Đây là kết quả được Ban Quản lý các Khu chế xuất và công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh (Hepza) đánh giá sau 1 năm thực hiện Chỉ thị số 20/CT-TTg ngày 12/7/2025 của Thủ tướng Chính phủ về một số nhiệm vụ cấp bách, quyết liệt ngăn chặn, giải quyết tình trạng ô nhiễm môi trường trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh.
Chuyển 5 hồ sơ cho cơ quan điều tra
Theo đó, hồ sơ pháp lý mà cơ quan có thẩm quyền yêu cầu đơn vị quản lý tại các khu chế xuất, khu công nghiệp thực hiện là phê duyệt Báo cáo đánh giá tác động môi trường, Xác nhận hoàn thành công trình bảo vệ môi trường, Giấy phép môi trường theo quy định.
Liên quan đến công tác thanh kiểm tra, Hepza đã ban hành Quyết định số 94/QĐ-BQL ngày 30/1/2026 phê duyệt kế hoạch kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường năm 2026. Kết quả từ đầu năm 2026 đến nay, Bộ phận chức năng đã lập biên bản, chuyển cơ quan có thẩm quyền xử lý vi phạm hành chính đối với 77 trường hợp, với tổng số tiền 18,3 tỷ đồng. Hiện Hepza vẫn tiếp tục kiểm tra 110 Doanh nghiệp khác và công tác kiểm tra vẫn tiếp tục thực hiện theo quy định.
Cũng qua thống kê, từ năm 2023 đến nay, Hepza chủ trì, phối hợp với các cơ quan chức năng đã kiểm tra 393 doanh nghiệp, xử lý vi phạm 127 trường hợp vi phạm, với tổng số tiền phạt là 31,5 tỷ đồng. Trong đó, 8 tháng đầu năm 2026 được đánh giá là có số trường hợp vi phạm nhiều và mức phạt cao nhất so với trước đây.
Ông Lê Văn Thinh, Phó Ban quản lý Hepza cho biết: Định kỳ hằng năm Ban Quản lý đều có ban hành các văn bản đôn đốc, nhắc nhở và hướng dẫn các Công ty Phát triển Hạ tầng khu chế xuất, khu công nghiệp và các doanh nghiệp về việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường. Các vụ vi phạm đều được xử lý đúng quy trình và nghiêm khắc. Đơn cử, mới đây Hepza đã phối hợp chặt chẽ với Cục Môi trường - Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiến hành kiểm tra việc chấp hành pháp luật về bảo vệ môi trường tại khu công nghiệp Lê Minh Xuân và Khu tiểu thủ công nghiệp Lê Minh Xuân.
Trong đó, Hepza đã chuyển hồ sơ 5 cơ sở đang hoạt động trong Khu tiểu thủ công nghiệp Lê Minh Xuân sang Công an Thành phố-PC03 để tiếp tục điều tra, xử lý gồm: Hộ kinh doanh Nguyễn Minh Hoàng; Hộ kinh doanh Phi Long; Công ty Trách nhiệm hữu hạn Sản xuất thương mại dịch vụ Việt Khiêm; Công ty Trách nhiệm hữu hạn Sản xuất thương mại Đức Hưng Khiêm và Công ty Trách nhiệm hữu hạn Sản xuất thương mại dịch vụ Ánh Tuyết.
Đồng thời, đối với khu công nghiệp Lê Minh Xuân, Hepza đã phối hợp với Cục Môi trường, kiểm tra và lập biên bản vi phạm hành chính 27 cơ sở, với tổng số tiền xử phạt hơn 5,6 tỷ đồng với sai phạm chính là xử lý nước thải vượt tiêu chuẩn tiếp nhận đấu nối của khu công nghiệp Lê Minh Xuân; chuyển giao chất thải rắn thông thường cho đơn vị không có chức năng, năng lực xử lý theo quy định...
Buộc trang bị hệ thống quan trắc tự động
Qua trao đổi, ông Lê Văn Thinh đánh giá, sau khi Cục Môi trường tiến hành kiểm tra, xử lý vi phạm đối với các doanh nghiệp trong khu công nghiệp Lê Minh Xuân và Khu tiểu thủ công nghiệp Lê Minh Xuân, đến nay tình hình ô nhiễm môi trường tại khu vực này đã chuyển biến đáng kể, các doanh nghiệp ý thức trách nhiệm trong công tác bảo vệ môi trường từ đó giảm tác động xấu đến môi trường chung quanh.
Thực hiện yêu cầu về bảo vệ môi trường, tất cả các trạm đều đã trang bị hệ thống quan trắc tự động, liên tục và kết nối và truyền tín hiệu về Trung tâm Quan trắc của Sở Nông nghiệp và Môi trường để kiểm soát chất lượng nước thải sau xử lý. Bên cạnh đó, cơ quan có thẩm quyền quy định các nguồn khí thải phải xử lý đều được các doanh nghiệp lắp đặt hệ thống xử lý khí thải cục bộ trước khi xả ra ngoài môi trường.
Hepza cũng cho biết, hiện tại các khu chế xuất, khu công nghiệp trên địa bàn thành phố đã xây dựng 65 Trạm xử lý nước thải tập trung, với tổng công suất xử lý theo thiết kế là 364.900m3/ngày đêm; công suất xử lý trung bình năm 2025 khoảng 171.400m3/ngày đêm.
Bên cạnh đó, Hepza đã đẩy mạnh các hoạt động nhằm thúc đẩy các mô hình phát triển bền vững, chuyển đổi khu công nghiệp truyền thống theo hướng khu công nghiệp sinh thái thông qua việc hợp tác với các tổ chức quốc tế uy tín như UNIDO, JICA, WB và GEAPP. Các hoạt động nổi bật bao gồm việc triển khai dự án nhân rộng mô hình KCN sinh thái tại khu công nghiệp Hiệp Phước, dự án hỗ trợ kỹ thuật xây dựng khu công nghiệp sinh thái tại khu công nghiệp Phú Mỹ 3 và tổ chức các hội thảo quốc tế về kinh tế tuần hoàn, giảm phát thải các-bon...
Hepza cũng kiến nghị cơ quan có thẩm quyền, ban hành quy định sửa đổi, bổ sung theo hướng tăng mức tiền phạt vi phạm hành chính về lĩnh vực môi trường theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 16 Luật Phát triển đô thị (đã được dự thảo để trình Quốc hội).
Tham mưu và đề xuất Ủy ban nhân dân Thành phố ban hành quy định về hạn chế sử dụng nhiên liệu củi, than, vỏ hạt điều để dùng làm nguyên liệu đốt đối với các khu công nghiệp trong nội thành của thành phố, các doanh nghiệp chỉ được phép sử dụng gas, điện, dầu DO nhằm giảm phát thải khí CO2 trong khu vực nội thành.
Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay có 58 khu chế xuất, khu công nghiệp đã đầu tư theo quy hoạch, được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt với nhiều ngành nghề đa dạng như các ngành công nghiệp truyền thống như cơ khí, dệt may-da giày, điện tử, nhựa-cao su, dịch vụ-dịch vụ công nghiệp, chế biến thực phẩm và các ngành nghề khác.
Đến tháng 7 năm 2026, các khu chế xuất, khu công nghiệp có 5.391 dự án đầu tư còn hiệu lực với tổng số vốn đầu tư đăng ký là 81,6 tỷ USD. Trong đó, dự án có vốn đầu tư nước ngoài là 3.215 dự án, vốn đầu tư đăng ký 59,92 tỷ USD; dự án có vốn đầu tư trong nước là 2.176 dự án, vốn đầu tư đăng ký 398.706,1 tỷ đồng (tương đương 21,68 tỷ USD).
