Mở rộng hợp tác giữa EU và Mỹ Latin

Hơn 50 nhà lãnh đạo tham dự Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) và Cộng đồng các quốc gia Mỹ Latin và Caribe (CELAC), khai mạc hôm nay (17/7), tại Brussels (Bỉ). Các bên đánh giá đây là cơ hội để mở rộng hợp tác toàn diện và cùng có lợi, trong các lĩnh vực ưu tiên cao, như tài trợ phát triển, chống biến đổi khí hậu, an ninh lương thực và năng lượng tái tạo, đồng thời tạo thêm động lực cho đàm phán giữa EU và Khối thị trường chung Nam Mỹ (MERCOSUR).
Cờ châu Âu tung bay bên ngoài trụ sở Ủy ban châu Âu tại Brussels, Bỉ ngày 13/3/2023. (Ảnh: Reuters)
Cờ châu Âu tung bay bên ngoài trụ sở Ủy ban châu Âu tại Brussels, Bỉ ngày 13/3/2023. (Ảnh: Reuters)

Với vị thế nhà đầu tư nước ngoài hàng đầu tại khu vực Mỹ Latin và Caribe, EU đang triển khai dự án đầu tư kéo dài tới năm 2027 tại khu vực này, dự kiến trị giá khoảng 10 tỷ euro. Ðây là khoản đầu tư quốc tế nằm trong khuôn khổ chương trình Cổng Toàn cầu (Global Gateway), một sáng kiến của Ủy ban châu Âu (EC) nhằm cung cấp khoảng 300 tỷ euro cho các dự án phát triển bền vững, chủ yếu là chuyển đổi xanh và kỹ thuật số ở khu vực, trong đó có Mỹ Latin và Caribe.

EU đang triển khai dự án đầu tư kéo dài tới năm 2027 tại khu vực Mỹ latin và Caribe, dự kiến trị giá khoảng 10 tỷ euro. Ðây là khoản đầu tư quốc tế nằm trong khuôn khổ chương trình Cổng Toàn cầu (Global Gateway), một sáng kiến của Ủy ban châu Âu (EC) nhằm cung cấp khoảng 300 tỷ euro cho các dự án phát triển bền vững, chủ yếu là chuyển đổi xanh và kỹ thuật số ở khu vực, trong đó có Mỹ Latin và Caribe.

Theo Chủ tịch EC Ursula von der Leyen, EU sẽ tăng gấp đôi khoản đầu tư vào các dự án vì mục tiêu phát triển bền vững trong khu vực Mỹ Latin, tập trung hỗ trợ quản lý rừng bền vững, phát triển năng lượng tái tạo, cơ sở hạ tầng năng lượng sạch.

Mỹ Latin và EU được đánh giá có những điểm tương đồng trong lịch sử và bây giờ là thời điểm thuận lợi để hai bên có thể thúc đẩy hợp tác cùng phát triển. Mỹ Latin có những nguồn tài nguyên cần thiết cho châu Âu, trong khi khu vực này lại cần ở Lục địa già công nghệ, kết quả nghiên cứu và khoa học để có thể khai thác một cách hiệu quả hơn nguồn tài nguyên.

Ðại diện cấp cao về chính sách an ninh và đối ngoại của EU Josep Borrell đã kêu gọi các nước thành viên của hai khối phối hợp và hỗ trợ lẫn nhau để đối phó với các vấn đề mang tính toàn cầu.

Ông Borrell khẳng định, hai khu vực có chung ý chí để có thể cùng nhau hướng tới một mục tiêu trong tương lai.

Hội nghị thượng đỉnh EU-CELAC lần này là cuộc gặp thứ ba giữa các nhà lãnh đạo của cả hai liên minh khu vực và là cuộc gặp đầu tiên trong 8 năm qua. Hội nghị diễn ra trong bối cảnh khu vực Mỹ Latin và Caribe đang là thị trường mới thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).

Ủy ban Kinh tế Mỹ Latin và Caribe (CEPAL) mới đây cho biết, FDI vào khu vực này đã tăng 55,2% trong năm 2022, lên mức kỷ lục 224,579 tỷ USD. Trong số các nhà đầu tư nước ngoài, EU (không bao gồm Hà Lan và Luxembourg) chiếm 17%. Trước tiềm năng hợp tác lớn, Hội nghị được kỳ vọng là không gian dành cho đối thoại, tạo cơ hội để thúc đẩy hợp tác và xác định các giải pháp để cùng nhau ứng phó thách thức toàn cầu.

Mặc dù vậy, giữa EU và MERCOSUR (gồm Argentina, Brazil, Paraguay và Uruguay) vẫn tồn tại những bất đồng, khác biệt cần hóa giải. Hai bên đã đạt được một thỏa thuận khung về Hiệp định Thương mại tự do (FTA) hồi năm 2019 sau hai thập niên đàm phán khó khăn. Tuy nhiên, văn kiện này đến nay vẫn chưa được phê chuẩn do châu Âu lo ngại về tình trạng tàn phá rừng tại khu vực Amazon.

Ngoài ra, một số quốc gia châu Âu có ngành nông nghiệp mạnh, đặc biệt là Pháp, không muốn mở cửa thị trường cho các sản phẩm nông nghiệp từ khối thị trường chung Nam Mỹ. Một số ý kiến nhận định, Hội nghị thượng đỉnh EU-CELAC khó có thể mở đường cho thỏa thuận thương mại tự do EU-MERCOSUR. Brussels không kỳ vọng bất cứ bước đột phá nào tại Hội nghị thượng đỉnh EU-CELAC lần này.

Trong khi đó, MERCOSUR không chỉ mong muốn đạt thỏa thuận thương mại với châu Âu, mà còn hy vọng về một thỏa thuận công bằng, cùng có lợi.

Mặc dù còn tồn tại khác biệt, song các nhà lãnh đạo CELAC và EU hy vọng Hội nghị thượng đỉnh lần này là một không gian đối thoại quan trọng để tạo môi trường thuận lợi giúp mở rộng hơn nữa cánh cửa hợp tác giữa hai khu vực, nhằm cùng nhau đối phó thách thức chung toàn cầu, vì sự phát triển của hai khu vực và trên thế giới.

Có thể bạn quan tâm

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam tại Nam Sudan trao quà tặng người dân địa phương.

Hành trình “gieo hạt hòa bình”

Sau gần 80 năm hình thành và phát triển, Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc ghi dấu ấn quan trọng trong nỗ lực xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn. Tuy nhiên, tác động đa chiều từ tình trạng thiếu hụt tài chính, căng thẳng địa chính trị và sự suy giảm quân số đang đặt lực lượng này trước thách thức nghiêm trọng.

Thiệt hại sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nhiều hệ lụy khó lường

Xung đột kéo dài tại Trung Đông tác động mạnh lên thị trường lao động, hàng không, du lịch, tài chính công và triển vọng tăng trưởng tại nhiều nền kinh tế lớn ở hai châu lục Á, Âu. Các chuyên gia nhận định rằng, kể cả khi xung đột chấm dứt, vết thương này phải mất nhiều năm mới có thể khép miệng.