Về xã giàu hàng đầu Việt Nam

Làng như phố

Đông người, nhiều xe, hàng hóa và thật “ngợp” về dịch vụ: Mua bán, sửa chữa xe máy; lại cả showroom ô-tô; các cửa hàng điện thoại di động; shop quần áo; các shop làm đẹp những là uốn tóc, gọi đầu, làm móng, trang điểm cô dâu; và nữa, nhà hàng, quán xá, lẩu nướng đủ kiểu; café, giải khát bàn ghế kiểu cách; và còn điểm tập võ, tập gym, quầy thuốc, những siêu thị mini, các không gian “bách hóa tổng hợp”… Thôi thì phố lớn có gì, ở… làng có cả!

Làm nền cho muôn màu khoe sắc đó là những dãy dài tư gia kiên cố mở cửa hàng mặt tiền và các khối nhà tầng chia thành chuỗi căn hộ nhỏ. Nhưng cái điều chúng tôi thấy làm “lõi” cho khối “vỏ” vật chất sung túc ấy - mà cái này mới là đáng kể, đó là phong vẻ con người ít nhiều phong lưu cả ở diện mạo, tư thế, áo quần, xe cộ, trông thong dong, thư thái, thậm chí có vẻ… nhàn hạ!

Thong thả rót nước mời khách trong ngôi nhà thềm cao, cửa thoáng có mặt sân rộng nhưng cũng đã xếp hàng dãy xe máy, ông Vũ Văn Dân, nguyên Phó Chủ tịch Hội đồng nhân dân, nguyên Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc xã mỉm cười, chậm rãi “khoe”: Thôn Yên Lãng đây, gần như hộ nào cũng kinh doanh. Vợ chồng tôi và các con đều có nhà cho công nhân thuê, có ki-ốt cho thuê hoặc trực tiếp mở bán tạp hóa, mỹ phẩm. “Trước tôi có 120 phòng, sau chia ra, ở chỗ này gồm trăm phòng” - ông Dân chỉ: “Hồi đầu còn nhỏ hẹp, sau sửa, xây lại, căn hộ khép kín, khang trang hơn thì công nhân mới thuê chứ! Giờ khoảng 900 nghìn đến 1 triệu đồng/tháng cho mỗi phòng 15 m². Nếu phòng 20 m² thì khoảng 1,3 đến 1,4 triệu đồng”.

Những tiểu thương nông dân

“Làn gió” khu công nghiệp ào về xã Yên Trung trước thuộc huyện Yên Phong, đã “đổi đời” cho người dân. Trưởng thôn Yên Lãng, thầy giáo về hưu Vũ Văn Sơn nhớ lại năm 2011 khi tập đoàn Samsung vào xây khu công nghiệp, diện tích đất ruộng thu hồi lớn lắm, riêng Yên Lãng đã 135 ha. Nhưng người dân tin tưởng vào chủ trương của Đảng, Nhà nước. “Bù” lại, tính đến nay, thôn có hơn 4.000 công nhân từ khắp các nơi về ở trọ với gần 2.800 phòng; hơn 200 cửa hàng, cửa hiệu của người sở tại và xấp xỉ cả nghìn người ở nhiều tỉnh khác đến mở dịch vụ làm ăn.

Nhà ông Sơn có 28 phòng trọ cho thu nhập 45 triệu đồng/tháng; 2 hiệu spa bằng 7 triệu đồng/tháng; thêm phòng tập võ karate nữa là 4 triệu đồng/tháng. Vậy là yên tâm rồi, chẳng phải đi đâu nữa! Có chăng là… đi chơi! - ông trưởng thôn cười cho biết. Mà đúng thế thật, dân ở đây “chăm” đi du lịch, nghỉ mát lắm! Thôn có 385 hộ, với 1.683 khẩu, thì nay chỉ còn 2 hộ nghèo do hoàn cảnh éo le và 2 hộ cận nghèo nữa thôi.

Trong 14 thôn của Yên Trung, 3 thôn Yên Lãng, Trần Xá và Ấp Đồn hiện như chùm “máy cái” mang lại nguồn thu, luân chuyển nguồn tiền lớn trong dân, trong người lao động đông đúc, do tập trung người lao động các khu công nghiệp với đa dạng ngành nghề, từ chế biến đến thực phẩm công nghệ cao...

Đáng chú ý là theo lãnh đạo xã, sau khó khăn chung vì dịch Covid-19, cả khi Samsung đã chuyển một phần lên Thái Nguyên, hoặc công nhân đã giảm thuê trọ do đi làm có xe đưa đón, thì bức tranh dịch vụ, đời sống ở Yên Trung vẫn “dồi dào”, nhất là khi nhu cầu công ăn việc làm phục hồi từ giữa năm 2025 trở lại đây. Ấy là sự ổn định của một cơ thể sống đang linh hoạt điều chỉnh, người dân ngày càng thức thời, biết nắm bắt cơ hội.

Cả xã hiện có hơn 15 nghìn người sử dụng dịch vụ lưu trú, trên tổng số 42 nghìn con người góp mặt. Chiều tối công nhân tan ca, về qua chợ mua sắm, ăn uống, vui chơi, đèn điện cả một vùng sáng rực như… Hà Nội. Giờ tan ca và đi làm, những con đường bề ngang 10 m cũng trở nên chật chội. Có những hộ bán hàng thu mấy chục triệu mỗi tháng. Rồi những hộ bán xôi, bán trà đá, nước mía thôi cũng thu đến cả triệu đồng mỗi ngày…

Cán bộ đồng hành, đảng viên làm kinh tế

Vậy còn lực lượng cán bộ, viên chức xã, làm gì để quán xuyến cả khối người khổng lồ đó và giữ an ninh, trật tự cho địa bàn, cho các khu công nghiệp, các doanh nghiệp? Phó Bí thư Thường trực Đảng ủy xã Nguyễn Anh Tuấn liên hệ: Chúng tôi chưa đầy 40 người đó, anh chị em hành chính công thường phải làm đến 7 giờ tối mới về. Tuần nào chúng tôi cũng họp với công an, nghe báo cáo tình hình các địa bàn để xử lý những phát sinh mới và điều chỉnh theo thực tế. Từ khi vận hành chính quyền xã mới, các ủy viên Ban Thường vụ, Ban Chấp hành Đảng bộ được phân công dự sinh hoạt chi bộ của 14 thôn, có trách nhiệm về tình hình an ninh, trật tự xã hội trên địa bàn đó.

Môi trường phải sạch, đời sống phải lành mạnh thì người lao động mới yên tâm thuê trọ, sử dụng dịch vụ; người dân sở tại hay người nơi khác đến mới chí thú làm ăn, Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Nguyễn Văn Hợi bộc bạch, để xảy ra nhiễu loạn thì kinh tế dồi dào đến mấy cũng không bền và chóng nảy sinh hệ lụy. Cho nên những nét đẹp lâu đời từ đình, chùa, lễ hội và truyền thống cần cù, cố kết của mỗi thôn vẫn là chỗ dựa cho xã để làm giàu cả về của cải lẫn tâm hồn.

Khi nghe chúng tôi nhắc đến cái danh “xã giàu hàng đầu Việt Nam” của Yên Trung, anh Hợi cười giải thích: “Theo cách tính trên báo cáo của tỉnh Bắc Ninh, tổng thu giá trị sản xuất trên địa bàn xã Yên Trung, không bóc tách giá trị sản xuất của các khu, cụm công nghiệp, ước đạt tới… 335 nghìn tỷ đồng/năm. Đương nhiên thuộc nhóm các địa phương có tổng thu lớn nhất cả nước rồi!”. Anh Hợi chia sẻ thêm, tổng thu ngân sách nhà nước của xã năm 2025 cũng ước đạt… 600 tỷ đồng, tăng đến 500% so dự toán giao đầu năm. Đây là mức thu kỷ lục so tổng thu trên địa bàn hai xã cũ.

“Muốn thu hút nhà đầu tư thì phải giữ được an ninh trật tự”, Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc thôn Ấp Đồn - cựu chiến binh Nguyễn Mạnh Quỳnh đồng tình. Câu lạc bộ quan họ của thôn do ông Quỳnh làm chủ nhiệm có đủ lứa tre già, bánh tẻ và măng non. Rộng hơn, 9 câu lạc bộ quan họ của xã đã được công nhận câu lạc bộ thực hành, nghĩa là không phải làng quan họ gốc nhưng đã học hỏi, giữ gìn tốt di sản ông cha. “Cuối năm tổng kết nhiều, các câu lạc bộ “bận” lắm, chúng tôi mới đi hát giao lưu về đấy”, ông Quỳnh nói. Thôn, xã còn có các câu lạc bộ khác như nghệ thuật tuồng, rumba, aerobic, bóng đá, bóng chuyền hơi, bóng chuyền da… và các sân bóng đá mini rất sôi nổi. Hàng trăm hội viên biểu diễn phục vụ và giao lưu rộng rãi, không phân biệt trong - ngoài, sở tại - lưu trú, vãng lai. “Đất có lành, chim mới đậu!”.

Một điểm nhấn ở Yên Trung là nhiều đảng viên, cán bộ, nguyên cán bộ địa phương làm kinh tế giỏi. Trưởng thôn Ấp Đồn Nguyễn Mạnh Hiếu có khoảng 50 phòng trọ; Bí thư hai thôn Yên Lãng và Ấp Đồn là Nguyễn Văn Sinh và Đỗ Văn Sơn đều mở dịch vụ; anh Hoàng Ngọc Hưng cán bộ thôn vừa cho thuê trọ vừa lái taxi; vợ chồng ông Nguyễn Văn Long - nguyên cán bộ văn hóa cũng mấy chục phòng; ông Nguyễn Tiến Khoát nguyên cán bộ huyện cũng có 40 nhà trọ và còn mở xưởng gia công cho khu công nghiệp… Chính họ, 10, 20 năm trước, là những cán bộ tích cực tuyên truyền, vận động người dân và góp sức phát triển của xã trong bối cảnh đón các khu công nghiệp. Để hôm nay, trên đà tiếp tục mở rộng, phát triển quy hoạch khu, cụm công nghiệp mới, theo Bí thư Đảng ủy xã Lê Đăng Việt, cán bộ, đảng viên ở cơ sở có biết làm giầu thì “làm dân mới tin, nói dân mới nghe”. Yên Trung đặt mục tiêu trở thành đô thị dịch vụ, lên phường vào năm 2027.

Nhưng điều rất quan trọng mà lớp cao niên, trung niên đều đồng tình, là mừng lắm vì những năm qua, trường sở chu đáo hơn so với trước. Các cháu trong xã học ngày càng tốt lên, giỏi hơn!