Mở rộng cánh cửa hợp tác giữa EU và MERCOSUR

Vừa qua, Liên minh châu Âu (EU) và Khối thị trường chung Nam Mỹ (MERCOSUR) hoàn tất quá trình đàm phán về một Hiệp định thương mại tự do (FTA) được kỳ vọng sẽ mở rộng cánh cửa hợp tác giữa hai bên, mang lại cơ hội tăng trưởng và phát triển bền vững cho cả hai khu vực. Dù đây là một tín hiệu tích cực, song việc hai bên phải mất tới 25 năm mới đạt đồng thuận và những tranh cãi bên trong mỗi khối vẫn tồn tại cho thấy còn nhiều thử thách trên chặng đường đưa thỏa thuận này đi vào hiệu lực.

Ðều là những thị trường rộng lớn, EU và MERCOSUR là đối tác thương mại và đầu tư quan trọng của nhau. Nhìn nhận rõ những tiềm năng hợp tác, EU và MERCOSUR đã khởi động đàm phán FTA từ năm 1999.

Tuy nhiên, tiến trình này nhiều lần bị trì hoãn và vấp phải không ít những bất đồng giữa hai bên. Bởi vậy, mãi đến năm 2019, hai bên mới đạt được thỏa thuận về nguyên tắc, với các đề xuất mới về việc cắt giảm thuế quan.

Bên lề Hội nghị thượng đỉnh MERCOSUR tại thủ đô Montevideo của Uruguay vừa qua, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen và các nhà lãnh đạo Argentina, Brazil, Paraguay, Uruguay chính thức thông báo hoàn tất đàm phán về thỏa thuận hợp tác mang tính đột phá giữa hai khối.

FTA giữa EU và MERCOSUR được trông đợi sẽ tạo ra một thị trường với hơn 700 triệu người, chiếm khoảng 25% GDP toàn cầu. Theo những nội dung hai bên nhất trí, FTA sẽ giảm rào cản thuế quan và phi thuế quan, qua đó thúc đẩy thương mại và đầu tư. FTA cũng sẽ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của hai bên thông qua đa dạng hóa và bảo đảm chuỗi cung ứng.

FTA giữa EU và MERCOSUR được trông đợi sẽ tạo ra một thị trường với hơn 700 triệu người, chiếm khoảng 25% GDP toàn cầu. Theo những nội dung hai bên nhất trí, FTA sẽ giảm rào cản thuế quan và phi thuế quan, qua đó thúc đẩy thương mại và đầu tư. FTA cũng sẽ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của hai bên thông qua đa dạng hóa và bảo đảm chuỗi cung ứng.

Việc hoàn tất quá trình đàm phán là một bước tiến lớn, song chặng đường để thỏa thuận được phê chuẩn và đi vào hiệu lực vẫn còn trắc trở. Về phía EU, FTA sẽ cần đa số phiếu ủng hộ tại Nghị viện châu Âu, cùng với sự chấp thuận của 15 nước thành viên đại diện cho 65% dân số của khối. Một số quốc gia thành viên, trong đó có Ðức và Tây Ban Nha, thể hiện rõ sự ủng hộ đối với thỏa thuận.

Với các nước này, MERCOSUR là thị trường xuất khẩu nhiều mặt hàng, như ô-tô, rượu vang… và cũng là nguồn cung các khoáng sản quan trọng. Tuy nhiên, một số nước, như Pháp, Ba Lan…, lâu nay phản đối thỏa thuận, viện dẫn những lo ngại về tác động đối với môi trường và ngành nông nghiệp.

Thời gian qua, người nông dân tại nhiều nước châu Âu tổ chức các cuộc biểu tình nhằm ngăn chặn thông qua FTA; cho rằng, thỏa thuận sẽ cho phép các mặt hàng giá rẻ, không đáp ứng các tiêu chuẩn xanh và an toàn thực phẩm thâm nhập thị trường EU. Ðiều này sẽ gây ra sự cạnh tranh không công bằng, khiến thu nhập của người nông dân châu Âu bị ảnh hưởng.

Ðối với MERCOSUR, FTA cần có sự chấp thuận từ cơ quan lập pháp của các nước thành viên. Việc các nhà lãnh đạo MERCOSUR mới đây đều hoan nghênh thỏa thuận cho thấy những tín hiệu lạc quan.

Các nhà lãnh đạo MERCOSUR nhận định, thỏa thuận sẽ bảo đảm thị trường cho hàng xuất khẩu của các nước thành viên và tăng cường dòng đầu tư vào các quốc gia Nam Mỹ, đồng thời củng cố cam kết của khối đối với Hiệp định Paris về biến đổi khí hậu.

Dù vậy, các nhà phân tích dự đoán, tình hình chính trị, các ưu tiên kinh tế và cam kết về môi trường của mỗi nước vẫn có thể ảnh hưởng tiến trình phê chuẩn thỏa thuận.

Nhằm trấn an những lo ngại, Chủ tịch Ủy ban châu Âu khẳng định, đây là một thỏa thuận đôi bên cùng có lợi, mang lại lợi ích thiết thực cho doanh nghiệp và người tiêu dùng ở cả hai bên.

Theo bà Leyen, FTA sẽ bao gồm các biện pháp nhằm bảo vệ các sản phẩm, cũng như sinh kế của người nông dân các nước thành viên EU. Về phía MERCOSUR, Tổng thống Argentina Javier Milei cho rằng, trong khi các nước láng giềng, như Chile và Peru, mở cửa với thế giới và ký kết các FTA với những quốc gia đi đầu trong thương mại toàn cầu, khối này lại "tự nhốt mình". Nhấn mạnh, thỏa thuận mất hơn 20 năm mới đạt được, ông Milei kêu gọi MERCOSUR đừng để các cơ hội vụt mất.

Có thể bạn quan tâm

Những người di cư tại một Trung tâm tiếp nhận người di cư trên đảo Lampedusa, hòn đảo cực nam của Italia. (Ảnh: Xinhua)

“Đê chắn sóng” di cư

Kiểm soát dòng người di cư từ lâu đã là chủ đề nhạy cảm, gây nhiều tranh cãi trên chính trường và luôn giữ vị trí quan trọng trong các chiến dịch tranh cử tại châu Âu. 

Công nhân làm việc tại một nhà máy lọc dầu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Hạ nhiệt cơn sốt dầu mỏ

Xung đột leo thang ở Trung Đông đẩy thị trường năng lượng toàn cầu vào giai đoạn bất ổn nghiêm trọng, giá dầu tăng không ngừng còn nguồn cung bị co hẹp. Trong bối cảnh đó, nhiều quốc gia gấp rút xả kho dự trữ chiến lược nhằm hạ nhiệt cơn sốt “vàng đen”.

(Ảnh minh họa: Xinhua)

Cánh cửa khó mở

Thượng viện Mỹ lại vừa tiến hành bỏ phiếu về dự luật ngân sách cho Bộ An ninh nội địa (DHS), nhưng kết quả cũng chẳng khác những lần trước. Sự phản đối của phe Dân chủ tại Thượng viện khiến đảng Cộng hòa khó lòng mở cánh cửa ngân sách để giúp DHS nối lại hoạt động sau ba tuần tê liệt vì cạn kiệt ngân khố.

Hiện trường một vụ tấn công nhà tù ở Abuja, Nigeria. (Ảnh: Xinhua)

ECOWAS và nhiệm vụ không dễ hoàn tất trong triển khai lực lượng dự bị khu vực

Cộng đồng Kinh tế các quốc gia Tây Phi (ECOWAS) vừa nhất trí huy động lực lượng dự bị khu vực, với kế hoạch triển khai đợt đầu khoảng 2.000 binh sĩ trong năm 2026. Quyết định không mấy dễ dàng và cũng khá tốn kém của ECOWAS được kỳ vọng sẽ giúp ngăn ngừa làn sóng bạo lực và xung đột lan rộng ở Lục địa đen.

Những ngôi nhà tại tỉnh Nangarhar, Afghanistan bị phá hủy sau cuộc không kích của Pakistan, ngày 22/2. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước ngoặt nguy hiểm

Những tháng đầu năm 2026, những đốm lửa căng thẳng âm ỉ giữa các nước bất ngờ bùng phát thành ngọn lửa xung đột, có nguy cơ lan rộng . Khi những “lằn ranh đỏ” căng thẳng liên tục bị vượt qua, các tính toán lợi ích chiến lược lấn át lòng tin và thế giới đối mặt nhiều cuộc khủng hoảng, giải pháp ngoại giao càng trở nên cấp bách.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen. (Ảnh: THX/TTXVN)

EU vừa phải nỗ lực cân bằng giữa tự do hóa thương mại, vừa phải bảo vệ lợi ích của người nông dân

Ủy ban châu Âu (EC) vừa quyết định triển khai tạm thời Hiệp định thương mại tự do (FTA) với Khối thị trường chung Nam Mỹ (MERCOSUR), bất chấp những thách thức pháp lý phải đối mặt. Động thái này cho thấy EU đang nỗ lực thực thi chiến lược đa dạng hóa đối tác, tăng cường tự chủ và củng cố chuỗi cung ứng.

Một bé gái đang lấy nước tại một trại người tị nạn nội địa (IDP) ở Mogadishu, thủ đô Somalia, năm 2017. (Ảnh: Xinhuanet)

Trách nhiệm nhân đạo

Liên minh châu Âu (EU) vừa công bố khoản viện trợ nhân đạo trị giá 63 triệu euro (hơn 74 triệu USD) cho Somalia. Gói tài chính dành cho những mảnh đời khốn khổ ở quốc gia Đông Phi nghèo đói thắp lên hy vọng cho người dân Somalia.

Tổng thống Mỹ Donald Trump trình bày Thông điệp liên bang tại Tòa nhà Quốc hội ở Washington DC., ngày 24/2/2026. (Ảnh: whitehouse.gov)

Củng cố niềm tin

Không đơn thuần là bản tổng hợp thành tích chèo lái đất nước trong hơn 1 năm qua, Thông điệp Liên bang năm 2026 mà Tổng thống Mỹ Donald Trump đưa ra được coi là chiến lược chính trị nhằm củng cố niềm tin của giới lãnh đạo và người dân vào các quyết sách của chính quyền, cũng như tái khẳng định các ưu tiên trong thời gian tới.

Cơ sở dự trữ khí đốt tự nhiên tại Zsana, Hungary. (Ảnh: THX/TTXVN)

Vết rạn và chiếc van ống dẫn dầu

Cuộc xung đột tại Ukraine đã bước sang năm thứ 5 và vẫn chưa thấy tia hy vọng nào để chấm dứt. Đại hội đồng Liên hợp quốc vừa thông qua nghị quyết kêu gọi ngừng bắn ngay lập tức và vô điều kiện, nhưng cuộc xung đột kéo dài này lại bộc lộ những vết rạn nứt ngay trong lòng châu Âu.

Các tay súng và người ủng hộ lực lượng Houthi tại Yemen tham gia một cuộc tuần hành vũ trang phản đối Israel ở huyện Arhab, phía bắc thủ đô Sanaa, Yemen, ngày 3/11/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Vòng xoáy bất ổn ở Yemen

Chính phủ mới của Yemen vừa tổ chức cuộc họp nội các đầu tiên tại Aden, dưới sự chủ trì của Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Ngoại giao Shayea Al-Zindani. Việc các bộ trưởng trở về nước đảm nhiệm công việc được xem là bước đi nhằm củng cố an ninh, khôi phục dịch vụ công và thúc đẩy ổn định kinh tế với sự hỗ trợ từ Saudi Arabia.

Các đại biểu chụp ảnh chung tại Hội nghị thượng đỉnh khẩn cấp Liên đoàn Arập (AL) và Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) ở Doha, Qatar ngày 15/9/2025. Ảnh: AA/TTXVN

Tăng cường kết nối khu vực

Mới đây các Bộ trưởng Giao thông vận tải thuộc Tổ chức Hợp tác Hồi giáo (OIC) đã nhóm họp tại Thổ Nhĩ Kỳ để tìm biện pháp thúc đẩy hành lang đường sắt và đường bộ kết nối vùng Vịnh với châu Âu và châu Phi. Hội nghị đã phản ánh nỗ lực của OIC trong việc tăng cường kết nối khu vực, củng cố chuỗi cung ứng và logistics nhân đạo.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky phát biểu tại Hội nghị An ninh Munich 2026. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

“Mỏ neo” cho hòa bình tại Ukraine

Đề xuất từ phía Kiev tại Hội nghị An ninh Munich đã làm nóng trở lại câu hỏi cốt lõi về tương lai an ninh của Ukraine và cấu trúc ổn định tại châu Âu. Yêu cầu được bảo đảm an ninh tối thiểu 20 năm trước khi ký hòa ước không chỉ phản ánh nỗi lo của Kiev, mà còn là phép thử đối với mức độ cam kết dài hạn của phương Tây.

Hội nghị An ninh Munich 2024 khai mạc tại khách sạn Bayerischer Hof. (Nguồn: Mạng xã hội X)

Bài toán tự chủ chiến lược

Hội nghị An ninh Munich 2026, diễn ra từ ngày 13 đến 15/2, được dự báo là bị phủ bóng bởi mây đen căng thẳng do những chia rẽ, rạn nứt sâu sắc trong mối quan hệ đồng minh xuyên Đại Tây Dương giữa Mỹ và châu Âu. 

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi. (Ảnh: Xinhua)

Bức tranh hợp tác nhiều màu sắc

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi vừa có chuyến thăm ngắn ngày tới Malaysia. Dù chỉ gói gọn trong hai ngày nhưng chuyến công du của nhà lãnh đạo quốc gia Nam Á được đánh giá là thành công hơn mong đợi, thổi luồng gió mới cho quan hệ Ấn Độ-Malaysia, đồng thời tô điểm thêm vào bức tranh hợp tác đa dạng và nhiều màu sắc của New Delhi.

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tại cuộc gặp ở Nhà Trắng, Washington, DC, ngày 13/2/2025. (Ảnh: XINHUA)

Phép thử từ thỏa thuận thương mại Ấn Độ-Mỹ

Thỏa thuận thương mại mới đạt được giữa Ấn Độ và Mỹ thoạt nhìn là một thỏa thuận “đôi bên cùng thắng”, giúp thúc đẩy quan hệ thương mại song phương. Thế nhưng, phía sau đó là những câu hỏi còn bỏ ngỏ, nhất là về mức độ cắt giảm nhập khẩu dầu từ Nga mà New Delhi sẽ thực hiện. 

Lực lượng an ninh Somalia được triển khai tại Thủ đô Mogadishu. Ảnh (tư liệu): THX/TTXVN

Điểm nóng trên “bản đồ an ninh” của Mỹ

Tư lệnh Bộ Chỉ huy châu Phi của Mỹ (AFRICOM), Tướng Michael Anderson lên tiếng cảnh báo về nguy cơ gia tăng các mối đe dọa từ hai nhóm khủng bố là tổ chức tự xưng Nhà nước Hồi giáo (IS) và Al-Qaeda, đặc biệt tại khu vực Sahel và Tây Phi.