Y tế cơ sở được “tiếp sức”

Chính sách bảo hiểm y tế (BHYT) mới chính thức có hiệu lực không chỉ tạo thuận lợi cho người tham gia BHYT, mà còn mang lại tác động trực tiếp, rõ nét đối với hệ thống y tế tuyến cơ sở, nhất là tại các địa bàn miền núi, biên giới như xã Phong Thổ, tỉnh Lai Châu.

Thăm khám cho bệnh nhân sau mổ tại Bệnh viện Đa khoa Phong Thổ (tỉnh Lai Châu).
Thăm khám cho bệnh nhân sau mổ tại Bệnh viện Đa khoa Phong Thổ (tỉnh Lai Châu).

Tại xã Phong Thổ, nơi tỷ lệ hộ cận nghèo và người cao tuổi còn khá cao, chính sách này đã kịp thời tháo gỡ rào cản lớn nhất trong tiếp cận y tế là chi phí. Nhiều người dân trước đây còn e ngại đi khám do phải tự trả một phần tiền thuốc, tiền dịch vụ, nay đã chủ động hơn trong việc chăm sóc sức khỏe.

Bác sĩ Chuyên khoa I Dương Văn Quân, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa Phong Thổ cho biết: “Việc mở rộng nhóm được hưởng 100% chi phí khám, chữa bệnh BHYT có ý nghĩa rất lớn với địa bàn như Phong Thổ. Người cao tuổi, người cận nghèo không còn tâm lý sợ phát sinh chi phí khi đi khám. Điều này giúp họ đến cơ sở y tế sớm hơn, điều trị kịp thời hơn”.

Cùng với việc mở rộng nhóm hưởng 100%, chính sách BHYT mới còn tăng mức hưởng cho đối tượng ưu tiên, bao gồm người có hoàn cảnh khó khăn, người dễ bị tổn thương và các nhóm chính sách xã hội. Đây được coi là bước điều chỉnh mang tính nhân văn, hướng tới bảo đảm công bằng trong chăm sóc sức khỏe.

Tại Bệnh viện Đa khoa Phong Thổ, chính sách này giúp nhiều người bệnh mạn tính có thể điều trị lâu dài mà không phải lo lắng quá nhiều về chi phí. Việc giảm phần đồng chi trả giúp người dân duy trì điều trị liên tục, tránh tình trạng bỏ thuốc giữa chừng do không đủ khả năng tài chính.

Bà Lò Thị Súa, 63 tuổi, người dân tộc H’Mông, đang điều trị bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính tại Bệnh viện Đa khoa Phong Thổ chia sẻ: “Trước kia đi khám tôi còn phải tính toán, vì có lúc bảo hiểm chỉ trả một phần. Bây giờ mức hưởng cao hơn, tôi đỡ lo tiền thuốc, đi khám đều hơn nên sức khỏe cũng ổn hơn”.

Một điểm mới khác được người dân và cán bộ y tế đánh giá cao là chính sách hỗ trợ 50% chi phí khi người bệnh tự đi khám ngoại trú tuyến tỉnh hoặc cơ sở khám, chữa bệnh cấp cơ bản đạt chuẩn, áp dụng từ ngày 1/7/2026. Chính sách này được xem là lời giải cho bất cập kéo dài, khi người bệnh vùng cao buộc phải vượt tuyến nhưng không được BHYT thanh toán.

Theo ông Dương Văn Quân, chính sách này không chỉ giảm chi phí cho người bệnh, mà còn giúp y tế cơ sở phối hợp tốt hơn với tuyến trên. “Khi người bệnh cần khám chuyên sâu, việc được hỗ trợ chi phí ngoại trú tuyến tỉnh sẽ giúp họ yên tâm đi khám đúng chuyên khoa, đúng thời điểm, thay vì chần chừ vì lo tốn kém. Ngược lại, y tế tuyến huyện cũng có điều kiện tập trung tốt hơn vào chăm sóc ban đầu và quản lý bệnh mạn tính”.

Ba chính sách trên, khi được triển khai đồng bộ, đang góp phần củng cố vai trò của y tế cơ sở tại Phong Thổ. Người dân đến khám nhiều hơn, điều trị sớm hơn, trong khi áp lực chuyển tuyến do yếu tố kinh tế giảm đáng kể. Điều này không chỉ nâng cao hiệu quả điều trị mà còn giúp Bệnh viện Đa khoa Phong Thổ phát huy vai trò “người gác cổng” trong hệ thống y tế.

Một trong những điểm mới quan trọng của chính sách BHYT từ năm 2026 là mở rộng nhóm được quỹ BHYT chi trả 100% chi phí khám, chữa bệnh trong phạm vi quyền lợi, không phải đồng chi trả. Theo đó, người thuộc hộ cận nghèo và người cao tuổi từ đủ 75 tuổi trở lên đang hưởng trợ cấp hưu trí xã hội là những đối tượng được hưởng lợi trực tiếp.

Có thể bạn quan tâm

Trao tặng thẻ bảo hiểm y tế cho những người dân có hoàn cảnh đặc biệt tại Phú Thọ. Ảnh: Báo Phú Thọ

Phú Thọ: Hỗ trợ chi phí y tế cho nhiều đối tượng

Từ ngày 1/1, chính sách giảm 20% mức đóng bảo hiểm y tế (BHYT) cho người thứ nhất tham gia theo hình thức hộ gia đình chính thức có hiệu lực. Cùng với đó, nhiều nhóm đối tượng yếu thế tiếp tục được ngân sách hỗ trợ mức đóng cao, góp phần giảm gánh nặng chi phí y tế và củng cố lưới an sinh xã hội.

Mỏ apatit ở Lào Cai.

Tận dụng hay để dành

Trong bối cảnh khoáng sản chiến lược ngày càng gắn với an ninh công nghiệp và chuyển dịch năng lượng toàn cầu, trung du và miền núi Bắc Bộ không chỉ đứng trước câu hỏi “có khai thác hay không” mà quan trọng hơn là khai thác theo cách nào để giữ lại giá trị cho phát triển lâu dài.

Công trình đập Sabo đầu tiên của Việt Nam tại bản Piệng, tỉnh Sơn La. Ảnh: Bình Minh

Phát triển trong rủi ro

Những năm gần đây, thiên tai và biến đổi khí hậu đang trở thành “phép thử” khắc nghiệt đối với tiến trình phát triển bền vững của Việt Nam, đặc biệt ở khu vực trung du và miền núi phía Bắc nơi địa hình chia cắt, độ dốc lớn, cơ sở hạ tầng yếu và điều kiện ứng phó còn hạn chế.

Mô hình trồng băng cỏ xen ngô giúp hạn chế sạt lở, xói mòn. Ảnh: Đức Bình

Mô hình canh tác bền vững

Biến đổi khí hậu khiến nhiều cây trồng truyền thống ở vùng trung du và miền núi Bắc Bộ liên tục mất mùa. Người dân buộc phải đổi cách làm nông, chuyển sang mô hình canh tác bền vững. Nhưng hành trình thích ứng ấy chưa bao giờ dễ dàng.

Bản làng giờ không chỉ an toàn hơn trước thiên tai, mà còn trở thành điểm đến sinh thái hấp dẫn. Ảnh: Nam Nguyễn

Vùng cao xanh hơn sau những mùa mưa lũ

Sau những mùa mưa lũ dữ dội, nhiều nơi đã thay đổi cách sống và hướng phát triển. Người dân học cách làm nhà an toàn, trồng rừng giữ đất, phát triển du lịch sinh thái, biến thiên nhiên từ thử thách thành nguồn sống bền vững.