Chắp cánh cho giáo viên làm chủ công nghệ

Theo kết quả Khảo sát quốc tế về Dạy và Học (TALIS) chu kỳ 2018-2024 do Tổ chức Hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD) công bố, giáo viên Việt Nam nhiệt huyết và sẵn sàng đón nhận thay đổi. Họ đang thể hiện năng lực đáng khích lệ trong việc ứng dụng công nghệ vào công tác giảng dạy.

Những giờ học phong phú, sinh động với các hoạt động đa dạng giúp học sinh chủ động hơn khi tiếp nhận kiến thức.
Những giờ học phong phú, sinh động với các hoạt động đa dạng giúp học sinh chủ động hơn khi tiếp nhận kiến thức.

Tuy nhiên, để năng lực này thật sự lan tỏa, trở thành nền tảng vững chắc cho giáo dục hiện đại, chính quyền các cấp, ban giám hiệu mỗi nhà trường cần phải tiếp tục hỗ trợ mạnh mẽ về cơ sở vật chất, xây dựng khung năng lực, đào tạo và chính sách cho đội ngũ giáo viên.

Từ những hành trình đơn độc

Năm 2022, cô Hoàng Hương Lan, công tác tại Trường Phổ thông dân tộc bán trú-Trung học cơ sở Tri Lễ (tỉnh Lạng Sơn), đã tìm hiểu và dùng thử ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) ChatGPT. "Ngày ấy, ở Việt Nam chưa mua và đăng ký tài khoản được, tôi đã cùng cô Vân Dương (một giáo viên đang công tác tại Thái Nguyên) bạn thân học cùng tôi tại Trường đại học Sư phạm Hà Nội, tự bỏ tiền, mở tài khoản quốc tế để đăng ký mua và dùng thử", cô Hương Lan nhớ lại. Sau khi tìm tòi, thử thiết kế bài giảng, dựng video khởi động tiết học, tạo phiếu bài tập trắc nghiệm bằng AI, cô nhận thấy công cụ hỗ trợ này có thể giúp nội dung giảng dạy trở nên hấp dẫn hơn và đặc biệt tiết kiệm được rất nhiều thời gian.

Cô Lan ngay lập tức chia sẻ với các giáo viên khác trong trường và ban giám hiệu. Tuy chưa hiểu rõ, còn nhiều băn khoăn, nhưng ban giám hiệu nhà trường vẫn tạo điều kiện để cô được thử nghiệm những tiết học ứng dụng công nghệ mới. Từ đó, cô Lan cảm thấy tự tin và cởi mở hơn hẳn trong việc tiếp cận và tìm hiểu các công nghệ mới, cô kể thêm: "Năm 2023, tôi tham gia Cộng đồng giáo viên yêu công nghệ, ở đây tôi được làm quen và biết thêm rất nhiều thầy, cô giáo yêu nghề, không ngại khó để ứng dụng công nghệ mới vào giảng dạy. Chúng tôi chia sẻ cho nhau nhiều kinh nghiệm, nhiều ứng dụng bổ ích!".

Trên thực tế, cô Lan chỉ là một thí dụ nhỏ. Nhìn từ những lớp học sử dụng máy chiếu, bài giảng bằng PowerPoint, video khởi động, làm nóng trước tiết học,... tại các thành phố lớn như Hà Nội cho đến các tỉnh vùng sâu, vùng xa, hình ảnh giáo viên Việt Nam dần bắt nhịp với cách mạng số ngày càng rõ nét. Bên cạnh đó, khả năng hợp tác chuyên môn của giáo viên Việt Nam cũng là một điểm sáng.

Theo TALIS, 69% giáo viên Việt Nam tham gia dạy theo nhóm và 98% thể hiện sự tin tưởng vào đồng nghiệp và hiệu trưởng. Đây là nền tảng rất quan trọng để chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm sử dụng công nghệ, áp dụng AI, và cùng nhau vượt qua các rào cản mới.

Tuy nhiên, thực tế chuyển đổi số vẫn là bức tranh "có sáng có tối". Mặc dù nhiều giáo viên đã áp dụng công nghệ cao, vẫn có 71% giáo viên phản ánh thực trạng trường học thiếu cơ sở hạ tầng cần thiết cho việc ứng dụng AI. Đây là điểm nghẽn đáng lưu tâm gây ảnh hưởng đến việc lan tỏa mạnh mẽ giáo dục hiện đại.

anh-bo-sung.jpg
Tiết học môn Địa lý của học sinh trường Phổ thông dân tộc bán trú-Trung học cơ sở Tri Lễ (Lạng Sơn) trở nên thú vị hơn nhờ các ứng dụng mới cùng AI. (Ảnh HƯƠNG LAN)

Đến nỗ lực của toàn xã hội

Nhận thấy thực trạng đó, một số địa phương đã chủ động vào cuộc. Thí dụ như tại Thái Nguyên đang triển khai mạnh phong trào "AI for All" trong giáo dục. Hơn 18.000 giáo viên, nhân viên ngành giáo dục được đào tạo kỹ năng số, ứng dụng công nghệ vào quản lý, thiết kế bài giảng, quản lý lớp học. Hay như trên địa bàn Hà Nội, việc số hóa hồ sơ, điểm danh, quản lý học tập giúp tiết kiệm thời gian, tối ưu hóa công việc cho giáo viên.

Chính tại ngôi trường nơi cô Lan đang công tác cũng nhận được nhiều hỗ trợ từ chính quyền địa phương, từ huy động nguồn tài trợ xã hội hóa để lắp đặt máy tính cho nhà trường đến kết nối với các trường ở Hà Nội, các trung tâm để tổ chức tập huấn nâng cao kỹ năng cho giáo viên.

Nhìn vấn đề ở tầm phổ quát hơn, từ năm 2022, Thủ tướng Chính phủ đã ra Quyết định số 131/QĐ-TTg phê duyệt Đề án "Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong giáo dục và đào tạo giai đoạn 2022-2025, định hướng đến năm 2030".

Để hiện thực hóa mục tiêu chiến lược trong việc tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin xây dựng nền tảng dạy-học trực tuyến, cải thiện hệ thống hạ tầng số cho giáo viên và học sinh, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức nhiều hội thảo, khóa tập huấn về AI cho giáo viên từ tiểu học đến trung học. Cung cấp tài liệu số hóa, các nền tảng hỗ trợ giáo viên: hướng dẫn thiết kế bài giảng có AI, quản lý lớp bằng công cụ số, đánh giá học sinh qua nền tảng dữ liệu.

Trả lời Nhân Dân cuối tuần về vấn đề này, TS Nguyễn Tùng Lâm khuyến nghị: "Ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số là đòi hỏi tất yếu dành cho giáo viên thời đại này. Tuy nhiên, ranh giới giữa làm chủ công nghệ và bị công nghệ dẫn dắt vô cùng mong manh, do đó, yếu tố quyết định vẫn ở giáo viên! Càng có công nghệ mới, càng thuận tiện, giáo viên càng cần nắm vững đạo đức nghề nghiệp, nắm chắc kiến thức, có tư duy phản biện, để kiểm nghiệm những thông tin AI cung cấp".

Chuyển đổi số trong giáo dục không chỉ là việc "có AI hay không", mà là một hành trình bền bỉ: giáo viên cần được trang bị, được tin tưởng và được đồng hành liên tục. Khi cả hệ thống, từ Nhà nước, đến nhà trường và từng giáo viên, cùng chung sức khai mở tiềm năng lớn nhất của chuyển đổi số, lớp học sẽ sáng tạo hơn, học sinh chủ động hơn, giáo viên được phát huy hết khả năng giảng dạy trong thời đại số. Đó cũng là mục tiêu mà giáo dục hiện đại hướng đến ■

Có thể bạn quan tâm

Cục trưởng An toàn thực phẩm (Bộ Y tế) TS Chu Quốc Thịnh trình bày những điểm mới trong dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi).

Hợp tác quốc tế trong lĩnh vực protein thực vật bền vững

Ngày 02/10/2026, Hội thảo Quản lý Chất lượng và An toàn Thực phẩm lần thứ 8 (QMFS 2026) chính thức khai mạc tại Hà Nội. Sự kiện đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong quan hệ hợp tác giữa các đơn vị ở Việt Nam với quốc tế về bảo đảm an toàn thực phẩm, cùng lễ ra mắt Mạng lưới Plant Protein Plus Vương quốc Anh - Đông Nam Á (3PUKSEA).

Một dự án nhà ở xã hội trên địa bàn xã Ngọc Hồi (Hà Nội) được bố trí trong khu đất khá chật hẹp. Ảnh: ĐĂNG PHI

Vẫn còn khoảng trống chính sách về nhà ở xã hội

Theo thống kê, cả nước đang có hơn 800 dự án nhà ở xã hội. Hiện nguồn cung vẫn chưa thể đáp ứng được lượng cầu quá lớn và gia tăng hằng năm. Thực tế này đòi hỏi phải có cách tiếp cận mới mẻ trong xây dựng, thực thi chính sách an sinh xã hội.

Thành phố Hồ Chí Minh ngập cục bộ một số tuyến đường do triều cường. Ảnh: Hồng Đạt

Lời giải cho bài toán thoát ngập đô thị Thành phố Hồ Chí Minh

Những trận mưa lớn kết hợp triều cường vừa qua gây ngập úng nhiều khu vực tại Thành phố Hồ Chí Minh, khiến cuộc sống người dân đảo lộn. Dự báo, các đợt triều trong tháng 10, 11 còn có thể cao hơn, đặt ra những thách thức trong công tác chống ngập của thành phố.

Khám bệnh cho người dân tuyến cơ sở tại Quảng Trị. Ảnh: Anh Sơn

Sớm mở rộng danh mục thuốc bảo hiểm y tế

Bộ Y tế đang rà soát, sửa đổi danh mục thuốc bảo hiểm y tế, dự kiến bổ sung 349 thuốc vào diện được chi trả tại cơ sở cấp ban đầu, trong đó có trạm y tế xã. Chính sách này được nhiều người dân mong đợi, khi mang đến cơ hội tiếp cận các thuốc mới và giảm gánh nặng chi phí chữa bệnh.

Nhiều gia đình lúng túng tìm mua sách giáo khoa cho con. Ảnh: Bích Huệ

Cấp bách giải quyết dứt điểm tình trạng thiếu sách giáo khoa

Ngày 25/9 là thời điểm Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng chỉ đạo Bộ Giáo dục và Đào tạo phải hoàn thành việc cung ứng sách giáo khoa năm học 2026-2027. Không đứng ở đó, ngành giáo dục sẽ phải cải cách mạnh hơn nữa để bảo đảm yêu cầu tuyệt đối không để tái diễn tình trạng thiếu sách giáo khoa làm khó việc dạy và học như những ngày qua.

Người dân phường Hồng Hà xem quy hoạch chi tiết dự án. Ảnh: HÀ HỒNG

Cơ hội tiếp cận, thụ hưởng của người dân trong kiến tạo không gian sông Hồng

Cơ quan chức năng đang tiếp tục triển khai lấy ý kiến về Điều chỉnh tổng thể Quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng và phương án tuyến Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng. Đây là những “đại dự án” góp phần tạo diện mạo mới cho không gian ven sông, đồng bộ hạ tầng, cải thiện điều kiện sống và mở thêm cơ hội phát triển kinh tế-xã hội.

Tình trạng mưa liên tục gây ngập những ngày giữa tháng 9 tại khu vực trung tâm Hà Nội. Ảnh: HIỂU MINH

Ứng phó trước mưa lớn, lũ bất thường

Những ngày qua, mưa to, lũ lớn xuất hiện ở nhiều địa phương trên cả nước khiến cuộc sống người dân bị đảo lộn. Cơ quan khí tượng thủy văn quốc gia cảnh báo: Nguy cơ ngập vùng trũng thấp, lũ quét, sạt lở đất tiếp tục ảnh hưởng đến sản xuất, dân sinh.

Tổng kiểm soát phương tiện kinh doanh vận tải cần được duy trì thường xuyên, liên tục. Ảnh: Lê Khánh

Cần cơ chế chủ động kiểm soát phương tiện giao thông

Theo kế hoạch, từ ngày 26/8 đến 25/9, lực lượng Cảnh sát giao thông trên toàn quốc tổ chức tổng kiểm soát, xử lý vi phạm trật tự, an toàn giao thông đường bộ đối với phương tiện kinh doanh vận tải. Tính đến nay đã có hàng nghìn trường hợp vi phạm được phát hiện, xử lý.

Nỗ lực kết nối, giới thiệu việc làm cho thanh niên. Nguồn: Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội

Tăng hiệu quả kết nối, giới thiệu việc làm

Để giải quyết tình trạng số người thiếu việc làm trong độ tuổi lao động còn ở mức cao, các cơ quan chức năng cần chuyển từ giải pháp kết nối, giới thiệu việc làm đơn thuần sang chủ động điều tiết cung ứng thông tin cho thị trường lao động.

Một buổi kiểm tra bếp ăn của Trường tiểu học Thăng Long, Hà Nội, với sự tham gia của đại diện cán bộ phường, hội phụ huynh học sinh và Ban giám hiệu nhà trường.

Môt bữa ăn, nhiều tầng trách nhiệm

Trước thềm năm học 2026-2027, nhiều địa phương đang chuẩn hóa lại quy trình tổ chức bữa ăn học đường, từ lựa chọn nhà cung cấp, xây dựng thực đơn đến công khai thông tin và tăng sự tham gia giám sát của phụ huynh, nhằm đáp ứng yêu cầu kép: An toàn thực phẩm và dinh dưỡng phù hợp với lứa tuổi.

Bộ đội Biên phòng Quảng Ninh kêu gọi tàu thuyền về nơi tránh trú bão số 4.

Khẩn trương khắc phục hậu quả mưa lũ

Ảnh hưởng của cơn bão số 4 (bão Narra) và hoàn lưu sau bão đã gây mưa lớn diện rộng tại các tỉnh Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ, dẫn đến ngập lụt cục bộ và sạt lở đất nhiều nơi, các địa phương đang căng mình ứng phó.

Người dân miền Tây lao đao vì hạn-mặn.

Sẵn sàng ứng phó hạn - mặn theo kịch bản rủi ro rất cao

Ngày 18/8, Bộ Nông nghiệp và Môi trường có công văn đề nghị các tỉnh, thành phố khu vực Trung Bộ, Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long, tổ chức triển khai các giải pháp phòng, chống hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn do ảnh hưởng của El Nino 2026-2027. Theo đó, Bộ đề nghị các địa phương rà soát, xây dựng kế hoạch ứng phó theo kịch bản rủi ro rất cao.

Đại tá Nguyễn Xuân Lai, Báo cáo viên Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3, phát biểu tại hội nghị.

Đẩy mạnh tuyên truyền về biển, đảo, chống khai thác hải sản bất hợp pháp

Ngày 14/8, tại phường Bình Tiên, Thành phố Hồ Chí Minh, Bộ Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3 phối hợp với Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức tuyên truyền về biển, đảo, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định (IUU) cho hơn 300 đại biểu là cán bộ, đảng viên, lực lượng nòng cốt cấp cơ sở trên địa bàn.

Điểm sạt lở tại Km 76+250 trên quốc lộ 12. Ảnh: Cục Đường bộ Việt Nam

Xây dựng giải pháp lâu dài ứng phó sạt lở đất

Những trận lũ quét, sạt lở đất liên tiếp xảy ra tại các tỉnh miền núi phía bắc vừa qua, cho thấy thiên tai ngày càng diễn biến cực đoan, khó lường. Theo quy luật, thời điểm này đã bước vào mùa mưa bão (thường từ tháng 6-12 hằng năm), do vậy việc chủ động phòng tránh và xây dựng các giải pháp ứng phó lâu dài là hướng đi hiệu quả để giảm thiểu thiệt hại.

Các địa phương tại Hà Nội đang gấp rút hoàn thiện việc sáp nhập bộ máy.

Tinh gọn bộ máy, đổi mới cách quản trị

Hàng loạt địa phương đang khẩn trương hoàn tất sắp xếp mạng lưới trường học trước thềm năm học 2026-2027. Vấn đề đặt ra lúc này, đó là làm thế nào để vận hành trường mới hiệu quả, giữ được đội ngũ ổn định, học sinh không bị xáo trộn và nguồn lực giáo dục được sử dụng tốt hơn?

Tránh tạo thêm gánh nặng môi trường

Tránh tạo thêm gánh nặng môi trường

Kiểm soát khí thải xe máy là một bước quan trọng để cải thiện chất lượng không khí, nhưng chính sách sẽ chưa trọn vẹn nếu chỉ dừng ở việc kiểm định và loại bỏ những phương tiện không đạt yêu cầu. Khi hàng triệu xe cũ dần hết vòng đời, câu hỏi đặt ra là: Chúng sẽ được thu hồi, xử lý và tái chế như thế nào để không trở thành một nguồn phát thải mới? Đây là bài toán cần được tính toán song hành với lộ trình kiểm soát khí thải.