Bảo đảm an ninh lương thực toàn cầu

Bảo đảm an ninh lương thực là chủ đề được nhắc đến nhiều nhất trong Tuần lễ cấp cao Đại hội đồng Liên hợp quốc (LHQ) khóa 77 đang diễn ra tại New York. Trong bối cảnh thiếu hụt nguồn cung, nguy cơ mất an ninh lương thực là nỗi lo của mọi quốc gia.
Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)
Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Các nhà lãnh đạo Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp của Liên hợp quốc (FAO), Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF), Ngân hàng Thế giới (WB), Chương trình Lương thực thế giới (WFP) và Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) vừa ra tuyên bố chung thứ hai kêu gọi hành động khẩn cấp để giải quyết cuộc khủng hoảng an ninh lương thực toàn cầu.

Dù lãnh đạo các tổ chức quốc tế lớn khẳng định thị trường lương thực đã sáng sủa hơn so với thời điểm ra tuyên bố chung thứ nhất vào tháng 4 vừa qua, nhưng việc phải ra tuyên bố chung thứ hai cho thấy, bảo đảm an ninh lương thực là hành trình gian nan và lâu dài.

Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres khẳng định, thế giới có đủ lương thực trong năm 2022 nhưng thách thức hiện nay lại nằm trong hoạt động phân phối. Nếu tình hình không ổn định trong năm nay, thế giới sẽ đối mặt nguy cơ thiếu lương thực vào năm 2023.

Thủ tướng Tây Ban Nha Pedro Sanchez nêu rõ, không có hòa bình khi còn đói nghèo và không thể chống đói nghèo khi không có hòa bình. Thủ tướng Đức Olaf Scholz cho rằng, an ninh lương thực vẫn là vấn đề đặc biệt khẩn cấp bất chấp việc Nhóm các nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7) đã cam kết chi 5 tỷ USD cho mục tiêu này.

Theo số liệu thống kê của Quỹ Nhi đồng LHQ (UNICEF) và FAO, năm 2021 có khoảng 700-830 triệu người, tương đương 9,8% dân số thế giới, bị ảnh hưởng của nạn đói. Con số này tăng 150 triệu người so năm 2019 và tiếp tục tăng 46 triệu người so năm 2020.

Nhằm giảm bớt nỗi lo mất an ninh lương thực, nhiều quốc gia và tổ chức quốc tế đã có các hành động quyết liệt. Tổng thống Mỹ Joe Biden công bố hỗ trợ thêm 2,9 tỷ USD, khoản bổ sung cho gói 6,9 tỷ USD mà Chính phủ Mỹ cam kết trong năm nay nhằm hỗ trợ an ninh lương thực toàn cầu.

Người đứng đầu Chính phủ Xứ Cờ hoa hy vọng, khoản hỗ trợ này sẽ giúp những nhóm người dễ bị tổn thương nhất trên thế giới tránh khỏi nạn đói. Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tuyên bố, Paris sẽ tài trợ chuyến tàu vận chuyển bột mì của Ukraine tới Somalia, quốc gia vốn đang chìm đắm trong đói nghèo.

WB đang thực hiện chương trình trị giá 30 tỷ USD để ứng phó cuộc khủng hoảng an ninh lương thực. IMF đề xuất biện pháp giảm cú sốc lương thực trong các công cụ cho vay khẩn cấp. FAO đưa ra một loạt khuyến nghị chính sách và bản đồ dinh dưỡng đất đai chi tiết ở cấp quốc gia để tăng hiệu quả sử dụng phân bón trong hoạt động sản xuất lương thực.

Trong khi đó, Indonesia - quốc gia đông dân nhất khu vực Đông Nam Á, đã chuẩn bị ngân sách 95 nghìn tỷ rupiah (khoảng 6,32 tỷ USD), sẵn sàng đối phó nguy cơ khủng hoảng lương thực vào năm 2023.

Bộ Tài chính Indonesia nhấn mạnh, gói ngân sách khổng lồ được sử dụng để bảo đảm an ninh lương thực trong nước, phòng ngừa những tình huống rủi ro bất ngờ có thể xảy ra.

Bộ Nông nghiệp Indonesia được giao nhiệm vụ sử dụng các quỹ này để duy trì ổn định sản xuất các mặt hàng lương thực ưu tiên, phát triển đa dạng hóa lương thực địa phương, nhằm nâng cao giá trị gia tăng cũng như khả năng cạnh tranh và xuất khẩu nông sản.

Giới chuyên gia nhấn mạnh, trong bối cảnh xung đột, dịch bệnh và thời tiết cực đoan do biến đổi khí hậu đang hoành hành, các biện pháp đối phó nguy cơ mất an ninh lương thực là rất cấp thiết, nhằm tránh để những nhóm người dễ bị tổn thương rơi vào cảnh đứt bữa.

Có thể bạn quan tâm

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.

Lực lượng gìn giữ hòa bình Việt Nam tại Nam Sudan trao quà tặng người dân địa phương.

Hành trình “gieo hạt hòa bình”

Sau gần 80 năm hình thành và phát triển, Lực lượng gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc ghi dấu ấn quan trọng trong nỗ lực xây dựng một thế giới tốt đẹp hơn. Tuy nhiên, tác động đa chiều từ tình trạng thiếu hụt tài chính, căng thẳng địa chính trị và sự suy giảm quân số đang đặt lực lượng này trước thách thức nghiêm trọng.