Họ không chọn phố thị ồn ào, không chọn mô hình chăn nuôi quen thuộc mà quyết gắn bó với quê hương bằng lối đi khác biệt, đó là thuần dưỡng loài ong dú không ngòi đốt và cho chúng “an cư” trong những ống tre khô - loại vật liệu phổ biến ở vùng quê sông nước Cà Mau.
Gian nan thuần dưỡng ong rừng
Chí hướng lập nghiệp trên mảnh đất quê hương đã thôi thúc bạn trẻ Trần Phương Vũ (ở Ấp 5) và Lê Nhã Lam (ở Ấp 1), xã Trần Văn Thời, không ngừng tìm tòi, học hỏi. Sau quá trình nghiên cứu, hai thanh niên trẻ này quyết định mang mô hình nuôi ong dú từ các tỉnh vùng cao về. Với họ, đây thật sự là một quyết định mạo hiểm, bởi loài ong này vốn cực kỳ nhạy cảm với sự thay đổi của môi trường. Để chuyển loài sinh vật "khó tính" này từ vùng khí hậu khác về Cà Mau, nỗi lo ban đầu là không tránh khỏi.
“Lúc mới mang ong về, chúng tôi lo lắng lắm, sợ ong không quen, sẽ bỏ đi mất nên phải che chắn kỹ càng”, bạn Trần Phương Vũ bộc bạch về những ngày đầu gian nan. Chỉ đến khi tận mắt thấy những đàn ong bắt đầu sinh sản và phát triển khỏe mạnh, hai chàng trai mới thở phào nhẹ nhõm và yên tâm tập trung nuôi dưỡng. Bí quyết để “giữ chân” loài ong lạ nằm ở chính tư duy hiện đại và sự kiên trì của họ.
Vũ và Lam đã tự nghiên cứu kỹ lưỡng tập tính sinh học của ong dú. Họ tập trung tạo dựng một môi trường sinh thái lý tưởng, thiết lập không gian tĩnh, đa dạng hóa nguồn hoa và quan trọng nhất là hoàn toàn không sử dụng các chế phẩm hóa học trong quá trình chăm sóc cây cối chung quanh, bảo đảm ổn định môi trường sống tự nhiên cho ong. Cách tiếp cận bền vững này chính là nền tảng cốt lõi giúp đàn ong phát triển bền vững như hiện nay.
Lan tỏa hương vị quê hương
Khi đàn ong đã quen với thổ nhưỡng, sức sáng tạo của hai người trẻ mới thật sự tỏa sáng. Bên cạnh những chiếc thùng gỗ thông thường, họ nảy ra sáng kiến dẫn dụ ong dú làm tổ ngay trong những ống tre khô. Cách làm này vừa tận dụng nguồn vật liệu thân thiện sẵn có và phổ biến tại địa phương, vừa tạo ra chất lượng mật vượt trội.
Tuy nhiên, thu hoạch “lộc trời” không hề dễ dàng, đòi hỏi sự kỳ công. Bạn Lê Nhã Lam chia sẻ về sự vất vả nhưng đầy tự hào: “Thu hoạch theo cách này vất vả hơn rất nhiều, bởi phải chẻ từng ống tre, khéo léo tách mật bằng tay để không làm hỏng tổ. Bù lại, mật ong dú lại có mùi thơm rất đặc trưng, vị ngọt thanh xen lẫn chút chua nhẹ nên khách hàng rất ưa chuộng. Hiện tại, lượng mật làm ra không đủ để bán”.
Dù không đòi hỏi diện tích hay nguồn vốn quá lớn, mô hình nuôi ong của hai bạn trẻ đã phát huy hiệu quả khi giá mật bán ra thị trường từ 1,5 đến 2 triệu đồng/lít nhưng luôn trong tình trạng cung không đủ cầu.
Hiện nay, hai bạn trẻ đang định hướng tiếp tục nhân rộng mô hình, sẵn sàng chia sẻ kinh nghiệm và kỹ thuật nhân đàn cho người dân địa phương để cùng phát triển kinh tế trên chính quê hương mình.
Đánh giá về hướng đi này, Bí thư Đảng ủy xã Trần Văn Thời Nguyễn Thế Châu nhận định: “Con ong dú không có khả năng xâm lấn hay ảnh hưởng đến nghề gác kèo ong bản địa. Mô hình bước đầu cho thấy hiệu quả tốt, có thể nhân rộng để phát triển kinh tế bền vững tại địa phương”.
Những giọt mật ong dú vàng sánh không chỉ là kết tinh của hoa trái miệt vườn, mà còn là trái ngọt được chắt chiu từ mồ hôi, trí tuệ và sự kiên trì của hai chàng trai trẻ. Từ những ống tre khô, họ đã khơi dậy một sức sống mới trên quê hương thuần nông, mở ra hướng sinh kế đầy triển vọng. Quan trọng hơn, câu chuyện của Phương Vũ và Nhã Lam còn truyền cảm hứng khởi nghiệp mạnh mẽ cho giới trẻ nông thôn Cà Mau.
