Phát triển siêu đô thị thế hệ mới tại Việt Nam

Ngày 21/3, Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam (VUPDA) tổ chức Hội thảo khoa học “Siêu đô thị thế hệ mới - Động lực tăng trưởng kinh tế và phát triển bền vững đô thị Việt Nam”.

Toàn cảnh hội thảo (Ảnh: Thanh Tâm)
Toàn cảnh hội thảo (Ảnh: Thanh Tâm)

Phát biểu khai mạc, ông Trần Ngọc Chính, Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam cho biết, mô hình siêu đô thị truyền thống chủ yếu dựa trên sự gia tăng dân số và mở rộng không gian đô thị. Tuy nhiên, thực tế phát triển của các siêu đô thị truyền thống đang bộc lộ nhiều hạn chế như: quá tải hạ tầng, ô nhiễm môi trường, bất bình đẳng xã hội và suy giảm chất lượng sống. Trước những thách thức đó, nhiều quốc gia và tổ chức quốc tế như UN-Habitat, OECD (Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế) và Ngân hàng Thế giới đã chuyển hướng nghiên cứu và phát triển mô hình siêu đô thị thế hệ mới.

anh-chu-chinh.jpg
Chủ tịch VUPDA Trần Ngọc Chính phát biểu khai mạc hội thảo. (Ảnh: Thanh Tâm)

Siêu đô thị thế hệ mới nhấn mạnh đến cấu trúc đa trung tâm, liên kết mạng lưới vùng, quản trị thông minh và phát triển bền vững. Đặc biệt, siêu đô thị thế hệ mới không tập trung vào việc mở rộng diện tích, quy mô dân số mà chú trọng vào những tiến bộ khoa học, công nghệ như đô thị xanh, đô thị thông minh, kết nối toàn cầu, chuyển đổi số.

Tại Việt Nam, quá trình đô thị hóa đang diễn ra nhanh chóng với sự hình thành các vùng đô thị lớn và các hành lang kinh tế-đô thị như vùng Thủ đô Hà Nội, vùng Thành phố Hồ Chí Minh và các trục phát triển ven biển. Những xu hướng này cho thấy sự dịch chuyển từ mô hình đô thị đơn cực sang các cấu trúc đô thị quy mô vùng, đa cực và liên kết chức năng, đặt nền tảng cho khả năng hình thành các siêu đô thị thế hệ mới trong tương lai. Tuy nhiên, khung lý luận, mô hình phát triển, cơ chế quản trị đối với loại hình đô thị này vẫn chưa được nghiên cứu một cách đầy đủ và hệ thống.

Do đó, hội thảo này nhằm nhận diện, làm rõ khái niệm, mô hình, vai trò, vị thế, cơ hội phát triển, quy mô, cấu trúc, điều kiện thể chế-hạ tầng-công nghệ và những tác động của siêu đô thị thế hệ mới đối với lĩnh vực quy hoạch xây dựng, phát triển đô thị và kinh tế-xã hội của Việt Nam.

anh-chi-hang-vu-quy-hoach-kien-truc.jpg
Vụ trưởng Vụ Quy hoạch-Kiến trúc (Bộ Xây dựng) Trần Thu Hằng phát biểu tại hội thảo. (Ảnh: Thanh Tâm)

Theo bà Trần Thu Hằng, Vụ trưởng Vụ Quy hoạch-Kiến trúc (Bộ Xây dựng), thực tiễn thế giới cho thấy mô hình siêu đô thị truyền thống đang bộc lộ nhiều hạn chế, do đó, nhiều quốc gia đã chuyển mạnh sang mô hình “siêu đô thị thế hệ mới”, với trọng tâm là năng lực vận hành, kết nối, đổi mới sáng tạo và chất lượng quản trị. Định hướng này hoàn toàn phù hợp với tinh thần Nghị quyết số 06-NQ/TW của Bộ Chính trị về quy hoạch, xây dựng, quản lý và phát triển bền vững đô thị Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Kết luận số 224-KL/TW ngày 8/12/2025 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 06-NQ/TW. Trong đó, Nghị quyết 06-NQ/TW yêu cầu phát triển hệ thống đô thị theo hướng bền vững, đồng bộ, có tính liên kết cao, đóng vai trò là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và chuyển dịch cơ cấu phát triển.

Nghị quyết cũng không khuyến khích việc phát triển đô thị theo hướng dàn trải, mở rộng tự phát, mà nhấn mạnh việc nâng cao chất lượng đô thị, hoàn thiện hệ thống hạ tầng, đổi mới mô hình quản lý và tăng cường liên kết vùng. Chính vì vậy, việc nghiên cứu và định hình mô hình siêu đô thị thế hệ mới tại Việt Nam cần được tiếp cận theo hướng không đặt nặng mục tiêu hình thành các đô thị siêu lớn về dân số, mà tập trung xây dựng các đô thị có năng lực chức năng lõi, có khả năng kết nối mạng lưới và đóng vai trò là các cực tăng trưởng trong hệ thống đô thị quốc gia.

Định hướng này cũng thống nhất với nội dung Điều chỉnh Quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Do đó, trong thời gian tới, các bên cần hoàn thiện cơ sở lý luận và pháp lý về siêu đô thị thế hệ mới; tích hợp định hướng phát triển vào hệ thống quy hoạch quốc gia, quy hoạch vùng và quy hoạch đô thị, bảo đảm tính thống nhất và đồng bộ trong tổ chức không gian phát triển.

Ưu tiên đầu tư phát triển hạ tầng kết nối chiến lược, bao gồm cả hạ tầng số và các nền tảng dữ liệu, nhằm nâng cao năng lực lưu thông, kết nối giữa các đô thị; đồng thời thúc đẩy đổi mới mô hình quản trị đô thị theo hướng hiện đại, linh hoạt, dựa trên dữ liệu và có sự tham gia của khu vực tư nhân và cộng đồng.

Bà Hằng đề nghị các cơ quan, đơn vị, chuyên gia và nhà khoa học tiếp tục nghiên cứu sâu hơn, đóng góp ý kiến để hoàn thiện cơ sở khoa học và thực tiễn cho việc định hình mô hình siêu đô thị thế hệ mới tại Việt Nam, làm cơ sở để Bộ Xây dựng tham mưu Chính phủ trong xây dựng và tổ chức thực hiện các chiến lược, quy hoạch và chính sách phát triển đô thị.

anh-toa-dam.jpg
Các diễn giả tham dự phiên tọa đàm với chủ đề: “Kinh nghiệm quốc tế và bài học cho Việt Nam”.
(Ảnh: Thanh Tâm)

Tại hội thảo, Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam đã tổ chức hai phiên tọa đàm với chủ đề: “Kinh nghiệm quốc tế và bài học cho Việt Nam” và “Những tác động tích cực từ “Siêu đô thị thế hệ mới” và các giải pháp áp dụng cho Việt Nam”.

Tiến sĩ, kiến trúc sư Trương Văn Quảng, Phó Tổng Thư ký Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam chia sẻ, siêu đô thị thế hệ mới là mô hình đô thị quy mô lớn (khoảng 3 đến dưới 10 triệu dân), được tổ chức theo cấu trúc đa trung tâm, kết nối mạng lưới và vận hành bằng hạ tầng thông minh, nhằm bảo đảm phát triển bền vững, nâng cao chất lượng sống và năng lực cạnh tranh toàn cầu.

Qua phiên tọa đàm và các bài học kinh nghiệm quốc tế, các chuyên gia cho rằng phát triển siêu đô thị thế hệ mới là yếu tố cạnh tranh quốc gia. Trong kỷ nguyên phát triển mới, mô hình này không chỉ phù hợp với xu hướng chung trên thế giới mà còn phù hợp với định hướng chiến lược trong Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng. Phát triển siêu đô thị thế hệ mới tại Việt Nam cần dựa trên các cách tiếp cận như: không đặt nặng vào quy mô dân số; xây dựng cấu trúc đô thị đa trung tâm; tăng cường kết nối mạng lưới; thúc đẩy đô thị thông minh và chuyển đổi số; phát triển kinh tế đổi mới sáng tạo; tăng cường hạ tầng kết nối vùng và hạ tầng số; đổi mới quản trị đô thị và quản trị vùng…

Theo Thạc sĩ Phạm Thị Miền, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu đánh giá thị trường bất động sản Việt Nam, siêu đô thị thế hệ mới là lời giải quan trọng cho bài toán của thị trường bất động sản, góp phần tái cấu trúc thị trường theo hướng thực chất và lan tỏa giá trị đến toàn xã hội.

Có thể bạn quan tâm

Công trường thi công đường cao tốc Đồng Đăng-Trà Lĩnh lúc nào cũng rộn ràng tiếng máy móc thi công.

Nhộn nhịp công trường thi công tuyến cao tốc Đồng Đăng-Trà Lĩnh

Xuyên giữa địa hình núi rừng hiểm trở của “nước non Cao Bằng”, công trường đường cao tốc Đồng Đăng-Trà Lĩnh dài 121km, tổng mức đầu tư lên đến 25.550 tỷ đồng đang ngày đêm sục sôi khí thế thi công. Tuyến đường sẽ mở ra không gian phát triển cho vùng đông bắc và là minh chứng sinh động cho hiệu quả của mô hình PPP giao thông.

Nông dân Cần Thơ trữ nước ngọt trong vườn để tưới cho vườn cây ăn trái vào mùa khô.

Chủ động sản xuất nông nghiệp thích ứng với hạn mặn

Hiện nay, tình trạng khô hạn, xâm nhập mặn đang làm ảnh hưởng tiêu cực đến sản xuất nông nghiệp, đời sống người dân thành phố Cần Thơ. Để chủ động thích ứng, ngành nông nghiệp Cần Thơ đang triển khai hàng loạt giải pháp cấp bách nhằm bảo vệ diện tích lúa, vườn cây ăn trái và ổn định đời sống nhân dân.

Khởi động Giờ Trái đất 2026, kêu gọi toàn dân sử dụng năng lượng tiết kiệm.

Khởi động Giờ Trái đất 2026, kêu gọi toàn dân sử dụng năng lượng tiết kiệm

Trong khuôn khổ Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả giai đoạn 2019-2030, sáng 21/3, Bộ Công thương tổ chức Lễ phát động và Giải chạy hưởng ứng "Toàn dân sử dụng năng lượng tiết kiệm hiệu quả và hưởng ứng Chiến dịch Giờ Trái đất năm 2026" tại Không gian Văn hóa sáng tạo Tây Hồ, thành phố Hà Nội.

Pharmacity - chuỗi nhà thuốc tiên phong cam kết không tăng giá thuốc, bảo đảm nguồn cung trên toàn hệ thống

Pharmacity - chuỗi nhà thuốc tiên phong cam kết không tăng giá thuốc, bảo đảm nguồn cung trên toàn hệ thống

Trong bối cảnh thị trường dược phẩm chịu nhiều biến động, việc bảo đảm người dân tiếp cận thuốc với giá hợp lý trở thành yêu cầu cấp thiết. Trước thực tế đó, Pharmacity cam kết giữ ổn định giá thuốc thiết yếu, đồng thời triển khai các giải pháp giúp người dân mua thuốc thuận tiện, tiết kiệm hơn.

Chế biến cà-phê xuất khẩu tại Công ty Simexco DakLak. (Ảnh MINH ANH)

Chuyển đổi xuất khẩu theo xu hướng tiêu dùng xanh

Năm 2026 được dự báo là “cột mốc” mới khi “tiêu dùng xanh” tại châu Âu không còn là những chiến dịch thúc đẩy trách nhiệm xã hội (CSR) tự nguyện của doanh nghiệp mà chính thức bị chi phối bởi các khuôn khổ pháp lý khắt khe. 

Dự án Metro số 1 Bến Thành-Suối Tiên làm thay đổi diện mạo giao thông đô thị Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: THẾ ANH)

Quản lý, sử dụng vốn ODA và vốn vay ưu đãi giai đoạn 2026-2030

Theo định hướng thu hút, quản lý, sử dụng vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) và vốn vay ưu đãi nước ngoài giai đoạn 2026-2030, việc huy động và phân bổ vốn ODA, vốn vay ưu đãi nước ngoài được thực hiện với quy mô và cơ cấu phù hợp nhằm đáp ứng nhu cầu vốn đầu tư phát triển của quốc gia, ngành và địa phương.

Người dân mua xăng tại cửa hàng kinh doanh xăng dầu trên phố Thái Thịnh, Hà Nội.

Sớm đưa xăng E10 tiêu thụ đồng loạt trên thị trường

Tình hình chiến sự tại khu vực Trung Đông diễn biến ngày càng phức tạp, làm đứt gãy chuỗi cung ứng, tiềm ẩn nhiều nguy cơ với an ninh năng lượng thế giới cũng như tại Việt Nam. Để bảo đảm nguồn cung nhiên liệu, các ngành chức năng và doanh nghiệp đã chủ động nhận diện những tác động xấu, qua đó sẵn sàng ứng phó mọi tình huống.

Lễ ký kết giữa Cục Thuế, Bộ Tài chính và Ngân hàng Thương mại cổ phần Á Châu để triển khai giải pháp giúp người nộp thuế quản lý doanh thu, kê khai và nộp thuế.

Hỗ trợ hộ kinh doanh thích ứng quy định thuế mới

Để thúc đẩy nộp thuế điện tử và thanh toán không dùng tiền mặt theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP của Chính phủ, ngày 20/3, Cục Thuế, Bộ Tài chính, Thuế thành phố Hà Nội và 10 Thuế địa phương cùng với Ngân hàng Thương mại cổ phần Á Châu đã ký kết hợp tác, triển khai giải pháp giúp người nộp thuế quản lý doanh thu, kê khai và nộp thuế.