Hợp nhất và viện dẫn văn bản không để hệ thống pháp luật phức tạp

Ngày 31/12, Bộ trưởng Tư pháp Nguyễn Hải Ninh chủ trì buổi làm việc nghe báo cáo về dự thảo Pháp lệnh sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Hợp nhất văn bản quy phạm pháp luật.

Quang cảnh phiên họp.
Quang cảnh phiên họp.

Báo cáo về dự thảo Pháp lệnh, Cục trưởng Cục Kiểm tra văn bản và Quản lý xử lý vi phạm hành chính, Bộ Tư pháp Hồ Quang Huy nêu vấn đề trong viện dẫn trực tiếp văn bản hợp nhất trong quá trình cơ quan nhà nước, tổ chức, cá nhân áp dụng và thi hành pháp luật.

Hiện nay, Điều 4 Pháp lệnh Hợp nhất văn bản quy phạm pháp luật năm 2012 quy định: “Văn bản hợp nhất được sử dụng chính thức trong áp dụng và thi hành pháp luật”. Tuy nhiên, thực tế thời gian qua, văn bản hợp nhất chủ yếu được sử dụng với mục đích tra cứu pháp luật đơn thuần, chưa thực sự phát huy vai trò là văn bản được sử dụng chính thức trong áp dụng và thi hành pháp luật. Do đó, dự thảo Pháp lệnh dự kiến bổ sung quy định về việc nội dung sau khi hợp nhất được viện dẫn trực tiếp trong quá trình cơ quan nhà nước, tổ chức, cá nhân áp dụng và thi hành pháp luật.

Cùng với đó, dự thảo Pháp lệnh quy định cụ thể cách viện dẫn sau khi được hợp nhất để bảo đảm việc viện dẫn được thực hiện thống nhất, tạo thuận lợi cho các cơ quan, tổ chức, cá nhân trong áp dụng và thi hành pháp luật.

Dự thảo cũng quy định dự thảo văn bản hợp nhất được trình cùng với dự thảo văn bản sửa đổi, bổ sung ở giai đoạn trình thông qua/ký ban hành văn bản sửa đổi, bổ sung nhằm hạn chế gia tăng nhiệm vụ cho cơ quan chủ trì soạn thảo văn bản do giảm thiểu việc phải chỉnh lý nhiều lần dự thảo văn bản hợp nhất…

Bộ trưởng Nguyễn Hải Ninh nhấn mạnh, về nguyên tắc viện dẫn và áp dụng pháp luật, cần thống nhất quan điểm: Văn bản hợp nhất là căn cứ viện dẫn trực tiếp. Đây là tinh thần xuyên suốt theo kết luận của Bộ Chính trị và yêu cầu thực tiễn hiện nay. Mục tiêu cao nhất là để người dân, doanh nghiệp và cơ quan áp dụng pháp luật chỉ sử dụng một văn bản “sạch”, đang có hiệu lực, không phải lần theo lịch sử sửa đổi, bổ sung. Theo Bộ trưởng, cần hiểu rõ bản chất của hợp nhất là viện dẫn điều khoản cụ thể trong văn bản hợp nhất, có giá trị áp dụng trực tiếp.

Bộ trưởng lưu ý, về nguyên tắc, mọi hoạt động áp dụng pháp luật đều căn cứ vào văn bản hợp nhất. Văn bản gốc chỉ được sử dụng trong trường hợp đặc biệt, khi văn bản hợp nhất phát sinh sai sót kỹ thuật và phải được hợp nhất lại ngay.

Trong bối cảnh pháp luật sửa đổi nhanh, nhiều và đan xen giữa luật nội dung và luật tố tụng, nếu không thay đổi kỹ thuật hợp nhất và viện dẫn thì hệ thống pháp luật sẽ ngày càng phức tạp, khó sử dụng. Vì vậy, Bộ trưởng đề nghị các đơn vị tiếp thu đầy đủ tinh thần này, thể hiện rõ trong dự thảo Pháp lệnh, còn kỹ thuật trình bày cụ thể sẽ tiếp tục hoàn thiện để bảo đảm thống nhất, khả thi và dễ áp dụng.

Về việc trình văn bản hợp nhất, Bộ trưởng khẳng định, chủ trương đã thống nhất nên điểm cần làm rõ tập trung vào thời điểm và quy trình “trình đồng thời” văn bản hợp nhất, đặc biệt đối với văn bản của Chính phủ, Thủ tướng. Theo đó, “trình đồng thời” không phải là trình từ giai đoạn dự thảo ban đầu, bởi trong quá trình soạn thảo, văn bản có thể được chỉnh sửa rất nhiều lần, thậm chí thay đổi liên tục đến sát thời điểm ký ban hành. Nếu hiểu trình đồng thời từ đầu sẽ gây quá tải, không khả thi cho cơ quan chủ trì soạn thảo.

Tại thời điểm này, cơ quan chủ trì soạn thảo có trách nhiệm kèm theo văn bản hợp nhất tương ứng với bản trình ký, nhằm bảo đảm khi ký ban hành là có ngay văn bản hợp nhất “sạch”. Việc quy định như vậy không xung đột với Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật, đồng thời phù hợp với thực tiễn xử lý văn bản hiện nay, khi Văn phòng Chính phủ tiếp tục rà soát, chỉnh sửa kỹ thuật trước khi hoàn tất ký ban hành.

ninh-2624.jpg
Bộ trưởng Tư pháp Nguyễn Hải Ninh tại phiên họp.

Đối với văn bản trình Quốc hội, sẽ trình văn bản hợp nhất tại thời điểm trình Quốc hội biểu quyết thông qua để bảo đảm cơ quan quyết định sử dụng được bản pháp luật hiện hành, đầy đủ. Việc bắt buộc trình kèm văn bản hợp nhất ở giai đoạn cuối sẽ giúp tăng tính minh bạch, rõ ràng, tương tự như quy định bắt buộc có bản so sánh khi sửa đổi, bổ sung luật trước đây, dù ban đầu gặp khó khăn nhưng sau đó phát huy hiệu quả rõ rệt.

Việc hợp nhất do cơ quan trình văn bản chịu trách nhiệm thực hiện, bảo đảm văn bản hợp nhất phản ánh chính xác, đầy đủ nội dung văn bản gốc, đáp ứng yêu cầu về tiến độ nhưng vẫn rõ trách nhiệm và yêu cầu rà soát chặt chẽ.

Có thể bạn quan tâm

Xét xử vụ án Trương Mỹ Lan và đồng phạm. (Ảnh: ND)

Thu hồi hơn 6 nghìn tỷ đồng từ các vụ án tham nhũng, kinh tế

Trong bối cảnh số lượng việc và tiền phải thi hành án tiếp tục tăng cao, nhiều “đại án” với giá trị phải thi hành đặc biệt lớn, hệ thống thi hành án dân sự đã nỗ lực đạt nhiều kết quả tích cực. Đáng chú ý, công tác thu hồi tài sản trong các vụ án tham nhũng, kinh tế ghi nhận kết quả khả quan với hơn 6 nghìn tỷ đồng được thu hồi.

Đại tá Phạm Mạnh Hùng, Phó Cục trưởng Cục An ninh kinh tế Bộ Công an, thông tin về vụ án.

Cảnh giác với những chiêu trò "suất ngoại giao”, “lo hồ sơ” mua nhà ở xã hội

Lợi dụng nhu cầu mua nhà ở xã hội của người dân lớn, nhiều đối tượng lập công ty, tổ chức hoạt động môi giới, tư vấn mua bán nhà ở xã hội trái quy định; tiếp cận người dân, giới thiệu có “suất ngoại giao”, “suất nội bộ”, có khả năng “lo hồ sơ”, “giữ chỗ”, “làm nhanh thủ tục”, nhận tiền đặt cọc để chiếm đoạt tài sản.

Quang cảnh phiên tòa.

Hoãn xét xử vụ thực phẩm chức năng giả

Sáng 2/7, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội đã mở phiên tòa xét xử với bị cáo Phạm Vũ Khiêm, Giám đốc Công ty Herbitech về các tội “Sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm”; “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng” và “Rửa tiền”.

Đội Quản lý thị trường số 1, Chi cục Quản lý thị trường thành phố Hà Nội đã đồng loạt kiểm tra, phát hiện và tạm giữ hơn 5.000 sản phẩm mực in giả mạo các nhãn hiệu Epson và Canon.

Hà Nội: Phát hiện hơn 5.000 sản phẩm mực in giả mạo nhãn hiệu Epson và Canon

Tiếp tục triển khai chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường đấu tranh chống hàng giả, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, ngày 1/7, Đội Quản lý thị trường số 1, Chi cục Quản lý thị trường thành phố Hà Nội đã đồng loạt kiểm tra, phát hiện và tạm giữ hơn 5.000 sản phẩm mực in giả mạo các nhãn hiệu Epson và Canon.

Các bị cáo tại phiên tòa. (Ảnh: XUÂN ÂN)

Cựu Chủ tịch Công ty Nam Triệu bị tuyên mức án 29 năm tù

Chiều 1/7, Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội đã tiến hành tuyên án đối với 17 bị cáo trong vụ án "Tham ô tài sản và lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ" xảy ra tại Công ty Trách nhiệm hữu hạn một thành viên Nam Triệu - doanh nghiệp 100% vốn nhà nước thuộc Cục Công nghiệp An ninh, Bộ Công an.

Đại tá Lê Văn Hóa, Phó Giám đốc Công an tỉnh Quảng Trị (thứ 2 từ phải sang) trao đổi về số lượng súng các loại vừa bị bắt giữ.

Công an Quảng Trị triệt phá đường dây sản xuất, mua bán vũ khí quân dụng liên tỉnh quy mô lớn

Trưa 1/7, Công an tỉnh Quảng Trị tổ chức gặp gỡ báo chí để thông tin về chuyên án triệt phá đường dây sản xuất, mua bán vũ khí quân dụng liên tỉnh quy mô lớn với thủ đoạn hết sức tinh vi. Đại tá Lê Văn Hóa, Phó Giám đốc Công an tỉnh, Thủ trưởng Cơ quan An ninh điều tra trực tiếp trao đổi, thông tin vụ án với báo chí.

Một vụ việc thi hành án dân sự. (Nguồn: TH)

Tạo bước chuyển thực chất, nâng cao hiệu quả thi hành án dân sự

Có hiệu lực ngày 1/7, Luật Thi hành án dân sự (sửa đổi) đánh dấu bước đổi mới về tổ chức, thủ tục và ứng dụng công nghệ số trong công tác thi hành án. Những quy định mới không chỉ rút ngắn thời gian, giảm chi phí xã hội mà còn tăng tính minh bạch, trách nhiệm giải trình, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả thi hành án dân sự.

Tăng lương cơ sở, lương hưu và trợ cấp bảo hiểm xã hội từ ngày 1/7/2026. (Ảnh minh họa. Nguồn: TL)

Hàng loạt chính sách mới có hiệu lực từ tháng 7

Từ ngày 1/7/2026, hàng loạt chính sách mới liên quan tiền lương, bảo hiểm xã hội; kiểm soát tài sản, thu nhập; đánh giá, xếp loại chất lượng đối với đơn vị sự nghiệp công lập và viên chức… có hiệu lực

Năm đối tượng tại cơ quan Công an.

Đồng Tháp: khởi tố 5 đối tượng tổ chức cho người khác xuất cảnh trái phép sang Campuchia

Sáng 1/7, Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Đồng Tháp cho biết đã đề nghị truy tố 5 đối tượng Dương Văn Sơn (31 tuổi), ngụ tỉnh Ninh Bình; Hunh Si Phan, (35 tuổi) và Nguyễn Văn Nghi (64 tuổi) cùng ngụ tỉnh An Giang; Nguyễn Văn Nghị (43 tuổi) ngụ tỉnh Gia Lai và Đặng Văn Tâm (46 tuổi) ngụ tỉnh Cà Mau.

Đối tượng Trần Văn Trường Sơn tại cơ quan Công an. (Ảnh: Công an cung cấp)

Đà Nẵng bắt giữ khẩn cấp đối tượng lừa đảo chiếm đoạt hơn 1,4 tỷ đồng

Ngày 30/6, Phòng Cảnh sát hình sự, Công an thành phố Đà Nẵng cho biết, cơ quan này vừa ra Lệnh giữ người trong trường hợp khẩn cấp, Lệnh bắt người bị giữ trong trường hợp khẩn cấp đối với Trần Văn Trường Sơn (sinh năm 2002; hiện trú tại phường Hòa Cường) để điều tra về các hành vi "Lừa đảo chiếm đoạt tài sản" và "Đánh bạc".

Quang cảnh hội thảo. (Ảnh: H.MÂY)

Hoàn thiện thể chế, phát huy vai trò của luật sư

Việc hoàn thiện thể chế về luật sư và hành nghề luật sư là yêu cầu cấp thiết trong bối cảnh xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, đẩy mạnh cải cách tư pháp và đổi mới công tác xây dựng, thi hành pháp luật.

Bộ trưởng Tư pháp Hoàng Thanh Tùng phát biểu kết luận hội nghị. (Ảnh: TL)

Đẩy mạnh đổi mới, hiện đại hóa công tác pháp chế

Bộ trưởng Tư pháp Hoàng Thanh Tùng yêu cầu đẩy mạnh đổi mới, hiện đại hóa công tác pháp chế; tăng cường rà soát, kiểm tra văn bản, khắc phục dứt điểm tình trạng nợ đọng văn bản, chủ động đề xuất phương án xử lý các văn bản cần sửa đổi, bổ sung hoặc hết hiệu lực trước ngày 1/3/2027, không để xảy ra khoảng trống pháp lý.