Gỡ khó cho giáo dục STEM

Việc thành phố Hà Nội quyết định triển khai đại trà giáo dục STEM (tạm dịch: Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật và Toán học) ở cấp tiểu học trong năm học tới đánh dấu bước tiến quan trọng trong đổi mới phương pháp dạy và học.
Học sinh Trường tiểu học chất lượng cao Tràng An trong tiết học STEM.
Học sinh Trường tiểu học chất lượng cao Tràng An trong tiết học STEM.

Thực tế, Việt Nam đã triển khai thí điểm mô hình giáo dục STEM ở bảy tỉnh, thành phố trên cả nước với 70 trường tiểu học. Bên cạnh những địa phương có cơ sở vật chất hiện đại như các thành phố lớn, chương trình cũng được triển khai ở nhiều địa bàn khó khăn như huyện miền núi A Lưới (tỉnh Thừa Thiên Huế) hay huyện Bát Xát (Y Tý, Lào Cai). Việc chọn các trường mang tính đại diện ở các khu vực khác nhau không chỉ góp phần đánh giá sát thực tính khả thi của giáo dục STEM trong nhiều điều kiện dạy học, mà còn giúp bảo đảm tính công bằng và cũng là cơ sở để chuẩn bị những điều kiện cần thiết cho việc nhân rộng.

Riêng tại Thủ đô Hà Nội, quận Hoàn Kiếm, Đống Đa, huyện Gia Lâm, Ba Vì và Mỹ Đức đã được lựa chọn để triển khai thí điểm chương trình trong năm học 2022-2023. Tổng cộng 7.504 học sinh với 264 giáo viên thuộc 10 trường đã tham gia.

Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Phạm Xuân Tiến chia sẻ: Công tác đánh giá sau khi kết thúc năm học cho thấy, đội ngũ giáo viên đã nắm vững phương thức giáo dục STEM, học sinh được thực hành ngay sau khi tiếp cận kiến thức, giúp khắc phục nhược điểm căn bản của lối dạy học vốn chỉ chú trọng việc truyền đạt kiến thức trước đây. Từ kết quả này, Sở Giáo dục và Đào tạo quyết định triển khai đại trà giáo dục STEM đến tất cả cơ sở giáo dục trên địa bàn thành phố từ năm học 2023-2024.

Theo chia sẻ của Tiến sĩ Nguyễn Thanh Hải, Trưởng nhóm nghiên cứu Dự án giáo dục STEM THRIVE, Đại học Missouri (Mỹ), quá trình học tập bắt đầu từ việc học sinh tự khảo sát, khám phá, trải nghiệm để nhận ra những điều hấp dẫn với bản thân. Giáo viên thay vì đưa sẵn giáo án sẽ mang trọng trách là người dẫn dắt và kết nối kiến thức. Để rồi, học sinh sẽ tạo ra các sản phẩm học tập, thực hiện thuyết trình xem việc tiến hành từng công đoạn diễn ra như thế nào, hay viết báo cáo thu hoạch theo nhóm hoặc cá nhân. Khi ấy, kiến thức về xã hội, phương pháp làm việc nhóm, khả năng tư duy về ngôn ngữ hay nhiều bộ môn khác sẽ được lồng ghép trong suốt quá trình học tập.

Đặc biệt với STEM, học sinh sẽ được trang bị kỹ năng đặt câu hỏi, giải quyết vấn đề, hay kỹ năng phân tích đánh giá và tranh luận dựa vào bằng chứng, nhằm xác định nguồn thông tin nào đáng tin cậy. Điều này vượt ra khỏi phương pháp dạy học thu nạp kiến thức thông thường. Việc thay đổi phương pháp đánh giá sau mỗi buổi học giúp các em có cơ hội được suy nghĩ, nhìn nhận lại, để rồi rút ra bài học cho bản thân. Đó cũng chính là nền tảng cơ bản của STEM.

AU quá trình triển khai thí điểm trên cả nước, hai thách thức lớn nhất đối với công tác triển khai giáo dục STEM là việc nâng cao kiến thức vượt ngoài chuyên ngành của các giáo viên và cách thức sắp xếp thời gian học tập sao cho phù hợp thời khóa biểu. Việc phải dịch chuyển từ dạy học đơn môn sang liên môn, mà ở đó ranh giới giữa các môn trở nên mờ nhạt khiến giáo viên không chỉ lúng túng về các kiến thức chuyên môn và cả phương pháp giảng dạy. Trong khi đó, vấn đề liên quan chi phí vật liệu và điều kiện cơ sở vật chất lại hoàn toàn có thể được sáng tạo và ít tạo nên khó khăn nhất.

Với mục tiêu, khắc phục khó khăn trong việc thực hiện giáo dục STEM, Vụ trưởng Giáo dục tiểu học Thái Văn Tài đã đề xuất ba nấc tiếp cận mà các trường cần đạt được.

Thứ nhất, ở mức độ bài học STEM, cần tích hợp dạy các môn học theo hướng liên môn để giải quyết các yêu cầu cần đạt của chính những môn học đó. Thứ hai, sau quá trình tiếp cận và làm quen, chúng ta phải đưa các hoạt động trải nghiệm STEM, với hình thức tăng cường vượt ra khỏi phạm vi của môn học một cách linh hoạt hơn. Thứ ba, khi học sinh được làm quen quy trình nghiên cứu kỹ thuật, quy trình khám phá khoa học, qua các bài học và trải nghiệm STEM, sẽ xuất hiện những em có năng khiếu, năng lực và sở trường ở một nhóm lĩnh vực nào đó. Lúc này, nhà trường và các thầy cô cần tích cực giúp đỡ các em mạnh dạn theo đuổi lĩnh vực nghiên cứu khoa học hay định hướng nghề nghiệp khác.

Có thể bạn quan tâm

Dãy nhà siêu mỏng hai mặt tiền trên phố Định Công (Hà Nội) có vị trí đắc địa cho kinh doanh, nhưng cũng ảnh hưởng mỹ quan đô thị. Ảnh: DIÊN KHÁNH

Nhà “siêu mỏng, siêu méo” và bài toán phát triển đô thị

Thủ đô Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh đang triển khai hàng loạt dự án hạ tầng giao thông. Thay vì được thu hồi, hợp thửa hoặc xử lý dứt điểm, một số diện tích vẫn được chỉnh trang thành nhà “siêu mỏng, siêu méo”, vừa tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn, vừa làm ảnh hưởng đến mỹ quan và diện mạo đô thị.

Đại tá Nguyễn Xuân Lai, Báo cáo viên Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3, phát biểu tại hội nghị.

Đẩy mạnh tuyên truyền về biển, đảo, chống khai thác hải sản bất hợp pháp

Ngày 14/8, tại phường Bình Tiên, Thành phố Hồ Chí Minh, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 phối hợp với Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức tuyên truyền về biển, đảo, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định (IUU) cho hơn 300 đại biểu là cán bộ, đảng viên, lực lượng nòng cốt cấp cơ sở trên địa bàn.

Điểm sạt lở tại Km 76+250 trên quốc lộ 12. Ảnh: Cục Đường bộ Việt Nam

Xây dựng giải pháp lâu dài ứng phó sạt lở đất

Những trận lũ quét, sạt lở đất liên tiếp xảy ra tại các tỉnh miền núi phía bắc vừa qua, cho thấy thiên tai ngày càng diễn biến cực đoan, khó lường. Theo quy luật, thời điểm này đã bước vào mùa mưa bão (thường từ tháng 6-12 hằng năm), do vậy việc chủ động phòng tránh và xây dựng các giải pháp ứng phó lâu dài là hướng đi hiệu quả để giảm thiểu thiệt hại.

Các địa phương tại Hà Nội đang gấp rút hoàn thiện việc sáp nhập bộ máy.

Tinh gọn bộ máy, đổi mới cách quản trị

Hàng loạt địa phương đang khẩn trương hoàn tất sắp xếp mạng lưới trường học trước thềm năm học 2026-2027. Vấn đề đặt ra lúc này, đó là làm thế nào để vận hành trường mới hiệu quả, giữ được đội ngũ ổn định, học sinh không bị xáo trộn và nguồn lực giáo dục được sử dụng tốt hơn?

Tránh tạo thêm gánh nặng môi trường

Tránh tạo thêm gánh nặng môi trường

Kiểm soát khí thải xe máy là một bước quan trọng để cải thiện chất lượng không khí, nhưng chính sách sẽ chưa trọn vẹn nếu chỉ dừng ở việc kiểm định và loại bỏ những phương tiện không đạt yêu cầu. Khi hàng triệu xe cũ dần hết vòng đời, câu hỏi đặt ra là: Chúng sẽ được thu hồi, xử lý và tái chế như thế nào để không trở thành một nguồn phát thải mới? Đây là bài toán cần được tính toán song hành với lộ trình kiểm soát khí thải.

Đại tá Phan Sỹ Thao, Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam

Dù khó khăn thế nào, cũng phải làm với quyết tâm cao nhất!

Sau khi khởi đăng hai kỳ phóng sự Chiến dịch của trái tim và trách nhiệm (số 29-30/2026), chúng tôi nhận được nhiều phản hồi của độc giả bày tỏ sự đánh giá cao về ý nghĩa chính trị, nhân văn sâu sắc của “Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” (Chiến dịch 500 ngày đêm). Trò chuyện với Nhân Dân cuối tuần, Đại tá Phan Sỹ Thao, Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội Hỗ trợ gia đình liệt sĩ Việt Nam (ảnh nhỏ) chia sẻ về những nỗ lực đưa các Anh hùng liệt sĩ trở về với quê hương, gia đình; thực hiện trọn vẹn đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc.

Tin tức

* Tại cuộc họp về công tác thoát nước và tiến độ các dự án chống ngập sáng 4/8, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hà Nội Vũ Đại Thắng yêu cầu chấm dứt tình trạng bị động. Trong 6 tháng qua, nhiều dự án được triển khai, đưa vào vận hành, góp phần giảm thời gian, phạm vi và độ sâu ngập tại các điểm nóng của thành phố. Tuy nhiên, một số khu vực, kể cả nội đô, vẫn ngập cục bộ do hệ thống thoát nước chưa đồng bộ. Chủ tịch Hà Nội yêu cầu công khai hiệu quả từng dự án, nêu rõ khu vực đã khắc phục, nơi cần tiếp tục đầu tư và lộ trình hoàn thành để người dân, báo chí giám sát.

Trạm Y tế phường Gia Định phối hợp Bệnh viện Nhân dân Gia Định tổ chức chương trình khám sàng lọc, tầm soát bệnh lý tim mạch, đái tháo đường cho người dân trên địa bàn phường. Ảnh: Thế Anh

Tái cấu trúc đưa không gian y tế đến gần người dân

Mới đây, Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh thông tin: Thời gian tới thành phố sẽ lựa chọn phát triển hệ thống y tế theo hướng đa cực, nhằm giảm quá tải bệnh viện trung tâm và tạo điều kiện để người dân tiếp cận dịch vụ y tế chất lượng cao ngay tại địa bàn. Đây được coi là một bước chuyển từ tư duy tập trung nguồn lực sang tư duy phân bố tối ưu năng lực.

Kỹ sư Việt Nam tham gia chế tạo vệ tinh LOTUSat-1 tại Nhật Bản. Ảnh: VNSC

Giúp đội ngũ phát triển công nghệ vững bước

Sau khi Nghị quyết số 57-NQ/TW được ban hành, xuyên suốt 18 tháng qua, gần 400 văn bản quy phạm pháp luật ra đời, phục vụ nỗ lực phát triển khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo quốc gia. Điểm chung của các chính sách mới là tăng quyền tự chủ, giảm thủ tục và chấp nhận rủi ro trong nghiên cứu, thay cho cách quản lý nặng về đầu vào như trước đây.

Thay vì áp dụng đại trà, việc thí điểm làn vượt trên những tuyến đủ điều kiện, đánh giá kỹ hiệu quả và tác động trước khi nhân rộng là cần thiết.

Cần thí điểm trước khi triển khai rộng

Việc dành làn trái trên cao tốc cho xe vượt có thể hạn chế tình trạng xe chạy chậm, “ôm làn”, giảm các tình huống va chạm nguy hiểm và góp phần tổ chức giao thông hiệu quả hơn. Tuy nhiên, để chủ trương này đi vào thực tế, cần những quy định rõ ràng về tốc độ, chuyển làn, khoảng cách an toàn và điều kiện áp dụng, đồng thời tính đến đặc thù của từng tuyến cao tốc.

Lựa chọn cánh cửa nào để bước tiếp là những bài toán khó. Ảnh: Thế Đại

Chọn đúng đường, thay vì chỉ trúng trường

Kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông (THPT) năm 2026 đã khép lại, nhưng với hơn một triệu thí sinh, chặng đường quan trọng nhất mới thật sự bắt đầu. Trong bối cảnh phương thức tuyển sinh ngày càng đa dạng, điểm thi tốt nghiệp không còn là “tấm vé” duy nhất quyết định bước vào giảng đường, cánh cửa đi tới tương lai cũng rộng mở và thách thức hơn.

Các địa phương cần chủ động theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, hướng dẫn người dân đưa phương tiện vào nơi tránh trú ngay khi có yêu cầu. Ảnh: Đạt Đạt

Chủ động phương án sẵn sàng ứng phó mùa mưa bão

Mùa mưa bão năm 2026, dự báo xuất hiện 8-10 cơn bão, mưa lớn diện rộng có thể xảy ra khoảng 16-19 đợt trên cả nước (ít hơn trung bình nhiều năm), đòi hỏi các bộ, ngành, địa phương lên các kịch bản, phương án ứng phó kịp thời.

Lực lượng cứu hộ vượt lũ dữ tiếp cận những nơi bị cô lập, giải cứu người dân mắc kẹt. Ảnh: TRẦN TUẤN

Triển khai “4 tại chỗ” trong ứng phó lũ quét

Mưa lớn đã gây ra lũ quét, ảnh hưởng đến người dân ở một số xã thuộc các tỉnh Lai Châu, Tuyên Quang, Lào Cai. Trong đó, xã Mường Than, tỉnh Lai Châu bị ảnh hưởng nặng nhất. Các cơ quan chức năng đang nỗ lực thực hiện giải pháp khắc phục hậu quả, tái định cư, giúp ổn định đời sống người dân.

Những kệ hàng đầy ắp dễ thu hút người tiêu dùng với các biển hiệu giảm giá. Ảnh: Nam Nam

Thị trường tăng trưởng từ nỗi lo

Hàng trăm loại sản phẩm thực phẩm chức năng, vitamin và vi chất bổ sung dành cho trẻ em đang “phủ sóng” kín các cửa hàng, sàn thương mại điện tử và mạng xã hội. Trong “ma trận” quảng cáo ấy, nỗi lo con thấp còi, biếng ăn hay thiếu chất của nhiều bậc cha mẹ đã trở thành đòn bẩy cho một thị trường phát triển nhanh, nhưng vẫn còn không ít khoảng trống pháp lý.

Chung cư có tuổi thọ nhất định, vì vậy cần cơ chế rõ ràng để sửa chữa, cải tạo khi xuống cấp. Ảnh: VĂN HỌC

Cần quy định rõ hơn cơ chế quản lý chung cư

Việc Bộ Xây dựng vừa rút đề xuất quy định “sở hữu chung cư có thời hạn” khỏi dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) tiếp tục nhận được những ý kiến đóng góp, nhằm quản trị tốt hơn đô thị để vừa bảo đảm quyền lợi cho người dân, vừa có thể cải tạo, sửa chữa chung cư khi hết niên hạn sử dụng.

Nền đất yếu cùng hiện tượng xới chân bờ khiến nguy cơ sạt lở ngày càng tăng. Ảnh: TTXVN

Miền Tây liên tiếp đối mặt sạt lở

Tình trạng sạt lở bờ sông, bờ biển tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long diễn biến ngày càng phức tạp, đang đòi hỏi việc bảo vệ an toàn và ổn định sinh kế cho người dân trở thành nhiệm vụ cấp bách.

Chất lượng giáo dục được xem là yếu tố tạo nên sức hút của mỗi nhà trường trong mùa tuyển sinh đầu cấp.

Điều còn lại sau một mùa tuyển sinh

Mùa tuyển sinh đầu cấp năm nay chưa thực sự khép lại khi phụ huynh hoàn tất việc đăng ký nhập học. Những ngày rà soát hồ sơ, xác minh dữ liệu và tuyển bổ sung đang cho thấy một thực tế: Để mỗi học sinh có được chỗ học phù hợp, vẫn còn nhiều bài toán phải giải quyết ngoài những con số trên hệ thống.

Đơn vị thi công triển khai đấu nối tuyến cống thoát nước dọc phố Quang Trung và hồ Thiền Quang. Ảnh: VĂN HỌC

Lấp đầy quy hoạch phòng chống ngập lụt cho Hà Nội

Vừa qua, trên địa bàn Thành phố Hà Nội xảy ra tình trạng, một số tuyến phố vẫn ngập cục bộ khi trời đổ mưa. Thực tế này khiến dư luận một lần nữa đặt câu hỏi về tính hiệu quả của những công trình chống ngập khẩn cấp vừa được xây dựng.

Đội thanh niên xung phong 25 sửa Đường 20 Quyết Thắng. Ảnh Tư liệu

Sáng mãi ngọn lửa thanh xuân

Suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, lực lượng thanh niên xung phong (TNXP) đã viết nên huyền thoại bằng ý chí sắt đá, xuyên mưa bom bão đạn để giữ vững mạch máu giao thông cho tiền tuyến. Góp phần làm nên khúc tráng ca ấy, không thể không nhắc đến Ban Xây dựng 67 - đơn vị anh hùng trên tuyến Trường Sơn huyền thoại.

Toàn bộ hơn 6.600 người dân xã đảo Minh Châu (Hà Nội) sẽ được khám sức khỏe và cấp phát thuốc miễn phí. Ảnh: THÀNH ĐẠT

Kích hoạt chiến dịch khám sức khỏe miễn phí toàn dân

Từ ngày 1/7, tại nhiều địa phương, công tác khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí gắn với sổ sức khỏe điện tử cho người dân được triển khai. Đây là bước đi cụ thể hóa Nghị quyết số 72-NQ/TW của Bộ Chính trị, mục tiêu để toàn dân được khám sức khỏe định kỳ miễn phí, tiến tới miễn viện phí cơ bản năm 2030.

Nhân lực chất lượng cao là một trong những yếu tố quan trọng thu hút FDI. Ảnh: VĂN HỌC

Chất lượng nguồn nhân lực là “chìa khóa vàng”

Nối tiếp những thành công trong thu hút vốn đầu tư nước ngoài (FDI), Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển dịch chiến lược từ số lượng sang chất lượng. Nhằm hiện thực hóa mục tiêu của Nghị quyết số 10-NQ/TW vừa ban hành, việc đột phá và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phải trở thành ưu tiên hàng đầu để nâng tầm vị thế và giữ vững năng lực cạnh tranh quốc gia.

Lớp tập huấn kỹ năng tâm lý học đường cho giáo viên của Trường trung học phổ thông Ỷ La (Tuyên Quang).

Mùa “phổ cập AI” và kỹ năng cho người thầy

Mùa hè này, hàng nghìn giáo viên trên cả nước đang tham gia các lớp tập huấn, cập nhật kỹ năng ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong dạy học, bồi dưỡng tâm lý học đường cho năm học 2026-2027. Đây là bước chuyển động của ngành giáo dục trong việc chuẩn bị đội ngũ trước những yêu cầu mới của thời đại.