Nâng trần nợ công, Mỹ ngăn chặn kịch bản xấu

Dự luật tăng mức trần nợ công thêm 2.500 tỷ USD, lên mức 31.400 tỷ USD đã được Quốc hội lưỡng viện Mỹ thông qua, trong nỗ lực ngăn chặn kịch bản Chính phủ vỡ nợ. Vấn đề gây tranh cãi giữa hai đảng Dân chủ và Cộng hòa đã tạm thời được giải quyết, song nền kinh tế số một thế giới vẫn cần một giải pháp dài hạn để tránh đẩy chính phủ vào những rủi ro khó lường.

Lãnh đạo phe thiểu số tại Thượng viện Mỹ phát biểu tại họp báo ở Washington.
Lãnh đạo phe thiểu số tại Thượng viện Mỹ phát biểu tại họp báo ở Washington.

Với 221 phiếu thuận và 209 phiếu chống, Hạ viện Mỹ đã thông qua dự luật tăng mức trần nợ công lên 31.400 tỷ USD. Dự luật này cũng đã được thông qua tại Thượng viện trước đó, với 50 phiếu thuận và 49 phiếu chống. Như vậy, sau khi được cả hai viện Quốc hội Mỹ “bật đèn xanh”, dự luật sẽ được đệ trình lên Tổng thống Joe Biden (G.Bai-đơn) để ký ban hành. Mức trần nợ công là hạn mức tiền mà Chính phủ Mỹ được vay để thực hiện nghĩa vụ đối với lĩnh vực công, bao gồm an sinh xã hội, phúc lợi y tế, trả nợ và lãi suất, cùng các khoản thanh toán khác.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen (G.Y-ê-len) thừa nhận, nếu Chính phủ Mỹ vỡ nợ, đó sẽ là một kết cục thảm khốc. Lần gần đây nhất, ngày 14/10, Tổng thống Mỹ đã ký ban hành luật tạm thời nâng mức trần nợ công lên 28.900 tỷ USD, qua đó phần nào giảm áp lực vỡ nợ liên bang. Luật này cho phép nâng giới hạn nợ công thêm 480 tỷ USD.

Trần nợ công luôn là chủ đề gây tranh cãi giữa các nghị sĩ tại hai viện Quốc hội Mỹ. Các nhà lãnh đạo đảng Dân chủ đã liên tục nhấn mạnh mức trần nợ công có thể khiến Mỹ bị vỡ nợ, kéo theo một loạt hậu quả kinh tế nặng nề, như khiến sáu triệu người mất việc làm, gây tổn thất khoảng 15.000 tỷ USD trong tài sản dân chúng, làm tăng chi phí các khoản thế chấp và vay nợ khác. Tuy nhiên, các nghị sĩ đảng Cộng hòa tại Quốc hội ban đầu phản đối việc nâng mức trần nợ công, cũng như bác bỏ kế hoạch tăng chi tiêu và chính sách thuế của chính quyền Tổng thống Biden, gây khó khăn cho đảng Dân chủ về đề xuất nâng mức trần nợ công.

Lãnh đạo phe đa số Dân chủ tại Thượng viện cho biết, việc nâng trần nợ sẽ đáp ứng nhu cầu chi tiêu cần thiết của chính phủ tới năm 2023. Trong bối cảnh các đề xuất của phe Dân chủ vấp phải nhiều rào cản từ một số nghị sĩ Cộng hòa, Thượng viện Mỹ đã bỏ phiếu thông qua dự luật có hiệu lực một lần cho phép đảng Dân chủ nâng trần vay nợ của quốc gia mà không cần phiếu ủng hộ từ đảng Cộng hòa, sau khi văn kiện này “vượt ải” Hạ viện. Theo quy định, việc nâng trần nợ công đòi hỏi 60 phiếu ủng hộ tại Thượng viện, gồm 100 nghị sĩ, nghĩa là phải được sự ủng hộ của một số nghị sĩ Cộng hòa. Tuy nhiên, với luật mới được thông qua, việc nâng trần nợ công chỉ cần tất cả số phiếu ủng hộ của các nghị sĩ Dân chủ mà không cần phiếu ủng hộ từ đảng Cộng hòa. Các nghị sĩ Cộng hòa về cơ bản có thể đứng ngoài cuộc, không ngăn cản phe Dân chủ, nhưng cũng không ủng hộ phiếu nào cho việc tăng trần nợ.

Việc trần nợ công được nâng lên giúp giảm nguy cơ vỡ nợ trong ngắn hạn, song theo giới chuyên gia, nước Mỹ cần một giải pháp dài hạn, để không phải liên tục đối mặt rủi ro vỡ nợ. Bởi, nếu kịch bản xấu này xảy ra sẽ làm tăng vọt lãi suất, giảm lòng tin vào khả năng Mỹ thực hiện các nghĩa vụ tương lai của mình đúng thời hạn và trì hoãn các khoản chi trả cho an sinh xã hội, gây ra những hệ lụy khó lường.

Có thể bạn quan tâm

Tiêm vaccine phòng ngừa Covid-19. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

“Mảnh ghép cuối” của hiệp ước toàn cầu về đại dịch

Vòng đàm phán cuối cùng về hiệp ước toàn cầu ứng phó đại dịch đã khai mạc tại Thụy Sĩ. Đại diện hơn 190 quốc gia thành viên Tổ chức Y tế Thế giới bước vào giai đoạn nước rút, hướng tới trình Đại hội đồng Y tế Thế giới thông qua vào tháng 5. Tuy vậy, bất đồng về chia sẻ nguồn lực vẫn là nút thắt khó gỡ.

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.