Chương trình OCOP là một trong những giải pháp quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn trên địa bàn thành phố trong thời gian qua. Không còn dừng lại ở một đề án phát triển kinh tế thuần túy, chương trình đã thật sự trở thành “trục xương sống” trong chiến lược kiến tạo diện mạo mới cho kinh tế nông thôn. Để hiện thực hóa mục tiêu này, Thành phố Hồ Chí Minh đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách khuyến khích phát triển kinh tế nông nghiệp, tạo hành lang pháp lý minh bạch, thuận lợi giúp các nguồn lực tư nhân tự tin đầu tư. Thông qua việc đẩy mạnh liên kết chuỗi từ khâu canh tác, chế biến sâu cho đến tiêu thụ, thành phố đang từng bước xóa bỏ tư duy sản xuất manh mún, tự phát; thay vào đó là các mô hình kinh tế nông nghiệp hiện đại, hiệu quả, mang tính bền vững và chuyên nghiệp.
Bên cạnh việc tạo thuận lợi về mặt chính sách, thành phố chú trọng quảng bá xúc tiến, có sự đầu tư bài bản về cơ sở hạ tầng, mạng lưới logistics, đồng thời đẩy mạnh phát triển nền tảng thương mại điện tử tạo ra sự đồng bộ, đáp ứng yêu cầu của thực tiễn. Quá trình chuyển đổi số đã giúp rút ngắn khoảng cách từ “cánh đồng” đến “bàn ăn”, đưa sản phẩm OCOP của thành phố vươn xa, đưa giá trị của sản phẩm OCOP chạm đến niềm tin của người tiêu dùng.
Thành phố Hồ Chí Minh hiện có hơn 1.000 sản phẩm OCOP (786 sản phẩm đạt 3 sao và 220 sản phẩm đạt 4 sao) với 416 chủ thể tham gia, là minh chứng cho hiệu quả của chương trình; đồng thời, những chủ thể này cũng đã trở thành những “hạt nhân” đổi mới, đang cùng thành phố xây dựng một nền nông nghiệp đô thị hiện đại, đa dạng và giàu bản sắc.
Bà Huỳnh Thị Ngọc Thảo (Chủ cơ sở kinh doanh Ngọc Bích, xã Hóc Môn) cho biết, gia đình bà hiện đang sản xuất 2 sản phẩm OCOP 3 sao là nấm rơm và rau mầm trên diện tích khoảng 1.500m2. “Sở dĩ tôi chọn sản phẩm nấm rơm, rau mầm để phát triển vì đây là sản phẩm truyền thống, dễ chế biến các món ăn trong gia đình mà giá thành rẻ, phù hợp với nhu cầu của mọi người”, bà Thảo chia sẻ.
Hiện nay, các sản phẩm của cơ sở Ngọc Bích đều được sản xuất theo hướng kinh tế tuần hoàn, tận dụng phụ phẩm nông nghiệp để hình thành chuỗi giá trị khép kín, bảo đảm yếu tố an toàn và chất lượng. Không chỉ tạo ra thương hiệu cho bản thân, phát triển kinh tế gia đình, bà Thảo còn chia sẻ kinh nghiệm cho nhiều hộ nông dân trong xã. “Nhờ có thương hiệu OCOP, sản phẩm của chúng tôi dễ dàng tiêu thụ trên thị trường hơn. Đó là một thuận lợi rất lớn. Cùng với đó, chúng tôi cũng luôn nhận được sự hỗ trợ của các cơ quan chức năng trong các chương trình giao thương, quảng bá xúc tiến tại hội chợ, triển lãm để đưa sản phẩm tới người tiêu dùng. Chúng tôi luôn ý thức phải nỗ lực hơn nữa để gìn giữ, phát triển sản phẩm sao cho xứng đáng với chất lượng đã được chứng nhận và niềm tin của người tiêu dùng”, bà Thảo bộc bạch. Được biết vừa qua, trên địa bàn xã Hóc Môn, Câu lạc bộ OCOP đã được thành lập. Địa phương cũng tạo thuận lợi cho chủ thể tham gia chương trình về mặt bằng để bày bán, quảng bá sản phẩm.
Theo bà Thảo, bên cạnh thuận lợi, hiện nay nhiều hộ còn sản xuất quy mô nhỏ, chủ yếu thủ công cho nên chi phí cao, ảnh hưởng tới giá thành sản phẩm cũng như khó khăn trong việc cạnh tranh trên thị trường. Bà mong muốn thời gian tới, Nhà nước sẽ có những ưu đãi hơn nữa về vốn cũng như hỗ trợ thêm về công nghệ để các chủ thể tham gia chương trình OCOP có thể phát triển sản phẩm ở quy mô lớn, hiện đại...
Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Nguyễn Văn Đa cho biết, chương trình OCOP không chỉ thúc đẩy kinh tế nông thôn mà còn đóng vai trò là cầu nối giữa sản xuất, chế biến, dịch vụ và thị trường tiêu dùng. Từ thực tiễn hoạt động, phát triển của các chủ thể tham gia chương trình OCOP trên địa bàn thời gian qua, các doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ sản xuất ngày càng thể hiện tinh thần đổi mới, sáng tạo, chú trọng nâng cao chất lượng, mẫu mã và giá trị sản phẩm; trong đó, có nhiều sản phẩm đặc trưng như: thực phẩm chế biến, đồ uống, thủ công mỹ nghệ, sinh vật cảnh, nông sản ứng dụng công nghệ cao… phù hợp với định hướng phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn. Thành phố Hồ Chí Minh phấn đấu giai đoạn 2025-2030 sẽ có hơn 2.000 sản phẩm OCOP đạt 3 sao trở lên; đến năm 2030 có 5-10 sản phẩm OCOP đạt tiêu chuẩn 5 sao. Sở Nông nghiệp và Môi trường đã có kế hoạch phối hợp với các đơn vị chức năng của thành phố nâng cấp các sản phẩm OCOP 4 sao lên 5 sao. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu này cần sự nỗ lực, quyết tâm rất lớn của các chủ thể tham gia chương trình bởi tất cả đều phụ thuộc vào chất lượng sản phẩm. “Làm sao để sản phẩm OCOP của thành phố đến với người tiêu dùng thường xuyên chứ không phải 1 lần và chúng tôi kỳ vọng sản phẩm OCOP của thành phố không chỉ tiêu thụ trên địa bàn, dừng lại ở các tỉnh, thành phố trong cả nước mà còn vươn ra thị trường quốc tế để khẳng định năng lực cạnh tranh toàn cầu và bảo đảm thu nhập bền vững cho người dân”, ông Đa nhấn mạnh.
