Phép thử toàn diện ở Nepal

Một người đàn ông bỏ phiếu tại một điểm bầu cử trong cuộc bầu cử quốc hội ở Kathmandu, Nepal, ngày 5/3/2026. (Ảnh: THX)
Một người đàn ông bỏ phiếu tại một điểm bầu cử trong cuộc bầu cử quốc hội ở Kathmandu, Nepal, ngày 5/3/2026. (Ảnh: THX)

Với việc đảng Rastriya Swatantra (RSP) mới được thành lập giành chiến thắng áp đảo trong cuộc tổng tuyển cử vừa qua ở Nepal, bức tranh chính trị của quốc gia Nam Á đang xuất hiện những gam màu tươi sáng sau thời kỳ biến động sâu sắc. Nhiều kỳ vọng và áp lực đang chờ đợi những nhà lãnh đạo mới của Nepal, bởi đây là phép thử toàn diện về năng lực quản trị, thúc đẩy cải cách thực chất và giữ ổn định xã hội.

Truyền thông Nepal đưa tin, chiến thắng áp đảo trong cuộc tổng tuyển cử của đảng RSP đã mở đường để lãnh đạo đảng này, ông Balendra Shah, 35 tuổi, trở thành Thủ tướng Nepal. Không phải là một cuộc chuyển giao quyền lực đơn thuần, sự thay đổi bộ máy chính trị ở Nepal được kỳ vọng sẽ là dấu ấn của thay đổi và cải cách, là cột mốc kết thúc thời kỳ khủng hoảng chính trị-xã hội và mở ra chương mới cho đất nước Nam Á. “Vòng nguyệt quế” dành cho “người chiến thắng” cũng mang sức nặng đặc biệt bởi con đường phát triển phía trước của Nepal còn không ít khó khăn.

RSP, một đảng mới được thành lập năm 2022, giành chiến thắng cách biệt trong cuộc tổng tuyển cử ngày 5/3, với 182 ghế trong tổng số 275 ghế tại Hạ viện, đã phản ánh khát vọng đổi mới toàn diện của cử tri, nhất là nhóm cử tri trẻ. Cuộc bầu cử là sự kiện chính trị mang ý nghĩa quan trọng với đất nước Nam Á sau thời kỳ rối ren, bất ổn. Sóng gió trên chính trường bắt nguồn từ “phong trào Gen Z” bùng nổ vào tháng 9/2025, dẫn tới lật đổ chính phủ của cựu Thủ tướng K.P. Sharma Oli và giải tán Hạ viện.

Phong trào của thế hệ trẻ ban đầu chỉ nhằm phản đối lệnh chặn các nền tảng mạng xã hội, song giới quan sát cho rằng, đây là “giọt nước tràn ly”, được bắt nguồn từ nguyên nhân sâu xa hơn, đó là nỗi thất vọng về nhiều vấn đề kinh tế, chính trị, xã hội và nạn thất nghiệp. Số liệu của Ngân hàng Thế giới (WB) cho thấy, tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên Nepal là 20,8% vào năm 2024. Cử tri muốn tìm kiếm một mô hình điều hành hiệu quả hơn, cùng những chính sách cải cách thực chất.

Ông Balendra Shah thuộc đảng RSP được coi là một nhân tố mới mẻ trên chính trường Nepal. Trong thời gian đảm nhiệm cương vị Thị trưởng Kathmandu, ông đã quyết liệt chấn chỉnh hàng loạt vấn đề của thành phố như xử lý các công trình xây dựng trái phép, rác thải… Những yêu cầu đặt ra với đội ngũ lãnh đạo mới của Nepal không mang tính dài hạn, mơ hồ, mà đòi hỏi những kết quả cụ thể, thực chất. Reuters dẫn lời giới chuyên gia cho biết, cử tri mong đợi nhiều vào sự tiến bộ, đổi mới ở Nepal, trong đó có việc xây dựng một chính phủ ổn định, không khoan nhượng với nạn tham nhũng và quản trị đất nước hiệu quả.

Chương trình hành động của đảng RSP tập trung vào cải cách quản trị công, tăng cường tạo việc làm cho thanh niên, thúc đẩy môi trường kinh doanh thuận lợi cho khu vực tư nhân. Nền kinh tế Nepal phụ thuộc lớn vào kiều hối, vốn chiếm khoảng 1/4 GDP, nên các biến động địa chính trị ở bên ngoài ảnh hưởng lớn tới nước này. Trong đó, cuộc xung đột ở Trung Đông đang tác động tới nhiều lao động Nepal làm việc ở nước ngoài. Khôi phục lòng tin của người dân vào bộ máy nhà nước cũng là một thách thức không nhỏ đối với chính phủ.

Về đối ngoại, với vị trí địa lý đặc biệt, Nepal đứng ở “giao điểm” lợi ích của nhiều nước lớn. Trước những dòng chảy lợi ích đan xen, Chính phủ Nepal sẽ phải nỗ lực duy trì chính sách đối ngoại linh hoạt, cân bằng, hướng tới hợp tác cùng phát triển, nhất là với các nước lớn. Ngay sau khi kết quả bầu cử ban đầu được công bố, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã có cuộc điện đàm chúc mừng lãnh đạo RSP và khẳng định mong muốn tăng cường hợp tác giữa hai nước.

Chiến thắng trong cuộc bầu cử chỉ là bước khởi đầu; trước mắt chính phủ mới sẽ là một hành trình phức tạp với áp lực chứng minh năng lực quản trị, giải quyết những vấn đề cốt lõi của đất nước để đáp ứng kỳ vọng cao của người dân.

Có thể bạn quan tâm

Một tòa nhà bị hư hỏng tại quận Shevchenkivskyi ở Thủ đô Kiev, Ukraine, ngày 21/7/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cánh cửa hòa bình hé mở

Những diễn biến trên chiến trường song hành với các tín hiệu ngoại giao đang đẩy căng thẳng Nga-Ukraine vào thế giằng co, chênh vênh nơi lằn ranh đàm phán và xung đột. Cánh cửa hòa bình vẫn hé mở, song giữa hai bên tồn tại khác biệt chiến lược sâu sắc cùng những nút thắt khó gỡ trên cục diện chiến trường.

Cảnh đổ nát sau một cuộc không kích tại Nangarhar, Afghanistan. (Ảnh: THX/TTXVN)

Thách thức trên hành trình tái thiết Afghanistan

Afghanistan vừa tổ chức các hoạt động kỷ niệm 5 năm lực lượng Taliban trở lại nắm quyền. Từng bị tàn phá nặng nề bởi xung đột, Afghanistan đang nỗ lực xây dựng lại đất nước từ đống tro tàn của chiến tranh. Mặc dù tình hình an ninh đã được cải thiện, quốc gia này vẫn bị bủa vây bởi nhiều thách thức.

Một người phụ nữ và các con trong một căn lều tại trại tị nạn gần thị trấn biên giới Al-Tina ở miền tây Sudan, vào ngày 19/6/2026. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Cơ hội tới trường của trẻ em ở các khu vực xung đột: Khoảng trống khó khỏa lấp

Tháng 9, tháng tựu trường đang đến gần, hàng triệu trẻ em trên thế giới nô nức chuẩn bị sách vở, háo hức đón chờ ngày khai giảng. Tuy nhiên, không phải trẻ em nào cũng được hưởng niềm vui và quyền cơ bản đó. Đối với trẻ em tại nhiều nước đang xảy ra xung đột, cơ hội đến trường vẫn chỉ là ước mơ xa vời.

Mực nước sông Loire ở Pháp xuống thấp kỷ lục. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Biến đổi khí hậu đe dọa an ninh toàn cầu

Ảnh hưởng trầm trọng đến nhiều lĩnh vực, biến đổi khí hậu không chỉ là một thách thức về môi trường đơn thuần mà đã được giới chuyên gia nhìn nhận như mối đe dọa an ninh, địa chính trị toàn cầu.

Công nhân khai thác mỏ ở Nam Phi. (Ảnh: WORLDFINANCE)

Cơ hội và thách thức của châu Phi

Sở hữu khoảng 30% trữ lượng khoáng sản chiến lược trên thế giới, châu Phi đang trở thành “mắt xích” quan trọng trong chuỗi cung ứng nguyên liệu thiết yếu phục vụ quá trình phát triển công nghệ và chuyển đổi năng lượng. 

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hòa bình tại Gaza: Cánh cửa hé mở nhưng các bên vẫn khó qua

Hy vọng mới cho hòa bình tại Gaza đang được nhen nhóm, sau khi Hội đồng Hòa bình do Mỹ bảo trợ hồi cuối tháng 7/2026 công bố lộ trình 15 điểm nhằm chấm dứt chiến sự. Cánh cửa hòa bình đã hé mở, song không dễ dàng, bởi vẫn còn tồn tại nhiều “nút thắt” khó gỡ trong quá trình thực thi.

Một góc đường phố Thủ đô Jakarta của Indonesia. (Ảnh: TTXVN)

Bước chuyển hướng chiến lược của Indonesia

Tuyên bố mới đây của Bộ trưởng Thương mại Indonesia Budi Santoso về việc nước này và Brazil đang thúc đẩy đề xuất xây dựng Thỏa thuận Thương mại ưu đãi (PTA) giữa Indonesia và Khối Thị trường chung Nam Mỹ (Mercosur) đánh dấu bước chuyển hướng chiến lược đáng chú ý trong chính sách ngoại giao kinh tế của Jakarta.

Ông Abelardo de la Espriella phát biểu nhậm chức ngày 7/8. (Ảnh: Trang X chính thức của ông Abelardo De La Espriella)

Nhiệm kỳ nhiều thách thức

Chính trị gia cánh hữu Abelardo de la Espriella đã tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Colombia hôm 7/8, đánh dấu diễn biến mang tính bước ngoặt trên chính trường quốc gia Nam Mỹ. Chính quyền mới của Colombia được nhận định sẽ gặp không ít trở ngại trên hành trình xây dựng đất nước đoàn kết và ổn định về an ninh.

(Ảnh minh họa: Tân hoa xã)

Mỹ và châu Âu xúc tiến điều chỉnh mối quan hệ theo hướng san sẻ trách nhiệm

Sau hàng loạt cảnh báo về việc điều chỉnh “chiếc ô an ninh”, Mỹ chính thức xúc tiến rà soát hiện diện quân sự tại châu Âu. Bước đi này vừa phản ánh thay đổi về ưu tiên chiến lược của Washington, vừa mở ra một giai đoạn mới cho NATO, khi Mỹ và châu Âu chuyển sang mối quan hệ đối tác thực chất và san sẻ trách nhiệm.

Chiến dịch Serengeti 2.0 thu giữ thiết bị tội phạm mạng. (Ảnh: INTERPOL)

Mặt trận an ninh mới ở châu Phi

Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) vừa công bố Báo cáo đánh giá mối đe dọa an ninh mạng châu Phi năm 2026 cho thấy, có tới 55% các vụ tấn công mạng tại châu Phi có sự “tiếp tay” của AI.

Người dân tưởng niệm các nạn nhân vụ ném bom nguyên tử tại Công viên Tưởng niệm Hòa bình Hiroshima, thành phố Hiroshima (Nhật Bản) ngày 6/8/2024. (Ảnh: THX)

Tiếp nối nỗ lực kiến tạo hòa bình

Vào những ngày đầu tháng 8 cách đây hơn 80 năm, hai quả bom nguyên tử dội xuống thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản, cướp đi sinh mạng của hàng chục nghìn người dân vô tội, để lại những vết thương hằn sâu lên nhiều thế hệ tại Nhật Bản.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Lại thêm cơ hội đàm phán giữa Mỹ và Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo hoãn cuộc tấn công “cực mạnh” với “mức độ quân sự khủng khiếp” nhằm vào Iran để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán với Tehran. Đây được cho là động thái cần thiết nhằm tránh cho khu vực này bị cuốn vào vòng xoáy xung đột mới tàn khốc.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trở ngại cho lộ trình hòa bình tại Dải Gaza

Tiến trình đàm phán về tương lai Dải Gaza đạt bước tiến mới khi Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas nhất trí về lộ trình giải giáp. Nếu trở thành hiện thực, đây sẽ được coi là “thỏa thuận lịch sử”, bởi bấy lâu nay vấn đề giải giáp Hamas luôn là trở ngại lớn trong các cuộc đàm phán.

Trụ sở Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) châu Phi tại Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bài toán khó về tiềm năng tự chủ

Ngân hàng Phát triển châu Phi (AfDB) vừa ký thỏa thuận hỗ trợ xây dựng cơ sở sản xuất vaccine mới tại Nam Phi. Dự án đánh dấu bước tiến mới nhất của Lục địa Đen trên hành trình giảm phụ thuộc vào nguồn vaccine nhập khẩu từ bên ngoài.