Định hình lại bản đồ siêu đô thị và động lực tăng trưởng mới của Thành phố Hồ Chí Minh

Không gian phát triển mới của Thành phố Hồ Chí Minh tạo ra những thay đổi bước ngoặt trong cấu trúc mới của đô thị. Trong đó, biểu hiện rõ nét nhất là cấu trúc đó đang mang lại các nguồn lực và các cực tăng trưởng mới với nhiều lợi thế cũng như thách thức đan xen.

Thành phố Hồ Chí Minh với không gian phát triển mới sau hợp nhất. (Ảnh: QUANG QUÝ)
Thành phố Hồ Chí Minh với không gian phát triển mới sau hợp nhất. (Ảnh: QUANG QUÝ)

Tại Diễn đàn Bất động sản 2026 với chủ đề “Siêu đô thị-Siêu cơ hội” do Tạp chí điện tử Nhà Quản Trị-TheLEADER tổ chức mới đây, các chuyên gia, doanh nghiệp đã cùng phân tích toàn cảnh bức tranh kinh tế đô thị trong giai đoạn mới, mở ra cái nhìn sâu sắc về tiềm năng, cơ hội cũng như các bài toán chiến lược cần giải quyết.

Cơ hội càng lớn, thách thức càng lớn

Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đức Thuận, Chủ tịch Hội các Nhà quản trị doanh nghiệp Việt Nam (VACD) nhận định, việc tích hợp không gian phát triển của Thành phố Hồ Chí Minh đã hình thành một vùng đại đô thị rộng khoảng 6.700km2 cùng dân số hơn 14 triệu người. Đây không đơn thuần là sự gia tăng về mặt cơ học hay diện tích hành chính mà là bước chuyển mình về tầm vóc.

“Thành phố Hồ Chí Minh sở hữu một không gian phát triển hội tụ trọn vẹn các thế mạnh chiến lược để tạo ra nhiều lợi thế: Từ trung tâm sản xuất công nghệ cao, chuỗi cảng biển nước sâu quốc tế, hệ thống logistics liên vùng cho đến trung tâm tài chính, dịch vụ và nguồn nhân lực chất lượng cao”, ông Thuận chia sẻ.

2aoboqtycwg8c5yvcemgjbutiu6kafub2cbmmhgu.jpg
Các đại biểu tham dự phần tọa đàm tại Diễn đàn Bất động sản 2026 với chủ đề “Siêu đô thị-Siêu cơ hội”. (Ảnh: CTV)

Nếu cấu trúc không gian mới mở ra những lợi thế mới, bài toán tiếp theo là biến những lợi thế đó thành sức mạnh thực tế. Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Đình Thiên, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam cho rằng, cơ hội càng lớn thì thách thức càng lớn, bởi những tiềm năng của Thành phố Hồ Chí Minh lâu nay vẫn chưa được khai thác tương xứng.

Với những chuyển động mạnh thời gian gần đây về tư duy quản trị, phát triển hạ tầng sẽ là cơ sở để giải quyết những bài toán mới đặt ra với thành phố. Vì vậy, bên cạnh những năng lực sẵn có, thành phố cần tạo ra những năng lực mới, thậm chí bỏ qua những năng lực cũ không còn phù hợp để đáp ứng yêu cầu cạnh tranh trong bối cảnh mới.

2aoboqtycuhtqbp1tsk52mzu89zkrnxvlu61dpl6.jpg
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Đình Thiên chia sẻ tại diễn đàn. (Ảnh: CTV)

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Đình Thiên đánh giá, một trong những điều kiện quan trọng là thể chế, trong đó, việc Quốc hội thông qua Luật Phát triển đô thị tạo cơ sở để giải phóng các năng lực của thành phố, trao thêm quyền chủ động và điều kiện triển khai những mô hình phù hợp với một đô thị tiên phong, mở cửa và hội nhập. Cùng với đó, điều chỉnh quy hoạch có thể mở ra không gian phát triển mới về phạm vi, cấu trúc và trình độ.

Hạ tầng dẫn dắt phát triển đô thị

Song hành cùng sự mở rộng không gian địa lý là bước chuyển quan trọng về mặt thể chế. Định hướng tại Nghị quyết 31 của Bộ Chính trị đã xác lập rõ mục tiêu: Đến năm 2045, Thành phố Hồ Chí Minh trở thành trung tâm kinh tế, tài chính, đổi mới sáng tạo hàng đầu châu Á với chất lượng sống cao và đến năm 2075 sẽ trở thành đô thị toàn cầu, thông minh và hiện đại. Với tầm nhìn 100 năm đòi hỏi chính quyền và cộng đồng doanh nghiệp phải thoát khỏi tư duy nhiệm kỳ hay các chu kỳ thị trường ngắn hạn.

Ở góc nhìn quy hoạch, ông Nguyễn Đỗ Dũng, Tổng Giám đốc Công ty tư vấn quốc tế EnCity cho rằng, cần lựa chọn những dự án và hạ tầng có tác động tốt nhất đến nền kinh tế, thay vì đầu tư dàn trải. Các cực tăng trưởng cũng cần được nhìn trong mối liên hệ với nhau. Chẳng hạn, Vũng Tàu, Bà Rịa, Phú Mỹ, Cái Mép-Thị Vải và Cần Giờ trong một tổng thể gắn với không gian biển chung; đồng thời đặt hạ tầng logistics bắc-nam trong mối liên hệ giữa vùng sản xuất ở Bình Dương, sân bay Long Thành và các khu vực cảng phía nam.

38ba4be89b252c7b7534.jpg
Một góc đô thị Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: Thành Đạt)

Ông Nguyễn Đỗ Dũng cho rằng, quy hoạch không nên làm quá chi tiết bởi không ai có khả năng dự báo chính xác một thế kỷ tới. Điều cần thiết là một khung phát triển chiến lược, tập trung vào những lựa chọn lớn và để không gian cho các bước triển khai tiếp theo. Sau khi có khung quy hoạch, câu hỏi quan trọng là làm gì trước, làm gì sau và làm thế nào để biến định hướng thành kết quả cụ thể.

Cũng tại diễn đàn, nhiều đại biểu cho rằng, quy hoạch là nền tảng, nhưng hạ tầng mới là yếu tố trực tiếp dẫn dắt phát triển đô thị, từ tổ chức không gian, kết nối việc làm đến phân bổ lại giá trị bất động sản.

Trong giai đoạn Thành phố Hồ Chí Minh mở rộng, vai trò này càng rõ nét khi metro, sân bay Long Thành, Vành đai 3, Vành đai 4 và các hành lang liên kết vùng được đầu tư. Metro không chỉ rút ngắn thời gian đi lại mà còn mở rộng thị trường lao động, tăng khả năng tiếp cận việc làm và nhà ở.

1a8ebd41e3fc62a23bed35.jpg
Thành phố Hồ Chí Minh có nhiều dư địa để phát triển sau hợp nhất. (Ảnh: QUANG QUÝ)

Từ góc độ bất động sản, hạ tầng có xu hướng tái phân bổ giá trị thay vì làm giá tăng đồng đều. Những khu vực có kết nối tốt, quỹ đất phù hợp và được phát triển đồng bộ sẽ có lợi thế hơn. Vành đai 3, nhất là tại các đầu mối kết nối với metro, có thể hình thành những trung tâm phát triển mới.

Hạ tầng kết nối đồng bộ sẽ tạo điều kiện để những khu vực từng nằm ở rìa đô thị trở thành các trung tâm phát triển mới, góp phần hình thành một siêu đô thị đa cực và năng động hơn.

Việc mở rộng không gian phát triển mang lại cho Thành phố Hồ Chí Minh cả tiềm năng to lớn, siêu cơ hội cùng những thách thức. Không gian mới chỉ thật sự tạo ra giá trị khi đi cùng năng lực quản trị mới, thể chế phù hợp, hạ tầng được ưu tiên đúng và khả năng huy động nguồn lực hiệu quả.

Có thể bạn quan tâm

Phân luồng giao thông trục đường Nguyễn Thị Minh Khai phục vụ thi công tuyến Metro số 2. (Ảnh: QUÝ HIỀN)

TP Hồ Chí Minh: Thi công tuyến Metro số 2 Bến Thành-Tham Lương theo phương châm “làm đến đâu gọn đến đó”

Tại cuộc họp báo thường kỳ chiều 15/10, Sở Xây dựng Thành phố Hồ Chí Minh nhận định, việc điều tiết, phân luồng giao thông phục vụ thi công Metro số 2 trên tinh thần “làm đến đâu gọn đến đó”, nhằm bảo đảm giao thông thông suốt và giảm thiểu thấp nhất ảnh hưởng đến việc đi lại của người dân.

[Infographic] Chứng khoán ngày 15/10: VN-Index giảm 14,55 điểm, khối ngoại tiếp tục bán ròng

[Infographic] Chứng khoán ngày 15/10: VN-Index giảm 14,55 điểm, khối ngoại tiếp tục bán ròng

Thị trường tiếp tục giảm điểm phiên thứ 5 liên tiếp. Kết phiên 15/10, VN-Index giảm 14,55 điểm (-0,85%) về mức 1.704,87 điểm. Độ rộng trên HoSE tiêu cực. Thanh khoản thị trường tăng nhẹ, khối lượng giao dịch khớp lệnh giảm 2,9% so phiên trước. Khối ngoại tiếp tục bán ròng với giá trị 772,7 tỷ đồng trên HoSE.

Ứng dụng công nghệ và đổi mới phương thức quản lý hải quan góp phần giảm thời gian, chi phí cho doanh nghiệp. (Ảnh: Cục Hải quan)

Giảm chi phí cho doanh nghiệp từ đổi mới quản lý hải quan

Cải cách hải quan đang chuyển từ cắt giảm thủ tục sang đổi mới quy trình xử lý hồ sơ, phân bổ nguồn lực kiểm tra và khai thác dữ liệu. Kết quả bước đầu của mô hình thông quan tập trung cùng việc số hóa chứng từ đặt ra yêu cầu triển khai đồng bộ về thể chế, công nghệ và nhân lực để giảm thời gian, chi phí cho doanh nghiệp.

Cát thi công san lấp là nguồn vật liệu khan hiếm tại các công trình trọng điểm của Thành phố. (Ảnh: QUÝ HIỀN)

Gỡ điểm nghẽn vật liệu, đẩy nhanh tiến độ các công trình trọng điểm

Thành phố Hồ Chí Minh dự kiến huy động 55 triệu m³ cát biển làm vật liệu san lấp, mở thêm nguồn cung cho các công trình hạ tầng trọng điểm trong bối cảnh nhu cầu vật liệu tăng cao. Tuy nhiên, từ nguồn tài nguyên đến công trường là cả chuỗi công việc liên quan đến thủ tục, chất lượng, vận chuyển và điều phối...

Thiết bị, công nghệ tinh luyện vonfram hàng đầu thế giới được kỹ sư Việt Nam tiếp nhận, vận hành hoàn hảo và cải tiến để tối ưu trong vận hành. (Ảnh: THẾ BÌNH)

Từ thu hút FDI đến làm chủ công nghệ

Vượt qua mục tiêu vốn đầu tư và giải quyết việc làm, yêu cầu then chốt đối với dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) hiện nay là chuyển giao công nghệ, phát triển R&D (Nghiên cứu và Phát triển), đồng thời, thúc đẩy doanh nghiệp trong nước tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu. 

Kinh tế sinh học đang vươn lên trở thành một trụ cột chiến lược cốt lõi định hình lại mô hình tăng trưởng của nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam. (Ảnh: HNV)

Kinh tế sinh học và thương mại hóa công nghệ sinh học, động lực tăng trưởng mới trong kỷ nguyên số

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và chuyển đổi xanh, kinh tế sinh học đang vươn lên trở thành một trụ cột chiến lược cốt lõi định hình lại mô hình tăng trưởng của nhiều quốc gia. Việt Nam cũng không nằm ngoài bối cảnh đó, nhất là khi nước ta đang đẩy nhanh tiến độ đáp ứng cam kết phát thải ròng bằng 0 (net-zero) vào năm 2050.

Lãnh đạo Trung ương và tỉnh Tây Ninh ấn nút khởi động hai dự án thành phần đường Vành đai 4 Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: THANH PHONG)

Tây Ninh khởi động hai dự án thành phần đường Vành đai 4 Thành phố Hồ Chí Minh

Ngày 15/10, tỉnh Tây Ninh tổ chức lễ khởi động Dự án thành phần 2-4 và 2-5 thuộc Dự án đường Vành đai 4 Thành phố Hồ Chí Minh, với tổng chiều dài khoảng 78,3km, tổng mức đầu tư khoảng 43.298 tỷ đồng. Công trình kỳ vọng mở rộng không gian phát triển, tăng cường kết nối vùng và tạo động lực tăng trưởng mới cho địa phương.

Muốn tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, doanh nghiệp cần xây dựng hệ sinh thái liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước. (Ảnh: KIM DUNG)

Nâng sức cạnh tranh cho doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ Việt Nam

Gia tăng tỷ lệ nội địa hóa là bài toán thay thế nguồn hàng nhập khẩu, đòi hỏi doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực công nghệ, quản trị chất lượng và khả năng cung ứng ổn định. Muốn tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu, doanh nghiệp cần xây dựng hệ sinh thái liên kết giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước.

Lãnh đạo EVN, TKV, Tổng Công ty Đông Bắc chủ trì cuộc họp Ban Chỉ đạo điều hành cấp than cho sản xuất điện, phiên 2 năm 2026. (Ảnh: EVN cung cấp)

Bảo đảm cung cấp đủ than cho sản xuất điện cuối năm 2026 và năm 2027

Trong bối cảnh nhu cầu điện tiếp tục tăng, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) phối hợp các đơn vị cung cấp than chủ động nguồn nhiên liệu, bảo đảm hoạt động của các nhà máy nhiệt điện trong những tháng cuối năm 2026 và năm 2027. Dự kiến nhu cầu than cho các nhà máy thuộc EVN trong 3 tháng cuối năm khoảng 9,68 triệu tấn. 

Quang cảnh hội nghị (Ảnh: ITPC)

Kết nối doanh nghiệp Việt với kênh HORECA

Ngày 15/10, Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Thành phố Hồ Chí Minh (ITPC) phối hợp Hiệp hội Doanh nghiệp Trung và Đông Âu tại Việt Nam (ECCE) tổ chức Hội nghị Kết nối với hệ thống kênh nhà hàng, khách sạn với chủ đề “HORECA-Hiểu đúng để đi xa”.

Ảnh: THÀNH ĐẠT

Giá vàng ngày 15/10: Thế giới lấy lại đà tăng, trong nước đi ngang

Giá vàng thế giới hôm nay (15/10) bật tăng trở lại lên mức 4.140,8 USD/ounce nhờ lực cầu bắt đáy, bất chấp áp lực từ lạm phát Mỹ và lợi suất trái phiếu tăng. Trong nước, giá vàng miếng và vàng nhẫn SJC chững lại sau phiên giảm sâu trước đó, niêm yết lần lượt ở mức 143,3 triệu đồng/lượng và 142,8 triệu đồng/lượng.

Tuyến tàu điện nhẹ (LRT) được vận hành trên trục đường ĐT.975 là những "mắt xích" trong chuỗi hạ tầng đang được triển khai đồng thời tại Phú Quốc. (Ảnh phối cảnh minh họa: Sun Group)

Tham vọng “thanh toán không chạm” khi vận hành tuyến tàu điện nhẹ (LRT) tại Phú Quốc

Hướng tới Hội nghị cấp cao APEC 2027, trước yêu cầu của “bài toán” đón dòng khách quốc tế dài hạn, tuyến tàu điện nhẹ (LRT) Phú Quốc được định hướng đáp ứng những tiêu chuẩn quốc tế khắt khe về an toàn, dịch vụ và trải nghiệm, từ khâu tổ chức vận hành đến phương thức “thanh toán không chạm”.

Khai mạc Hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố Đà Nẵng lần thứ 5. (Ảnh: ANH ĐÀO)

Khai mạc Hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố Đà Nẵng lần thứ 5

Sáng 15/10, Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố Đà Nẵng tổ chức khai mạc Hội nghị lần thứ 5 nhằm đánh giá toàn diện kết quả thực hiện nhiệm vụ công tác 9 tháng đầu năm, bàn phương hướng, nhiệm vụ trọng tâm 3 tháng cuối năm 2026 và cho ý kiến các nội dung theo Quy chế làm việc của Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố.

Các diễn giả tham dự Hội thảo “Chính sách tín dụng và thị trường Carbon: Khơi thông dòng vốn xanh”. (Ảnh: PV)

Doanh nghiệp phải chuẩn hóa lộ trình chuyển đổi để đón dòng vốn xanh

Các tổ chức tài chính Việt Nam đã sẵn sàng nguồn lực lớn để phân bổ cho các dự án xanh, tuy nhiên dòng vốn tín dụng xanh vẫn khó đến tay doanh nghiệp. Bài toán đặt ra hiện nay không nằm ở sự thiếu hụt nguồn cung, mà đòi hỏi doanh nghiệp phải xây dựng lộ trình chuẩn hóa việc chuyển đổi xanh trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.