Ngày 9/10, theo chân cán bộ Hạt Kiểm lâm rừng đặc dụng Núi Chúa thực hành điều khiển thiết bị, chúng tôi cảm nhận rõ công nghệ đang góp thêm một “cánh tay nối dài” cho những người ngày ngày bám rừng.
Tại Vườn quốc gia Núi Chúa (Khánh Hòa), chiếc flycam từ từ cất cánh, vươn lên giữa không trung. Trên màn hình điều khiển, những vạt rừng xanh nối tiếp nhau hiện ra, từng triền núi, khe sâu dần thu vào tầm quan sát. Những nơi trước đây phải mất nhiều giờ băng rừng mới tiếp cận được, nay có thể được quan sát từ trên cao.
Mở rộng tầm mắt, nâng cao hiệu quả tuần tra
Nhiều năm qua, với địa hình núi đá, rừng rộng và nhiều khu vực hiểm trở, công tác bảo vệ rừng ở Núi Chúa luôn đòi hỏi sức bền, kinh nghiệm và sự kiên trì của lực lượng kiểm lâm. Có những chuyến tuần tra kéo dài cả ngày, thậm chí vài ngày; lương thực, nước uống và các điều kiện ăn nghỉ đều phải chuẩn bị kỹ lưỡng.
Trước đây, việc kiểm tra những khu vực xa chủ yếu dựa vào sức người. Nay, flycam giúp lực lượng kiểm lâm mở rộng tầm quan sát, nhanh chóng nhận diện những vị trí có dấu hiệu bất thường, từ đó xác định hướng tiếp cận và bố trí lực lượng kiểm tra phù hợp.
Anh Võ Duy Khoa, công chức phụ trách tham mưu công tác quản lý, bảo vệ rừng của Hạt Kiểm lâm rừng đặc dụng Núi Chúa, cho biết, flycam không thay thế những chuyến tuần tra trực tiếp, nhưng giúp công việc chủ động và hiệu quả hơn.
“Việc kết hợp tuần tra truyền thống với ứng dụng flycam, lực lượng kiểm lâm đã kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý một số vụ việc vi phạm trong lĩnh vực lâm nghiệp”, anh Khoa chia sẻ.
Theo ông Ngô Tiến Phát, Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm rừng đặc dụng Núi Chúa, hình ảnh và video từ flycam cung cấp thêm thông tin để nhận diện những dấu hiệu nghi vấn như phá rừng, khai thác lâm sản trái pháp luật, lấn chiếm đất lâm nghiệp và các tác động bất lợi khác đến tài nguyên rừng.
Khi phát hiện khu vực có dấu hiệu bất thường, lực lượng kiểm lâm xác định vị trí, tổ chức kiểm tra thực địa, xác minh và xử lý theo quy định. Nhờ đó, các chuyến tuần tra được định hướng rõ hơn, giảm thời gian tìm kiếm, tập trung nguồn lực vào những nơi cần kiểm tra.
Công nghệ hỗ trợ, con người giữ vai trò quyết định
Không chỉ hỗ trợ phát hiện nguy cơ xâm hại rừng, flycam còn góp phần nâng cao hiệu quả theo dõi những khu vực rộng lớn, khó tiếp cận, phục vụ công tác phòng cháy, chữa cháy rừng. Từ hình ảnh trên cao, kiểm lâm có thêm dữ liệu để đánh giá tình hình, xác định vị trí cần kiểm tra và chủ động phương án ứng phó.
Tuy nhiên, những gì hiển thị trên màn hình mới chỉ là bước đầu. Muốn xác định chính xác tình hình, lực lượng kiểm lâm vẫn phải trực tiếp đến hiện trường, kiểm tra và làm rõ dấu hiệu vi phạm. Công nghệ giúp mở rộng tầm nhìn, còn đánh giá, xử lý vẫn cần chuyên môn, kinh nghiệm và trách nhiệm của những người giữ rừng.
Ông Ngô Tiến Phát cho rằng, để flycam phát huy hiệu quả, bên cạnh đầu tư thiết bị, cần chú trọng nâng cao kỹ năng sử dụng, khả năng khai thác hình ảnh và dữ liệu phục vụ công tác chuyên môn. Công nghệ chỉ thật sự hữu ích khi được kết hợp chặt chẽ với kinh nghiệm thực địa và quy trình kiểm tra, xử lý cụ thể.
Giữa đại ngàn Núi Chúa, giữ rừng vẫn là công việc đòi hỏi những bước chân bền bỉ, những chuyến tuần tra không ngơi nghỉ và sự có mặt kịp thời trước mỗi nguy cơ. Flycam không thể thay thế con người, nhưng giúp những người giữ rừng nhìn xa hơn, phát hiện sớm hơn và hành động chủ động hơn.
Từ màn hình điều khiển nhỏ bé, những cánh rừng hiểm trở đang dần hiện rõ trong tầm mắt. Thêm một góc nhìn từ trên cao cũng là thêm cơ hội bảo vệ màu xanh Núi Chúa từ sớm, từ xa.
