Chính sách-Cuộc sống

Tinh gọn bộ máy & thị trường lao động

Ông Bạch Ngọc Chiến từng đảm nhiệm chức vụ Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nam Định và Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Liên hiệp các tổ chức hữu nghị Việt Nam. Nhưng ở tuổi 53, ông đã tự nguyện từ chức để theo đuổi đam mê cá nhân và tạo ra giá trị cho xã hội.
Công chức xã Kiên Mộc, huyện Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn giải quyết thủ tục hành chính phục vụ người dân. Ảnh | KHÁNH AN
Công chức xã Kiên Mộc, huyện Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn giải quyết thủ tục hành chính phục vụ người dân. Ảnh | KHÁNH AN

Sau khi rời khỏi công việc ổn định, ông đã gia nhập một tổ chức giáo dục tư nhân và dấn thân vào khởi nghiệp với công ty Vovinam Digital. Qua đó, ông Chiến không chỉ phát huy thế mạnh về ngoại ngữ và kinh nghiệm quản lý mà còn mang đến những giải pháp sáng tạo trong đào tạo tiếng Anh kết hợp với truyền thống Vovinam - góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và truyền cảm hứng cho nhiều người.

Xu thế những người có năng lực và kinh nghiệm trong bộ máy nhà nước tự nguyện rời bỏ chức quyền để chuyển sang khu vực tư nhân đang ngày càng rõ nét, đặc biệt trong bối cảnh cuộc cách mạng tinh gọn bộ máy đang diễn ra mạnh mẽ. Đây là một xu hướng mang tính tất yếu, khi bộ máy hành chính được thu gọn, hoạt động theo hướng tinh giản và hiệu quả hơn, đồng thời cũng phản ánh sự thay đổi trong nhận thức về cơ hội nghề nghiệp và giá trị cống hiến của các cá nhân.

Những người rời khu vực công để tham gia vào khu vực tư, như trường hợp của ông Bạch Ngọc Chiến thường có kiến thức, kinh nghiệm quản lý và mạng lưới quan hệ rộng rãi. Khi chuyển sang khu vực tư nhân, họ mang theo những hiểu biết sâu sắc về cơ chế chính sách, cách vận hành của Nhà nước cũng như khả năng điều phối và quản trị chiến lược. Điều này giúp doanh nghiệp tư nhân có thể hoạt động bài bản hơn, tiếp cận thị trường và phát triển một cách bền vững hơn. Ngược lại, sự tham gia của họ cũng tạo ra sự giao thoa giữa khu vực công và tư, giúp doanh nghiệp có cái nhìn chính xác hơn về môi trường thể chế và tận dụng hiệu quả các chính sách kinh tế.

Một đóng góp quan trọng khác của nhóm này là việc họ có thể trở thành những nhân tố thúc đẩy cải cách từ bên ngoài. Với tư duy đổi mới và khả năng thích ứng, họ có thể đóng vai trò kết nối khu vực tư nhân với khu vực công, đề xuất những mô hình kinh doanh sáng tạo và tham gia vào các hoạt động hoạch định chính sách với góc nhìn thực tiễn hơn. Khi ở vị trí lãnh đạo trong khu vực tư nhân, họ cũng có thể tạo ra môi trường làm việc chuyên nghiệp, minh bạch, góp phần nâng cao năng suất lao động và chuẩn mực quản trị tại doanh nghiệp.

Tuy nhiên, xu hướng này cũng đặt ra một số thách thức, đặc biệt là nguy cơ chảy máu chất xám trong khu vực công. Nếu bộ máy hành chính mất đi quá nhiều nhân tài, đặc biệt là những người có tư duy cải cách, thì việc vận hành hệ thống công quyền có thể bị ảnh hưởng, dẫn đến sự trì trệ trong quản lý nhà nước. Vì vậy, bên cạnh việc chấp nhận sự dịch chuyển này như một tất yếu, Nhà nước cũng cần có cơ chế đãi ngộ hợp lý để giữ chân nhân tài, đồng thời tạo ra môi trường làm việc năng động, hấp dẫn hơn trong khu vực công.

Tóm lại, việc những người tự nguyện rời bỏ chức quyền để chuyển sang khu vực tư nhân là một phần của sự chuyển đổi lớn trong cấu trúc lao động và quản trị quốc gia. Đây không chỉ là xu hướng tất yếu mà còn là một cơ hội để tận dụng nguồn nhân lực chất lượng cao nhằm thúc đẩy sự phát triển chung của xã hội. Quan trọng là phải có sự điều phối hợp lý để cả khu vực công và tư đều có thể hưởng lợi từ sự chuyển dịch này, tạo ra một nền quản trị hiện đại, hiệu quả hơn.

Cuộc cách mạng tinh gọn bộ máy có tác động rất đa nghĩa đối với thị trường lao động, bởi nó không chỉ ảnh hưởng đến số lượng việc làm, mà còn đến cơ cấu lao động, năng suất, kỹ năng và động lực làm việc.

Sản xuất thép tại Tập đoàn Hòa Phát. Ảnh | TRẦN TUẤN

Sản xuất thép tại Tập đoàn Hòa Phát. Ảnh | TRẦN TUẤN

Khi bộ máy được tinh gọn, việc cắt giảm biên chế trong khu vực công và doanh nghiệp nhà nước là tất yếu nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và năng suất lao động. Hệ quả là sự chuyển dịch lao động sang khu vực tư nhân hoặc các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao hơn, tạo ra cơ hội nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.

Những lao động rời khu vực công có thể tận dụng kinh nghiệm để hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân hoặc tham gia vào các ngành công nghệ, tài chính, quản lý chiến lược. Một số khác chọn khởi nghiệp, thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Tuy nhiên, không phải ai cũng thích nghi được. Những người thiếu kỹ năng phù hợp hoặc quen với sự ổn định trong khu vực công có thể gặp khó khăn, thậm chí thất nghiệp, nếu quá trình tinh giản diễn ra nhanh mà khu vực tư chưa hấp thụ kịp. Vì vậy, cần chính sách đào tạo lại, khuyến khích doanh nghiệp tư nhân mở rộng và hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp. Tinh gọn bộ máy không chỉ là biện pháp cắt giảm nhân sự mà còn là sự chuyển đổi sâu rộng của thị trường lao động. Nếu có lộ trình hợp lý và chính sách hỗ trợ kịp thời, quá trình này có thể tạo ra một lực lượng lao động chất lượng cao, linh hoạt hơn, đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế.

Quá trình tinh giản buộc người lao động phải có trình độ và kỹ năng cao hơn, đặc biệt là năng lực tư duy hệ thống, kỹ năng số và khả năng tự chủ trong công việc. Những người không thể đáp ứng yêu cầu mới sẽ có nguy cơ bị đào thải, trong khi những người nâng cao năng lực kịp thời sẽ có cơ hội thăng tiến. Việc thu gọn bộ máy hành chính và các doanh nghiệp nhà nước cũng đồng nghĩa với việc mỗi lao động phải đảm nhiệm nhiều trách nhiệm hơn, làm tăng năng suất lao động nhưng đồng thời cũng tạo ra áp lực lớn hơn. Nếu hệ thống đãi ngộ không theo kịp, tâm lý căng thẳng trong công việc có thể trở thành vấn đề đáng lo ngại.

Khi lao động từ khu vực công chuyển sang khu vực tư do tinh gọn bộ máy (dự kiến khoảng 100 nghìn người), thị trường lao động có thể chịu tác động mạnh. Trong ngắn hạn, sự gia tăng cung lao động có thể làm mức lương trung bình giảm, đặc biệt ở những ngành không đòi hỏi kỹ năng cao. Doanh nghiệp tư nhân có thể tận dụng nguồn nhân lực này với chi phí thấp hơn, những người lao động từ khu vực công có thể gặp khó khăn trong việc thích nghi với môi trường làm việc mới, nơi yêu cầu hiệu suất cao và ít bảo đảm hơn.

Tuy nhiên, về dài hạn, nếu thị trường lao động hấp thụ tốt và tái phân bổ hợp lý, nền kinh tế sẽ trở nên linh hoạt hơn. Nhóm lao động này có thể mang lại giá trị lớn cho khu vực tư nhờ kỹ năng quản lý, am hiểu chính sách và khả năng kết nối với hệ thống pháp lý. Nếu được định hướng hợp lý, nền kinh tế có thể hưởng lợi từ một lực lượng lao động có kinh nghiệm thực tiễn và khả năng thích ứng cao.

Bên cạnh tác động đến cung - cầu lao động, quá trình này còn ảnh hưởng đến tâm lý làm việc. Khi sự ổn định của khu vực công bị phá vỡ, nhiều người sẽ cảm thấy bất an. Tuy nhiên, điều này cũng thúc đẩy động lực đổi mới, buộc lao động phải liên tục học hỏi, cải thiện kỹ năng và chấp nhận cạnh tranh. Khi việc làm dựa trên năng lực thay vì thâm niên, môi trường lao động sẽ minh bạch hơn, hiệu suất cao hơn. Nếu được quản lý đúng hướng, tinh gọn bộ máy có thể giúp khu vực tư nhân phát triển bền vững và tạo ra một thị trường lao động hiệu quả hơn.

Nhìn chung, cuộc cách mạng tinh gọn bộ máy tạo ra cả thách thức và cơ hội. Những ai không kịp thích nghi sẽ đối mặt với nguy cơ bị loại bỏ, nhưng đây cũng là cơ hội để nâng cao chất lượng lao động, cải thiện hiệu suất công việc và thúc đẩy thị trường lao động phát triển theo hướng linh hoạt hơn. Điều quan trọng là quá trình này cần được thực hiện một cách bài bản, có lộ trình hợp lý, tránh gây xáo trộn xã hội quá mức.

Có thể bạn quan tâm

Nhà báo Hồng Vinh, nguyên Tổng Biên tập Báo Nhân Dân.

DẤU ẤN MỘT ẤN PHẨM

Vào một ngày đầu xuân Bính Ngọ (2026), tôi được chứng kiến một cuộc trò chuyện khá thú vị đối với cánh báo chí chúng tôi.

Ông Hồ Mãn, Trưởng ban Tuyên huấn Thị Quảng Hà (Quảng Trị).

Người thầy cầm súng

Cả cuộc đời dấn thân theo Đảng, theo cách mạng, phục vụ nhân dân, Trưởng ban Tuyên huấn Thị Quảng Hà (Quảng Trị) Hồ Mãn - người thầy giáo cầm súng một thời khói lửa chiến tranh luôn tận trung với nước, giữ vững bản lĩnh, kiên cường xông pha gây dựng phong trào, tích cực đóng góp cho sự nghiệp trồng người và công tác tuyên huấn.

PGS, TS Frank Proschan.

Frank Proschan: Bền bỉ một tình yêu với Việt Nam

Khi lần đầu đặt chân đến Việt Nam năm 1987, PGS, TS Frank Proschan không hình dung rằng đó lại là khởi đầu cho một hành trình gắn kết bền chặt, kéo dài gần 40 năm giữa các nhà nghiên cứu Việt Nam và Mỹ.

Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Ảnh | ĐĂNG KHOA

Tự chủ chiến lược, nghĩ và làm

Phát biểu bế mạc Hội nghị Trung ương 2, khóa XIV của Tổng Bí thư Tô Lâm không chỉ là một lời hiệu triệu chính trị, mà còn là sự định hình lại một trục tư duy phát triển. “Tự chủ chiến lược” được đặt ở vị trí trung tâm, gắn chặt với hai mục tiêu chiến lược 100 năm và yêu cầu hành động đồng bộ của toàn hệ thống chính trị.

Cử tri bỏ phiếu tại khu vực bỏ phiếu số 12, phường Cửa Nam, thành phố Hà Nội.

Góp sức cho cuộc bầu cử thành công

Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 đã thành công tốt đẹp. Công tác chuẩn bị được triển khai chủ động, đồng bộ, bảo đảm dân chủ, đúng pháp luật, an toàn, tiết kiệm. Ngày bầu cử thật sự là ngày hội lớn của toàn dân.

Nhà báo Đỗ Doãn Hoàng (phải) thực hiện phóng sự dài kỳ trên Nhân Dân cuối tuần về tình trạng đánh bắt cá trái phép trên hồ Thác Bà (Lào Cai), tháng 1/2026.

Một hành trình dài về dưới bóng “cụ đa”

Ngày đầu tiên đi làm tại Báo Nhân Dân, ngày 1/1/2026, tôi đã đứng chụp ảnh bên gốc đa cổ thụ trong khuôn viên tòa soạn và đăng dòng cảm xúc trên Facebook cá nhân - “được làm việc dưới bóng cụ đa huyền thoại”. Với tôi, đó là sự khởi đầu mới sau hành trình dài bao kỷ niệm, hơn 30 năm.

PGS, TS Phạm Văn Dương, Trưởng phòng Nghiên cứu Bảo tàng, Cục Quản trị (Văn phòng Trung ương Đảng)

Nơi lưu giữ di sản của nhân dân

Dự án xây dựng Bảo tàng Đảng Cộng sản Việt Nam đang ở giai đoạn khởi đầu, rất khẩn trương, với mục tiêu hoàn thành vào dịp kỷ niệm 100 năm thành lập Đảng (3/2/1930 - 3/2/2030).

Cán bộ Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Hải Phòng kiểm tra an toàn bức xạ tại các đơn vị trên địa bàn. Ảnh | THANH HÀ

Những ý kiến tâm huyết của đại biểu dự Đại hội XIV của Đảng

Với phương châm Đoàn kết-Kỷ cương-Đột phá-Phát triển, Đại hội XIV của Đảng xác định tư duy, tầm nhìn, những quyết sách chiến lược đưa đất nước tiến mạnh trong kỷ nguyên mới, vì hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.

Lực lượng công an tham gia Lễ Diễu binh, diễu hành kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền nam, thống nhất đất nước. Ảnh | THÀNH ĐẠT

Vững bước tiến vào kỷ nguyên mới

Một phần tư thế kỷ XXI đã đi qua. Năm 2026 tiếp nối trong bối cảnh có ý nghĩa đặc biệt: Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng diễn ra từ ngày 19/1 đến 25/1/2026.

GS.TS Tạ Ngọc Tấn

“Văn kiện Ðại hội XIV của Ðảng được đổi mới để gần dân, dễ hiểu, dễ tổ chức thực hiện”

Khi công tác xây dựng các dự thảo Văn kiện Đại hội XIV của Đảng bước vào giai đoạn hoàn thiện, GS.TS Tạ Ngọc Tấn, nguyên Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương, Tổ phó Thường trực Tổ Biên tập Văn kiện Đại hội XIV của Đảng dành cho Nhân Dân hằng tháng cuộc trao đổi.

Lễ diễu binh, diễu hành kỷ niệm 80 năm Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh 2/9. Ảnh trong bài | Thành Đạt

Ấn tượng 2025

Năm 2025 lùi lại phía sau như một cuốn phim quay chậm, đầy ánh sáng và những gam màu mạnh mẽ.

Làm tốt công tác quy hoạch góp phần thúc đẩy phát triển đô thị.

KHƠI THÔNG MẠCH NGUỒN PHÁT TRIỂN QUỐC GIA

Nhiều năm trước, dự án khu đô thị Thủ Thiêm- biểu tượng cho khát vọng vươn lên của Thành phố Hồ Chí Minh, đã có lúc rơi vào tình trạng gần như “đứng yên” vì những vướng mắc trong quy hoạch.

Từ lợi thế kinh tế cảng biển, cảng Hải Phòng được kỳ vọng trở thành điểm đến toàn cầu.

Thành tựu 40 năm đổi mới khẳng định tầm vóc Việt Nam

Trước Đổi mới, Việt Nam là một nước nghèo, bị chiến tranh tàn phá nặng nề, khủng hoảng kinh tế-xã hội diễn ra gay gắt. Sau gần 40 năm, nước ta đã vươn lên trở thành quốc gia có cơ đồ vững chắc, đời sống nhân dân ngày càng được nâng cao, vị thế quốc tế không ngừng được khẳng định.

Ông Kwuyên Cil trò chuyện với người dân tổ dân phố B’ Nơr B.

Người “gỡ rối” dưới chân núi Lang Biang

Nam Tây Nguyên mùa nắng lạnh. Dã quỳ trải sắc vàng mênh mang núi đồi. Dưới chân núi Lang Biang, những căn nhà gỗ truyền thống và những ngôi biệt thự của người Cơ Ho ở tổ dân phố B’Nơr B như bản hòa ca đầy sức sống.

Hội Người cao tuổi Việt Nam tổ chức Hội nghị lấy ý kiến góp ý vào Dự thảo các văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng. Ảnh | TTXVN

Lý luận về đường lối đổi mới

Gần 40 năm, kể từ tháng 12/1986, công cuộc đổi mới do Đảng ta khởi xướng và lãnh đạo đã viết nên kỳ tích phát triển chưa từng có trong lịch sử dân tộc. Bước vào Đại hội XIV, dấu mốc mở ra kỷ nguyên phát triển mới, Đảng ta lần đầu khẳng định, lý luận về đường lối đổi mới là một bộ phận cấu thành nền tảng tư tưởng của Đảng.

Trụ sở mới của Bộ Ngoại giao được xây dựng tại số 2 Lê Quang Đạo (phường Từ Liêm, thành phố Hà Nội).

CHỐNG LÃNG PHÍ PHẢI BẮT ÐẦU TỪ XÁC LẬP ÐÚNG ƯU TIÊN

Lãng phí không chỉ nằm ở tiêu xài hoang phí, mà còn ẩn trong cách ra quyết định, thiết kế chính sách, tổ chức bộ máy và sử dụng nguồn lực. Một trong những nguyên nhân sâu xa nhất chính là việc xác lập sai thứ tự ưu tiên, dẫn đến đầu tư dàn trải, chính sách chồng chéo và những lựa chọn kém hiệu quả.

Đường phố rực rỡ cờ hoa trong những ngày diễn ra Đại hội Đảng bộ tỉnh Hà Tĩnh, nhiệm kỳ 2025-2030.

Đổi mới hình thức tuyên truyền, lan tỏa niềm tin

Công tác tuyên truyền Đại hội Đảng bộ các cấp tiến tới Đại hội XIV của Đảng được tổ chức triển khai sâu rộng, đồng bộ với nhiều hình thức đa dạng, cách làm sáng tạo ở nhiều địa phương trong cả nước.

Đồng chí Tạ Quang Trường, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Xuân Hòa, tỉnh Đồng Nai.

Ðiểm sáng chuyển đổi số ở Ðồng Nai

Sau bốn tháng triển khai, hoạt động mô hình chính quyền địa phương hai cấp tại tỉnh Đồng Nai ngày càng phát huy hiệu quả. Phóng viên Báo Nhân Dân đã có cuộc phỏng vấn đồng chí Tạ Quang Trường, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Xuân Hòa - một điểm sáng về chuyển đổi số (CĐS).

Các đại biểu nghiên cứu tài liệu trên thiết bị điện tử tại Đại hội đại biểu Đảng bộ thành phố Hải Phòng lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030. Ảnh | Xuân Trường

Đại hội Đảng bộ cấp tỉnh: Lan tỏa tinh thần đổi mới

Đại hội Đảng bộ các tỉnh, thành phố nhiệm kỳ 2025-2030 thành công tốt đẹp. Ngay sau đại hội, các chương trình hành động được khẩn trương triển khai, thể hiện quyết tâm đưa Nghị quyết nhanh chóng đi vào cuộc sống, kỳ vọng một nhiệm kỳ mới nhiều khởi sắc.