Sự kiện quan trọng này không chỉ đánh dấu một nhiệm kỳ mới, mà còn mang ý nghĩa sâu xa hơn: Xác lập rõ nét tầm nhìn và con đường phát triển trong kỷ nguyên đất nước vươn mình.
Gần một thế kỷ qua, lịch sử của Đảng gắn liền với lịch sử hiện đại của dân tộc. Từ buổi ban đầu “như đứa trẻ sinh nằm trên cỏ” đến nay, Đảng đã lãnh đạo nhân dân ta vượt qua bao ghềnh thác, giành độc lập dân tộc, thống nhất đất nước, tiến hành công cuộc đổi mới và hội nhập quốc tế. Chúng ta mở rộng quan hệ hợp tác để huy động nguồn lực, chia sẻ kinh nghiệm, tăng cường sức mạnh, cùng nhau đi và đến đích nhanh hơn, như có nguyên thủ nước ngoài đã dùng hình ảnh đây là “cái bắt tay trí tuệ”. Đại hội XIV vì thế vừa là sự kế thừa liên tục mạch nguồn tư tưởng, đường lối của Đảng, vừa là bước phát triển, đáp ứng yêu cầu của thời đại và khát vọng vươn lên của hơn 100 triệu người dân đất Việt.
Đón Xuân Bính Ngọ, chào mừng Đại hội, có thể nhận thấy một điểm nổi bật xuyên suốt các văn kiện sau khi đã tiếp thu ý kiến từ các đại hội Đảng các cấp và hàng triệu lượt ý kiến đóng góp của nhân dân: Đó là những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử qua 40 năm đổi mới. Đổi mới trên nền tảng kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; đổi mới để phát huy cao nhất nội lực, đồng thời tranh thủ hiệu quả các nguồn lực bên ngoài; đổi mới nhằm giải phóng sức sản xuất, khơi thông tiềm năng con người và thúc đẩy phát triển nhanh, nhưng phải bền vững.
Thực tiễn phát triển cho thấy, mọi sự chuyển biến mang tính bước ngoặt đều bắt đầu từ đổi mới tư duy. Trong điều kiện hiện nay, đổi mới tư duy trước hết thể hiện ở cách tiếp cận phát triển quốc gia: từ quản lý nặng về kiểm soát sang kiến tạo và phục vụ; từ coi trọng tăng trưởng đơn thuần sang đặt con người ở vị trí trung tâm của phát triển; từ bộ máy cồng kềnh nhiều tầng nấc trung gian sang tinh gọn, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền; từ tư duy cục bộ, ngắn hạn sang tầm nhìn chiến lược dài hạn. Đặc biệt, tư duy của đội ngũ lãnh đạo chiến lược, của người đứng đầu các cấp, có ý nghĩa quyết định đối với việc hiện thực hóa những mục tiêu lớn đã được xác định.
Năm 2025, năm bản lề trước thềm Đại hội XIV, đã cho thấy những chuyển động rõ nét trong tư duy và hành động của Đảng và Nhà nước. Cuộc tinh gọn bộ máy hành chính quy mô lớn đã trở thành một cột mốc cải cách có tính lịch sử. Nhiều quyết sách quan trọng được ban hành, nhiều rào cản được tháo gỡ, nhiều nguồn lực được khơi thông. Cách tiếp cận “phát triển để tạo ổn định bền vững” ngày càng được thể hiện rõ trong điều hành kinh tế-xã hội, phản ánh sự trưởng thành trong tư duy phát triển và quản trị quốc gia.
Có thể cảm nhận rõ điều đó qua nhịp độ triển khai các công trình hạ tầng trên phạm vi cả nước. Cả nước sôi động như một công trường. Hơn 560 công trình lớn nhỏ được khởi công, hoàn thành hoặc đưa vào khai thác trong năm qua đã tạo nên một diện mạo mới cho không gian phát triển quốc gia. Hạ tầng, với vai trò là một trong ba đột phá chiến lược, tiếp tục được ưu tiên đầu tư có trọng tâm, trọng điểm, tạo tiền đề cho tăng trưởng dài hạn. Những công trình ấy cho thấy một tinh thần nhất quán: khi đã xác định đúng hướng đi, cần hành động quyết liệt, đồng bộ và hiệu quả. Tinh thần đó được khẳng định và nâng lên thành yêu cầu xuyên suốt trong giai đoạn phát triển mới. Tầm nhìn chiến lược đến năm 2030, 2045 và xa hơn nữa, đặt đất nước chúng ta vào quỹ đạo phát triển phù hợp xu thế toàn cầu và điều kiện cụ thể của mình. Việc xác lập mô hình tăng trưởng mới, lấy khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chủ yếu, là một lựa chọn có cơ sở lý luận và thực tiễn vững chắc. Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, đây là con đường tất yếu để nâng cao năng suất lao động, chất lượng tăng trưởng và năng lực tự chủ của nền kinh tế.
Đường lối đã được kiến tạo, Chương trình hành động đã xác định là hành trang, là sức mạnh và nguồn hứng khởi trên đường lớn. Một cuộc lên đường tiếp nối con đường lịch sử vẻ vang mấy nghìn năm của dân tộc. Một cuộc lên đường tiếp tục làm dày thêm những bài học quý báu trong cuộc kháng chiến giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, xây dựng chủ nghĩa xã hội trong thế kỷ XX. Một cuộc lên đường, tiếp nối công cuộc đổi mới đã đem lại những thành tựu vô cùng to lớn, khẳng định tầm vóc Việt Nam. Một cuộc lên đường với những đột phá chiến lược đã được xác định trong các nghị quyết của Đảng. Các nghị quyết ấy mang tinh thần đột phá mạnh mẽ hơn, nhanh hơn, bền vững hơn. Đó là, xác lập mô hình tăng trưởng mới, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đối số làm động lực chính. Đó là, văn hóa phải thật sự là nguồn sáng soi đường, là nền tảng, nguồn lực, sức mạnh và động lực cho phát triển xã hội bền vững. Đó là, đối ngoại, hội nhập quốc tế và quốc phòng-an ninh phải là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên. Hội nhập quốc tế trong tư thế chủ động, có trách nhiệm, lắng nghe và học hỏi, nhận những lời khen, những lời chúc như một cái bắt tay trí tuệ. Đó là, xây dựng Đảng ta thật sự “là đạo đức là văn minh” như sinh thời Bác Hồ luôn mong muốn. Từ nghị quyết đến thực tiễn thường có những khoảng cách. Sẽ có lúc chùng chình, mệt mỏi; sẽ có khi xuất hiện cám dỗ dừng lại. Nhưng lịch sử cho thấy, tạm nghỉ để lấy đà khác hoàn toàn với thoái lui. Tinh thần Việt Nam là tinh thần “không ngừng thế tiến công”, nhất là trong thời đại phát triển nhanh và cạnh tranh quyết liệt.
Muốn tiến công, muốn thành công phải có người cầm lái vững vàng. Tư tưởng cha ông ta về lựa chọn và sử dụng người tâm trong, trí sáng đã hình thành từ rất sớm. Thân Nhân Trung (1419-1499) trong Bài ký đề danh Tiến sĩ khoa Nhâm Tuất (1484), khắc trên bia Văn Miếu-Quốc Tử Giám viết rằng: “Hiền tài là nguyên khí của quốc gia”. Đây là tuyên ngôn kinh điển của tư tưởng trị quốc Việt Nam: quốc gia mạnh hay yếu cốt ở người tài đức. Nguyễn Trãi (1380-1442): “Việc nhân nghĩa cốt ở yên dân”. Muốn yên dân thì phải có người hiền đức gánh vác chính sự; tư tưởng này xuyên suốt trong Bình Ngô đại cáo và các trước tác chính trị của ông, v.v.
Chủ tịch Hồ Chí Minh, lãnh tụ thiên tài và người thầy của cách mạng Việt Nam, cống hiến trong suốt cuộc đời Người gói gọn trong bốn chữ: Vì Nước - vì Dân. Người nói thật giản dị: “Cán bộ là cái gốc của mọi công việc.” Họ là người hiến kế và thực hiện, suy nghĩ và hành động tích cực. Họ hòa vào nhân dân, làm việc vì dân, chứ không phải là ban phát cho dân. Họ luôn “nghe bằng tai, hiểu bằng tâm, thuyết phục bằng lý, dẫn dắt bằng tình” như lời đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm.
Một bài học quý, bài học muôn đời, là sức mạnh của Nhân dân - người Anh hùng vĩ đại sáng tạo ra lịch sử. Trong Tổng kết 40 năm Đổi mới, Dự thảo Báo cáo chính trị Đại hội XIV đã nhấn mạnh bài học: “Tăng cường củng cố và phát huy hiệu quả sức mạnh của nhân dân và khối đại đoàn kết toàn dân tộc”. Đây không chỉ là vấn đề mang tầm lý luận mà còn có giá trị định hướng thực tiễn cách mạng đất nước trong kỷ nguyên mới.
Những làn gió ấm tháng giêng đã thổi về, mang theo niềm tin và ước vọng. Dẫu con đường phía trước còn không ít chông gai nhưng nhiều cơ hội lớn đã mở ra. Với nền tảng thành tựu đã đạt được, với đường lối đúng đắn được xác lập và với sự đồng thuận, chung sức của toàn dân tộc, chúng ta có cơ sở vững chắc để tự tin bước vào kỷ nguyên phát triển mới, sáng đẹp hình ảnh một Việt Nam hiện đại và đầy sức sống.
Khi ý Đảng-lòng Dân hòa quyện thì tiềm năng được đánh thức, cơ hội được tận dụng, thách thức sẽ có cách hóa giải. Đất nước sẽ mạnh bước trên chặng đường mới - chặng đường nối dài khát vọng. Đó là dũng khí, tâm huyết, là hạnh phúc của những người dám mở đường và dám sửa đường.
