Triển khai Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về khoa học và công nghệ

Ngày 1/12, tại Hà Nội, Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức Họp báo thường kỳ tháng 11/2025 nhằm thông báo về công tác xây dựng đề án, văn bản quy phạm pháp luật và một số sự kiện, hoạt động nổi bật trong lĩnh vực quản lý của Bộ trong thời gian tới.

Hoàn thiện 5 Dự án Luật trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 10

Phát biểu tại buổi họp báo, Thứ trưởng Khoa học và Công nghệ Bùi Hoàng Phương cho biết: Triển khai hiệu quả công tác xây dựng đề án, văn bản quy phạm pháp luật, trong tháng 11/2025, Bộ tiếp tục quán triệt và triển khai hiệu quả các nghị quyết, kết luận của Trung ương, Quốc hội, Chính phủ; triển khai các nhiệm vụ trọng tâm theo tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.

Bộ đã tập trung hoàn thiện hệ thống văn bản hướng dẫn thi hành 5 Luật mới, được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV, gồm: Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ thuật; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chất lượng sản phẩm, hàng hóa; Luật Năng lượng nguyên tử (sửa đổi); Luật Công nghiệp công nghệ số. Bộ cũng khẩn trương xây dựng, hoàn thiện hồ sơ 5 dự án Luật khác để báo cáo Chính phủ, trình Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 10, gồm: Luật Chuyển đổi số; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ; Luật sửa đổi Luật Chuyển giao công nghệ; Luật sửa đổi Luật Công nghệ cao và Luật Trí tuệ nhân tạo.

Cùng với đó, Bộ đã trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ các đề án, văn bản quan trọng, như: Đề xuất xây dựng Nghị định của Chính phủ quy định về tổ chức và hoạt động của Quỹ Đổi mới công nghệ quốc gia; Nghị định của Chính phủ quy định về khu công nghệ số tập trung; Nghị định của Chính phủ quy định quản lý đầu tư ứng dụng công nghệ thông tin sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước; Chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo quốc gia phát triển sản phẩm công nghệ chiến lược ưu tiên triển khai ngay năm 2025; Chương trình hành động chuyển đổi AI quốc gia; Đề án hỗ trợ, phát triển các doanh nghiệp công nghệ số vươn ra toàn cầu đến năm 2030, tầm nhìn 2045; Đề án đầu tư năng lực cho các tổ chức nghiên cứu và phát triển công lập giai đoạn 2025-2030…

Nhằm triển khai hiệu quả nhiệm vụ trọng tâm tháng 12/2025, Bộ sẽ tập trung, hoàn thiện 5 Dự án Luật trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 10. Đồng thời, trình Chính phủ các văn bản quan trọng, như: Dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 76/2018/NĐ-CP ngày 15/5/2018 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ; Dự thảo Nghị định quản lý chất lượng sản phẩm, dịch vụ Halal; Dự thảo Nghị định các quy định về xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử; Dự thảo Chương trình chuyển đổi số quốc gia đến năm 2030, định hướng đến năm 2045.

Cùng với đó, Bộ sẽ tổ chức các sự kiện: Diễn đàn quốc gia về kinh tế số và xã hội số lần thứ III; Diễn đàn quốc gia về phát triển doanh nghiệp công nghệ số Việt Nam lần thứ VII năm 2025; Giải thưởng sản phẩm công nghệ số Make in Viet Nam năm 2025…

Lễ trao hai Giải thưởng lớn dự kiến tổ chức ngày 2/9/2027

Thông tin về Giải thưởng Hồ Chí Minh và Giải thưởng Nhà nước về khoa học và công nghệ, ông Nguyễn Văn Khải, Phó Giám đốc Trung tâm Truyền thông khoa học và công nghệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) cho biết: Giải thưởng Hồ Chí Minh và Giải thưởng Nhà nước về khoa học và công nghệ là những phần thưởng cao quý nhất của Đảng và Nhà nước dành cho các nhà khoa học có công trình, cụm công trình khoa học và công nghệ đặc biệt xuất sắc, có giá trị rất cao về mặt khoa học, mang lại hiệu quả lớn, lâu dài trong đời sống xã hội; đóng góp quan trọng cho phát triển kinh tế-xã hội, quốc phòng-an ninh và sự nghiệp khoa học và công nghệ của đất nước.

Đây là đợt xét thưởng được tổ chức định kỳ 5 năm một lần, nhằm ghi nhận và tôn vinh những đóng góp nổi bật nhất của đội ngũ trí thức khoa học Việt Nam.

Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, từ năm 1996 đến nay, Nhà nước đã tổ chức 6 đợt xét và trao tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh và Giải thưởng Nhà nước về khoa học và công nghệ.

Trong đó, đợt 1 ghi nhận 33 công trình, cụm công trình được trao Giải thưởng Hồ Chí Minh. Đợt 2 có tổng cộng 92 công trình được trao thưởng, gồm 21 Giải thưởng Hồ Chí Minh và 71 Giải thưởng Nhà nước. Đợt 3 trao thưởng cho 55 công trình, trong đó 13 Giải thưởng Hồ Chí Minh và 42 Giải thưởng Nhà nước.

Đợt 4 trao cho 32 công trình, gồm 12 Giải thưởng Hồ Chí Minh và 20 Giải thưởng Nhà nước. Đợt 5 ghi nhận 16 công trình, trong đó có 9 Giải thưởng Hồ Chí Minh và 7 Giải thưởng Nhà nước. Đợt gần nhất – đợt 6, có 29 công trình được trao thưởng, bao gồm 12 Giải thưởng Hồ Chí Minh và 17 Giải thưởng Nhà nước (không bao gồm các công trình, cụm công trình thuộc lĩnh vực bí mật nhà nước).

Chủ trương phát triển đội ngũ trí thức và tôn vinh các thành tựu khoa học luôn được Đảng và Nhà nước coi trọng. Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị khẳng định vai trò tiên phong của đội ngũ trí thức khoa học và công nghệ trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo năm 2025 vừa được Quốc hội thông qua tạo hành lang pháp lý thuận lợi để thúc đẩy nghiên cứu, chuyển giao, ứng dụng kết quả khoa học và công nghệ, đồng thời khuyến khích sáng tạo. Trong bối cảnh đó, việc ghi nhận và tôn vinh các công trình khoa học có ý nghĩa động viên lớn, góp phần khích lệ đội ngũ trí thức tiếp tục cống hiến.

Đối với Giải thưởng đợt 7, Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết tiến độ xét tặng tại các cấp đã được quy định rõ. Hội đồng cấp cơ sở sẽ tổ chức xét tặng từ ngày 1/12/2025 và hoàn thành trước 31/12/2025. Tiếp đó, Hội đồng cấp Bộ hoàn thành việc xét tặng trước ngày 15/4/2026.

Về tiếp nhận hồ sơ xét tặng cấp Nhà nước, Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ tiếp nhận đến 17 giờ ngày 8/5/2026 đối với hồ sơ thường và đến 17 giờ ngày 15/5/2026 đối với hồ sơ mật. Công tác xét chọn của Hội đồng cấp Nhà nước sẽ được triển khai từ tháng 6/2026 và hoàn thành trong tháng 9/2026.

Tiến độ xét tặng tại Hội đồng chuyên ngành cấp Nhà nước và Hội đồng cấp Nhà nước cũng đã được ấn định. Theo đó, Hội đồng chuyên ngành cấp Nhà nước sẽ hoàn thành xét tặng chậm nhất vào ngày 30/8/2026. Hội đồng cấp Nhà nước hoàn thành xét tặng trong tháng 9/2026 và dự kiến trình Thủ tướng Chính phủ kết quả vào cuối tháng 11/2026.

Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, Lễ trao Giải thưởng Hồ Chí Minh và Giải thưởng Nhà nước về khoa học và công nghệ đợt 7 dự kiến được tổ chức vào ngày 2/9/2027 – thời điểm có ý nghĩa đặc biệt nhân dịp kỷ niệm Quốc khánh, nhằm tôn vinh xứng đáng những đóng góp của đội ngũ nhà khoa học đối với sự nghiệp phát triển đất nước.

Để chuẩn bị cho đợt xét tặng lần thứ 7, Bộ Khoa học và Công nghệ đã chủ động xây dựng kế hoạch, tổ chức các hoạt động hướng dẫn, trong đó đã tổ chức hai Hội thảo (tại Thành phố Hồ Chí Minh và tại Hà Nội) thể hiện tinh thần trách nhiệm, sự quan tâm của các cơ quan, tổ chức đối với hai Giải thưởng và công tác xét tặng lần thứ 7; là cơ sở quan trọng để Bộ Khoa học và Công nghệ hoàn thiện phương án tổ chức triển khai thời gian tới.