Thực thi thỏa thuận ngừng bắn tại Gaza: Bước đột phá quan trọng

Sáng 16/1 (giờ Việt Nam), Qatar và Mỹ, hai bên trung gian hòa giải cho thỏa thuận ngừng bắn tại Dải Gaza, đã chính thức thông báo về thỏa thuận ngừng bắn và trao trả con tin giữa Israel và lực lượng Hamas. Sau bế tắc kéo dài và quá trình đàm phán gian nan, việc đạt được thỏa thuận ngừng bắn tạo bước đột phá quan trọng, hướng tới chấm dứt thảm kịch xung đột, tạo điều kiện cho bước tiếp theo nhằm thiết lập lại ổn định ở Gaza, mở cánh cửa đối thoại thúc đẩy tiến trình hoà bình Trung Đông.
Niềm hạnh phúc của thân nhân các con tin Israel bị bắt giữ tại Dải Gaza, sau khi thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và phong trào Hamas được công bố, ngày 15/1/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)
Niềm hạnh phúc của thân nhân các con tin Israel bị bắt giữ tại Dải Gaza, sau khi thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và phong trào Hamas được công bố, ngày 15/1/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Việc thực thi thỏa thuận ngừng bắn tại Gaza bắt đầu từ ngày 19/1 tới, theo đó, Hamas sẽ trả tự do cho 33 con tin trong giai đoạn đầu tiên, kéo dài trong 6 tuần, đổi lại Israel trả tự do cho những người Palestine đang bị bắt giữ. Chi tiết về các giai đoạn tiếp theo của thỏa thuận sẽ được công bố sau khi giai đoạn đầu tiên hoàn tất. Trong vòng 6 tuần tới, Israel tiếp tục đàm phán về những vấn đề cần thiết để tiến tới giai đoạn 2 của thỏa thuận với mục tiêu chấm dứt xung đột một cách lâu dài. Qatar cùng Ai Cập và Mỹ đã đưa ra cam kết về việc giám sát việc thực thi thỏa thuận ngừng bắn, đồng thời thực hiện những bước đi cần thiết để duy trì sự ổn định tại Gaza.

Trong phát biểu trên truyền hình ngay sau khi thông tin về thỏa thuận ngừng bắn tại Gaza được công bố, Tổng thống Israel Issac Herzog nhấn mạnh đây là bước đi đúng đắn nhằm đưa các con tin bị Hamas bắt giữ trở về nhà. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu có các cuộc điện đàm với Tổng thống Mỹ Joe Biden và Tổng thống đắc cử Donald Trump. Liên hợp quốc, Liên minh châu Âu (EU) cùng nhiều nước trên thế giới hoan nghênh thỏa thuận, nhấn mạnh đây là bước tiến quan trọng trong việc duy trì ổn định ở khu vực Trung Đông. Thỏa thuận mở ra cánh cửa cho việc chấm dứt xung đột và cải thiện tình hình nhân đạo tại Gaza, mở đường cho các hoạt động cứu trợ khẩn cấp cho nhiều người đang chịu cảnh “màn trời chiếu đất”. Người đứng đầu Cơ quan Cứu trợ của Liên hợp quốc dành cho người tị nạn Palestine (UNRWA) Philippe Lazzarini kêu gọi tạo điều kiện cho hàng viện trợ vào Gaza nhanh chóng và không bị cản trở.

Cuộc xung đột tại Gaza kéo dài hơn một năm qua cùng những bất đồng sâu sắc giữa Israel và Palestine đã đẩy tiến trình hòa bình Trung Đông vào bế tắc. Việc Israel và Hamas đạt được thỏa thuận ngừng bắn tạo động lực cho các biện pháp thúc đẩy đối thoại nhằm giải quyết tranh chấp kéo dài giữa Israel và Palestine, mở ra hy vọng thúc đẩy những mục tiêu lớn hơn, như sự thống nhất và toàn vẹn của Vùng lãnh thổ Palestine bị chiếm đóng (OPT) và một giải pháp hai nhà nước cho xung đột Israel-Palestine. Đây là yếu tố then chốt để đạt được một nền hòa bình và ổn định lâu dài tại khu vực vì tương lai tốt đẹp hơn cho cả người Palestine và Israel.

Hy vọng mở ra sau khi thỏa thuận ngừng bắn đạt được, song việc thực thi thỏa thuận vẫn còn nhiều thách thức. Tất cả các bên liên quan cần tuân thủ cam kết để bảo đảm thỏa thuận được thực thi hiệu quả, tạo điều kiện cho hàng cứu trợ nhân đạo đến được với người dân bị ảnh hưởng một cách nhanh chóng, an toàn. Việc tôn trọng thỏa thuận ngừng bắn là biện pháp xây dựng lòng tin quan trọng giữa các bên hướng tới các bước đi tiếp theo. Các nỗ lực trung gian cần được thúc đẩy để có một giải pháp chính trị toàn diện nhằm chấm dứt xung đột hoàn toàn.

Sau thời gian dài bị phong tỏa và chiến tranh tàn phá, Dải Gaza cũng như các vùng lãnh thổ khác của Palestine rơi vào khủng hoảng kinh tế trầm trọng. Việc tái thiết Gaza là nhiệm vụ rất nặng nề. Trong khi đó, bạo lực thường xuyên xảy ra trên các vùng lãnh thổ Palestine cùng với những bất đồng, chia rẽ giữa Israel và Palestine đang cản trở tiến trình hướng tới giải pháp hai nhà nước.

Ngoài việc bảo đảm thỏa thuận ngừng bắn ở Gaza được thực thi đầy đủ, cộng đồng quốc tế cần chung tay hỗ trợ công cuộc tái thiết, củng cố thể chế và nền kinh tế Palestine, đồng thời tạo thuận lợi cho các cuộc đối thoại tiếp theo để thúc đẩy giải pháp hai nhà nước trở thành hiện thực. Giải pháp hai nhà nước với quyền tự quyết của người Palestine được bảo đảm là chìa khóa để đạt được hòa bình lâu dài tại Trung Đông.

Có thể bạn quan tâm

Trụ sở NATO ở Brussels, Bỉ (tháng 11/2023). (Ảnh: Xinhua)

Trật tự và sức ép mới với NATO

Lợi ích chiến lược khó có thể dung hòa trong nhiều vấn đề là nguyên nhân dẫn đến mối chia rẽ ngày càng lớn trong nội bộ Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

(Ảnh minh họa)

Dịch Ebola: Không thể chủ quan

Dịch Ebola ở châu Phi đang diễn biến phức tạp và khó lường, số ca nhiễm không ngừng tăng cao. Các chuyên gia y tế cảnh báo không thể chủ quan, bởi chủng Bundibugyo gây ra dịch Ebola lần này chưa có vắc-xin đặc trị và phương pháp điều trị đặc hiệu. Trong khi đó, xung đột và nghèo đói đang cản trở công tác phòng, chống dịch bệnh.

Quang cảnh đường phố ở Bissau, Guinea-Bissau ngày 26/11/2025. (Ảnh: THX/TTXVN)

Phép thử về năng lực tự chủ

Cộng đồng Kinh tế Tây Phi (ECOWAS) đang xúc tiến kế hoạch thành lập một lực lượng chống khủng bố khu vực nhằm đối phó các mối đe dọa an ninh, các nhóm thánh chiến, cực đoan không ngừng mở rộng phạm vi hoạt động, trong khi các nguồn tài trợ quốc tế ngày càng eo hẹp.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Khôi phục vị thế giữa biến động

Chương trình nghị sự dày đặc của Hội nghị thượng đỉnh Liên minh châu Âu (EU) phản ánh hàng loạt thách thức đang phải đối mặt, từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị, kinh tế, an ninh cho đến áp lực nâng cao năng lực quốc phòng. 

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu (trái) trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà trắng. (Ảnh: THX/TTXVN)

Bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông

Sau hơn ba tháng chiến tranh và trải qua quá trình đàm phán cam go, Mỹ và Iran đã đạt thỏa thuận chấm dứt xung đột. Đây được coi là bước tiến quan trọng hướng tới hòa bình ở Trung Đông, tạo động lực mạnh mẽ để giải quyết những vấn đề liên quan “hồ sơ hạt nhân” Iran.

Cờ của Liên minh châu Âu tại trụ sở Ủy ban châu Âu ở Brussels, Bỉ. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Đối phó tấn công mạng

Liên minh châu Âu (EU) vừa tiến hành cuộc diễn tập an ninh mạng mang tên Cyber Europe 2026, với sự tham gia của khoảng 5.000 chuyên gia. Sự cẩn thận của Liên minh Cờ xanh là không thừa, bởi nhiều vụ tấn công mạng quy mô lớn từng xảy ra trong quá khứ, gây thiệt hại rất lớn.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: THX/TTXVN)

“Bóng mây” bao phủ kinh tế toàn cầu

Cuộc xung đột tại Trung Đông đã giáng một đòn mạnh vào kinh tế thế giới. Lệnh ngừng bắn bấp bênh, trạng thái “lúc nóng, lúc lạnh” của cuộc đàm phán Mỹ-Iran tác động mạnh tới tâm lý thị trường. Mới đây, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch Covid-19.

Vệt khói trên bầu trời Jerusalem khi hệ thống phòng thủ Israel đánh chặn tên lửa tấn công từ Iran, ngày 8/6/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Rào cản nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình ở Trung Đông

Dù cả Israel và Iran tuyên bố dừng tấn công lẫn nhau, song những bất đồng sâu sắc giữa hai bên liên quan vấn đề Liban khiến nguy cơ đối đầu căng thẳng tiếp diễn. Đàm phán Mỹ-Iran vẫn bế tắc khi Washington tiếp tục theo đuổi chính sách "cây gậy" đối với Tehran, gây trở ngại lớn cho các nỗ lực chấm dứt cuộc xung đột ở Trung Đông.

Nhà máy điện hạt nhân Kashiwazaki-Kariwa ở tỉnh Niigata của Nhật Bản. (Ảnh: Kyodo/TTXVN)

“Tuyến phòng thủ” cho nền kinh tế

Cuộc xung đột quân sự tại Trung Đông gây ra cú sốc năng lượng chưa từng có với phạm vi và mức độ ảnh hưởng sâu rộng trên toàn cầu, song cũng tạo động lực để các nước xây dựng tuyến phòng thủ năng lượng bền vững cho nền kinh tế. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: Getty Images)

Chung tay giúp đỡ, đẩy lùi đói nghèo

“Cơn ác mộng” về hàng chục triệu người rơi vào cảnh thiếu đói vì xung đột tại Trung Đông đang có nguy cơ trở thành hiện thực khi số liệu thống kê của Liên hợp quốc cho thấy, số người bị mất an ninh lương thực gia tăng ở mức báo động.

Tổng Thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres phát biểu trong một cuộc họp báo tại New York, Mỹ. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nâng cao vai trò của các nước đang phát triển

Giữa một thế giới đa cực đang dần hình thành, các nước đang phát triển trở thành nhân tố ngày càng quan trọng góp phần thúc đẩy chủ nghĩa đa phương, hòa giải xung đột và phát triển kinh tế. 

Ảnh chụp ngày 3/3/2026 cho thấy tình trạng hư hại của Cung điện Golestan tại Tehran, Iran. (Ảnh: THX)

Bài toán bảo vệ di sản trong bối cảnh xung đột liên tục bùng phát

Di sản văn hóa phản ánh bản sắc được tích lũy qua hàng nghìn năm lịch sử của một cộng đồng và rộng hơn là cả nhân loại. Tuy nhiên, hàng loạt cuộc xung đột liên tiếp nổ ra thời gian qua đã tàn phá, thậm chí xóa sổ nhiều di sản mà người dân trân trọng, gìn giữ và bảo vệ từ thế hệ này qua thế hệ khác.

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là nhiệm vụ cấp bách của mọi quốc gia. (Ảnh minh họa: TTXVN)

Bảo vệ trẻ em trên không gian mạng là ưu tiên cấp bách toàn cầu

Môi trường số giúp trẻ em tiếp cận kiến thức, học tập, giao lưu và hội nhập cộng đồng một cách nhanh chóng, cũng như phát huy khả năng sáng tạo. Tuy nhiên, giữa “biển” thông tin đó, trẻ em cần được hướng dẫn và trang bị kiến thức để có thể chọn lọc những gì bổ ích, tránh xa những nhân tố độc hại.

Người dân Iran tuần hành sau khi có lệnh ngừng bắn tại Tehran. (Ảnh: THX/TTXVN)

Những “sứ giả hòa bình"

Khi thế giới chú tâm quan sát từng diễn biến trong quá trình đàm phán hòa bình giữa Mỹ và Iran với câu hỏi liệu một thỏa thuận có thể được ký hay không, thì một số quốc gia như Qatar và Pakistan lựa chọn không đứng ngoài cuộc.

Nhân viên y tế chuyển thi thể một bệnh nhân Ebola tại Mongbwalu, tỉnh Ituri, Cộng hòa dân chủ Congo, ngày 25/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Cuộc chiến chống Ebola

Dịch Ebola đang bùng phát ở mức đáng báo động từ Cộng hòa dân chủ Congo và lan nhanh sang các nước láng giềng ở khu vực Trung Phi, gây lo ngại cho cộng đồng quốc tế về một đợt dịch bệnh nguy hiểm.