KỶ NIỆM 48 NĂM NGÀY GIẢI PHÓNG MIỀN NAM, THỐNG NHẤT ĐẤT NƯỚC (30/4/1975 - 30/4/2023)

Người vẽ bản đồ tác chiến Xuân Lộc 1975

Người vẽ bản đồ tác chiến tấn công vào “cánh cửa thép” Xuân Lộc, mở đường cho bộ đội ta tiến vào giải phóng Sài Gòn - Gia Định năm 1975 chính là bác sĩ, cựu chiến binh Đàm Duy Thiên, nguyên trinh sát trẻ Sư đoàn 341 - Sông Lam. Kỷ niệm 48 năm Ngày giải phóng miền nam, thống nhất đất nước, ông trải lòng về những ký ức một thời.
Người vẽ bản đồ tác chiến Xuân Lộc 1975

Phóng viên (PV): Xin ông chia sẻ kỷ niệm về những năm tháng chiến tranh không thể nào quên?

Bác sĩ Đàm Duy Thiên: Tôi vào quân đội cuối năm 1972 khi chưa học xong THPT, tôi được bổ sung vào E266 F341 (Gọi tắt là Sư đoàn Sông Lam vì sư đoàn được thành lập trên quê Bác). Sau đó, tôi được chọn làm chiến sĩ đồ bản vì có năng khiếu hội họa. Đầu năm 1974, tôi cùng đồng đội tập trung cao độ cho huấn luyện sẵn sàng vào miền nam chiến đấu. Đầu năm 1975, chúng tôi hành quân vào mặt trận B2 (Đông Nam Bộ), trực tiếp tham gia chiến dịch Hồ Chí Minh trong đội hình Quân đoàn 4 trên cánh quân phía đông tiến vào giải phóng Sài Gòn - Gia Định bấy giờ.

Sau những thất bại liên tiếp trên các mặt trận Tây Nguyên, Huế - Đà Nẵng và miền Đông Nam Bộ, địch tổ chức tuyến phòng thủ kéo dài từ Phan Rang qua Xuân Lộc đến Tây Ninh, trong đó Xuân Lộc là “một mắt xích quan trọng quyết phải giữ”, là “cánh cửa thép” phía Đông Sài Gòn. Thị xã Xuân Lộc là nơi được tổ chức phòng ngự, phòng thủ trọng yếu của địch, án ngữ Quốc lộ số 1 và đường 20 từ bắc vào nam… Muốn giải phóng Sài Gòn - Gia Định trước mùa xuân, ta phải đập tan hệ thống tuyến phòng thủ cực kỳ kiên cố của địch là thị xã Xuân Lộc, từ đó mới có không gian rộng để triển khai lực lượng từ miền bắc vào đánh.

PV: Được biết, ông đã vẽ hoàn chỉnh tấm bản đồ, góp phần để quân ta đập tan phòng tuyến của địch?

Bác sĩ Đàm Duy Thiên: Mọi trận đánh đều phải xây dựng được bản đồ quyết tâm chiến đấu, đó là văn bản pháp lý và nguyên tắc không thể thiếu; là do người chỉ huy quyết định, được cấp ủy thông qua.

Để có cơ sở chỉ huy, có quyết tâm chính xác, phải có cơ quan tham mưu, tác chiến giúp việc bằng cách nhận định, phân tích đánh giá địch - ta. Kể cả không gian chiến trường (địa hình). Từ đó, đề xuất phương án tác chiến chính xác, được thể hiện trên bản đồ đúng ý định, đây là khâu quan trọng quyết định kết quả chiến đấu. Quá trình chiến đấu phải ghi chép tái hiện đầy đủ diễn biến, cách đánh trung thực được thể hiện trên bản đồ. Để có tấm bản đồ vẽ đúng, đủ, kịp thời chính xác theo ý định của người chỉ huy, người vẽ bản đồ phải nhanh nhạy, thông thạo trong thao tác, chính xác từng chi tiết và luôn giữ bí mật…

Bản đồ tác chiến cho trận đánh Xuân Lộc năm 1975.

Bản đồ tác chiến cho trận đánh Xuân Lộc năm 1975.

PV: Rời cuộc chiến, lý do nào ông “bén duyên” với ngành y?

Bác sĩ Đàm Duy Thiên: Lúc bé tôi hay ốm đau phải thường xuyên nghỉ học để điều trị bệnh nhưng bù lại tôi khéo tay, đam mê viết vẽ hội họa (tự học). Trong chiến dịch Xuân Lộc, tôi được tận mắt chứng kiến đồng đội mình bị thương ngoài mặt trận, tôi vô cùng xót xa. Số lượng thương vong rất nhiều. Nhiều người tuy đã được sơ cứu nhưng vẫn không qua khỏi. Tất cả điều đó đã để lại cho tôi nỗi niềm trăn trở, day dứt. Tôi tiếc rằng mình không phải là bác sĩ để có thể tham gia cứu chữa cho đồng đội. Từ những ngày tháng đó tôi đã khát khao được vào ngành y.

Sau khi giải phóng miền nam, tôi cùng đồng đội của mình tham gia công tác quân quản. Nhớ lại hồi ấy dịch sốt xuất huyết rất nhiều, tôi bị sốt cao nhưng từ Trường Sơn trở về thành phố cứ nghĩ mình bị sốt rét nên chỉ uống thuốc sốt rét. Lúc đó, ở chiến trường ai cũng được nhận thuốc sốt rét, tôi càng uống bệnh càng nặng, phải nhập viện cấp cứu. Thầm nghĩ, nếu mình là bác sĩ thì không thể nào mắc sai lầm như thế được. Và rồi quyết tâm theo ngành y của tôi đã thành hiện thực.

Sau khi giải phóng miền nam, tôi được cấp trên gửi ra trường văn hóa quân đội, đóng tại Lạng Sơn để học văn hóa và thi đỗ Học viện Quân y, ra trường được giữ lại làm bác sĩ điều trị kiêm giảng viên thực hành. Tôi phấn đấu học tập và làm việc dần lên bác sĩ chuyên khoa cấp I, Thạc sĩ, Tiến sĩ Y học. Sau đó tôi được điều chuyển về Ban Bảo vệ sức khỏe T.Ư, một thời gian sau thì tôi tiếp tục được điều chuyển về Ban Tổ chức Cán bộ T.Ư Đảng đến khi nghỉ hưu.

PV: Ở độ tuổi này, điều mà ông mong mỏi gửi gắm tới thế hệ trẻ là gì?

Bác sĩ Đàm Duy Thiên: Tôi đặt một niềm hy vọng thế hệ trẻ ngày nay sẽ sống có lý tưởng, tự tin và hoài bão, mang trong mình tinh thần xung kích tiên phong trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc cũng như trên các mặt trận khoa học, kỹ thuật, công nghệ… Đồng thời các bạn hãy luôn biết ơn, trân trọng những công lao to lớn mà thế hệ cha ông đã tốn biết bao trí tuệ, sức lực, xương máu để đất nước có được ngày hôm nay.

PV: Xin cảm ơn bác sĩ - chiến sĩ Đàm Duy Thiên!

Có thể bạn quan tâm

Những con đường Nam Bắc

Là thế hệ sinh ra sau năm 1975, chúng tôi thường được nhắc nhớ rằng đất nước ta có mấy nghìn năm lịch sử, với những dấu son hào hùng gắn liền với công cuộc đấu tranh xây dựng, giữ gìn và bảo vệ Tổ quốc. Theo suốt chiều dài đó là cả chặng đường dài mở mang bờ cõi, dựng nên nền văn hiến.

Tiết giảm ăn chơi ngày lễ

Không giống quãng thời gian vài năm về trước, gần đây người ta có những khoảng thời gian thuận lợi hơn mỗi dịp nghỉ lễ. Một phần do những ngày làm việc được thu gọn lại, hoặc được hoán đổi nhằm tạo điều kiện cho người dân có thêm đợt nghỉ dài hơn, phù hợp nhu cầu du lịch, nghỉ dưỡng xa với gia đình, bè bạn.

Hoạt động trao tặng đèn đường năng lượng mặt trời cho làng Kret Krot.

“Đảng luôn ở trong lòng dân”

Khi nghe chị Đinh Thị Minh Hà, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Hra (tỉnh Gia Lai) nói câu ấy, tôi không khỏi bất ngờ vì một tư duy rất đơn giản nhưng là gốc rễ của mọi vấn đề. Đó không phải là lời có cánh, nói cho đẹp ở xã Hra, nơi từng bị các thế lực chống phá Nhà nước, tà đạo dụ dỗ người dân.

Ảnh: ANH QUÂN

Xách xe ra đường

Khoảng mươi năm gần đây, làm “đối tác cho các tập đoàn vận tải đa quốc gia”, hay nói nôm na là… chạy xe ôm công nghệ, trở thành công việc “hot”. Ngày càng nhiều người đua nhau tham gia loại hình dịch vụ này, với tư duy “xách xe ra đường là có tiền”.

Dao động một chiều

“Đợt này gas, thịt, rau đắt quá, tôi phải tăng giá chú ạ” - bà chủ quán cơm bình dân thủng thẳng nói, mắt vẫn dán vào quầy đồ ăn, tay thoăn thoắt gắp món theo yêu cầu của khách.

Ứng xử phù hợp quy luật tự nhiên

Theo xu hướng phát triển, ngày càng thấy những yêu cầu mới đặt ra cho con người trong cách ứng xử với môi trường chung quanh. Trong đó, có cả những yêu cầu vốn chưa từng có với cây xanh, thú cưng, và thậm chí là cả với những con vật nuôi để làm… thực phẩm.

Dù ở xa Tổ quốc, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài luôn tự hào hướng về quê hương.

Niềm tin gửi gắm trong nhiệm kỳ mới

Không chỉ người dân trong nước, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài cũng gửi gắm nhiều kỳ vọng và bày tỏ tin tưởng đối với các nhà lãnh đạo của đất nước trong nhiệm kỳ mới.

Thu giữ niềm tin

Ngày 3/4, Hạt Kiểm lâm rừng đặc dụng Vườn quốc gia Côn Đảo (Đặc khu Côn Đảo, Thành phố Hồ Chí Minh) xử phạt hành chính một cá nhân 3 triệu đồng và tịch thu 42 cây mai vàng.

Thượng tôn pháp luật

Suốt thời gian qua, cứ cách vài ngày, mạng xã hội lại “dậy sóng” vì những video quay hành vi của các đối tượng côn đồ, hành hung người khác.

Tháo gỡ công tác giải phóng mặt bằng qua kiểm tra, giám sát.

Đổi mới công tác kiểm tra, giám sát

Công tác kiểm tra, giám sát hiện đã được đổi mới theo hướng chuyển mạnh từ “hậu kiểm” sang “tiền kiểm”, tăng cường tính chủ động, thường xuyên, gắn chặt với quá trình tổ chức thực hiện Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.

Nhu cầu thiết yếu

Ở đâu đó, tận trong sâu thẳm của văn hóa vùng miền, người ta vẫn nói rằng những cư dân của vùng Đồng bằng sông Hồng luôn có thói quen tùng tiệm, dành dụm tiền bạc và của cải bởi quá trình phát triển tự nhiên luôn gắn với những nguy cơ đấu tranh trực tiếp giữa con người với thiên nhiên và địch họa.

Đoàn kiểm tra, giám sát số 12 do đồng chí Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư làm Trưởng đoàn làm việc với Ban Thường vụ Quân ủy Trung ương. Ảnh: THỦY NGUYÊN

Công tác kiểm tra, giám sát trong tổng thể yêu cầu phát triển nhanh, bền vững đất nước

Hội nghị Trung ương 2, khóa XIV vừa qua được xác định là đặt nền móng vận hành cho cả nhiệm kỳ. Tại Hội nghị, Trung ương đã bàn thảo và quyết nghị những vấn đề rất lớn, hệ trọng của Đảng và đất nước, đặc biệt là nhóm nội dung về công tác tổ chức, cán bộ và các quy định nền tảng của Đảng.

"Vùng xám" của quy định

Những ngày gần đây, những vấn đề chung quanh lệnh cấm xe bán tải trở thành tâm điểm dư luận. Một dòng ô-tô đa dụng, nhiều trang bị, giá thường khá đắt, từng là niềm tự hào của nhiều người. Nhưng một ngày đẹp trời, hầu hết chúng bị coi là xe tải, mắc kẹt giữa vòng vây quy định hạn chế hoạt động.

Những người “kẻ chợ”

Hà Nội - xứ Tràng An xưa vốn nổi danh là vùng đất địa linh nhân kiệt, hội tụ tinh hoa tứ xứ, nay còn đang trở thành điểm đến của những công dân toàn cầu thế hệ gen Z.

“Đặt chỗ” cho cuộc đời

Trước mỗi kỳ tuyển sinh vào lớp 10, không khí cạnh tranh trong xã hội lại “sôi” lên, nhất là tại các đô thị lớn. Trước cổng một trường THPT công lập có tiếng ở Hà Nội, hàng trăm phụ huynh dãi dầu sương gió đứng xếp hàng từ… 1 giờ sáng để mong có “suất” nộp hồ sơ cho con.

Từ những lá phiếu nhỏ bé

Đúng 7 giờ sáng 15/3/2026, các điểm bỏ phiếu trên cả nước đồng loạt mở cửa. Ở nhiều nơi, cử tri đã đến từ rất sớm để kịp bỏ những lá phiếu đầu tiên.

Người dân phường Quy Nhơn Nam, tỉnh Gia Lai trực tiếp đi bỏ phiếu, thể hiện quyền và nghĩa vụ công dân.

Kỳ vọng của cử tri Gia Lai

Trong không khí hân hoan của ngày hội lớn toàn dân, đông đảo cử tri tại phường Quy Nhơn Nam, tỉnh Gia Lai đã nô nức tham gia bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031.

Bà con các dân tộc thiểu số tại Làng Văn hóa, Du lịch các Dân tộc Việt Nam tìm hiểu thông tin về các đại biểu.

Rộn ràng "Ngày hội non sông"

Hôm qua 15/3, trong không khí rộn ràng của Ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp, nhiều tuyến phố, khu dân cư tại Thủ đô Hà Nội rực rỡ cờ hoa, pa-nô, khẩu hiệu chào mừng.

Đồng bào các dân tộc Việt Nam gửi trọn niềm tin trong lá phiếu. Ảnh: KHIẾU MINH

Ngày hội của niềm tin và trách nhiệm

Sáng 15/3, trong sắc cờ đỏ sao vàng rực rỡ trên khắp các tuyến phố, làng quê, hàng triệu cử tri trên cả nước nô nức đến các điểm bỏ phiếu thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân để lựa chọn những người đại diện cho ý chí, nguyện vọng của nhân dân. 

Vẻ vang sứ mệnh phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân

Cách đây 75 năm, Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ II (họp từ ngày 11 đến 19/2/1951 tại xã Kim Bình, huyện Chiêm Hóa, tỉnh Tuyên Quang) đã ra Nghị quyết về “xuất bản tờ báo lấy tên là Nhân Dân, cơ quan Trung ương của Đảng”.

Cho một quốc gia cất cánh, vươn mình

Nhìn ngược về lịch sử, có lẽ không phải chiếc xương sườn của Adam làm nên một nửa thế giới bởi rõ ràng những người phụ nữ ở bất kỳ đâu trên Trái đất này đều có thể chứng minh rằng, họ không phải và không bao giờ là một nửa lệ thuộc vào giới đàn ông còn lại.

Nhà báo Văn Bắc (ngoài cùng, bên trái) trong một chuyến công tác tại Vương quốc Anh.

Những chuyến đi truyền lửa

Gần 14 năm tháp tùng Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng trong nhiều chuyến công tác, với tôi là một hành trình nghề nghiệp đặc biệt, đầy ắp kỷ niệm.

Tín hiệu vui từ cây đa Hàng Trống

Tín hiệu vui từ cây đa Hàng Trống

Ngày 25/5/1987 là một ngày vui. Từ Thủ đô Hà Nội đến Thành phố Hồ Chí Minh, từ miền bắc lan vào miền nam xôn xao bởi một tín hiệu phát ra từ cây đa hơn 300 năm tuổi ở số 71 Hàng Trống, nằm cạnh Hồ Gươm linh thiêng.