Dự án Luật Xây dựng (sửa đổi):

Chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, gắn với tăng cường kiểm tra giám sát

Việc sửa đổi Luật Xây dựng được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng pháp lý mới, góp phần hoàn thiện thể chế, thúc đẩy đổi mới phương thức quản lý, chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, nâng cao hiệu quả và an toàn trong hoạt động đầu tư xây dựng.

Hoàn thiện thể chế, giảm thủ tục, tăng tính minh bạch

Tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 10, sáng 4/11, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan, Quốc hội nghe Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh và Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Nguyễn Thanh Hải trình bày Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Xây dựng (sửa đổi).

ndo_br_img-20251104-084647.jpg
Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan điều hành phiên họp. (Ảnh: DUY LINH)

Đề cập sự cần thiết của việc sửa đổi luật, Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết, Luật Xây dựng năm 2014 đã có hiệu lực gần 10 năm, qua thực tiễn thi hành đã bộc lộ một số hạn chế, bất cập, đặt ra yêu cầu phải sửa đổi để đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Chính phủ đã chỉ đạo Bộ Xây dựng thực hiện đầy đủ quy trình xây dựng luật, tiếp thu ý kiến của các cơ quan, đơn vị liên quan theo đúng quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật số 64/2025/QH15 (được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 87/2025/QH15).

Theo Bộ trưởng Trần Hồng Minh, dự án Luật Xây dựng (sửa đổi) nhằm tiếp tục thể chế hóa chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước về hoàn thiện pháp luật kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, xây dựng môi trường pháp lý thuận lợi, thông thoáng, minh bạch, chi phí tuân thủ thấp; cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, đơn giản hóa thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi, bình đẳng cho người dân và doanh nghiệp; đồng thời khắc phục hạn chế, bảo đảm sự đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật.

ndo_br_img-20251104-084709.jpg
Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh. (Ảnh: DUY LINH)

Dự thảo luật được xây dựng theo hướng chỉ quy định những vấn đề khung mang tính nguyên tắc và thuộc thẩm quyền Quốc hội. Bố cục dự thảo được sắp xếp lại gồm 8 chương, 97 điều (giảm 71 điều so với luật hiện hành), tập trung vào các nhóm vấn đề: Đổi mới phương thức và nâng cao hiệu quả quản lý đầu tư xây dựng; cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính; phân định rõ trách nhiệm quản lý nhà nước và trách nhiệm các chủ thể tham gia hoạt động xây dựng.

Thay mặt cơ quan thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Nguyễn Thanh Hải cho biết, Ủy ban cơ bản nhất trí với phạm vi điều chỉnh của dự thảo luật, đồng thời đề nghị rà soát kỹ để tránh chồng chéo với các luật khác, bảo đảm tinh thần “chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm gắn với tăng cường kiểm tra, giám sát”.

Ủy ban đề nghị làm rõ việc áp dụng luật đối với 2 loại dự án: Công trình đầu tư từ ngân sách nhà nước và công trình có vốn tư nhân; bổ sung các chính sách khuyến khích đầu tư xây dựng cho vùng dân tộc thiểu số, vùng khó khăn; lồng ghép yếu tố văn hóa, 54 dân tộc trong chính sách phát triển xây dựng.

Liên quan yêu cầu bảo vệ môi trường, Ủy ban nhận định các điều khoản hiện còn chung chung, trong khi lĩnh vực xây dựng là một trong những ngành phát thải lớn. Do đó, cần nghiên cứu, bổ sung các quy định cụ thể, bảo đảm phát triển xanh, bền vững.

Giảm tiền kiểm, tăng hậu kiểm, bảo đảm an toàn và trách nhiệm

ndo_br_img-20251104-084655.jpg
Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Nguyễn Thanh Hải. (Ảnh: DUY LINH)

Về hợp tác quốc tế trong hoạt động đầu tư xây dựng, Ủy ban đề nghị quy định rõ hình thức hợp tác (nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, tư vấn, thi công, giám sát, đào tạo...) và nguyên tắc bảo đảm an ninh, chủ quyền, tuân thủ pháp luật Việt Nam, nhất là với hoạt động có yếu tố nước ngoài.

Đối với công tác lập, thẩm định và quyết định đầu tư xây dựng, Ủy ban cho rằng dự thảo mới chỉ quy định thẩm định với dự án đầu tư công, PPP, đầu tư kinh doanh mà chưa làm rõ thẩm quyền với nhóm dự án ODA, vốn vay ưu đãi... cần bổ sung để tránh khoảng trống pháp lý.

Ủy ban đồng tình với việc tăng cường hậu kiểm, giao chủ đầu tư chịu trách nhiệm về thẩm định, nhưng yêu cầu bổ sung chế tài đủ mạnh nếu chủ đầu tư gian dối, đồng thời nâng cao năng lực và trách nhiệm của các bên liên quan.

Đối với quy định bãi bỏ thủ tục thẩm định thiết kế sau thiết kế cơ sở, Ủy ban đánh giá đây là chủ trương đúng nhằm giảm tiền kiểm, tăng hậu kiểm, phân quyền và tiết kiệm chi phí. Tuy nhiên, cần bổ sung biện pháp kiểm tra nghiệm thu chặt chẽ với công trình có ảnh hưởng lớn đến an toàn cộng đồng, quy định chế tài mạnh để phòng ngừa rủi ro khi thay đổi thiết kế sau thẩm định.

ndo_br_img-20251104-084649.jpg
Quang cảnh phiên họp. (Ảnh: DUY LINH)

Về giấy phép xây dựng, Ủy ban cơ bản nhất trí với quy định miễn giấy phép cho một số công trình, góp phần cải cách thủ tục hành chính, giảm chi phí cho người dân, doanh nghiệp. Song, việc ban hành danh mục công trình được miễn cần thận trọng, bảo đảm an toàn và dễ áp dụng, tránh phát sinh “giấy phép con”. Đồng thời, cần bổ sung quy định bảo đảm quyền lợi người dân khi cấp Giấy chứng nhận quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất đối với công trình được miễn giấy phép.

Ủy ban cũng lưu ý, đối với công trình có yêu cầu cao về an toàn, không nên cho phép vừa miễn giấy phép vừa tự nghiệm thu; cần xem xét cấp “giấy phép sử dụng” trước khi đưa công trình vào hoạt động. Luật cũng cần bổ sung nguyên tắc xử lý công trình đã được cấp phép hợp pháp nhưng vi phạm thi công, như sai thiết kế, thay đổi công năng, mật độ xây dựng..., tránh tình trạng “phạt cho tồn tại” hay hợp thức hóa sai phạm.

Bên cạnh đó, cần sớm quy định cơ chế cấp giấy phép xây dựng trực tuyến, tạo thuận lợi cho người dân; bổ sung chế tài xử lý nghiêm với công trình không đạt yêu cầu khi hậu kiểm, quy định rõ trách nhiệm và cơ chế bồi thường giữa các bên liên quan.

Dự án Luật hiện đã bỏ việc cấp chứng chỉ năng lực tổ chức, giảm điều kiện kinh doanh, đây là nội dung rất mới, trong khi các pháp luật khác như đấu thầu, bất động sản, kiến trúc, quy hoạch chưa sửa đổi đồng bộ, nên có thể gây bất cập trong triển khai thực hiện, có thể ảnh hưởng đến tiến độ dự án. Do đó, Ủy ban đề nghị rà soát xây dựng các văn bản hướng dẫn kịp thời ngay sau khi luật có hiệu lực, nhằm bảo đảm khả thi và áp dụng ngay.

Có thể bạn quan tâm

Thợ mỏ Hạ Long hô vang An toàn trước giờ vào ca sản xuất.

Ngành than chăm lo cho thợ lò, bảo đảm an toàn lao động

Hơn 30 năm qua, từ khi Tổng Công ty Than Việt Nam, nay là Tập đoàn Công nghiệp Than-Khoáng sản Việt Nam-TKV (năm 1994) thành lập, ngành than không chỉ khẳng định vai trò trụ cột trong bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, mà còn vững vàng với phương châm nền tảng, lấy con người làm trung tâm, an toàn làm điểm tựa.

Trang sức được chế tác từ bạc. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Sáng 16/5, giá bạc tiếp đà quay đầu giảm mạnh

Sáng 16/5, giá bạc thế giới giảm mạnh so phiên hôm qua, giao dịch quanh ngưỡng 75,84 USD/ounce. Nhiều doanh nghiệp trong nước cũng điều chỉnh giá bạc giảm ở cả 2 chiều mua-bán, nhưng với biên độ hẹp hơn so đà giảm của thị trường thế giới.

Đóng gói bưởi xuất khẩu tại Công ty Vina T&T Group. (Ảnh: MINH ANH)

Lực đẩy mới cho ngành rau quả

Đầu quý II/2026, bưởi Việt Nam đã chính thức có mặt tại thị trường Australia, trong khi Nghị định thư xuất khẩu chính ngạch bưởi, chanh sang Trung Quốc được ký kết đã mở ra dư địa tăng trưởng mới cho ngành rau quả.

Lực lượng hải quan đang kiểm tra hàng hóa nghi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, hàng giả mạo nhãn hiệu.

Phát hiện hàng chục nghìn sản phẩm nghi vi phạm sở hữu trí tuệ qua tuyến biên giới phía bắc

Lực lượng hải quan đang đồng loạt tăng cường kiểm tra, kiểm soát tại các tuyến biên giới phía bắc và liên tiếp phát hiện nhiều vụ việc liên quan hàng hóa nghi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, hàng giả mạo nhãn hiệu, hàng đã qua sử dụng và hàng không khai báo, với số lượng lên tới hàng chục nghìn sản phẩm.

EVNNPC chủ động theo dõi sát diễn biến phụ tải.

EVNNPC: Đồng bộ giải pháp bảo đảm điện mùa nắng nóng và nâng cao hiệu quả vận hành hệ thống

Trong bối cảnh miền bắc bước vào giai đoạn cao điểm nắng nóng với nhu cầu sử dụng điện tăng cao, Tổng công ty Điện lực miền Bắc (EVNNPC) đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm bảo đảm vận hành hệ thống điện an toàn, ổn định, phục vụ phát triển kinh tế-xã hội và sinh hoạt của nhân dân.

[Infographic] VN-Index tiếp tục có tuần thứ 8 liên tiếp tăng điểm từ vùng đáy quanh 1.600 điểm lên vùng giá 1.920 điểm

[Infographic] VN-Index tiếp tục có tuần thứ 8 liên tiếp tăng điểm từ vùng đáy quanh 1.600 điểm lên vùng giá 1.920 điểm

Đầu tuần, VN-Index chịu áp lực điều chỉnh và phục hồi tốt trong 2 phiên cuối tuần. Kết phiên 15/5, VN-Index tăng nhẹ 0,33% lên mức 1.921,60 điểm, vượt lên giá cao nhất tháng 1/2026. Thanh khoản trong tuần giảm, khối lượng giao dịch giảm 3,6% so tuần trước. Khối ngoại tiếp tục bán ròng với giá trị -3.860 tỷ đồng trên HoSE.

Đông đảo đại diện các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp tham gia sự kiện roadshow tư vấn cho dự án đường sắt tốc độ cao trên trục bắc-nam.

Hơn 80 doanh nghiệp lớn tham gia “cuộc đua” tư vấn dự án đường sắt tốc độ cao trên trục bắc-nam

Chiều 15/5, Ban Quản lý dự án Thăng Long (Bộ Xây dựng - chủ đầu tư bước lập nghiên cứu báo cáo khả thi) phối hợp với Liên danh tư vấn EVRC (đơn vị tư vấn hỗ trợ dự án) tổ chức roadshow dịch vụ tư vấn lập nghiên cứu báo cáo khả thi (bao gồm thiết kế FEED) dự án đường sắt tốc độ cao trên trục bắc-nam (gói thầu tư vấn TV02).

Ảnh minh họa.

VN-Index giảm điểm do áp lực bán từ nhóm cổ phiếu ngân hàng, bán lẻ và phần mềm

Phiên giao dịch ngày 15/5, thị trường chứng khoán Việt Nam diễn biến kém tích cực khi lực bán gia tăng tại các nhóm ngân hàng, bán lẻ và phần mềm, trong bối cảnh nhà đầu tư nước ngoài đẩy mạnh bán ròng. Điểm sáng thuộc về nhóm năng lượng tăng mạnh 4,25%, song chưa đủ giúp VN-Index tránh khỏi phiên giảm điểm.

Tọa đàm "Giải pháp nào kích cầu hàng không - du lịch trong tình hình mới", do Báo Tiền Phong tổ chức ngày 15/5.

Kích cầu hàng không-du lịch trong tình hình mới

Cao điểm du lịch hè năm nay, thị trường hàng không-du lịch bộc lộ rõ nhiều khó khăn khi sức mua có dấu hiệu chững lại. Áp lực vận hành tại các cảng hàng không-sân bay khá lớn, hoạt động du lịch và lữ hành bị ảnh hưởng, hành khách thắt chặt chi tiêu. Cần có giải pháp để kích cầu du lịch-hàng không trong thời gian tới.

Lãnh đạo Công ty Điện lực Thanh Hóa trao tặng giấy khen cho khách hàng sử dụng điện tiết kiệm, an toàn, hiệu quả.

Sản xuất, sử dụng điện mặt trời ở Thanh Hóa

Thời gian gần đây, các tấm pin năng lượng mặt trời dần xuất hiện nhiều trên các mái nhà dân ở vùng thượng du Thanh Hóa. Ngoài nguồn điện lưới quốc gia, hiện nay những gia đình có khả năng mạnh dạn đầu tư hệ thống tích nhiệt từ ánh sáng mặt trời, sản xuất thành điện phục vụ sản xuất, đời sống.