Nhiều thách thức đặt ra với doanh nghiệp khi tham gia thị trường carbon

Nhiều doanh nghiệp, các tập đoàn lớn và các doanh nghiệp FDI tại Việt Nam đã chú trọng phát triển các chiến lược xanh, tạo nên một xu thế chuyển đổi xanh trong cộng đồng, khởi động cho thị trường tín chỉ carbon mạnh trong khu vực và trên thế giới. Tuy nhiên, các doanh nghiệp cũng đang phải đối mặt với nhiều thách thức khi tham gia thị trường carbon.
Máy cuộn rơm tại mô hình canh tác lúa thông minh ở xã Vị Trung, huyện Vị Thủy, tỉnh Hậu Giang.
Máy cuộn rơm tại mô hình canh tác lúa thông minh ở xã Vị Trung, huyện Vị Thủy, tỉnh Hậu Giang.

Sáng 4/8, Tạp chí Công thương (Bộ Công thương) tổ chức Tọa đàm “Giải pháp thúc đẩy tham gia thị trường carbon của doanh nghiệp ngành công thương”. Tại tọa đàm, đại diện cơ quan quản lý Nhà nước, doanh nghiệp, hiệp hội thảo luận, khuyến nghị các giải pháp phát triển và vận hành hiệu quả thị trường carbon, thúc đẩy cộng đồng doanh nghiệp nói chung cũng như doanh nghiệp ngành công thương nói riêng tích cực tham gia, hưởng lợi từ tín chỉ carbon.

Cơ hội và thách thức cho Việt Nam khi tham gia thị trường carbon

Ông Hoàng Văn Tâm, Vụ Tiết kiệm năng lượng và phát triển bền vững (Bộ Công thương) cho biết, Việt Nam đang tích cực chuẩn bị để thị trường carbon chính thức vận hành từ năm 2029. Giai đoạn từ nay đến năm 2028 sẽ tập trung vào xây dựng cơ sở pháp lý, cơ sở hạ tầng và các điều kiện kỹ thuật cần thiết để triển khai thị trường carbon.

Một trong những mục tiêu quan trọng là phát triển các quy định liên quan đến giảm phát thải khí nhà kính và sản xuất tín chỉ carbon chất lượng cao. Bộ Công thương đang làm việc để nâng cao năng lực cho doanh nghiệp, giúp hiểu rõ các quy định và chuẩn bị sẵn sàng tham gia vào thị trường carbon.

Ông Hoàng Văn Tâm, Vụ Tiết kiệm năng lượng và phát triển bền vững (Bộ Công thương).

Ông Hoàng Văn Tâm, Vụ Tiết kiệm năng lượng và phát triển bền vững (Bộ Công thương).

Tại cuộc tọa đàm, ông Nguyễn Võ Trường An, Phó Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Sàn giao dịch tín chỉ carbon ASEAN cho hay, thị trường tín chỉ carbon ở Việt Nam thực tế đã được khởi động từ năm 2018 khi những dự án tín chỉ carbon tự nguyện đầu tiên được đăng ký với một số tổ chức thẩm định hàng đầu thế giới như theo tiêu chuẩn Verified Carbon Standard (VCS), hoặc Gold Standard (GS).

Tuy nhiên, ở thời điểm ban đầu các dự án tập trung chủ yếu về năng lượng tái tạo, thủy điện. Số lượng tín chỉ không nhiều so với mặt bằng chung của thế giới. Phải khoảng 2 năm gần đây, nhất là khi Việt Nam chuyển nhượng thành công hơn 10 triệu tín chỉ carbon vào năm 2023, chủ đề này mới thực sự nóng lên. Cộng đồng và doanh nghiệp mới bắt đầu tập trung tìm hiểu.

Nhận định về tiềm năng thị trường tín chỉ carbon tại Việt Nam, ông An cho rằng, kể cả thị trường hạn ngạch, thị trường bắt buộc và thị trường tự nguyện, doanh nghiệp đang thiếu nhiều yếu tố và gặp không ít thử thách.

Theo ông An, thách thức đầu tiên là thiếu chuyên gia trong trong lĩnh vực tín chỉ carbon.

"Tôi có đọc một số nhận định và đặc biệt là nhận định của một số chuyên gia đầu ngành về giáo dục và và các trường đại học thì có một nhận định như thế này, đến năm 2030 thì riêng lĩnh vực biến đổi khí hậu, ứng phó biến đổi khí hậu và tín chỉ carbon thiếu đến 150.000 nhân sự. Rõ ràng đó là một con số thực tế và rất đáng báo động vì rõ ràng khi chúng ta thực hiện một chính sách, một công cụ hay là một dự án nào đó thì vấn đề về con người rất quan trọng. Đó là điểm thứ nhất", ông An nói.

Thách thức thứ hai đặt ra đối với các doanh nghiệp, kể cả những chuyên gia đó là không biết thị trường carbon sẽ được vận hành như thế nào giữa thị trường bắt buộc và thị trường tự nguyện.

Thứ ba, với một công nghệ chuyển đổi xanh và giảm phát thải thì tài chính rất quan trọng. "Làm thế nào để doanh nghiệp có được tài chính, có được những khoản hỗ trợ về tài chính để có thể đầu tư những công nghệ đó để góp phần vào mục tiêu Net Zero, đạt được mục tiêu giảm phát thải của doanh nghiệp để ủng hộ cho mục tiêu Net Zero của quốc gia thì đó cũng là một dấu chấm hỏi hiện tại ở thị trường Việt Nam chúng ta đang gặp phải", ông An bày tỏ.

Và cuối cùng là đầu tư máy móc, thiết bị, công nghệ. Theo ông An, yếu tố này sẽ đạt được sau khi các nước đã có giải pháp và tài chính.

Việt Nam có cơ hội là chúng ta vẫn là một thị trường tín chỉ carbon mới và non trẻ trên bản đồ các thị trường tín chỉ carbon trên thế giới và với dư địa hiện tại về tự nhiên, về diện tích rừng, mật độ che phủ rừng cũng như các ngành nông nghiệp còn rất lớn.

Ông Nguyễn Võ Trường An, Phó Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Sàn giao dịch tín chỉ carbon ASEAN.

Ông Nguyễn Võ Trường An, Phó Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Sàn giao dịch tín chỉ carbon ASEAN.

Việt Nam đang ở giai đoạn tiếp cận để xây dựng thị trường tín chỉ carbon

Để phát triển thị trường carbon tại Việt Nam, Bộ Công thương và các cơ quan liên quan đang triển khai nhiều giải pháp. Ông Hoàng Văn Tâm, Vụ Tiết kiệm năng lượng và Phát triển bền vững (Bộ Công thương) cho biết, để vận hành được thị trường này các quốc gia trên thế giới đã trải qua nhiều giai đoạn rất dài để phát triển thì mới có được kết quả.

Cho đến nay Việt Nam đang ở giai đoạn tiếp cận để xây dựng thị trường tín chỉ carbon và từng bước vận hành nên còn rất nhiều việc phải làm. Việt Nam đã có những căn cứ pháp lý quan trọng như Luật Bảo vệ môi trường năm 2020 và Nghị định 06/2022/NĐ-CP quy định về giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn của Chính phủ. Trong đó, giao cụ thể nhiệm vụ cho các bộ, ngành liên quan để xây dựng, vận hành thị trường carbon ở Việt Nam thời gian tới.

Hiện nay về vấn đề khung khổ pháp lý cao nhất đã có rồi, nhưng những quy định cụ thể trong quá trình vận hành thị trường carbon vẫn đang được triển khai.

Theo chuyên gia này, hiện Việt Nam còn thiếu những quy định cụ thể. Trong lúc chờ các văn bản hướng dẫn, tổ chức, cá nhân cần nhận thức rõ 2 trụ cột. Một là, hạn ngạch phát thải carbon và hai là, tín chỉ carbon. Bộ Tài chính và Bộ Tài nguyên và Môi trường là hai cơ quan chủ trì xây dựng và vận hành thị trường carbon trong thời gian tới.

Đối với các quy định về kiểm kê, thẩm định, đo đạc, báo cáo và thẩm định (còn gọi là MRV), ông Tâm cho rằng cần tham khảo những thị trường đã vận hành thành công như EU, Trung Quốc, Mỹ. Từ đó, tùy chỉnh theo điều kiện của Việt Nam để doanh nghiệp có thể tiếp cận từ đơn giản nhất trước khi nâng cao dần theo thời gian.

Sự phối hợp chặt chẽ giữa Chính phủ, các doanh nghiệp và các tổ chức tư vấn, hỗ trợ sẽ thúc đẩy thị trường carbon tại Việt Nam.

Có thể bạn quan tâm

[Infographic] 10 lĩnh vực nộp nhiều đơn sáng chế và giải pháp hữu ích giai đoạn 2023-2025

[Infographic] 10 lĩnh vực nộp nhiều đơn sáng chế và giải pháp hữu ích giai đoạn 2023-2025

Theo chỉ số phân loại sáng chế quốc tế IPC, giai đoạn 2023-2025, số lượng đơn trong Top 10 lĩnh vực nộp nhiều đơn sáng chế và giải pháp hữu ích ghi nhận mức tăng trưởng 14,8%, trong đó lĩnh vực Kỹ thuật thông tin điện (phân lớp H04) duy trì vị trí dẫn đầu cả giai đoạn với trung bình hơn 2.000 đơn mỗi năm.

Đồn Biên phòng Pa Tần (tỉnh Lai Châu) phối hợp Công an và Đoàn Thanh niên xã cài đặt VNeID cho người dân.

Đồng hành chuyển đổi số nơi biên giới

Mô hình “Bộ đội Biên phòng đồng hành chuyển đổi số nơi biên giới” ra đời không chỉ thể hiện trách nhiệm, tình cảm sâu nặng cùng tinh thần chủ động, sáng tạo của người lính quân hàm xanh trên khắp nẻo biên cương mà còn đánh dấu bước phát triển có ý nghĩa chiến lược trong xây dựng thế trận biên phòng toàn dân trong tình hình mới.

(Từ phải qua): ông Nguyễn Ngọc Định, ông Piyush Shah, TS Trương Thị Thu Hà và ông Nguyễn Thế Bảo tham gia thảo luận về nhu cầu nghề nghiệp trong lĩnh vực Blockchain và tài sản mã hóa. (Ảnh: PV)

An ninh mạng dẫn đầu xu hướng tuyển dụng ngành blockchain

Với vai trò là công nghệ hạ tầng nền tảng cho các hoạt động tài chính, kinh doanh, truy xuất nguồn gốc, chuỗi cung ứng đa quốc gia,... blockchain đang mở ra kỷ nguyên quản lý phi tập trung toàn cầu. Điều này kéo theo nhu cầu nhân lực ngành blockchain liên tục gia tăng, đặc biệt ở nhóm nhân sự an ninh mạng.

Nghi thức khai mạc diễn đàn.

Diễn đàn Data và AI: Kiến tạo những giá trị bứt phá

Diễn đàn Data & AI mùa hè năm 2026 mang đến một hệ sinh thái kết nối đa tầng, quy tụ khoảng 500 đại biểu tham dự từ các cơ quan quản lý nhà nước, các tổ chức, hiệp hội, các tập đoàn, trường đại học, viện nghiên cứu, nhà khoa học… nhằm kết nối chuỗi giá trị Data (dữ liệu) và AI (trí tuệ nhân tạo).

Nghiên cứu tại Trường đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội (USTH). (Ảnh minh họa: TL)

Lan tỏa vai trò động lực của khoa học công nghệ

Ngày 18/5 hằng năm được xác định là Ngày Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo Việt Nam theo quy định tại Điều 7 của Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo năm 2025. Năm 2026 là năm đầu triển khai các hoạt động hưởng ứng sau khi quy định này được luật hóa.

Kết nối doanh nghiệp công nghệ Việt Nam-Ấn Độ hướng tới hệ sinh thái đổi mới sáng tạo chung

Kết nối doanh nghiệp công nghệ Việt Nam-Ấn Độ hướng tới hệ sinh thái đổi mới sáng tạo chung

Ngày 6/5, trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Cộng hòa Ấn Độ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Diễn đàn Đổi mới Sáng tạo Việt Nam-Ấn Độ 2026 đã được tổ chức trọng thể tại Thủ đô New Delhi với chủ đề “Hợp tác phát triển nguồn nhân lực, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số”.

[Infographic] Số liệu về sáng chế, giải pháp hữu ích giai đoạn 2021-2025

[Infographic] Số liệu về sáng chế, giải pháp hữu ích giai đoạn 2021-2025

Trong giai đoạn 2021-2025, đơn đăng ký sáng chế và giải pháp hữu ích của các tổ chức, cá nhân Việt Nam đạt 8.933 (tăng 65,8% so với giai đoạn 2016-2020), trung bình mỗi năm tăng 12,6%; bằng độc quyền sáng chế và giải pháp hữu ích được cấp đạt 3.155 (tăng 91% so với giai đoạn 2016-2020), trung bình mỗi năm tăng 37,2%.

(Ảnh minh họa được tạo bằng công cụ AI ChatGPT)

Mô hình Australia và làn sóng buộc các "ông lớn" công nghệ trả tiền cho báo chí

Chính phủ Australia vừa đề xuất một phiên bản mới của cơ chế thương lượng sử dụng tin tức, nhằm buộc các nền tảng công nghệ chi trả cho nội dung báo chí. Đề xuất này được kỳ vọng sẽ tiếp thêm động lực cho nỗ lực toàn cầu trong việc bảo vệ sự bền vững của ngành báo chí trước sức ép từ các “ông lớn” công nghệ.

Hoạt động nghiên cứu khoa học với trang thiết bị hiện đại tại Trường đại học Phenikaa. (Ảnh: KIM BÁCH)

Việt Nam xác lập 10 nhóm công nghệ chiến lược

Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 21/2026/QĐ-TTg về Danh mục công nghệ chiến lược và Danh mục sản phẩm công nghệ chiến lược, tạo cơ sở tập trung nguồn lực phát triển lĩnh vực công nghệ lõi, công nghệ nền tảng và các sản phẩm có tác động lớn đến tăng trưởng kinh tế, năng lực cạnh tranh và bảo đảm an ninh quốc gia.

Bài 4: Trách nhiệm gọi tên mỗi cá nhân

Bài 4: Trách nhiệm gọi tên mỗi cá nhân

Không gian mạng là mặt trận tư tưởng đầy cam go và phức tạp, nơi đó ranh giới giữa cái đúng và cái sai, giữa sự thật và tin giả thường xuyên bị xóa nhòa bởi các thuật toán và ý đồ của những người đứng sau.