Chuyện cây vú sữa ở Cà Mau gửi tặng Bác Hồ

Về vùng chuyên canh lúa-tôm ở huyện Thới Bình, tỉnh Cà Mau, hỏi nhà của má Tư Sảnh (Lê Thị Sảnh), ai cũng biết. Năm xưa, má Sảnh là người đã gửi tặng Bác Hồ cây vú sữa và cây đã được tự tay Bác trồng, chăm sóc, trở thành biểu tượng thiêng liêng của tấm lòng đồng bào miền nam với Bác, tình cảm của Bác với đồng bào miền nam…
Bia kỷ niệm Bác Hồ với cây vú sữa miền nam là một trong những địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống yêu nước cho thế hệ trẻ.
Bia kỷ niệm Bác Hồ với cây vú sữa miền nam là một trong những địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống yêu nước cho thế hệ trẻ.

Nhà má Sảnh “tựa lưng” vào dòng kênh xáng Chắc Băng, mặt tiền hướng ra tuyến Quốc lộ 63, thuộc Ấp 10, xã Trí Phải, huyện Thới Bình. Những ngày này, căn nhà gỗ, mái ngói kiểu truyền thống của má Sảnh đông đúc con, cháu từ các nơi về thăm, mừng nhà mới vừa được tu sửa khang trang. Mọi người vui hơn khi bên kia lộ, “Bia kỷ niệm Bác Hồ với cây vú sữa miền nam” nằm trong khuôn viên mộ phần của má Sảnh vừa hoàn thành việc trùng tu, nâng cấp và được công nhận là di tích lịch sử cấp tỉnh tại Cà Mau.

Ông Lê Thanh Hùng (54 tuổi), là cháu nội hiện thờ cúng má Lê Thị Sảnh, cho hay: “Bà mất năm 1986, thọ 83 tuổi. Trong số con cháu của bà tề tựu về thăm có cô Bảy Cư (Ðỗ Thị Cư), một trong bảy người con của nội và cũng là người đã bứng cây vú sữa về để nội gửi tặng Bác Hồ”. Cô Bảy Cư năm nay đã 85 tuổi, cô kể lại: Hồi trước, cả vùng Trí Phải và Ranh Hạt năng, sậy mọc hoang, ngoài cá và lúa, vào mùa mưa thì nước ngập lênh láng. Duy chỉ có nhà ông Năm Đương là có cây vú sữa quý hiếm. Thời đó, nửa chục (sáu) vú sữa khi chín giá ngang một giạ lúa.

“Dân địa phương thường mua vú sữa cúng ông bà và bồi dưỡng cho người bệnh. Vì đây là cây quý cho nên má Sảnh kêu tôi ghé nhà ông Năm Đương xin giống cây vú sữa con về cho má. Cây sau đó được má để trong cái bình tích da xanh dùng để uống trà nhưng đã bị gãy vòi. Chăm sóc một thời gian, cây bén rễ tươi tốt…”. Ngừng một lát, cô Bảy Cư kể tiếp: “Hôm đó tôi đi mần, má ở nhà đi dự mít-tinh tiễn Tiểu đoàn 307 đi tập kết và đem cây vú sữa theo gửi mấy chú bộ đội mang ra miền bắc. Làm lễ xong, má đi tiễn bộ đội luôn, bốn ngày sau má mới về tới nhà. Mãi sau này tôi mới biết, cây vú sữa má gởi đã đến tận tay Bác Hồ…”.

Theo sử sách ghi lại, 70 năm trước, sau khi Hiệp định Geneva được ký kết, Cà Mau là một trong ba khu vực ở Nam Bộ được chọn để đưa hàng chục nghìn cán bộ, chiến sĩ cách mạng tập kết ra bắc, từ ngày 21/7/1954 đến 10/2/1955. Trong đó, điểm tập kết trung tâm tại Cà Mau nằm dọc kênh xáng Chắc Băng, thuộc địa bàn xã Trí Phải và Trí Lực của huyện Thới Bình.

Trong những ngày chuyển quân tập kết, có nhiều sự kiện xúc động, trong đó có sự kiện má Lê Thị Sảnh nhờ Đại đội trưởng Kiên (thương binh cụt một tay của Tiểu đoàn 307) mang cây vú sữa lên tàu tập kết ra bắc gửi tặng Bác Hồ với lời nguyện ước: “Đồng bào miền nam, nhân dân xã Trí Phải luôn giữ vẹn lòng chung thủy son sắt với sự nghiệp cách mạng do Bác lãnh đạo và nguyện vượt mọi khó khăn để bảo vệ và xây dựng đất nước”.

Ngày 26/1/1955, Trưởng ban Thống nhất Trung ương Lê Đức Thọ cùng Bí thư Khu ủy Sài Gòn-Chợ Lớn Nguyễn Văn Kỉnh (người phụ trách đoàn) đã mang cây vú sữa, thay mặt đồng bào miền nam kính tặng Bác Hồ. Bác vô cùng xúc động khi biết đây là cây vú sữa của đồng bào vùng đất tận cùng Tổ quốc gửi tặng. Cây vú sữa này đã được tận tay Bác trồng, chăm sóc ngay cạnh ngôi nhà 54, nơi Bác ở bốn năm đầu trong Khu di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch (Hà Nội). Cuối năm 1958, khi chuyển sang sống và làm việc tại ngôi nhà sàn, Bác Hồ đã đề nghị chuyển cây vú sữa về trồng ở phía sau nhà sàn để Bác tiện chăm sóc như hình ảnh miền nam luôn trong trái tim Người.

Theo thời gian, cây vú sữa nhỏ do má Sảnh gửi tặng Bác Hồ cho ra nhiều cây con và nhiều cây trong số ấy đã được gửi vào miền nam sau ngày đất nước thống nhất... Trong số đó, có một cây được chiết cành từ cây vú sữa do má Lê Thị Sảnh gửi tặng năm xưa, chuyển về trồng bên Phủ thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh (do nhân dân xã Trí Phải lập khi Bác Hồ từ trần) vào năm 1990, nhân kỷ niệm 100 năm Ngày sinh của Bác.

Thể hiện tấm lòng của quân, dân tỉnh Cà Mau đối với Bác Hồ, năm 2007, tại khuôn viên đất gia đình má Lê Thị Sảnh, chính quyền huyện Thới Bình cho xây dựng “Bia kỷ niệm Bác Hồ với cây vú sữa miền Nam”. Nhân kỷ niệm 70 năm tập kết ra bắc, trong lần về thăm xã Trí Phải, Bí thư Tỉnh ủy Cà Mau đã chỉ đạo trùng tu, nâng cấp khu Bia nêu trên và đã hoàn thành vào ngày 12/11/2024.

Sự kiện tập kết ra bắc cũng như hình ảnh nhân dân Cà Mau gửi tặng Bác Hồ cây vú sữa đã minh chứng cho niềm tin vào cách mạng, tin tưởng sự lãnh đạo của Đảng, của Bác Hồ, thể hiện lòng yêu nước nồng nàn của nhân dân Cà Mau nói riêng và nhân dân Nam Bộ nói chung trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, đất nước thống nhất, bắc-nam sum họp một nhà…

Có thể bạn quan tâm

Người dân tham quan, chụp ảnh bên cây bạch mai cổ thụ.

Đình Phú Tự lưu giữ dấu tích trăm năm

Hơn 300 năm tồn tại, cây bạch mai cổ thụ cùng hai cây khế, cây thị hơn 200 năm tuổi tại đình Phú Tự (phường Phú Khương, tỉnh Vĩnh Long) gắn bó với đời sống văn hóa, tín ngưỡng của nhiều thế hệ cư dân. Các danh hiệu cây di sản, cây kỷ lục góp phần bảo tồn, khai mở tiềm năng du lịch tại địa phương.

Cơ sở dệt chiếu bằng máy của gia đình chị Trần Thanh Diệu.

Hướng đi mới ở làng nghề dệt chiếu Định Yên

Nghề dệt chiếu Định Yên (xã Lai Vung, tỉnh Đồng Tháp) đã trải qua nhiều đổi thay, có thời điểm rơi vào khó khăn trong sản xuất. Trước nguy cơ mai một nghề truyền thống, địa phương đang tìm hướng kết hợp bảo tồn giá trị văn hóa với phát triển du lịch, nâng cao giá trị sản phẩm và tạo sinh kế bền vững cho người dân.

Lực lượng dân quân tự vệ xã Khánh Hưng (tỉnh Cà Mau) ngâm mình trong nước sâu giúp nông dân gặt lúa.

Dầm mưa cứu 'hạt vàng' trên đồng ngập

Những trận mưa dầm dai dẳng trút xuống vùng sông nước Cà Mau khi ruộng lúa hè thu bước vào độ thu hoạch. Trước nguy cơ mất trắng sau bao tháng ngày dãi nắng dầm sương, cán bộ chính quyền, ngành chức năng cùng lực lượng dân quân địa phương đã dầm mình lội đồng giúp nông dân cứu lúa...

Nụ cười rạng rỡ của nông dân Nguyễn Văn Danh, ngụ ấp Tân Quảng (xã Cái Đôi Vàm, tỉnh Cà Mau) khi thu hoạch được những con "lịch cụ" to tròn, vàng óng.

Săn “lịch cụ” ở miệt rừng ngập mặn Cà Mau

Trong vô vàn món quà mà thiên nhiên ban tặng cho mảnh đất cực nam Tổ quốc, con lịch được xem là một sản vật đặc biệt, gắn liền với sinh kế và niềm vui dân dã của biết bao thế hệ cư dân miệt sông nước.

Du khách tham gia trải nghiệm dỡ chà chuột.

Dỡ chà bắt chuột, tạo sinh kế cho người dân

Dỡ chà bắt chuột tại Khu du lịch Tràm Chim (Vườn quốc gia Tràm Chim, tỉnh Đồng Tháp) tái hiện ký ức tuổi thơ và nét văn hóa sông nước miền Tây Nam Bộ. Mô hình vừa tạo sản phẩm du lịch đặc trưng, vừa mở thêm sinh kế cho người dân vùng đệm.

Điểm dừng chân đầu tiên trải nghiệm, như “món khai vị” trước khi du khách ghé thăm Cồn Sơn là bè cá của ông Lý Văn Bon (Bảy Bon), để chiêm ngưỡng vẻ đẹp và sự đa dạng của các loài thủy sản trên sông Mê Kông.

[Ảnh] Cồn Sơn - nơi mộc mạc níu chân du khách

Cồn Sơn nằm giữa dòng sông Hậu thuộc phường Bình Thủy, thành phố Cần Thơ. Chỉ cần 10 phút qua thuyền máy từ bờ Bình Thủy, bạn sẽ có một ngày tham gia tour du lịch sinh thái cộng đồng, thưởng thức những món đặc sản nhà vườn khó quên.

Mở nắp cống Bảy Ngói, xã Thường Phước, tỉnh Đồng Tháp để cho nước lũ vào ruộng.

Tận dụng lợi thế mùa nước nổi

Tháng bảy âm lịch là thời điểm nông dân đầu nguồn tỉnh Đồng Tháp tất bật đón lũ (người dân hay gọi là mùa nước nổi). Những chiếc xuồng, ngư cụ mà nông dân chuẩn bị từ rất sớm đã sẵn sàng đánh bắt, nuôi trồng sản vật trên các cánh đồng ngập nước.

Ông Thiện nhân giống phục vụ nông dân mở rộng diện tích trồng nhãn.

Người nhân giống nhãn Long Phụng Châu

Từ những giống nhãn quen thuộc như: tiêu da bò, Ido, nhãn long, nhãn xuồng cơm vàng..., nông dân Nguyễn Hiếu Thiện, sinh năm 1978 (ở xã Phú Phụng, tỉnh Vĩnh Long) đã nhân giống thành công một giống nhãn mới mang tên “Long Phụng Châu”.

Du khách tham quan Vườn sinh thái Chala Farm tại phường biên giới Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp.

Khai thác lợi thế du lịch vùng biên

Tỉnh Đồng Tháp đang từng bước khai thác lợi thế du lịch vùng biên giới với các mô hình nông nghiệp, sinh thái kết hợp trải nghiệm. Tại phường Hồng Ngự, xã Thường Phước, xã Tân Hồng... nhiều điểm mới được hình thành, góp phần đa dạng sản phẩm du lịch, tạo thêm sinh kế cho người dân, thúc đẩy phát triển khu vực biên giới.

Các đại biểu tìm hiểu sản phẩm từ trái mít tại xã Cái Ngang. (Ảnh: DUYÊN BÙI)

Kết nối nguồn lực xây dựng thương hiệu cho các sản phẩm từ trái mít

Ngày 11/8, Ủy ban nhân dân xã Cái Ngang, tỉnh Vĩnh Long và Food Bank Việt Nam, Dự án Jackfruit Việt Nam phối hợp ra mắt Dự án Đổi mới sáng tạo và Phát triển ngành hàng Mít Việt Nam đánh dấu bước khởi đầu cho chiến lược xây dựng hệ sinh thái phát triển ngành hàng mít nhằm nâng cao giá trị nông sản và phát triển bền vững.

Cây khóm giúp người dân ấp Xẻo Gia có thu nhập ổn định.

Ngọt ngào hương khóm đất phèn

Xã Vĩnh Bình, tỉnh An Giang từng là vùng “rốn phèn” miệt U Minh. Nơi đây, cây trồng vốn khó phát triển bởi nguồn nước nhiễm phèn quanh năm.

Khách du lịch khám phá các kênh, rạch nhỏ tại khu vực phường An Hội (tỉnh Vĩnh Long).

Một thoáng Hàm Luông

Giữa nhịp sống ngày càng hối hả, những chuyến du ngoạn trên sông Hàm Luông mang đến cho du khách cảm giác thư thái, bình yên và cơ hội cảm nhận trọn vẹn nhịp sống miệt vườn Nam Bộ.

Ngư dân xã biển Bình Đại (tỉnh Vĩnh Long) tổ chức Lễ hội Nghinh Ông Nam Hải.

Rộn ràng Lễ hội Nghinh Ông Nam Hải ở Bình Đại

Lễ hội Nghinh Ông Nam Hải năm 2026 tại xã Bình Đại, tỉnh Vĩnh Long diễn ra trong không khí trang nghiêm, đậm đà bản sắc văn hóa của cư dân vùng biển. Lễ hội là dịp để ngư dân tri ân cá Ông - vị thần hộ mệnh theo tín ngưỡng dân gian và gìn giữ di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, quảng bá tiềm năng kinh tế biển.

Sản phẩm ong rừng U Minh Thượng được trưng bày tại các hội chợ thương mại.

Hương ong rừng U Minh Thượng bay xa

Từ nghề gác kèo ong truyền thống truyền đời dưới tán rừng tràm, những người con của vùng đất U Minh Thượng đã và đang viết tiếp câu chuyện khởi nghiệp.

Nghề làm bánh phồng gắn bó với nhiều thế hệ ở địa phương.

Giữ hương bánh phồng Phú Mỹ

Giữa nhịp sống hối hả của vùng đất An Giang đang thay da, đổi thịt từng ngày, có một mùi hương nếp mới vẫn vẹn nguyên qua bao thế kỷ. Những người dân ở làng nghề bánh phồng Phú Mỹ cần mẫn, âm thầm giữ lại hồn quê cho xứ sở cù lao.

Trồng sen chậu tại cơ sở sản xuất hoa kiểng Duy Anh, phường Mỹ Ngãi, tỉnh Đồng Tháp.

Sen và khát vọng nâng tầm bản sắc địa phương

Sen đã trở thành biểu tượng văn hóa đặc trưng, gắn bó với vùng đất, con người Đồng Tháp. Những giá trị từ sen đã góp phần khơi dậy khát vọng đưa hình ảnh vùng đất sen hồng vươn xa trong giai đoạn phát triển mới. Loại cây này đang được nâng tầm thành nguồn lực cho phát triển kinh tế, du lịch.

Sinh viên học biểu diễn các nhạc cụ truyền thống của đồng bào dân tộc Khmer.

Gìn giữ văn hóa Khmer Nam Bộ

Đại học Trà Vinh là cơ sở đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, nơi duy nhất trong cả nước được Chính phủ giao thực hiện nhiệm vụ trọng điểm quốc gia về đào tạo nguồn nhân lực trong lĩnh vực ngôn ngữ, văn hóa và nghệ thuật Khmer Nam Bộ.

Lá trầu giúp nông dân có thu nhập ổn định.

Giữ màu xanh vườn trầu

Bên dòng sông Tiền êm ả chảy qua vùng đất cù lao An Giang, một số nông dân cao tuổi vẫn lẳng lặng bám đất giữ vườn trầu. Với họ, đây vừa là kế mưu sinh, vừa để giữ lại nghĩa tình thắm đượm mà tiền nhân để lại.

Nghi thức trong Lễ Kỳ Yên tại đình Phú Tự (phường Phú Khương, tỉnh Vĩnh Long).

Độc đáo Lễ Kỳ Yên tại đình Phú Tự

Hằng năm, vào trung tuần tháng 3 âm lịch, đình Phú Tự (phường Phú Khương, tỉnh Vĩnh Long) lại rộn ràng tổ chức Lễ Kỳ Yên. Trải qua nhiều thế hệ, Lễ Kỳ Yên là dịp cầu mong mưa thuận gió hòa, mùa màng bội thu, quốc thái dân an.

Khu tưởng niệm cố nhạc sĩ Cao Văn Lầu, một trong những công trình biểu tượng trưng bày và lưu giữ về văn hóa phi vật thể tại Cà Mau.

Văn hóa Cà Mau níu giữ cội nguồn, mở đường du lịch

Cà Mau đâu chỉ có rừng mặn hiên ngang chắn sóng, hay những vuông tôm trù phú vươn mình đón nắng. Vùng cực nam Tổ quốc còn ôm ấp một kho tàng văn hóa đồ sộ, là kết tinh từ mồ hôi và khát vọng của bao thế hệ đi mở cõi. Thế nhưng, guồng quay hối hả của đô thị hóa đang lặng lẽ bào mòn không gian văn hóa ấy.

Du khách trải nghiệm du lịch xanh, thân thiện với môi trường tại tỉnh Vĩnh Long.

Phát huy lợi thế, định hình du lịch xanh, có trách nhiệm

Phát huy lợi thế sinh thái sông nước, văn hóa bản địa và dư địa chuyển đổi số, tỉnh Vĩnh Long đang từng bước định hình hướng đi mới cho ngành du lịch theo mô hình xanh, tuần hoàn và bền vững. Qua đó, góp phần giữ gìn tài nguyên, bảo tồn tri thức bản địa, tạo động lực để du lịch địa phương phát triển.

Anh Danh Nghiệp hướng dẫn các em chơi nhạc ngũ âm tại chùa Sóc Sâu.

Gìn giữ “mạch nguồn” văn hóa truyền thống

Dưới mái chùa Sóc Sâu (xã Gò Quao, tỉnh An Giang) cổ kính, khi những cơn mưa chiều đầu mùa lất phất bay, tiếng nhạc ngũ âm lại vang lên rộn ràng. Ở đây, có một người trẻ đang âm thầm truyền dạy cho các em nhỏ cách yêu và giữ gìn thanh âm của dân tộc Khmer...

Du khách tham quan cánh đồng sen ở xã Đốc Binh Kiều, tỉnh Đồng Tháp.

Du lịch xanh từ kết hợp văn hóa, thiên nhiên bản địa

Tại tỉnh Đồng Tháp, nhiều hoạt động lễ hội, trải nghiệm được tổ chức gắn với không gian sinh thái, làng nghề và nông nghiệp bản địa. Những đường hoa, cánh đồng sen, đồng lúa, những phiên chợ quê đã được địa phương từng bước kết hợp lễ hội với trải nghiệm không gian thiên nhiên.

Một góc đình cổ Thoại Sơn.

Giá trị độc đáo của đình cổ Thoại Sơn

Đình Thoại Sơn tọa lạc bên triền núi Sập thuộc ấp Đông Sơn 1, xã Thoại Sơn, tỉnh An Giang, là biểu tượng thể hiện lòng tôn kính của nhân dân đối với Thoại Ngọc Hầu Nguyễn Văn Thoại. Với quy mô kiến trúc hoành tráng, chạm khắc mỹ thuật tinh xảo, đình Thoại Sơn là niềm tự hào của người dân địa phương.