Nhật Bản hướng tới quỹ đạo tăng trưởng mới

Kỳ họp thường niên của Quốc hội Nhật Bản đã chính thức khai mạc và dự kiến kéo dài 150 ngày. Đây là cơ hội để giới lập pháp Nhật Bản phát huy tinh thần đoàn kết chung tay nhanh chóng vực dậy nền kinh tế thứ ba thế giới vốn bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19, đưa đất nước Mặt trời mọc tăng trưởng mạnh mẽ.
Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio phát biểu tại kỳ họp thường niên của Quốc hội Nhật Bản ở Tokyo ngày 23/1. (Ảnh: AFP/TTXVN)
Thủ tướng Nhật Bản Kishida Fumio phát biểu tại kỳ họp thường niên của Quốc hội Nhật Bản ở Tokyo ngày 23/1. (Ảnh: AFP/TTXVN)

Chính phủ Nhật Bản dự định sẽ đệ trình 60 dự luật trong kỳ họp Quốc hội, trong đó đáng chú ý có một dự luật về bảo đảm nguồn tài chính cho việc tăng chi tiêu quốc phòng. Các dự luật quan trọng khác cũng sẽ được thảo luận tại kỳ họp gồm một dự luật liên quan việc sửa đổi Luật Cư trú và một dự luật về việc cho phép các lò phản ứng hạt nhân cũ hoạt động quá thời hạn 60 năm.

Phát biểu tại phiên khai mạc kỳ họp Quốc hội, Thủ tướng Fumio Kishida (Phư-mi-ô Ki-si-đa) kêu gọi các nghị sĩ chung tay đưa Nhật Bản vào quỹ đạo tăng trưởng mới. Ông nhấn mạnh sự cần thiết phải bảo đảm lương tăng nhanh hơn tốc độ tăng lạm phát, đồng thời khẳng định tăng tiền lương là chìa khóa để đạt được vòng tuần hoàn tái phân phối thu nhập gia tăng của các công ty cho người lao động và kích thích chi tiêu dùng.

Bên cạnh đó, Thủ tướng Kishida cũng nhấn mạnh các chính sách nhằm tạo thuận lợi cho việc nuôi dạy trẻ là khoản đầu tư hiệu quả nhất cho tương lai, đồng thời cam kết xây dựng nền kinh tế và xã hội ưu tiên hàng đầu cho trẻ em nhằm đảo ngược xu hướng tỷ lệ sinh giảm.

Về Cơ quan Trẻ em và Gia đình - một cơ quan mới mà Chính phủ dự kiến sẽ thành lập vào tháng 4 tới, Thủ tướng Kishida cho biết, trong thời gian từ nay tới tháng 6/2023, Chính phủ sẽ xây dựng đề cương kế hoạch nhằm tăng gấp đôi ngân sách cho việc nuôi dạy trẻ.

Về an ninh quốc gia, Thủ tướng Kishida cho biết, Chính phủ sẽ thực hiện các biện pháp nhằm bảo đảm đủ kinh phí cho việc thực hiện mục tiêu tăng gấp đôi chi tiêu quốc phòng lên khoảng 2% GDP trong vòng 5 năm tới.

Về đối ngoại, Thủ tướng Kishida cũng khẳng định sẽ giữ vai trò đi đầu trong chính sách đối ngoại với tư cách là Chủ tịch Hội nghị cấp cao Nhóm các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7) trong năm nay.

Một trong các vấn đề quan trọng được Quốc hội Nhật Bản thảo luận là dự toán ngân sách tài khóa 2023 (bắt đầu từ tháng 4/2023) vừa được trình Quốc hội, bao gồm các khoản chi nhằm hỗ trợ các hộ gia đình bị ảnh hưởng bởi lạm phát, vốn đang tăng với tốc độ nhanh nhất trong nhiều thập kỷ, cùng với các kế hoạch chi cho quốc phòng kỷ lục.

Theo dự báo mới nhất của Chính phủ Nhật Bản, quy mô nền kinh tế lớn thứ ba thế giới, xét về GDP thực tế, sẽ tăng lên mức kỷ lục 558.500 tỷ yên trong tài khóa 2023, trong khi chỉ số giá tiêu dùng lõi sẽ giảm từ 3% của năm 2022 xuống còn 1,7% năm nay. Chính phủ dự kiến tăng trưởng thực tế sẽ vào khoảng 1,5%, trong khi tăng trưởng danh nghĩa là 2,1% trong tài khóa 2023.

Chính phủ Nhật Bản đang nỗ lực bảo đảm không gian tài khóa đề phòng các cuộc khủng hoảng trong tương lai, trong bối cảnh Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản Shunichi Suzuki (S.Xư-dư-ki) cảnh báo tình hình sức khỏe tài khóa của nước này đang xấu đi với quy mô chưa từng có sau các đợt chi tiêu lớn liên quan đại dịch Covid-19 và xung đột địa chính trị.

Phát biểu trước Quốc hội Nhật Bản trong ngày đầu tiên của phiên họp thường kỳ, Bộ trưởng Suzuki cho rằng, môi trường chung quanh nền kinh tế Nhật Bản đang ngày càng xấu đi do giá cả tăng và nỗi lo suy thoái toàn cầu liên quan các chính sách thắt chặt tiền tệ.

Đối mặt với những khó khăn do tác động của đại dịch Covid-19 và biến động của tình hình thế giới, Chính phủ Nhật Bản đặt mục tiêu phục hồi kinh tế trước khi tái cơ cấu tài khóa. Bộ trưởng Tài chính Nhật Bản kêu gọi Quốc hội nhanh chóng thông qua dự thảo ngân sách kỷ lục 114.380 tỷ yên cho tài khóa 2023, bắt đầu từ ngày 1/4 tới.

Ông cho rằng, vào thời điểm bước ngoặt này, ngân sách 2023 sẽ vạch ra con đường để giải quyết những thách thức lớn mà Nhật Bản đang phải đối mặt ở trong và ngoài nước, qua đó định hình tương lai của xứ Phù Tang.

Có thể bạn quan tâm

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.