đoạn hiện nay.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hành trình tái thiết Dải Gaza nhiều chông gai

Gần ba năm kể từ khi xung đột giữa Israel và phong trào Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, Dải Gaza đang hứng chịu cuộc khủng hoảng kinh tế tồi tệ nhất mà thế giới từng ghi nhận, xóa sổ hàng thập niên phát triển.