Tại cao tốc Quảng Ngãi-Hoài Nhơn (dài 88km) trị giá 20.470 tỷ đồng, gói thầu đầu tiên của dự án được khởi công xây dựng là gói XL01, giá trị 3.862 tỷ đồng. Nhà thầu được Ban Quản lý dự án 2 (Bộ Giao thông vận tải) chỉ định thực hiện gói thầu XL01 là liên danh Công ty cổ phần Tập đoàn Đèo Cả-Công ty cổ phần Đầu tư hạ tầng giao thông Đèo Cả (HHV)-Công ty Đầu tư xây dựng Dacinco, do Tập đoàn Đèo Cả là nhà thầu đứng đầu Liên danh. Dự án có điểm đầu kết nối với cao tốc Đà Nẵng-Quảng Ngãi tại Km127+720 (thuộc xã Nghĩa Kỳ, huyện Tư Nghĩa) và điểm cuối giao cắt với tỉnh lộ 629, thuộc phường Bồng Sơn, thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định.
Chia sẻ về năng lực của nhà thầu đứng đầu liên danh gói thầu XL01 của dự án, đại diện Tập đoàn Đèo Cả cho biết, hiện nay, Tập đoàn có đội ngũ cán bộ nhân viên hơn 6.000 người, trong đó có các kỹ sư quản lý giàu năng lực, kinh nghiệm; đội ngũ công nhân lành nghề đã tham gia xây dựng nhiều công trình phức tạp đặc biệt sự góp sức của Hội đồng cố vấn là các chuyên gia hàng đầu trên nhiều lĩnh vực như: tài chính, kỹ thuật, pháp luật, kiểm toán…
"Trong thời gian qua, Tập đoàn Đèo Cả đã đầu tư bổ sung nhiều máy móc, thiết bị với giá trị hơn 1.000 tỷ đồng, đặc biệt là các thiết bị thi công chuyên dụng như máy khoan hầm, máy phun vẩy, máy khoan nhồi đường kính lớn, máy đào, ô-tô vận chuyển,...", đại diện Tập đoàn Đèo Cả chia sẻ.
Tập đoàn Đèo Cả đang là nhà thầu có năng lực và kinh nghiệm thi công hầm lớn nhất ở Việt Nam hiện nay. Từ năm 2017 đến nay, Đèo Cả là đơn vị đã hoàn thành thi công các công trình hầm đường bộ lớn nhất tại Việt Nam (hầm Hải Vân dài 6.000m, hầm Đèo Cả dài 4.200m, hầm Cù Mông dài 2.600m) và hiện đang thi công các hầm đường bộ khác thuộc các dự án thành phần cao tốc bắc-nam giai đoạn I như hầm Thung Thi dài 680m (cao tốc Mai Sơn-Quốc lộ 45), Trường Vinh 450m (cao tốc Nghi Sơn-Diễn Châu), Núi Vung 2.200m (cao tốc Cam Lâm-Vĩnh Hảo).
Dù là doanh nghiệp lớn và có nhiều kinh nghiệm triển khai xây dựng các công trình giao thông trọng điểm ở Việt Nam song Tập đoàn cũng nhận diện những rủi ro khi thi công cao tốc bắc-nam giai đoạn II. Đơn cử, các điều khoản tạm ứng, nghiệm thu, thanh toán,… trong hợp đồng giữa Ban Quản lý dự án và nhà thầu chưa phù hợp, thiếu sự nhất quán, cần điều chỉnh để tránh ảnh hưởng đến tiến độ; vai trò chủ đầu tư và quản lý dự án của các ban quản lý dự án cần tách bạch.
Bên cạnh đó, giá các loại vật tư, vật liệu, nhiên liệu luôn biến động theo chiều hướng tăng trong khi các địa phương công bố giá vật tư, vật liệu, chỉ số giá không kịp thời, chưa phù hợp thực tế.
Một yếu tố rủi ro khác được chỉ ra là quá trình khảo sát, thiết kế, thẩm tra, thẩm định, xác định giá dự toán và lập hồ sơ yêu cầu dễ sai sót khi dự án được thực hiện trong thời gian ngắn, tính chất công trình theo tuyến đi qua nhiều khu vực có địa hình phức tạp. Việc giảm giá 5% khi chỉ định thầu sẽ là thách thức rất lớn đối với các bên tham gia thực hiện dự án trong bối cảnh hiện nay.
Trên cơ sở đó, Tập đoàn Đèo Cả đề xuất Bộ Giao thông vận tải chỉ đạo các Ban Quản lý dự án tách bạch vai trò của chủ đầu tư với vai trò quản lý dự án, nhất quán các tiêu chí tạm ứng, thanh toán và quy trình nghiệm thu; đồng thời xem xét lại năng lực và kinh nghiệm thực tế đã triển khai dự án giai đoạn II nhằm phân công phù hợp khả năng tương tác nhà thầu.
Tiếp đó là cơ quan chức năng cần kiểm soát giá và nguồn vật liệu. Thông qua việc quản lý dòng tiền tạm ứng từ tài khoản chuyên dụng để kiểm soát chi tiêu của các nhà thầu trong liên danh sử dụng đúng mục đích, trong đó ưu tiên giải ngân trước cho các nhà cung ứng nhằm bình ổn giá vật tư, vật liệu. Tổ chức rà soát, chủ động làm việc với ban quản lý dự án, địa phương để cùng xem xét các bất cập về chính sách nhằm đề xuất các giải pháp tháo gỡ. Đồng thời, các đơn vị liên quan đến dự án cần đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số để quản trị điều hành.
"Ý thức được trách nhiệm là nhà thầu đứng đầu liên danh, thời gian qua Tập đoàn Đèo Cả đã dành nguồn đầu tư thích đáng cho việc phát triển công nghệ. Việc ứng dụng công nghệ số trong quản trị dự án cao tốc lần này sẽ tạo ra tính vượt trội về năng suất, chất lượng, an toàn và hiệu quả", đại diện Tập đoàn Đèo Cả chia sẻ.
Đề cập việc tháo gỡ khó khăn về cơ chế chính sách, các doanh nghiệp thi công kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Giao thông vận tải có văn bản hướng dẫn các địa phương sử dụng nguồn vốn của dự án thực hiện công tác đền bù, giải phóng mặt bằng cho các mỏ vật liệu mới, đường mới tiếp cận các mỏ vật liệu, bãi đổ thải, thời gian hoàn thành trước 30/1/2023.
Các nhà thầu cũng kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo các tỉnh khẩn trương giao mỏ vật liệu mới cho các nhà thầu đã được Bộ Giao thông vận tải lựa chọn và hoàn thành trước ngày 30/1/2023 để nhà thầu triển khai bảo đảm tiến độ cam kết và thi công xuyên Tết như tinh thần chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ,…
