Phát triển nguồn nhân lực bán dẫn

Thị trường chip bán dẫn giữ vững tốc độ tăng trưởng nhanh và ổn định trong suốt 20 năm qua với mức tăng trưởng kép hằng năm 14%, có tiềm năng trở thành ngành công nghiệp nghìn tỷ USD vào năm 2030. Để phát triển ngành công nghiệp bán dẫn, Việt Nam cần xác định tập trung vào việc xây dựng lực lượng lao động chất lượng cao, đáp ứng được yêu cầu của thị trường và công nghệ.
Đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao tại Trường cao đẳng Cơ điện Hà Nội. Ảnh: NAM ANH
Đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao tại Trường cao đẳng Cơ điện Hà Nội. Ảnh: NAM ANH

Tại Hội thảo “Thực trạng, giải pháp phát triển nguồn lao động trong ngành công nghiệp bán dẫn trên địa bàn tỉnh Bắc Giang” mới đây, ông Nguyễn Xuân Ngọc, Phó trưởng Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh Bắc Giang cho biết, tỉnh có 3 doanh nghiệp về sản xuất chất bán dẫn gồm Công ty TNHH Hana Micron Vina (vốn Hàn Quốc, đăng ký 643 triệu USD), Công ty TNHH Si Flex Việt Nam (vốn Hàn Quốc, đăng ký 299 triệu USD), Công ty TNHH Synergie Cad Việt Nam (vốn Pháp, đăng ký 21,2 triệu USD). Số lao động ngành bán dẫn hơn 8.000 người, độ tuổi dưới 35 gần 6.700 người, chủ yếu thuộc lĩnh vực tự động hóa, kỹ thuật điện tử, thiết bị điện tử, công nghệ thông tin, cơ khí chế tạo, công nghệ hóa.

Chưa đáp ứng được yêu cầu chuyên môn

Tuy nhiên, do ngành công nghiệp bán dẫn là ngành sản xuất mới tại tỉnh Bắc Giang nói riêng và cả nước nói chung nên nguồn lao động được đào tạo chính về chuyên ngành công nghiệp bán dẫn hạn chế, chủ yếu là lao động được đào tạo về các chuyên ngành học liên quan đến lĩnh vực bán dẫn. Lao động được doanh nghiệp tuyển vào để đảm nhiệm các vị trí kỹ thuật, sản xuất về công nghiệp bán dẫn đều chưa đáp ứng được yêu cầu chuyên môn đặt ra của doanh nghiệp, nên doanh nghiệp đều phải đào tạo lao động từ đầu.

“Lao động Việt chưa đáp ứng yêu cầu của doanh nghiệp, phải đào tạo trung bình 1 - 3 tháng, để thành thạo, chủ động, độc lập cần ít nhất 6 tháng đến 1 năm”, ông Ngọc nêu rõ.

Về phía doanh nghiệp, ông Chung Won Seok, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Hana Micron Vina cho biết, có mặt tại Việt Nam từ năm 2019, đến nay doanh nghiệp có 1.655 lao động và có thể sản xuất ra 100 triệu con chip/tháng. Tuy nhiên, ông Chung Won Seok cho biết, chất lượng nguồn nhân lực Việt tại công ty sản xuất chíp bán dẫn này so với các nền sản xuất Hàn Quốc và Trung Quốc thì sức cạnh tranh còn yếu.

Xét theo tiêu chuẩn thành thạo công việc, lao động Việt Nam ở vị trí 18 thì lao động Trung Quốc và Hàn Quốc lần lượt là vị trí 40 và 60. Về năng lực xử lý thiết bị khi có sự cố thì Việt Nam so với Trung Quốc và Hàn Quốc lần lượt là 30 - 70 - 90 điểm. Về tiêu chí thâm niên, tại Hana Micron Vina, số công nhân có thâm niên 2 năm chỉ chiếm khoảng 10% tổng số lao động, số kỹ sư thiết bị thâm niên đến 3 năm chỉ chiếm 6%, còn kỹ sư quy trình thâm niên hơn 3 năm chiếm 13%.

Bắt tay tạo cầu nối phát triển nhân lực

Trước tiềm năng phát triển ngành công nghiệp bán dẫn, doanh nghiệp Hàn Quốc dự kiến liên kết các đơn vị trong ngành bán dẫn để mở rộng, định hướng phát triển hệ sinh thái bán dẫn tại Việt Nam. Vốn đầu tư sẽ tăng từ 600 triệu USD lên 1 tỷ USD, nâng tổng doanh thu lên 800 triệu USD và dự kiến sẽ tuyển thêm 300 lao động từ nay đến cuối năm.

“Để chủ động nguồn nhân lực, chúng tôi đã liên kết với các trường đại học, cao đẳng tại Bắc Giang đào tạo kỹ sư, để có thể làm việc ngay”, ông Chung Won Seok chia sẻ.

Ông Võ Xuân Hoài, Phó Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo quốc gia (NIC) cho biết, thị trường chip bán dẫn giữ vững tốc độ tăng trưởng nhanh và ổn định trong suốt 20 năm qua với mức tăng trưởng kép hằng năm 14%, có tiềm năng trở thành ngành công nghiệp nghìn tỷ USD vào năm 2030. Theo đó, các nền kinh tế lớn trên thế giới như Mỹ, Hàn Quốc, Nhật Bản, Trung Quốc và châu Âu đều đã công bố các kế hoạch hỗ trợ phát triển ngành sản xuất bán dẫn, tạo nên sự cạnh tranh trong ngành này. Ước tính nhu cầu thế giới sẽ cần tăng thêm hơn 1 triệu nhân sự vào năm 2030 cho tất cả các khâu thiết kế, sản xuất, lắp ráp, đóng gói và kiểm thử chip.

Tại Việt Nam, Dự thảo Đề án Phát triển nguồn nhân lực ngành công nghiệp bán dẫn đến năm 2030, định hướng đến năm 2045 do Bộ Kế hoạch và Đầu tư xây dựng và trình

Chính phủ đặt mục tiêu tới năm 2030 sẽ đào tạo 50.000 kỹ sư làm việc trong các công đoạn của lĩnh vực bán dẫn. Các giải pháp thúc đẩy đào tạo nguồn nhân lực chất lượng vừa tốt, vừa nhanh đang tiếp tục được tìm kiếm.

“Phối hợp tập đoàn trong và ngoài nước để tổ chức đào tạo, phát triển nguồn nhân lực cho ngành công nghiệp bán dẫn vi mạch là việc hết sức quan trọng. Sự hợp tác này rất cần thiết, bởi muốn tham gia chuỗi giá trị toàn cầu, phải bảo đảm các tiêu chuẩn quốc tế. Không thể một mình một cách thức đào tạo”, ông Hoài nhìn nhận.

Còn Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh Bắc Giang dự báo, trong thời gian tới, doanh nghiệp ngành công nghiệp bán dẫn tiếp tục đầu tư và phát triển tại các khu công nghiệp với nhu cầu tuyển dụng lao động thêm năm 2024 là 1.866 lao động, trong đó lao động có trình độ cao đẳng trở lên là 281 lao động, lao động phổ thông là 1.585 lao động; giai đoạn 2025 - 2030 khoảng 6.300 lao động, trong đó lao động có trình độ cao đẳng trở lên là 1.200 lao động, lao động phổ thông là 5.100 lao động.

Để đáp ứng nhu cầu sử dụng lao động làm việc trong ngành công nghiệp sản xuất chất bán dẫn, ông Nguyễn Xuân Ngọc cho biết, Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh Bắc Giang sẽ là cầu nối cho các trường đại học, cao đẳng liên hệ, tiếp cận, liên kết với doanh nghiệp trong các khu công nghiệp và ngược lại. Bên cạnh đó xây dựng hệ thống và cung cấp các thông tin về nhu cầu thị trường, nguồn nhân lực, xu hướng phát triển của ngành nghề trong tương lai.

Về phía các trường đại học, cao đẳng, ông Ngọc cho rằng, cần có sự tham khảo nhu cầu thị trường và doanh nghiệp để từ đó xây dựng khung chương trình, kiến thức đào tạo, đánh giá sinh viên... phù hợp với yêu cầu của thực tiễn và yêu cầu của doanh nghiệp trong từng giai đoạn. Đối với doanh nghiệp, cần thông tin cho các trường về nhu cầu nguồn nhân lực của doanh nghiệp, cùng tham gia đào tạo thông qua đóng góp ý kiến về xây dựng, đánh giá và cải tiến chương trình đào tạo cho phù hợp tình hình thực tế.

Có thể bạn quan tâm

Không được kèm sản phẩm bảo hiểm không bắt buộc với việc cung ứng sản phẩm, dịch vụ ngân hàng dưới mọi hình thức. Ảnh: NGUYỆT ANH

Ngăn chặn “bán kèm” sản phẩm theo dịch vụ ngân hàng

Dù đã có quy định cấm ngân hàng gắn bảo hiểm không bắt buộc với khoản vay, chế tài xử phạt cũng lên tới 500 triệu đồng, nhưng tình trạng “bia kèm lạc” vẫn tiếp tục được các đại biểu Quốc hội cảnh báo và đề nghị có biện pháp ngăn chặn hiệu quả hơn.

Việc nâng hạng lên thị trường chứng khoán mới nổi là môi trường thuận lợi cho cả đầu tư dài hạn lẫn giao dịch ngắn hạn. Ảnh: NAM ANH

Chứng khoán đem cơ hội cho tích lũy

Diễn biến thận trọng cùng sự phân hóa sâu sắc của VN-Index thời gian qua đang phản ánh rõ tâm lý phòng thủ của giới đầu tư. Các chuyên gia nhận định thị trường chứng khoán hiện tại đã lùi về vùng định giá hấp dẫn, mở ra cơ hội đầu tư trong dài hạn.

Đi ngang nhưng biến động mạnh

Các biến động cực mạnh trong ngắn hạn của VN-Index cùng một số cổ phiếu (CP) sẽ là thách thức cực lớn cho các nhà đầu tư (NĐT) muốn tìm kiếm lợi nhuận, hoặc đơn thuần chỉ là bảo vệ tài sản.

Sau giảm giá, khuyến mãi

Giảm giá, khuyến mãi có thể là công cụ hữu hiệu để thu hút khách hàng, mở rộng thị phần, nhưng nếu sử dụng tràn lan sẽ khiến các doanh nghiệp (DN) hao tổn nguồn lực. Chính vì vậy, nhiều DN bán lẻ đã bắt đầu cân nhắc kiểm soát việc giảm giá, đồng thời gia tăng những tiện ích khác nhằm giữ chân khách hàng.

Đơn vị thi công lắp đặt 25.000 tấn thép tại Nhà ga T2 Cảng Hàng không quốc tế Phú Quốc.

Lắp 25.000 tấn thép, dựng cánh “Phượng hoàng lửa” Nhà ga T2 Phú Quốc

Khởi động từ giữa tháng 9/2025, dự án mở rộng Cảng Hàng không quốc tế Phú Quốc của Tập đoàn Sun Group có tổng mức đầu tư khoảng 22.000 tỷ đồng. Được xác định là dự án trọng điểm chuẩn bị chào đón Tuần lễ cấp cao APEC 2027, nhiệm vụ chính trị đối ngoại đặc biệt và tạo động lực phát triển lâu dài cho Phú Quốc, dự án đang chạy đua với tốc độ thi công chưa từng có trong lịch sử hàng không Việt Nam.

Thị trường chứng khoán Việt Nam tiếp tục khẳng định vai trò là kênh dẫn vốn trung, dài hạn quan trọng của nền kinh tế. Ảnh: NAM NGUYỄN

Mở rộng các kênh vốn cho tăng trưởng

Với nhu cầu vốn lên tới 38,5 triệu tỷ đồng trong giai đoạn 2026-2030, Việt Nam cần phát triển mạnh thị trường vốn để giảm áp lực lên hệ thống ngân hàng và đáp ứng mục tiêu tăng trưởng hai con số.

Các nhóm thiết bị điện tử, bán dẫn... tiếp tục được miễn trừ khi xuất khẩu sang Mỹ. Ảnh: HẢI NAM

Chủ động ứng phó với thuế mới của Mỹ

Việc Mỹ áp thuế bổ sung theo Điều 301 không chỉ tạo sức ép lên hoạt động xuất khẩu mà còn đặt ra yêu cầu cấp thiết về nâng cao năng lực cạnh tranh và khả năng thích ứng của doanh nghiệp Việt Nam.

Cánh đồng điện gió ở Bạc Liêu. Ảnh: VŨ ANH TUẤN

Điện gió ngoài khơi cho kinh tế biển

Nghị quyết số 20-NQ/TW đã xác định phát triển mạnh năng lượng tái tạo và các ngành kinh tế biển mới là một trong những trụ cột để xây dựng quốc gia biển mạnh. Điện gió ngoài khơi đang đứng trước cơ hội chuyển mình từ một nguồn điện sạch thành động lực phát triển của cả một ngành công nghiệp biển.

Giải mã nhân tố trẻ

Ngày càng nhiều nhân sự trẻ tuổi, sinh từ sau năm 2000, xuất hiện tại các vị trí lãnh đạo chủ chốt của doanh nghiệp (DN) niêm yết. Đây có thể xem là một chỉ báo quan trọng cho chiến lược phát triển của DN trong những năm tới.

“Menu” chạy bộ

Có thể ví cơ cấu các giải chạy bộ hiện nay giống như menu (thực đơn) của một nhà hàng sang trọng. Ở đó vừa có các món phổ thông, vừa có các món thịnh soạn kiểu “signature” (dấu ấn) hay “chef recommended” (bếp trưởng gợi ý) và menu này đang phong phú hơn bao giờ hết.

Khả năng tiếp cận nguồn vốn mới của nhóm doanh nghiệp bất động sản sẽ tiếp tục gặp nhiều thách thức. Ảnh: NGUYỆT ANH

Bài kiểm tra của doanh nghiệp bất động sản

Khi nguồn vốn không còn rẻ, doanh nghiệp buộc phải chấp nhận chi phí tài chính cao hơn để đổi lấy khả năng huy động vốn. Điều đó cũng đồng nghĩa chỉ doanh nghiệp có dòng tiền đủ mạnh và dự án hiệu quả mới có thể “sống khỏe”.

Các dự án đầu tư công quy mô lớn giúp tháo gỡ các điểm nghẽn về giao thông. Ảnh: BẮC SƠN

Củng cố niềm tin vào triển vọng kinh tế Việt Nam

Nhiều tổ chức quốc tế đánh giá tích cực triển vọng tăng trưởng của Việt Nam sau kết quả kinh tế nửa đầu năm. Nhưng để duy trì đà tăng trưởng dài hạn, nền kinh tế cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách và nâng cao chất lượng các động lực.

Dự báo xuất khẩu của Việt Nam vẫn có thể tăng trưởng 18 - 19% trong năm 2026. Ảnh & đồ họa: ANH QUÂN

Cải thiện cán cân thương mại

Dù cán cân thương mại chuyển sang nhập siêu, nhiều chuyên gia cho rằng, đây chưa phải tín hiệu đáng lo. Vấn đề cốt lõi là nâng cao giá trị nội địa và giảm phụ thuộc đầu vào nhập khẩu để cải thiện cán cân thương mại bền vững.

Xử lý điểm nghẽn thị trường xăng dầu

Xử lý điểm nghẽn thị trường xăng dầu

Những ngày qua, tình trạng bán xăng dầu cầm chừng hoặc tạm ngưng bán tại một số cửa hàng đã làm dấy lên lo ngại về tính ổn định của thị trường. Dù cơ quan quản lý khẳng định nguồn cung tổng thể vẫn được bảo đảm, những diễn biến này cho thấy thị trường vẫn tồn tại những "điểm nghẽn" cần được xử lý bằng một cơ chế điều hành minh bạch, linh hoạt và đủ sức hài hòa lợi ích giữa các chủ thể trong chuỗi cung ứng.

Người dân lựa chọn gửi tiền tiết kiệm để bảo toàn vốn khi các kênh đầu tư khác còn nhiều biến động. Ảnh: NAM ANH

Tiền gửi lập kỷ lục, lãi suất leo cao

Nghịch lý này cho thấy hệ thống đang chịu áp lực tìm kiếm nguồn vốn đúng kỳ hạn, đủ ổn định và phân bổ đúng nơi để theo kịp tốc độ tăng trưởng tín dụng.

Tìm hàng hóa mới từ doanh nghiệp FDI

Dù khối nước ngoài bán ròng trong vài năm qua, nhưng giá trị cổ phần nắm giữ của khối này vẫn tăng từ 42,9 tỷ USD cuối năm 2024 lên 44,2 tỷ USD vào cuối tháng 6/2026.

Việt Nam là “quán quân” FDI Đông Nam Á

Việt Nam là “quán quân” FDI Đông Nam Á

The Diplomat, tạp chí thời sự quốc tế hàng đầu về khu vực châu Á - Thái Bình Dương nhận định, Việt Nam là “quán quân tuyệt đối” về thu hút vốn đầu tư nước ngoài (FDI) trong 5 quốc gia Đông Nam Á hưởng lợi lớn nhất từ làn sóng dịch chuyển FDI.

Sầu riêng “lên sàn”

Một điểm đặc sắc của Lễ hội sầu riêng (với hai lần, trước đây do chính quyền huyện Krông Pắc cũ tổ chức và năm 2026 trở thành lễ hội cấp tỉnh) là tính bất ngờ. Nếu như hai lần trước, người dân cũng như du khách bất ngờ trước những hoạt động đa dạng, đặc sắc thì Lễ hội sầu riêng Đắk Lắk 2026 lại đem tới bất ngờ khi đưa sầu riêng lên sàn đấu giá.

Doanh nghiệp phải chủ động đầu tư công nghệ, đẩy mạnh tự động hóa nhằm tăng năng suất, bù đắp chi phí lao động tăng thêm. Ảnh: NAM ANH

Đổi mới năng suất để thích ứng với chi phí

Tăng lương tối thiểu luôn được nhìn như một khoản chi phí tăng thêm đối với doanh nghiệp. Nhưng trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng 2 con số, nhiều chuyên gia cho rằng, đây lại là cú huých buộc doanh nghiệp phải thay đổi mô hình phát triển.

Khách xếp hàng để mua bán vàng . Ảnh: NGUYỆT ANH

Cuộc đại phẫu thị trường vàng

Cơn sóng bán vàng những ngày gần đây phơi bày những điểm yếu lâu năm về thanh khoản, nguồn gốc hàng hóa và cơ chế định giá. Vẫn còn rất nhiều vấn đề trước khi đạt được đích đến, một thị trường thực sự minh bạch, liên thông và bớt méo mó.

Cải cách thể chế được xem là điều kiện tiên quyết để khơi thông nguồn lực. Ảnh: THÀNH ĐẠT

Đổi mới mô hình phát triển từ cải cách thể chế

Những chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ 3, khóa XIV về đổi mới mô hình phát triển, khơi thông các nguồn lực, cải cách thể chế và quyết tâm đạt mục tiêu tăng trưởng từ 10% trở lên đã mở ra một tư duy phát triển mới cho nền kinh tế Việt Nam.

Hiện nay, tiền gửi huy động phần lớn là ngắn hạn. Ảnh: NAM ANH

Hóa giải áp lực lãi suất

Lãi suất đang nhích tăng tạo ra những lực cản nhất định đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh. Việc đẩy mạnh phát triển thị trường vốn, mở rộng các kênh tài chính dài hạn và hoàn thiện thể chế sẽ tháo gỡ gánh nặng thanh khoản, tạo tiền đề hạ mặt bằng lãi suất và củng cố nền tảng phát triển bền vững.