Bảo vệ tài khoản ngân hàng trước những thủ đoạn lừa đảo

Các thủ đoạn lừa đảo chiếm đoạt tài sản qua tài khoản ngân hàng ngày càng tinh vi. Thay vì trực tiếp tiếp cận nạn nhân, các đối tượng thường sử dụng công nghệ, giả danh tổ chức uy tín hoặc thao túng tâm lý để lấy thông tin bảo mật, khiến người dân tự chuyển tiền hoặc mất quyền kiểm soát tài khoản.

Người dân cần bảo vệ thông tin cá nhân, nâng cao cảnh giác và tuân thủ các nguyên tắc an toàn khi giao dịch ngân hàng. (Ảnh HÀ LINH)
Người dân cần bảo vệ thông tin cá nhân, nâng cao cảnh giác và tuân thủ các nguyên tắc an toàn khi giao dịch ngân hàng. (Ảnh HÀ LINH)

Những thủ đoạn lừa đảo phổ biến và cách nhận diện

Dưới đây là 5 bẫy lừa đảo công nghệ cao nhắm vào tài khoản ngân hàng, người dân đặc biệt lưu ý.

Thứ nhất, đánh tráo hoặc can thiệp vào chip thẻ ngân hàng.

Một số đối tượng có thể tác động vào chip trên thẻ để thực hiện giao dịch trái phép. Người dùng cần cảnh giác khi thẻ có dấu hiệu bất thường như chip bị bong, trầy xước, cong vênh, đổi màu hoặc có dấu hiệu bị tác động vật lý.

Thứ hai, giả danh cơ quan Nhà nước để yêu cầu chuyển tiền.

Đối tượng thường tự xưng là công an, viện kiểm sát, tòa án hoặc cán bộ cơ quan chức năng, thông báo tài khoản của người dân liên quan đến vụ việc cần xác minh. Sau đó, chúng yêu cầu chuyển tiền để chứng minh tài chính hoặc phục vụ điều tra. Người dân cần nhớ, cơ quan chức năng không yêu cầu chuyển tiền vào tài khoản cá nhân để xác minh.

Thứ ba, giả danh ngân hàng để chiếm đoạt thông tin.

Các đối tượng thường gửi tin nhắn, gọi điện hoặc tạo đường link giả mạo với nội dung như tài khoản có giao dịch bất thường, cần xác thực thông tin. Khi người dùng truy cập website giả hoặc cài ứng dụng không rõ nguồn gốc, thông tin đăng nhập, số thẻ, mật khẩu và mã OTP có thể bị đánh cắp.

Thứ tư, giả danh luật sư, đơn vị hỗ trợ pháp lý để lấy lại tiền bị lừa.

Sau khi nạn nhân mất tiền, các đối tượng tiếp tục tiếp cận, cam kết có thể truy tìm thủ phạm, thu hồi tài sản và yêu cầu đóng phí dịch vụ, phí hồ sơ hoặc cung cấp thông tin cá nhân. Đây có thể là một hình thức lừa đảo tiếp diễn nhằm chiếm đoạt thêm tài sản.

Thứ năm, môi giới tín dụng giả trên mạng xã hội.

Các lời mời như “vay nhanh”, “bao hồ sơ”, “giải ngân trong ngày” thường được sử dụng để tiếp cận người có nhu cầu vay vốn. Sau đó, đối tượng yêu cầu đóng phí trước, cung cấp mã OTP, thông tin tài khoản hoặc cài đặt ứng dụng vay tiền không rõ nguồn gốc để đánh cắp dữ liệu.

Để phòng tránh lừa đảo, người dân cần ghi nhớ nguyên tắc “3 không”: Không bấm vào đường link lạ gửi qua tin nhắn, email hoặc mạng xã hội; Không cài đặt ứng dụng không rõ nguồn gốc, đặc biệt là ứng dụng yêu cầu quyền truy cập bất thường; Không cung cấp mã PIN, OTP, mật khẩu ngân hàng, thông tin thẻ hoặc chữ ký số cho bất kỳ cá nhân, tổ chức nào qua điện thoại hoặc môi trường trực tuyến.

Khi phát hiện giao dịch bất thường hoặc nghi ngờ bị lộ thông tin, cần nhanh chóng khóa thẻ, khóa tài khoản, liên hệ ngân hàng để được hỗ trợ và trình báo cơ quan công an để xử lý.

Cảnh giác với yêu cầu chuyển tiền và cung cấp thông tin ngân hàng

Hành vi dùng thủ đoạn gian dối để chiếm đoạt tiền trong tài khoản ngân hàng có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản theo Điều 174 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017.

Theo đó, người thực hiện hành vi gian dối nhằm chiếm đoạt tài sản có thể bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm. Mức phạt có thể tăng lên tùy thuộc vào giá trị tài sản chiếm đoạt, tính chất tổ chức, thủ đoạn phạm tội, số lượng người bị hại và các tình tiết khác.

Đối với các vụ lừa đảo sử dụng công nghệ cao, cơ quan chức năng có thể xem xét các yếu tố như việc sử dụng tài khoản giả, thiết bị công nghệ, phần mềm che giấu danh tính, phương thức giao dịch và quy mô hoạt động để xác định trách nhiệm pháp lý.

Ngoài hình phạt chính, người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10 triệu đồng đến 100 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 năm đến 5 năm, hoặc bị tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản theo khoản 5 Điều 174 Bộ luật Hình sự.

Bên cạnh trách nhiệm hình sự, người vi phạm còn có nghĩa vụ hoàn trả tài sản, bồi thường thiệt hại cho người bị hại theo quy định pháp luật dân sự.

Khi phát hiện dấu hiệu lừa đảo, người dân cần lưu giữ các chứng cứ như tin nhắn, số điện thoại, đường link, hình ảnh giao dịch, thông tin tài khoản nhận tiền và nội dung trao đổi với đối tượng để cung cấp cho cơ quan chức năng. Việc trình báo sớm giúp hỗ trợ quá trình xác minh, truy tìm dòng tiền và xử lý hành vi vi phạm.

Trong bối cảnh thanh toán trực tuyến ngày càng phổ biến, việc bảo vệ thông tin cá nhân, nâng cao cảnh giác và tuân thủ các nguyên tắc an toàn khi giao dịch ngân hàng là cách quan trọng để hạn chế nguy cơ trở thành nạn nhân của các vụ lừa đảo công nghệ cao.

(Bài viết có sự phối hợp cung cấp dữ liệu và thông tin pháp lý từ LuatVietnam.vn trong khuôn khổ chuyên mục Phòng, chống tội phạm công nghệ cao)

Có thể bạn quan tâm

Người dân cần kiểm tra kỹ tính pháp lý của nền tảng trước khi tham gia đầu tư tiền mã hóa.

Bẫy đầu tư tiền mã hóa trên mạng

Những lời mời đầu tư “việc nhẹ, sinh lời khủng”, có chuyên gia “bắn lệnh, bao lãi, bao lỗ” có thể là cạm bẫy công nghệ cao nhằm chiếm đoạt tài sản. Người dân cần nhận diện sớm dấu hiệu bất thường, bảo vệ thông tin cá nhân và nhanh chóng trình báo cơ quan Công an khi nghi ngờ bị lừa đảo.

Để chủ động phòng tránh, người dân không chuyển tiền vào tài khoản cá nhân khi chưa xác minh, không quét mã QR từ nguồn không rõ ràng.

Mạo danh trường học thu học phí, đặt hàng doanh nghiệp

Khi các cơ sở giáo dục trên cả nước bước vào năm học mới, cũng là lúc các đối tượng lừa đảo sử dụng công nghệ cao gia tăng hoạt động với nhiều thủ đoạn tinh vi. Không chỉ nhắm đến học sinh, sinh viên và phụ huynh, các đối tượng còn lợi dụng danh nghĩa của trường học để lừa đảo doanh nghiệp, cơ sở kinh doanh nhằm chiếm đoạt tài sản.

Công an Quảng Ninh vừa triệt phá thành công một đường dây tội phạm công nghệ cao lừa đảo, chiếm đoạt hàng trăm tỷ đồng. (Ảnh Quốc Xã)

Cảnh báo tình trạng thu thập, mua bán trái phép dữ liệu cá nhân để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản

Hiện nay, tình trạng tội phạm sử dụng công nghệ cao để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản tiếp tục chiếm tỷ lệ lớn, với các phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi. Đặc biệt, để thực hiện các vụ lừa đảo, “rửa tiền” thành công các đối tượng đã không ngừng thu thập, mua bán trái phép dữ liệu cá nhân, tài khoản ngân hàng, ví điện tử…

Người dân cần tuyệt đối không bán, cho thuê hoặc cho mượn tài khoản ngân hàng để tránh bị các đối tượng lợi dụng vào hoạt động phạm tội.

Tiếp tay cho lừa đảo từ việc thuê tài khoản ngân hàng

Nhiều người vì hám lợi hoặc thiếu hiểu biết pháp luật đã bán, cho thuê tài khoản ngân hàng mà không biết rằng hành vi này có thể tiếp tay cho các đường dây lừa đảo công nghệ cao, rửa tiền và nhiều hoạt động phạm tội khác.

Các đối tượng lừa đảo thường giả mạo ứng dụng của cơ quan nhà nước và ngân hàng để dụ người dân cài đặt mã độc, chiếm đoạt tài sản.

Lừa đảo núp bóng dịch vụ công trực tuyến

Mạo danh cơ quan công an, ngân hàng, Bảo hiểm xã hội (BHXH) để yêu cầu người dân cài đặt ứng dụng là một trong những thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao đang diễn biến phức tạp. Chỉ sau vài phút làm theo hướng dẫn, nhiều nạn nhân đã bị chiếm quyền điều khiển điện thoại và mất toàn bộ tiền trong tài khoản.

Các em nhỏ tại điểm trường Hát Khoang, xã Mường Mùn, tỉnh Điện Biên. (Ảnh: Thuỷ Nguyên)

Lừa đảo công nghệ cao nhắm vào trẻ em dịp hè

Mùa hè đến là khoảng thời gian học sinh có nhiều thời gian tiếp xúc với điện thoại, mạng xã hội, trò chơi trực tuyến. Đây cũng là thời điểm các đối tượng xấu gia tăng hoạt động trên không gian mạng với nhiều thủ đoạn tinh vi nhằm chiếm đoạt tài sản, đánh cắp thông tin hoặc xâm hại trẻ em.

Người dân cần cảnh giác với hành vi lừa đảo thông qua thu thập thông tin cá nhân tại các phiên livestream.

“Mồi ngon” của các đối tượng lừa đảo tại các phiên livestream

Hiện nay, các phiên livestream bán hàng, tư vấn dịch vụ, tử vi, tướng số trên mạng xã hội ngày càng phổ biến. Tuy nhiên, ít ai nhận ra rằng việc để lại số điện thoại, ngày tháng năm sinh hay thông tin cá nhân ở phần bình luận lại trở thành “mồi ngon” để tội phạm công nghệ cao lợi dụng thực hiện hành vi lừa đảo.

Người dùng cần cảnh giác với các lời mời làm việc online nhận hoa hồng.

Tuyển cộng tác viên online để lừa đảo có thể bị xử lý hình sự

Các công việc như thả tim video trên TikTok, đánh giá sản phẩm trên sàn thương mại điện tử, đặt đơn hàng ảo hoặc làm nhiệm vụ quảng cáo thường được giới thiệu là việc nhẹ, dễ kiếm tiền. Tuy nhiên, phía sau những lời mời gọi hấp dẫn này lại là kịch bản lừa đảo được dựng lên khá tinh vi nhằm chiếm đoạt tiền của người tham gia.

Chỉ một cú nhấp vào link lạ có thể khiến người dùng bị đánh cắp thông tin cá nhân.

Chiêu trò lừa đảo “lì xì online” dịp Tết Nguyên đán

Lợi dụng tâm lý vui Tết, thích nhận “lì xì online” nhanh, gọn, miễn phí, nhiều đối tượng xấu đã triển khai các chiêu trò lừa đảo công nghệ cao ngày càng tinh vi trên không gian mạng, gây thiệt hại tài sản và đe dọa an toàn thông tin cá nhân của người dân.

Người dân cần kiểm tra kỹ thông tin trước khi nộp tiền phạt qua mã QR để tránh bị lừa.

Nhận diện chiêu thức lừa đảo nộp phạt “nguội” qua Zalo

Lợi dụng việc mã QR được sử dụng rộng rãi trong các thủ tục hành chính, nhiều đối tượng xấu đã giả mạo thông báo “phạt nguội”, yêu cầu người dân chuyển tiền qua mã QR trên Zalo. Người dân cần nhận diện rõ quy trình nộp phạt hợp pháp và nâng cao cảnh giác để tránh bị lừa.

Hội thảo “Vận hành và giám sát thị trường tài sản số”

Bảo đảm an ninh mạng là yêu cầu cấp thiết khi vận hành sàn giao dịch tài sản số

Ngày 18/12, Hiệp hội An ninh mạng Quốc gia (NCA) phối hợp với Đài Truyền hình Việt Nam (VTV) và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (SSC), với sự đồng hành của OKX Global và Tether tổ chức Hội thảo chuyên sâu “Vận hành và giám sát thị trường tài sản số”, tập trung vào các vấn đề bảo đảm an ninh mạng cho sàn giao dịch tài sản số.

Camera AI phát hiện lỗi vi phạm giao thông tại nút giao Phạm Văn Bạch-Hoàng Quán Chi ngày 13/12. (Ảnh: Cục Cảnh sát giao thông)

Cẩn thận "bẫy" phạt nguội camera AI

Mới đây, cùng với việc công an thành phố Hà Nội triển khai vận hành hệ thống camera tích hợp AI để giám sát, xử phạt vi phạm giao thông, một “biến tướng” đã xuất hiện khi các đối tượng lừa đảo giả danh cán bộ công an gọi điện cho người dân, thông báo lỗi vi phạm rồi dẫn dắt nạn nhân làm theo “quy trình nộp phạt” giả mạo.