Kìm hãm đà tăng giá xăng dầu

Giá xăng dầu trong nước tăng liên tiếp, lên mức cao nhất sáu tháng, đang tạo sức ép lên chi phí vận tải, sản xuất và giá hàng hóa. Trong khi dư địa giảm thuế và Quỹ Bình ổn giá hạn chế, bài toán kìm hãm đà tăng giá trở nên cấp thiết.

Cần nghiên cứu phương án tiếp tục bổ sung nguồn lực cho Quỹ Bình ổn giá xăng dầu. Ảnh: ANH QUÂN
Cần nghiên cứu phương án tiếp tục bổ sung nguồn lực cho Quỹ Bình ổn giá xăng dầu. Ảnh: ANH QUÂN

Giá xăng dầu lập đỉnh sáu tháng

Tại kỳ điều hành ngày 24/9, giá xăng E5 RON92 tăng 1.258 đồng/lít, lên 26.397 đồng/lít; xăng E10 RON95-III tăng 1.451 đồng/lít, lên 27.087 đồng/lít. Giá dầu diesel 0.05S tăng 552 đồng/lít, lên 30.497 đồng/lít; dầu mazut 180CST 3.5S tăng 276 đồng/kg, lên 19.472 đồng/kg.

Đây là kỳ tăng giá thứ tư liên tiếp của xăng E5 RON92, với tổng mức tăng 4.634 đồng/lít. Xăng E10 RON95-III cũng tăng 4.485 đồng/lít qua 4 kỳ điều hành. Trong khi đó, giá dầu diesel đã tăng 3 kỳ liên tiếp, tổng cộng 2.754 đồng/lít.

Dù chưa trở lại mức đỉnh 30.114 đồng/lít của E5 RON92 và 33.840 đồng/lít của E10 RON95-III hồi cuối tháng 3, mặt bằng giá hiện nay đã lên mức cao nhất trong khoảng sáu tháng qua. So với mức đỉnh trước đó, E5 RON92 còn thấp hơn 3.717 đồng/lít, trong khi E10 RON95-III thấp hơn 6.753 đồng/lít.

Đà tăng của giá xăng dầu diễn ra trong thời điểm các chính sách hỗ trợ về thuế sắp hết hiệu lực, tạo thêm sức ép lên mặt bằng giá. Theo Nghị quyết 34, các chính sách giảm thuế nhập khẩu MFN, thuế bảo vệ môi trường và VAT đối với xăng dầu chỉ được áp dụng đến hết ngày 30/9.

Tác động từ giá nhiên liệu đã thể hiện rõ trong diễn biến chỉ số giá tiêu dùng. Báo cáo của Cục Thống kê (Bộ Tài chính) cho thấy, CPI tháng 8 tăng 0,47% so với tháng trước, chủ yếu do giá xăng dầu trong nước tăng theo diễn biến giá nhiên liệu thế giới.

Trong đó, nhóm giao thông tăng 4,09%, tác động làm CPI chung tăng 0,41 điểm phần trăm. Cục Thống kê cho biết, chỉ số giá dầu diesel tăng 22,15%, giá xăng tăng 9,53% là nguyên nhân chủ yếu khiến nhóm giao thông tăng mạnh.

Hàng hóa chịu thêm sức ép

Từ nhiên liệu, tác động của giá xăng dầu có thể lan sang chi phí vận tải, nguyên liệu và sản xuất, qua đó gây sức ép lên giá hàng hóa.

Ngành chăn nuôi đang chịu tác động kép khi giá nguyên liệu nhập khẩu tăng, nguồn cung hạn chế và chi phí vận chuyển leo thang. Giá xăng dầu tăng tạo thêm một yếu tố khiến giá thành sản xuất tiếp tục bị đẩy lên.

Ông Nguyễn Kim Đoán, Phó Chủ tịch Hiệp hội Chăn nuôi Đồng Nai cho biết, từ cuối tháng 8 đến đầu tháng 9, giá thức ăn chăn nuôi đã được điều chỉnh 5 lần.

Theo ông Đoán, trong tháng 10/2026, giá thức ăn chăn nuôi có thể tiếp tục tăng ít nhất khoảng 1.000 đồng/kg. Với mức tăng này, chi phí thức ăn cho mỗi con heo có thể tăng gần 500.000 đồng, chưa kể chi phí vận chuyển và các khoản đầu vào khác.

Theo ông Nguyễn Trí Công, Chủ tịch Hiệp hội Chăn nuôi Đồng Nai, áp lực chi phí còn đến từ giá nguyên liệu sản xuất thức ăn chăn nuôi, đặc biệt là đậu nành. Giá mặt hàng này đã tăng mạnh trong khi nguồn cung hạn chế.

Nếu trước đây giá đậu nành nhập khẩu bình quân khoảng 8.000-9.000 đồng/kg thì nay đã lên khoảng 12.000 đồng/kg. Đây là một trong những nguyên liệu quan trọng của ngành sản xuất thức ăn chăn nuôi.

Bên cạnh giá nguyên liệu, chi phí vận chuyển cũng gia tăng do những biến động trên các tuyến vận tải liên quan đến tình hình địa chính trị. Theo ông Công, nguồn cung bị ảnh hưởng trong khi chi phí tăng là một trong những nguyên nhân khiến doanh nghiệp sản xuất thức ăn chăn nuôi phải liên tục điều chỉnh giá.

“Cứ sau mỗi đợt giá xăng dầu tăng, các doanh nghiệp lại điều chỉnh giá thức ăn chăn nuôi một lần. Trong một tháng qua, giá thức ăn chăn nuôi đã tăng 4-5 lần và sắp tới có thể còn tiếp tục tăng”, ông Công nói.

Trong khi chi phí đầu vào tăng, giá heo chưa tăng tương ứng. Điều này khiến biên lợi nhuận của người chăn nuôi tiếp tục chịu sức ép.

“Giá thức ăn chăn nuôi sắp tới có thể sẽ tiếp tục tăng, trong khi giá heo hiện nay chưa tăng đáng kể. Điều này sẽ tạo áp lực đối với người chăn nuôi”, ông Công nhận định.

Không chỉ ngành chăn nuôi, khi giá nhiên liệu duy trì ở mức cao, chi phí vận tải và lưu thông hàng hóa cũng có nguy cơ tăng theo. Đây là kênh tác động trực tiếp đến mặt bằng giá trong những tháng cuối năm.

Cách nào kìm hãm đà tăng giá?

Theo PGS, TS Đinh Trọng Thịnh, chuyên gia kinh tế, giá nhiên liệu càng duy trì ở mức cao, áp lực lên chi phí giao thông, vận tải và lưu thông hàng hóa càng lớn. Chi phí đầu vào tăng có thể từng bước được phản ánh vào giá bán.

Đáng chú ý, tác động của giá xăng dầu có độ trễ. Ngay cả khi giá nhiên liệu giảm, giá cước vận tải và hàng hóa chưa chắc giảm ngay bởi doanh nghiệp vẫn phải hấp thụ phần chi phí đầu vào đã tăng trước đó.

Trong những tháng cuối năm, ông Thịnh cho rằng, doanh nghiệp cần chủ động tiết giảm chi phí, tối ưu hoạt động sản xuất, vận chuyển và phân phối để hạn chế chuyển toàn bộ phần chi phí gia tăng vào giá bán.

Ở góc độ quản lý, các khoản chi phí có khả năng tác động đến mặt bằng giá, nhất là chi phí giao thông, vận tải, cần được theo dõi và rà soát chặt chẽ. Khi giá nhiên liệu giảm, chi phí vận chuyển cũng cần được điều chỉnh phù hợp, tránh tình trạng giá hàng hóa tiếp tục neo cao dù chi phí đầu vào đã hạ nhiệt.

Để kiểm soát lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô trong những tháng cuối năm, ông Thịnh cho rằng, cần linh hoạt sử dụng các công cụ thuế, phí và Quỹ Bình ổn giá xăng dầu, nhất là trong những thời điểm thị trường xuất hiện các đợt tăng giá mạnh.

“Điều quan trọng trong giai đoạn này là phải làm sao không để mặt bằng giá tiếp tục tăng thêm. Nếu chưa thể kéo giá xuống, ít nhất phải kiểm soát để tốc độ tăng chậm lại, hạn chế phát sinh các chi phí không cần thiết”, PGS, TS Đinh Trọng Thịnh nhấn mạnh.

Tuy nhiên, dư địa để sử dụng các công cụ bình ổn giá hiện không còn nhiều.

TS Nguyễn Tú Anh, Giám đốc nghiên cứu chính sách vĩ mô Trung tâm Green-X (Đại học VinUni), cho rằng, dư địa chính sách để kìm hãm đà tăng giá xăng dầu đang thu hẹp khi các chính sách giảm thuế không còn nhiều khả năng mở rộng, trong khi Quỹ Bình ổn giá xăng dầu cũng hạn chế về nguồn lực.

Theo ông, riêng việc gia hạn chính sách giảm thuế thêm ba tháng đã khiến ngân sách giảm khoảng 15.400 tỷ đồng. Trong khi đó, Quỹ Bình ổn giá xăng dầu đang phải vay ngân sách 8.000 tỷ đồng và phải hoàn trả trong năm tài khóa.

Thực tế, số dư Quỹ Bình ổn giá xăng dầu tại hai doanh nghiệp lớn là Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) và Tổng công ty Dầu Việt Nam (PVOIL) đều đang âm.

Trong kỳ từ ngày 17/9 đến trước thời điểm điều chỉnh giá ngày 24/9, Quỹ Bình ổn giá xăng dầu đã chi 276 tỷ đồng từ nguồn tạm ứng ngân sách. Qua đó, số dư quỹ tại tài khoản tạm ứng từ ngân sách âm 263 tỷ đồng.

Tại PVOIL, số dư quỹ âm 1.766,41 tỷ đồng, gồm 328,67 tỷ đồng từ nguồn tạm ứng ngân sách và 1.437,74 tỷ đồng không từ nguồn tạm ứng.

Trong bối cảnh nguồn lực bình ổn hạn chế, TS Nguyễn Tú Anh cho rằng, cần ưu tiên nguồn lực cho dầu diesel nếu giá tiếp tục tăng cao, bởi đây là mặt hàng đầu vào của sản xuất và có tác động rộng đến giá hàng hóa.

Ông đề xuất nghiên cứu phương án tiếp tục bổ sung nguồn lực cho Quỹ, trong đó có thể huy động vốn thông qua trái phiếu ngắn hạn. Khi thị trường ổn định, nguồn thu của Quỹ có thể được sử dụng để mua lại và hoàn trả trái phiếu.

Có thể bạn quan tâm

Sản phẩm UAV của doanh nghiệp Việt được giới thiệu tại triển lãm công nghệ. Ảnh: HẢI NAM

Đổi mới sáng tạo và khoảng cách từ xuất khẩu đến sở hữu

Việt Nam đứng đầu thế giới về tỷ trọng xuất khẩu công nghệ cao, nhưng chỉ đứng thứ 110 về thu nhập từ sở hữu trí tuệ. Một nghịch lý nổi lên khi chúng ta mạnh về sản xuất và xuất khẩu, nhưng còn yếu về khả năng tạo ra và thu giá trị từ tài sản trí tuệ.

Thực hành nghề cơ khí tại Trường cao đẳng Cơ điện Hà Nội.

Mở quyền tự chủ, nâng chất lượng nguồn tuyển

Quy chế tuyển sinh trong giáo dục nghề nghiệp vừa được Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành, có hiệu lực từ ngày 3/11/2026, tạo điều kiện để các cơ sở đào tạo chủ động hơn trong xác định quy mô, phương thức tuyển sinh, đồng thời giảm thủ tục cho người học. Quyền tự chủ được mở rộng cũng đặt ra yêu cầu các trường nâng chất lượng đào tạo, để tuyển sinh không chỉ đủ về số lượng mà còn đáp ứng nhu cầu nguồn nhân lực của thị trường lao động.

Theo dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi), quản lý an toàn thực phẩm phải gắn với một đầu mối rõ ràng.

Quản lý sát hơn từ cơ sở

Sau hơn 15 năm thực hiện, Luật An toàn thực phẩm năm 2010 đang được sửa đổi theo hướng chuyển từ kiểm soát từng khâu sang quản lý toàn bộ chuỗi thực phẩm, dựa trên nguy cơ và tăng hậu kiểm. Cùng với phân cấp, dự thảo đặt ra yêu cầu rõ hơn đối với chính quyền cơ sở, bếp ăn tập thể và hoạt động kinh doanh thực phẩm trên môi trường số.

Mã QR giúp du khách thuận tiện trong mua sắm. Ảnh: NAM HẢI

Thuận dòng chi tiêu của du khách

Dòng khách quốc tế gia tăng kéo theo nhu cầu thanh toán thuận tiện tại các điểm đến. Thanh toán QR xuyên biên giới đang mở rộng, giúp du khách sử dụng phương thức quen thuộc để chi tiêu tại Việt Nam.

Ngoài nguồn vốn, đối tác quốc tế có thể mang đến kinh nghiệm về công nghệ, quản trị và kiểm soát rủi ro...

Vốn nước ngoài chờ “cửa” vào ngân hàng Việt

Từ cuộc đàm phán tăng sở hữu tại VPBank đến kế hoạch bán vốn của nhiều ngân hàng, dòng vốn nước ngoài đang chờ những thỏa thuận đủ hấp dẫn để đi xa hơn vào thị trường Việt Nam. Nhưng những thương vụ được chờ đợi vẫn phải vượt qua câu hỏi khó nhất: Mức giá nào đủ để cả bên mua lẫn bên bán “gật đầu”?

Một trạm xăng tại Pháp phải đóng cửa do thiếu nhiên liệu. Ảnh: SKYNEWS

Nguy cơ thiếu hụt nguồn cung nhiên liệu

Nguồn cung nhiên liệu tại châu Âu đang chịu sức ép ngày càng lớn trong bối cảnh hoạt động vận chuyển dầu qua Eo biển Hormuz bị gián đoạn kéo dài và các cơ sở năng lượng tại Trung Đông tiếp tục bị tấn công.

Giá nhiên liệu tại châu Âu tăng cao do xung đột tại Trung Đông và Ukraine. Ảnh: MARKET WATCH

Châu Âu ứng phó giá năng lượng leo thang

Châu Âu đang triển khai hàng loạt biện pháp như trợ cấp, giảm thuế nhiên liệu và điều chỉnh chính sách năng lượng nhằm hạn chế tác động của giá xăng, dầu diesel tăng cao trong bối cảnh nguồn cung năng lượng toàn cầu chịu ảnh hưởng từ các cuộc xung đột tại Trung Đông và Ukraine.

Chung cư hết niên hạn và quyền lợi chủ sở hữu

Chung cư hết niên hạn và quyền lợi chủ sở hữu

Chính phủ thống nhất quy định thời hạn sử dụng nhà chung cư theo niên hạn xây dựng công trình, phù hợp với pháp luật về xây dựng. Chủ trương mới đặt ra yêu cầu quản lý nhà chung cư theo toàn bộ vòng đời công trình.

IELTS vẫn có giá trị trong tuyển sinh, nhưng không còn mặc nhiên trở thành một điểm cộng thêm vào kết quả xét tuyển. Ảnh: NAM HẢI

Thay đổi cách ghi nhận năng lực ngoại ngữ

Đề xuất không cộng điểm đối với chứng chỉ ngoại ngữ trong tuyển sinh đại học từ năm 2027 đang thu hút sự quan tâm của học sinh, phụ huynh. Tuy nhiên, cách hiểu “bỏ IELTS” hoặc “không còn xét chứng chỉ ngoại ngữ” là chưa chính xác. Điều được đề xuất thay đổi là cách thức ghi nhận chứng chỉ, nhằm đưa năng lực ngoại ngữ về đúng vị trí trong đánh giá đầu vào đại học.

Chuẩn sàn quốc gia

Cuộc họp đột xuất ở cơ quan đã bắt đầu. Cô bạn đồng nghiệp phi thẳng vào chiếc ghế trống duy nhất còn lại, bên cạnh tôi. "Em tranh thủ đưa cháu đi học ngoại ngữ, may mà kịp giờ". Người ngồi bên khẽ nghiêng đầu, cả khán phòng nhanh chóng im lặng khi lãnh đạo bước lên bục phát biểu.

Biếm họa: EMAD HAJJAJ

“Chảo lửa” Trung Đông chưa yên bình

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) vừa tấn công và bắt giữ một tàu chở dầu tại Eo biển Hormuz, trong khi Eo biển Bab al-Mandab của Yemen cũng chứng kiến các cuộc giao tranh đẫm máu giữa lực lượng Houthi và quân đội Chính phủ Yemen. Những động thái trên thực địa cho thấy triển vọng hòa bình ở chảo lửa Trung Đông vẫn còn xa vời.

Ảnh: NBC News

Moscow sẵn sàng đàm phán với Ukraine

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov (trong ảnh) tuyên bố Moscow sẵn sàng tìm kiếm các thỏa hiệp về vấn đề Ukraine, song không thay đổi lập trường về việc ngăn Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) hiện diện sát biên giới Nga.

Cử tri Nga đi bỏ phiếu trong Ngày Bầu cử thống nhất. Ảnh: THE MOSCOW TIMES

Nga bầu cử Duma Quốc gia khoá mới

Từ ngày 18 đến 20/9, cử tri Nga bỏ phiếu bầu Duma Quốc gia (Hạ viện) khóa 9, đồng thời bầu Hội đồng lập pháp và các thống đốc khu vực. Với quy mô lớn và phạm vi rộng, kỳ bầu cử lần này là sự kiện chính trị đặc biệt quan trọng, tác động tới cả cơ quan lập pháp liên bang và các cơ quan quyền lực ở địa phương trên khắp nước Nga.

Chụp chẩn đoán hình ảnh tại Bệnh viện K. Ảnh: NAM NGUYỄN

Mở rộng BHYT, tăng cơ hội phát hiện sớm ung thư

Bộ Y tế đang đề xuất mở rộng phạm vi chi trả của Quỹ Bảo hiểm y tế (BHYT), trong đó đưa khám sàng lọc, chẩn đoán sớm 7 bệnh ung thư vào lộ trình được quỹ thanh toán. Chính sách nếu được ban hành sẽ mở thêm cơ hội phát hiện bệnh ở giai đoạn sớm, giảm gánh nặng chi phí cho người bệnh, đồng thời đặt ra yêu cầu tính toán chặt chẽ để vừa mở rộng quyền lợi, vừa bảo đảm cân đối Quỹ BHYT.

Du khách thích thú với tour du lịch miền tây. Ảnh: NAM HẢI

Khách đông chưa đủ

Nghị quyết 26-NQ/TW đặt yêu cầu chuyển du lịch từ tăng trưởng về lượng sang nâng cao chất lượng, giá trị gia tăng và sức cạnh tranh. Đây cũng là dư địa để Việt Nam thu hút khách chi tiêu cao, phát triển sản phẩm đặc sắc và nâng hiệu quả kinh tế từ du lịch.

Việt Nam vẫn đang thiếu nhân lực chất lượng cao làm việc trong ngành hàng không. Ảnh: KHIẾU MINH

Nghị quyết 71 mở đường cho nhân lực công nghệ

Sau một năm thực hiện Nghị quyết 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, một trong những chuyển động rõ nét là giáo dục đại học đang được đặt gần hơn với yêu cầu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, nhất là trong các lĩnh vực khoa học, kỹ thuật và công nghệ chiến lược.

 Tính đến ngày 31/5/2026, Ngân hàng chính sách xã hội đã giải ngân 32.059 tỷ đồng cho 69.204 khách hàng vay vốn.

Nhà chờ người mua, người mua chờ vốn

Trúng quyền mua nhà ở xã hội (NOXH) nhưng chưa thể vay vốn ưu đãi, nhiều gia đình đang lo ngại phải trả lại suất mua. Khi lịch thanh toán đã xác định mà thời điểm giải ngân còn bỏ ngỏ, vấn đề đặt ra là làm sao gắn tiến độ phát triển nhà ở với kế hoạch tín dụng.

Tài sản trí tuệ - Một trong những nguồn lực quan trọng nhất của doanh nghiệp. Ảnh: NAM NGUYỄN

Định giá để tạo lập thị trường tài sản trí tuệ

Việt Nam đã có hàng chục nghìn văn bằng sở hữu trí tuệ, nhưng phần lớn vẫn nằm trên giá hồ sơ hoặc trong sổ sách của các viện, trường. Khi Chính phủ đặt mục tiêu thí điểm định giá 100 quyền sở hữu trí tuệ (SHTT), thách thức nằm ở việc tạo ra cơ chế để tài sản vô hình thật sự bước vào thị trường.

Người lao động kê khai hưởng chính sách bảo hiểm thất nghiệp tại Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội.

Siết trách nhiệm với nợ bảo hiểm

Từ việc cơ quan kiểm sát khởi kiện, Tòa án nhân dân (TAND) khu vực 12 (Hà Nội) vừa xét xử vụ án yêu cầu một doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ đóng bảo hiểm cho thấy, công tác xử lý tình trạng chậm, trốn đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) đang có thêm một công cụ pháp lý mới.

Khám, chữa bệnh tại một bệnh viện ngoài công lập. Ảnh: NAM NGUYỄN

Mở rộng kênh vốn cho y tế tư nhân

Nhu cầu đầu tư lớn nhưng khả năng tiếp cận vốn còn hạn chế đang là điểm nghẽn với y tế tư nhân. Mở rộng các kênh vốn, trong đó có cho thuê tài chính là một hướng tháo gỡ.

Cùng với nâng cao hiệu quả kinh tế, Việt Nam cần thúc đẩy mô hình tăng trưởng xanh, bao trùm và bền vững.

Khơi thông nguồn lực để tăng trưởng 2 con số

6 tháng đầu năm, GDP tăng 8,18%; quý III được dự báo có thể tăng 9,5-10%. Với đà tăng trưởng này, mục tiêu GDP cả năm 2026 tăng hơn 9% được đánh giá là khả thi. Tuy nhiên, để duy trì đà tăng trưởng và hướng tới mục tiêu 2 con số, Việt Nam cần khơi thông đồng thời nhiều nguồn lực của nền kinh tế.

Tan ca nhưng chưa hết ca

Cổng khu công nghiệp Quang Minh, đèn đường đã sáng từ lâu. Dòng người ùa ra từ những cánh cổng nhà máy mỗi lúc một đông. Mọi người lao về những hướng quen thuộc, gần như không ai nói chuyện với nhau. Vài quán nước ven đường đã đóng cửa.

Ảnh: MIRAGE NEWS

EU trước thách thức từ biến đổi khí hậu

Thời tiết cực đoan ngày càng gây thiệt hại nghiêm trọng cho kinh tế, cơ sở hạ tầng và đời sống tại châu Âu, trong khi những tranh cãi và chia rẽ chính trị đang làm chậm nỗ lực ứng phó với biến đổi khí hậu.

Một cuộc họp thường niên của IMF về kinh tế toàn cầu. Ảnh: GLOBAL TIMES

Kinh tế thế giới đối mặt nhiều thách thức

Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) đánh giá kinh tế toàn cầu vẫn cho thấy khả năng chống chịu đáng kể sau sáu tháng xung đột tại Trung Đông, nhưng ít ổn định do xung đột địa - chính trị, giá năng lượng biến động mạnh, nợ công và lạm phát tăng.