Động lực phát triển của Mỹ Latin

Khu vực Mỹ Latin và Caribe đang chứng kiến tín hiệu tích cực về phục hồi kinh tế hậu đại dịch Covid-19, với đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) vào khu vực này trong năm 2022 tăng 55,2% so với năm 2021. Đây là “trái ngọt” của quá trình tăng cường kết nối giữa Mỹ Latin với các đối tác như Liên minh châu Âu (EU), Nga, Iran...
 Người dân mua sắm tại một khu chợ ở thủ đô Lima của Peru. (Ảnh: Bloomberg)
Người dân mua sắm tại một khu chợ ở thủ đô Lima của Peru. (Ảnh: Bloomberg)

Dòng vốn FDI đổ vào khu vực Mỹ Latin và Caribe đạt mức kỷ lục là 224,579 tỷ USD trong năm 2022. Kể từ năm 2013, dòng vốn FDI chưa từng vượt mức 200 tỷ USD. Brazil được coi là “thỏi nam châm” thu hút các nhà đầu tư nước ngoài, chiếm tới 41% tổng vốn đầu tư vào khu vực và đứng thứ 5 trong danh sách điểm đến FDI toàn cầu, tiếp theo đó là Mexico (17%), Chile (9%), Colombia (8%), Argentina (7%).

Hơn một nửa số vốn FDI vào khu vực Mỹ Latin tập trung ở ngành dịch vụ, mặc dù cả lĩnh vực sản xuất và khai thác tài nguyên thiên nhiên đều phục hồi. Thư ký điều hành Ủy ban Kinh tế Mỹ Latin và Caribe (CEPAL) Jose Manuel Salazar-Xirinachs nhận định, nhiệm vụ của khu vực không chỉ là thu hút và giữ chân các nhà đầu tư mà còn làm sao để tối đa hóa đóng góp của FDI vào phát triển kinh tế-xã hội. Theo quan chức CEPAL, các quốc gia nên quan tâm đến chính sách thúc đẩy sản xuất, đào tạo nguồn nhân lực, củng cố cơ sở hạ tầng, hậu cần và nâng cao năng lực địa phương.

Một trong những yếu tố quan trọng dẫn đến sự gia tăng ngoạn mục vốn đầu tư nước ngoài vào khu vực Mỹ Latin và Caribe là nhờ những nỗ lực đẩy mạnh hợp tác, kết nối chặt chẽ với các đối tác suốt thời gian qua. Với kim ngạch thương mại song phương trong năm 2022 đạt khoảng 300 tỷ euro, EU hiện đang là nhà đầu tư nước ngoài lớn nhất và là đối tác thương mại lớn thứ ba của khu vực Mỹ Latin và Caribe. Hội nghị cấp cao giữa EU và Cộng đồng các quốc gia Mỹ Latin và Caribe (CELAC) diễn ra vào ngày 17 và 18/7 tới được kỳ vọng tiếp tục mở ra những cơ hội hợp tác mới, toàn diện trong lĩnh vực chống biến đổi khí hậu, an ninh lương thực, năng lượng tái tạo...

Hồi tháng trước, Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen cũng có chuyến công du tới các nước Mỹ Latin. Tại điểm dừng chân đầu tiên là Brazil, bà Ursula von der Leyen khẳng định, EU là nhà đầu tư chính trong khu vực với khoản đầu tư dự kiến lên tới 10 tỷ euro vào năm 2027 dành cho các dự án phát triển bền vững.

Mối quan hệ truyền thống với Nga cũng được các nước Mỹ Latin chú trọng củng cố. Hồi tháng 4/2023, Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov đã có chuyến thăm bốn quốc gia trong khu vực gồm Brazil, Venezuela, Nicaragua và Cuba. Lịch trình dày đặc của nhà ngoại giao Nga cho thấy sức hút đặc biệt của khu vực này đối với Moskva, cùng quyết tâm tăng cường hợp tác trong bối cảnh Nga phải đối mặt những khó khăn từ các lệnh cấm vận của phương Tây. Iran, Ấn Độ cũng mở rộng dấu ấn sang Mỹ Latin với nhiều chuyến công du và cam kết hợp tác.

Dòng vốn FDI đổ vào khu vực Mỹ Latin và Caribe đạt mức kỷ lục là 224,579 tỷ USD trong năm 2022. Kể từ năm 2013, dòng vốn FDI chưa từng vượt mức 200 tỷ USD. Brazil được coi là “thỏi nam châm” thu hút các nhà đầu tư nước ngoài, chiếm tới 41% tổng vốn đầu tư vào khu vực và đứng thứ 5 trong danh sách điểm đến FDI toàn cầu, tiếp theo đó là Mexico (17%), Chile (9%), Colombia (8%), Argentina (7%).

Tuy dòng vốn đầu tư vào Mỹ Latin tăng nhanh song giới chuyên gia nhận định, để có thể duy trì sức hút với nhà đầu tư nước ngoài, còn nhiều vấn đề khu vực này phải tập trung giải quyết. Ngân hàng Thế giới (WB) dự báo tăng trưởng kinh tế trong năm 2023 của khu vực Mỹ Latin và Caribe là 1,4%.

Theo WB, dù các nền kinh tế trong khu vực đến nay đã cơ bản phục hồi về mức trước khi dịch Covid-19 bùng phát, nhưng tăng trưởng trong những năm tới vẫn ở mức thấp và khu vực còn gặp khó khăn trong cuộc chiến chống đói nghèo, xoa dịu căng thẳng xã hội.

Theo cơ quan nghiên cứu kinh tế Moody’s Analytics, khu vực Mỹ Latin còn có thể thiệt hại tới 16% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) vào cuối thế kỷ này do các hình thái thời tiết cực đoan.

Hệ quả của đại dịch Covid-19, xung đột tại Ukraine, tình trạng biến đổi khí hậu trầm trọng ảnh hưởng đến đà phục hồi và phát triển kinh tế của mọi quốc gia, trong đó có khu vực Mỹ Latin. Việc khu vực này và các đối tác tăng cường kết nối, xích lại gần nhau để tìm kiếm cơ hội hợp tác mới sẽ mang lại lợi ích cho các bên, tạo động lực cùng nhau vượt qua thách thức.

Có thể bạn quan tâm

Tiêm vaccine phòng ngừa Covid-19. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

“Mảnh ghép cuối” của hiệp ước toàn cầu về đại dịch

Vòng đàm phán cuối cùng về hiệp ước toàn cầu ứng phó đại dịch đã khai mạc tại Thụy Sĩ. Đại diện hơn 190 quốc gia thành viên Tổ chức Y tế Thế giới bước vào giai đoạn nước rút, hướng tới trình Đại hội đồng Y tế Thế giới thông qua vào tháng 5. Tuy vậy, bất đồng về chia sẻ nguồn lực vẫn là nút thắt khó gỡ.

Một trạm xăng ở Dar es Salaam, Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Vòng xoáy của bão giá năng lượng

Xung đột tại Trung Đông và tắc nghẽn Eo biển Hormuz khiến ngành hàng không thế giới chao đảo trong vòng xoáy của cơn bão giá nhiên liệu leo thang và nhu cầu đi lại suy giảm, thậm chí được dự báo sẽ còn kéo dài kể cả sau khi xung đột chấm dứt.

Quang cảnh một phiên họp Đại hội đồng Liên hợp quốc ở New York (Mỹ), ngày 23/9/2025. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bước khởi đầu cho một hành trình dài

Trong lịch sử hơn 80 năm phát triển, Liên hợp quốc đã không ngừng khẳng định sức sống bền bỉ của chủ nghĩa đa phương, cùng vai trò là “ngọn hải đăng” soi lối cho nhân loại hướng tới hòa bình và hợp tác qua những giai đoạn sóng gió.

Tòa nhà Quốc hội Mỹ ở Washington, D.C. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngân sách dành cho ICE vượt qua trở ngại lớn tại Mỹ

Thượng viện Mỹ vừa thông qua dự luật ngân sách nhằm cấp kinh phí cho Cơ quan Thực thi di trú và Hải quan (ICE) cùng Lực lượng tuần tra biên giới trong 3 năm. Việc dự luật ngân sách dành cho ICE vượt qua cửa ải khó nhằn này khiến chính quyền Xứ Cờ hoa thở phào nhẹ nhõm trước sức ép lâu nay của đảng Dân chủ.

Những người di cư được giải cứu chờ lên bờ tại Marsaxlokk, Malta, tháng 4/2023. (Ảnh: Jonathan Borg/Xinhua)

Di cư toàn cầu: Cuộc khủng hoảng thầm lặng

Cuộc khủng hoảng nhân đạo âm thầm nhưng khốc liệt đang diễn ra trên các nẻo đường di cư. Theo báo cáo mới nhất từ Tổ chức Di cư quốc tế (IOM), khoảng 8.000 người đã thiệt mạng hoặc mất tích trên các tuyến đường di cư toàn cầu năm 2025.

Quang cảnh làng Kumzar ở miền bắc Oman, gần eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

Giải pháp toàn diện chấm dứt xung đột

Sau khi Iran tuyên bố Eo biển Hormuz hoàn toàn mở cửa trở lại, trong bối cảnh thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Liban được công bố, thị trường dầu mỏ đã có những diễn biến tích cực. Tuy nhiên, dòng chảy thương mại toàn cầu hoàn toàn có thể gián đoạn nếu lệnh ngừng bắn mất hiệu lực. Cần có một giải pháp bền vững cho vấn đề này.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Phó Tổng thống JD Vance (giữa, phía trước) dẫn đầu phái đoàn Mỹ tới Pakistan để tham gia cuộc đàm phán với phía Iran, ngày 11/4/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Mồi lửa” nguy hiểm

Trong lúc cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc, xung đột leo thang giữa Israel và lực lượng Hezbollah ở Liban có nguy cơ thổi bùng ngọn lửa chiến tranh lan rộng ở khu vực. Israel và Mỹ không thể thương lượng ngừng bắn với Iran khi mặt trận của Israel ở Liban tiếp tục đỏ lửa.

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk trong một cuộc họp báo ở Warsaw. (Ảnh: PAP/TTXVN)

Mở rộng không gian hợp tác

Chuyến công du Đông Bắc Á của Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk phản ánh một bước chuyển đáng chú ý trong tư duy chiến lược của Warsaw, giữa bối cảnh thế giới liên tục “trở gió”. Từ điểm dừng tại Hàn Quốc đến chặng tiếp theo ở Nhật Bản, Ba Lan cho thấy sự chủ động mở rộng không gian hợp tác vượt ra ngoài châu Âu.

Quang cảnh thủ đô Tehran, Iran ngày 8/4/2026. Ảnh: (THX/TTXVN)

Đoàn kết, hợp tác vượt qua vòng xoáy

Xung đột tại Trung Đông đang khiến thế giới chao đảo, trong đó nền kinh tế toàn cầu sẽ quay đầu giảm tốc mạnh nếu cuộc chiến kéo dài. Những dự báo có phần ảm đạm này tô vẽ nên bức tranh kinh tế thế giới kém tươi sáng.

Người dân Palestine tại Dải Gaza. (Ảnh: THX/TTXVN)

Tình hình Gaza: Cánh cửa hòa bình còn xa vời

Giải giáp phong trào Hồi giáo Hamas, Israel chấm dứt hoạt động quân sự và rút quân là những điều kiện tiên quyết trong kế hoạch hòa bình cho Dải Gaza. Tuy vậy, việc các bên không tuân thủ lộ trình khiến bài toán hóc búa về khôi phục hòa bình cho dải đất hẹp ven Địa Trung Hải vẫn chưa có lời giải.

Lực lượng an ninh Iran tuần tra cạnh một tàu hàng ở Eo biển Hormuz. (Ảnh: GETTYIMAGES)

Thách thức duy trì dòng chảy năng lượng

Gián đoạn tại eo biển Hormuz, tuyến vận tải năng lượng chủ chốt của thế giới, đang khiến dòng chảy dầu mỏ toàn cầu suy giảm mạnh. Các “đại gia” dầu mỏ ở vùng Vịnh phải tính toán chuyển hướng xuất khẩu qua các tuyến vận tải khác ngoài eo biển Hormuz...

Ảnh minh họa: Xinhua/Reuters

Quan hệ Nga-Mỹ: Một bước tiến quan trọng

Trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược và xung đột quốc tế như “nước sôi lửa bỏng”, quan hệ Nga-Mỹ vừa lóe lên những tín hiệu đáng chú ý. Các diễn biến gần đây không chỉ hé lộ xu hướng vận động mới, mà còn mở ra những kịch bản đối thoại giữa hai quốc gia thời gian tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử với NATO

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước nhiều thử thách do cách tiếp cận khác nhau giữa các thành viên trong xử lý một số “điểm nóng” quốc tế. Tuyên bố mới đây của Tổng thống Donald Trump về khả năng Mỹ rời đi càng bộc lộ rõ tình trạng rạn nứt nội bộ NATO.

Bức ảnh này được chụp vào ngày 3/3/2026, cho thấy các tòa nhà bị hư hại và đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ và Israel tại Tehran, Iran. (Ảnh: XINHUA)

Những khoảng lặng cần thiết

Thế giới đang trong trạng thái dễ tổn thương, nơi bất kỳ một “lằn ranh đỏ” nào trong các cuộc đột nếu bị phá vỡ đều có thể làm lan đám lửa bất ổn trên toàn cầu. 

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Củng cố lòng tin chiến lược

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang có chuyến thăm Nhật Bản và Hàn Quốc. Cùng với mục tiêu tăng cường khoáng sản thiết yếu, công nghệ hạt nhân, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyến công du còn phản ánh tính toán chiến lược dài hạn của Pháp, nhằm khẳng định vai trò tại khu vực địa chính trị quan trọng này.