120 năm không ngừng khát vọng xây dựng nền y học Việt Nam hiện đại

Ngày 8/1/1902, Trường đại học Y Hà Nội được thành lập với tên gọi ban đầu là Trường Y Đông Dương do nhà bác học Yersin làm hiệu trưởng. Trong bối cảnh đất nước khi đó có rất nhiều khó khăn nhưng đội ngũ trí thức của Việt Nam đã nuôi khát vọng xây dựng và phát triển nền y học Việt Nam ngang tầm thời đại-niềm khát vọng luôn song hành cùng khát vọng độc lập dân tộc.
Hướng dẫn sinh viên chuyên ngành răng hàm mặt Trường đại học Y Hà Nội thực tập trên mô hình mô phỏng hàm răng người.
Hướng dẫn sinh viên chuyên ngành răng hàm mặt Trường đại học Y Hà Nội thực tập trên mô hình mô phỏng hàm răng người.

Thời kỳ đó, ở nước ta Nho học vẫn còn đang phổ biến, vậy mà những sinh viên thế hệ đầu tiên của Trường đại học Y Hà Nội tiếp cận nền giáo dục phương Tây đã phải “du học tại chỗ” trong điều kiện sơ khai và đầy khó khăn. Song, với tinh thần dân tộc cao, họ sẵn sàng đổi mới để tiếp thu, ứng dụng và truyền bá các thành tựu khoa học y học hiện đại để bồi đắp thêm cho nền y học nước nhà. Sự ra đời của cơ sở đào tạo y học phương Tây đầu tiên ở Đông Dương cũng đầy những trắc trở.

Tuy nhiên, với hành trang là lòng yêu nghề và mong muốn xây dựng một nền y học nước nhà, họ đã vượt qua muôn vàn thách thức để tiếp cận với y học thế giới. Đó là điểm mốc lịch sử quan trọng trong thời kỳ đầu, thời điểm mà các quan niệm truyền thống phải điều chỉnh để thích ứng với luồng gió mới của nền khoa học y học phương Tây.

Thật đáng tự hào, các thế hệ sinh viên những khóa đầu tiên đó đã trở thành những nhà khoa học, những thầy giáo của chính nơi mà họ đã học tập, rồi trở thành giáo sư thế hệ đầu tiên của đất nước. Những người đã tiếp thu tinh hoa nhân loại, đưa tinh hoa ấy trở thành một bộ phận không thể tách rời, hòa quyện và phát triển cùng nền văn hóa, khoa học truyền thống của dân tộc Việt Nam.

Sau ngày đất nước độc lập (2/9/1945), khát vọng xây dựng nền y học nước nhà ngày càng phát triển thêm cháy bỏng. Những người thầy thuốc đã mang kiến thức và tài năng của mình phục vụ tích cực cho công cuộc bảo vệ và dựng xây đất nước.

Đặc biệt là lúc này, những giảng viên ở Trường đại học Y Hà Nội đã không chỉ tiếp thu tri thức của y học hiện đại để đào tạo nguồn nhân lực nước nhà, mà chính họ còn góp phần tạo ra những giá trị khoa học góp phần phát triển nguồn nhân lực y học thế giới.

Giáo sư, Anh hùng lao động Đặng Văn Ngữ, người đã sản xuất thuốc kháng sinh Penixilin trực tiếp phục vụ điều trị thương binh, bệnh binh ở chiến trường; GS Tôn Thất Tùng đã đưa tên tuổi ngành ngoại khoa Việt Nam ra thế giới với phương pháp cắt gan khô...

Khát vọng xây dựng nền y học nước nhà ngang tầm thời đại đã bước đầu trở thành hiện thực và được các thế hệ thầy và trò Trường đại học Y Hà Nội hiện thực hóa trở thành truyền thống quý báu của trường.

Sau 120 năm, ngôi trường đã không ngừng phát triển, trở thành niềm tự hào của ngành y tế Việt Nam, với những thế hệ thầy thuốc thành công trên nhiều lĩnh vực: giảng dạy, nghiên cứu khoa học và đóng góp quan trọng cho nền y học nước nhà. Trường đại học Y Hà Nội đã trở thành trường đại học lâu đời nhất Việt Nam với chất lượng đào tạo đứng đầu.

Đến nay, trường đã đào tạo hàng chục nghìn bác sĩ đa khoa, chuyên khoa, thạc sĩ và tiến sĩ y khoa. Với thương hiệu của ngôi trường có bề dày lịch sử, nhiều năm liên tiếp, tuyển sinh đầu vào của trường có điểm chuẩn rất cao, thuộc tốp đầu các trường đại học. Thành tựu lớn nhất của nhà trường là sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa lý thuyết với thực hành; giữa đào tạo, nghiên cứu với khám, chữa bệnh vì mục tiêu phục vụ, bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.

Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, đơn vị trực thuộc Trường đại học Y Hà Nội là một minh chứng điển hình cho sự gắn kết chặt chẽ với trường trong công tác đào tạo, nghiên cứu khoa học và khám, chữa bệnh. Bệnh viện là nơi áp dụng trực tiếp các kết quả nghiên cứu vào thực tiễn lâm sàng phục vụ công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Những điểm sáng nổi bật đó phải kể đến việc ứng dụng công nghệ phân tích gien trong chẩn đoán bệnh lý di truyền, ung thư; công nghệ tế bào miễn dịch trị liệu, điều trị đích trong ung thư; ứng dụng công nghệ thông tin trong tư vấn, khám, chữa bệnh từ xa và nhiều công nghệ, kỹ thuật hiện đại được khởi phát từ nơi đây trước khi được triển khai rộng rãi ở các cơ sở y tế trong cả nước…

Trường đại học Y Hà Nội đang bước sang một giai đoạn mới, giai đoạn đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục đại học. Đây cũng là giai đoạn bản lề, chuyển đổi sang cơ chế tự chủ đại học, tự chịu trách nhiệm xã hội. Quản trị đại học, kinh tế tri thức sẽ là đòn bẩy quan trọng thúc đẩy sự phát triển của nhà trường trong xu thế hội nhập sâu rộng và toàn cầu hóa.

Mô hình Trường đại học Y Hà Nội đang dần được hình thành, chiến lược trong đào tạo đã được thiết lập, đó là giữ nguyên và dần giảm chỉ tiêu đào tạo bậc đại học, tập trung đào tạo chuyên khoa sau đại học, đào tạo đội ngũ tinh hoa cho nền y học nước nhà; tăng cường đầu tư cho khoa học-công nghệ, phấn đấu tỷ trọng nguồn thu về khoa học và công nghệ cũng như dịch vụ y tế sẽ chiếm phần lớn trong nguồn ngân sách của nhà trường.

Nhà trường cũng tăng cường đào tạo theo địa chỉ đối với bậc chuyên khoa sau đại học để tránh lãng phí nhân lực và tiết kiệm đầu tư ngân sách từ nhà nước. Thúc đẩy nguồn vốn đầu tư cho khoa học và công nghệ thông qua các đơn đặt hàng, hợp tác từ doanh nghiệp nhằm ứng dụng ngay kết quả nghiên cứu vào thực tiễn và giảm phụ thuộc vào ngân sách quốc gia dành cho khoa học-công nghệ…

Thế giới và xã hội Việt Nam ngày nay có nhiều thay đổi. Truyền thống tốt đẹp của nhà trường được tiếp tục bồi đắp thêm theo thời gian. Đó là lòng yêu nước, là lòng yêu nghề, tinh thần trách nhiệm với xã hội, là tinh thần đoàn kết, gắn bó giữa tính khoa học và tính cách mạng trước mọi khó khăn.

Thời gian tới, với phương châm lấy kinh tế tri thức là động lực phát triển, tập thể cán bộ, viên chức và người lao động Trường đại học Y Hà Nội sẽ phát huy trí tuệ, có nhiều giải pháp hiệu quả nhằm hiện thực hóa mục tiêu đã đề ra. Từng bước xây dựng Trường đại học Y Hà Nội là đại học nghiên cứu ngang tầm với các trường đại học y hàng đầu ở châu Á.

Có thể bạn quan tâm

Phiên thảo luận với chủ đề "Gen Z & Dấu chân xanh” tập trung vào những vấn đề thiết thực với người trẻ trong thời đại số. (Ảnh: DƯƠNG TRIỀU)

Trang bị kỹ năng tài chính số an toàn cho sinh viên

Ngày 12/10, tại Hà Nội, báo Tiền Phong phối hợp một số đơn vị tổ chức tọa đàm “Chạm số - Sống xanh” nhằm tạo diễn đàn để sinh viên trao đổi về xu hướng thanh toán số, kỹ năng quản lý tài chính cá nhân, an toàn giao dịch, góp phần lan tỏa thông điệp về lối sống xanh, tiêu dùng có trách nhiệm trong thế hệ trẻ. 

Hoạt động nghiên cứu, thực hành tại Đại học Phenikaa. (Ảnh: THƠM VŨ)

Nâng cao hiệu quả hoạt động khoa học, công nghệ trong giáo dục đại học

Cùng với đào tạo, công tác nghiên cứu, phát triển khoa học, công nghệ là một trụ cột quan trọng của giáo dục đại học. Thời gian qua, hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được các cơ sở giáo dục đại học tích cực triển khai nhằm góp phần tạo động lực cho phát triển kinh tế-xã hội đất nước.

Ngày hội quy tụ gần 70 trường đại học và tổ chức giáo dục hàng đầu đại diện cho 17 quốc gia thành viên Liên minh châu Âu. (Ảnh: BTC)

Hợp tác giáo dục mở rộng ra nhiều cơ hội học tập cho sinh viên Việt Nam tại Liên minh châu Âu

Tuần lễ Giáo dục châu Âu 2026 đã chính thức khép lại sau chuỗi hoạt động sôi nổi diễn ra từ ngày 8-11/10 tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh. Sự kiện quy tụ gần 70 trường đại học, cơ sở giáo dục đến từ 17 quốc gia thành viên Liên minh châu Âu (EU), thu hút hơn 2.700 học sinh, sinh viên và phụ huynh.

Một trong 4 ưu tiên của giáo dục Việt Nam trong quá trình chuyển đổi số là đẩy mạnh hợp tác quốc tế. Trong ảnh: Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn cùng các đại biểu tại Triển lãm Giáo dục và công nghệ giáo dục. (Ảnh: NGUYỄN MẠNH)

Bốn ưu tiên của giáo dục và đào tạo trong quá trình chuyển đổi số

Trong bối cảnh công nghệ số và AI mở ra những cơ hội rất lớn cho giáo dục, nhưng đồng thời đặt ra các thách thức, đòi hỏi người học, người thầy, nhà trường và cả hệ thống giáo dục cũng phải chuyển đổi để không chỉ thích ứng mà còn từng bước làm chủ, định hướng việc sử dụng AI vì sự phát triển của con người.

Các học viên lớp xóa mù chữ ở bản Làng Sáng (Ảnh: Báo Nhân Dân)

Quản lý bằng dữ liệu với giáo dục bắt buộc và xóa mù chữ, bảo đảm quyền học tập của người dân

Bộ Giáo dục và Đào tạo đang xây dựng quy định về điều kiện bảo đảm, quy trình kiểm tra công nhận đạt chuẩn giáo dục bắt buộc và xóa mù chữ với quan điểm xuyên suốt là bảo đảm quyền học tập của người dân, quản lý dựa trên dữ liệu, nâng cao trách nhiệm trong tổ chức thực hiện, duy trì kết quả giáo dục bắt buộc và xóa mù chữ.

Ký kết Bản ghi nhớ về hợp tác giáo dục giữa Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam và Chính phủ Liên hiệp Vương quốc Anh và Bắc Ireland (Ảnh: NGUYỄN MẠNH)

24 biên bản hợp tác được trao tại Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số

Trong khuôn khổ Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số, 24 biên bản ghi nhớ (MOU) giữa các cơ quan quản lý giáo dục, cơ sở giáo dục, tổ chức, doanh nghiệp Việt Nam với các đối tác quốc tế đã được ký kết. Nội dung hợp tác tập trung vào đào tạo, nghiên cứu khoa học, phát triển nguồn nhân lực, giáo dục nghề nghiệp.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: NH)

Đẩy mạnh nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực sức khỏe

Sáng 9/10, tại Hà Nội, Trường đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội tổ chức khai mạc Hội nghị Khoa học sức khỏe với chủ đề “Chăm sóc sức khỏe toàn diện trong kỷ nguyên số”. Hội nghị diễn ra trong hai ngày 9 và 10/10 với 59 báo cáo khoa học thuộc các lĩnh vực y khoa, răng-hàm-mặt, dược và điều dưỡng.

Sinh viên Học viện Ngân hàng trao đổi, thảo luận trong giờ học. (Ảnh: HVNH)

Gắn đào tạo đại học với nhu cầu doanh nghiệp

Nhiều cơ sở giáo dục đại học đang đưa doanh nghiệp tham gia sâu hơn vào đào tạo, từ xác định nhu cầu nhân lực, xây dựng chương trình đến thực hành, nghiên cứu. Qua đó, liên kết Nhà nước-nhà trường-doanh nghiệp từng bước đi vào thực chất, gắn đào tạo, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo với nhu cầu thị trường.

Các cơ sở giáo dục và đào tạo của Việt Nam tích cực thúc đẩy hợp tác quốc tế và hội nhập giáo dục, mở rộng quan hệ giữa với các cơ sở đại học, tổ chức giáo dục quốc tế. (Ảnh: NGUYỄN MẠNH)

Các cơ sở giáo dục tích cực kết nối, mở rộng hợp tác, học hỏi kinh nghiệm quốc tế

Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số mở ra không gian kết nối các doanh nghiệp công nghệ, cơ sở đại học, tổ chức giáo dục, các đơn vị phát triển giải pháp. Nhiều hoạt động ký kết, hợp tác đã được thực hiện, góp phần mở rộng mạng lưới hợp tác giữa các cơ sở giáo dục, doanh nghiệp trong nước với đối tác quốc tế.

Phiên hội thảo chuyên đề Giáo dục phổ thông. (Ảnh: Bộ Giáo dục và Đào tạo)

Giá trị của AI phải được chứng minh bằng kết quả học tập

AI đang thay đổi cách dạy học và vận hành nhà trường, nhưng số hóa nhiều hơn chưa đồng nghĩa học sinh học tốt hơn. Tại Hội nghị quốc tế về hợp tác giáo dục trong kỷ nguyên số, ngày 8-9/10 tại Hà Nội, các chuyên gia nhấn mạnh giá trị của AI cần được kiểm chứng qua sự tiến bộ về kiến thức, tư duy và năng lực tự học của học sinh.

Quang cảnh tọa đàm chuyên gia “Định hình chân dung nhân tài thời đại 4.0” diễn ra chiều 8/10, trong khuôn khổ IECEE 2026. (Ảnh: BUV)

Trí tuệ nhân tạo làm thay đổi tiêu chí tuyển dụng đối với sinh viên mới tốt nghiệp

Không chỉ đòi hỏi kiến thức chuyên môn, doanh nghiệp ngày càng chú trọng khả năng ứng dụng công nghệ, giải quyết vấn đề, quản lý thời gian, giao tiếp và thích ứng của sinh viên mới tốt nghiệp. Đáng chú ý, trí tuệ nhân tạo (AI) đang bắt đầu làm thay đổi tiêu chí tuyển dụng ở nhiều vị trí việc làm.

Hội thảo quy tụ nhiều học giả, chuyên gia, nhà nghiên cứu và học viên cao học, nghiên cứu sinh trong nước và quốc tế. (Ảnh: FTU)

Hoàn thiện hệ sinh thái đào tạo sau đại học chuẩn quốc tế

Ngày 8/10, tại Hà Nội, Trường đại học Ngoại thương tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế dành cho người học sau đại học (ICGE 2026) với chủ đề "Tái định hình hợp tác trong một thế giới phân mảnh: Bằng chứng từ các doanh nghiệp, thị trường và chính sách".