Châu Âu với bài toán khí đốt Nga: Câu hỏi còn bỏ ngỏ

Trong nỗ lực tăng cường khả năng tự chủ năng lượng của Liên minh châu Âu (EU), Nghị viện châu Âu (EP) vừa thông qua kế hoạch loại bỏ hoàn toàn việc nhập khẩu khí đốt của Nga. Tuy nhiên, quyết định nêu trên vấp phải sự phản đối của một số nước thành viên, do lo ngại việc “khóa van” dòng khí đốt từ Xứ sở Bạch dương có thể kích hoạt “cơn bão giá” trên thị trường năng lượng, gây tổn hại cho nền kinh tế.

Để chấm dứt sự phụ thuộc kéo dài nhiều thập niên vào nguồn năng lượng của Nga, EU tuyên bố, khối này sẽ ngừng nhập khẩu từ Nga khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) vào cuối năm 2026 và khí đốt qua đường ống vào cuối tháng 9/2027. Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen coi đây là bước ngoặt lịch sử, đánh dấu thời điểm Liên minh Cờ xanh chính thức bước vào kỷ nguyên độc lập năng lượng với Nga, đồng thời mở ra cơ hội để ngành năng lượng phát triển bền vững.

Tuy nhiên, quyết định của EU ngay lập tức vấp phải sự phản đối từ một số quốc gia thành viên như Hungary và Slovakia, vốn phụ thuộc khá nhiều vào nguồn cung từ Moskva. Theo giới chức Hungary, kho cảng LNG bắt buộc phải gần cảng nước sâu để phục vụ tàu LNG trọng tải lớn. Các nước Baltic và Bắc Âu, với lợi thế giáp biển, có thể nhanh chóng đa dạng hóa nguồn cung bằng cách thiết lập cơ sở nhập khẩu LNG từ Mỹ và Na Uy.

Trong khi đó, do vị trí địa lý đặc thù không có biển, việc xây dựng hạ tầng phục vụ nhập khẩu, lưu trữ và phân phối LNG trở thành “nhiệm vụ bất khả thi” đối với Hungary. Vì vậy, dòng chảy khí đốt từ Moskva giữ vai trò rất quan trọng đối với an ninh năng lượng của Budapest. Đây là nguyên nhân lý giải vì sao, nhiều năm nay, Hungary kiên quyết phản đối lệnh cấm nhập khẩu khí đốt của Nga.

Trong phản ứng tương tự, Thủ tướng Slovakia Robert Fico cũng bày tỏ lo ngại rằng, việc thay thế nguồn cung giá rẻ và ổn định từ Nga sẽ khiến giá năng lượng tăng cao, “bào mòn” khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp, gây tổn hại đến nền kinh tế nói chung. Hai nước Trung Âu thậm chí cảnh báo đang cân nhắc khiếu nại quyết định của EU lên Tòa án Công lý châu Âu. Tình thế này đặt ra thách thức đối với EU, bởi nếu thiếu sự phối hợp đồng bộ của tất cả thành viên, mục tiêu cắt đứt hoàn toàn dòng chảy khí đốt từ Moskva khó có thể hoàn thành.

Cùng với sự khác biệt trong quan điểm giữa các quốc gia thành viên, EU cũng phải vượt qua nhiều khó khăn để thực hiện mục tiêu vừa đặt ra. Trong đó, vấn đề then chốt là yêu cầu đa dạng hóa nguồn cung. Theo thỏa thuận đạt được, các nước thành viên EU sẽ đệ trình kế hoạch đa dạng hóa nguồn cung lên EC trước tháng 3/2026. Rõ ràng, việc EU ngừng nhập khẩu khiến Nga mất đi một nguồn thu đáng kể, song kế hoạch này cũng có thể gây khó khăn cho chính EU. Nếu không nhanh chóng tìm được nguồn thay thế ổn định với giá cả phải chăng, EU sẽ đứng trước nguy cơ rơi vào vòng xoáy tăng giá năng lượng mới, kéo theo tình trạng bất ổn kinh tế.

Không thể phủ nhận những nỗ lực bền bỉ của EU trên hành trình hiện thực hóa mục tiêu bảo đảm an ninh năng lượng. Trải qua một giai đoạn đầy thử thách, EU đã có bước tiến đáng kể với việc phát triển nhiều dự án năng lượng tái tạo, mở rộng mạng lưới đối tác. Báo cáo EC vừa công bố cho thấy, hiện khí đốt từ Nga chỉ chiếm khoảng 13% trong tổng lượng nhập khẩu của EU, giảm mạnh so với con số 45% được ghi nhận hồi năm 2021.

Tuy nhiên, để lấp đầy các kho dự trữ, EU đã buộc phải nhập khẩu LNG với chi phí cao hơn nhiều so với của Nga. Các nhà cung cấp mới cũng chưa thể nhanh chóng khỏa lấp khoảng trống mà nguồn cung giá rẻ và ổn định của Nga để lại. Thực tế này không chỉ làm giá năng lượng tăng cao mà còn đe dọa làm suy giảm năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp EU trên thị trường toàn cầu.

Bên cạnh những ý kiến lạc quan về triển vọng ngành năng lượng EU sẽ sớm tự đứng vững trên đôi chân của mình, một số chuyên gia bày tỏ lo ngại, khi mùa đông khắc nghiệt “gõ cửa” và giá khí đốt leo thang, liệu EU có đối mặt một cuộc khủng hoảng năng lượng mới hay không? Câu hỏi còn bỏ ngỏ này đặt Liên minh Cờ xanh trước thách thức giải quyết bài toán cân bằng giữa mục tiêu chính trị và nhu cầu phát triển kinh tế.

Có thể bạn quan tâm

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Pháp và Maroc mở ra quỹ đạo phát triển mới

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi nhậm chức, với điểm đến là Maroc. Diễn ra trong bối cảnh hai nước đang nỗ lực hàn gắn mối quan hệ từng bị rạn nứt nghiêm trọng do bất đồng trong quá khứ, chuyến thăm góp phần mở ra quỹ đạo phát triển mới cho hợp tác song phương.

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

Chỉ sau một năm tại nhiệm, Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko bất ngờ rời ghế dù vẫn được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đằng sau quyết định tưởng như khó hiểu này không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng chính trị, mà có thể là bước đi chiến lược của chính quyền Kiev.

EU đang thúc đẩy các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Phép thử nguồn cung năng lượng

Lượng dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) giảm xuống mức thấp kỷ lục trong bối cảnh nguồn cung gián đoạn và giá cả leo thang. Thực trạng này đang đe dọa làm đình trệ hoạt động sản xuất công nghiệp của EU.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: TTXVN)

Tự chủ và kiên cường hơn

Nền kinh tế Canada vừa ghi nhận mức tăng trưởng thấp nhất trong năm cầm quyền đầu tiên của một thủ tướng, trong đó hai quý tăng trưởng âm liên tiếp - biểu hiện của suy thoái kỹ thuật, do bối cảnh bất ổn toàn cầu. Tuy nhiên, người dân vẫn ủng hộ mạnh mẽ cách tiếp cận của Thủ tướng Mark Carney trong quản lý kinh tế.

Nông dân thu hoạch vụ mùa ở Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Giải pháp tận gốc cho vấn đề mất an ninh lương thực

Các chính sách thương mại phù hợp cùng sự phối hợp quốc tế chặt chẽ sẽ đóng vai trò quyết định trong việc nâng cao khả năng chống chịu của thị trường lương thực toàn cầu trước các “cú sốc” ngày càng thường xuyên và nghiêm trọng. 

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: Quang Vinh/TTXVN)

Quan hệ bình đẳng, cùng có lợi

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov vừa thực hiện chuyến công du 4 nước châu Phi, gồm Ethiopia, Niger, Mozambique và Burundi, gửi đi thông điệp mạnh mẽ về việc Moskva tiếp tục hỗ trợ Lục địa Đen bảo đảm an ninh, phát triển kinh tế, tăng cường vị thế quốc tế.

Một tòa nhà bị hư hỏng tại quận Shevchenkivskyi ở Thủ đô Kiev, Ukraine ngày 21/7/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Ngã rẽ nguy hiểm trong xung đột tại Ukraine

Cuộc xung đột tại Ukraine bước vào ngã rẽ mới đầy sóng gió, với những đòn tấn công của Nga và Ukraine với cường độ và quy mô lớn nhằm vào các mục tiêu chiến lược của nhau. Cùng với đó, khoảng trống ngoại giao giữa lúc xung đột leo thang đang gây lo ngại làm chậm nỗ lực tìm kiếm hòa bình.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron (bên phải) và Tổng thống lâm thời Syria Ahmed al-Sharaa trước cuộc gặp tại Cung điện Nhân Dân ở Syria. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Pháp và Syria hướng đến giai đoạn hợp tác mới

Trong chuyến thăm được đánh giá là mang tính lịch sử đến Syria mới đây, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tái khẳng định cam kết hỗ trợ Syria xây dựng lại đất nước sau xung đột. Bắc thêm nhịp cầu giúp Damascus tái thiết và hội nhập quốc tế sau nhiều năm bị cấm vận, điều Paris nhận lại cũng rất đáng giá.

Hội nghị thượng đỉnh về AI diễn ra tại Seoul, Hàn Quốc. (Ảnh: AISUMMIT.CO.KR)

Hàn Quốc kiên định mục tiêu trở thành cường quốc AI

Chính phủ Hàn Quốc vừa công bố các siêu dự án trị giá hàng nghìn tỷ USD với mục tiêu đưa Xứ sở Kim chi trở thành cường quốc trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI). Giữa làn sóng công nghệ thông tin bùng nổ mạnh mẽ, AI được xác định là “quân bài chiến lược” định hình tương lai phát triển của Hàn Quốc trong những thập niên tới.

Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi và người đồng cấp Nhật Bản Sanae Takaichi. (Nguồn: Văn phòng Thủ tướng Ấn Độ)

Luồng gió mới trong quan hệ Ấn Độ-Nhật Bản

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae vừa kết thúc chuyến thăm kéo dài 3 ngày tới Ấn Độ. Điểm nhấn trong chuyến công du được đánh giá là thành công ngoài mong đợi lần này là Hội nghị thượng đỉnh Ấn Độ-Nhật Bản lần thứ 16 - một hoạt động thường niên thể hiện quan hệ nồng thắm giữa hai nền kinh tế lớn thứ 2 và 3 châu Á.

Ảnh minh họa.

Không chủ quan với dịch bệnh

Dịch Ebola vẫn đang diễn biến phức tạp tại Cộng hòa Dân chủ Congo, với tốc độ lây nhiễm nhanh và số lượng ca nhiễm lớn. Đáng lo ngại hơn, trong quá trình truy vết, giới chức y tế châu Phi đã “mất dấu” hàng trăm người được xác nhận dương tính với virus Ebola.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Kỳ vọng và thách thức

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đang thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao để đẩy nhanh tiến trình đưa Kiev gia nhập Liên minh châu Âu (EU) - một trong những mục tiêu chiến lược của quốc gia bên bờ Biển Đen. Tuy vậy, hành trình này được cho là sẽ không êm ả, sự khác biệt quan điểm giữa các nước thành viên EU là một rào cản lớn.

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân hoa xã)

Phép thử cho quan hệ đồng minh

Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đang đứng trước áp lực phải giảm căng thẳng trước thềm Hội nghị thượng đỉnh của liên minh quân sự dự kiến diễn ra vào các ngày 7-8/7 tới tại Thổ Nhĩ Kỳ. Trong bối cảnh Mỹ gia tăng sức ép các đồng minh châu Âu gánh vác nhiều hơn trách nhiệm an ninh...

Các chuyên gia khí tượng Pháp cảnh báo sự xuất hiện quá sớm của các đợt nắng nóng cực đoan trong năm nay có thể gây ra thiệt hại nặng nề về hạ tầng, kinh tế và năng lượng.

Giải pháp của hai bài toán khó

Thế giới đang cùng lúc gánh chịu những tác động nặng nề từ hai cuộc khủng hoảng: Biến đổi khí hậu và chủ quyền năng lượng. Tuy nhiên, giải pháp cho hai bài toán khó nêu trên chỉ có một. Đó là chấm dứt kỷ nguyên của nhiên liệu hóa thạch, đẩy mạnh tiến trình chuyển đổi sang năng lượng sạch.