Xây “nền - móng” trường cấp 3 Đức Tân
Ký ức về ngày 9/12/1985, khi được đứng vào hàng ngũ của Đảng, vẫn vẹn nguyên trong tâm trí ông Nguyễn Thận. Nhớ lại giây phút thiêng liêng ấy, ông xúc động kể: “Trước cờ Tổ quốc, cờ Đảng và chân dung Bác Hồ, tôi đã đọc lời thề, và tự nhủ rằng mình được như vậy là nhờ nhân dân, vì vậy phải thương yêu nhân dân như lời Bác dạy, phải lấy “dân làm gốc’”. Lời tự nhủ năm nào cũng chính là điều ông luôn tâm niệm trong suốt những năm tháng công tác ở cơ sở.
Xuất thân là giáo viên, chuyển làm phụ trách địa bàn rộng lớn, ông luôn đau đáu khi học sinh cấp 3 tại địa phương phải đến trường ở Thị xã La Gi (cũ) cách đó 30 km. Ông kể: Ra thị xã học thì phải tiền ăn, tiền trọ nên tụi nhỏ bỏ học gần hết. Cứ 100 học sinh hết cấp 2 thì chỉ còn 30 em theo lên cấp 3, đến khi tốt nghiệp chỉ còn 10 em. Vì vậy chỉ có đầu tư vào “chữ”, thì mới mong các cháu đổi đời, nhưng cơ chế lúc đó mỗi huyện chỉ có một trường cấp 3.
Nhớ ngày Tết Độc lập năm 1995, ông được gặp nguyên Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Bình đang dự lễ đặc xá. Lấy hết can đảm, ông trình bày nguyện vọng có trường cấp 3 với bà. Hôm sau, bà Nguyễn Thị Bình đề cập vấn đề với Tỉnh ủy Bình Thuận (cũ), gợi mở cơ chế: Xã lo đất, Trại giam Thủ Đức - Z30D lo vốn xây trường, tỉnh lo giáo viên và trả lương.
Một năm sau, trường cấp 3 duy nhất ở cấp xã khánh thành, đặt tên là Trường THPT Đức Tân, ghép tên Trại giam Thủ Đức và xã Tân Minh. Từ đó, không chỉ học sinh trong xã đủ chỗ học mà các vùng lân cận cũng sang “học ké”. Cánh cửa tương lai của các em được rộng mở hơn từ mái trường này.
“Khen không tô hồng, phê bình không bôi đen”
Năm xưa, đảng viên kiên trung Nguyễn Thận được cả nước chú ý khi ông đồng hành kêu oan cho “người tù thế kỷ Huỳnh Văn Nén”. Bi kịch xảy ra năm 1998, Huỳnh Văn Nén (xã Tân Minh) bị bắt với cáo buộc giết-cướp một nhẫn vàng. Bi kịch chồng bi kịch, từ lời khai của ông Nén, 9 người khác cũng bị bắt khi liên quan vụ giết-cướp tài sản khác trong rẫy trồng điều (Vụ án “Vườn Điều”).
Khi ấy, Chủ tịch UBND xã Nguyễn Thận quá hiểu nông dân Huỳnh Văn Nén. Là thầy giáo, ông biết tâm tính của học trò Nén mà mình từng dạy dỗ. Thế là, vị Chủ tịch UBND xã đương nhiệm một mình tìm đọc các tài liệu pháp luật, tự soạn thảo, đánh máy đơn từ, rồi nhiều lần đến các cơ quan chức năng để trình bày sự việc, cung cấp chứng cứ...
Trong câu chuyện với phóng viên, lần thứ hai ông rơi nước mắt: Trong 7 lần bị “triệu tập”, tôi uất ức đến độ đã cầm sẵn thẻ đảng, đăng ký gặp Bí thư Tỉnh ủy, nói lời gan ruột: “Tôi phải giải oan cho một công dân vô tội của xã mà tôi đang làm chủ tịch. Với cương vị người thầy tôi phải cứu học trò, với cương vị là đảng viên, tôi khiếu nại chỉ ra cái sai sót. Tôi học tính phê và tự phê bình từ Bác Hồ “khen không tô hồng, phê bình không bôi đen”, để tất cả cùng tiến bộ, dẹp đi cái sai cái xấu và điều này chỉ tăng thêm uy tín của Đảng mà thôi”. Và từ sự kiên định của đảng viên Nguyễn Thận, 9 người trong “Vụ án Vườn Điều” được minh oan, bồi thường, riêng Huỳnh Văn Nén được bồi thường 10 tỷ đồng.
Tết Độc lập 2/9 năm nay, người đảng viên kiên trung Nguyễn Thận vinh dự được trao tặng “Huy hiệu 35 năm tuổi Đảng” và “Huy hiệu 40 năm tuổi Đảng”. Đồng chí Nguyễn Thận không giấu được niềm tự hào, dâng ba tuần hương lên ban thờ Bác Hồ - “con một lòng son sắt với Đảng, với Nhân dân”.
