Thống kê của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bắc Giang, đến nay, trên địa bàn tỉnh có 38 điểm du lịch cộng đồng, du lịch nông thôn với hơn 250 hộ dân tham gia hoạt động. Một số điểm du lịch cộng đồng, du lịch nông thôn trên địa bàn tỉnh Bắc Giang đang hoạt động hiệu quả. Một trong những điểm du lịch khá nổi tiếng là khu vực bản Ven, bản Xoan, bản Thượng Đồng (xã Xuân Lương, huyện Yên Thế). Năm 2019, Bản Ven đã được công nhận là Điểm du lịch cộng đồng tại tỉnh Bắc Giang. Với lợi thế về thiên nhiên trong lành cùng văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc người Cao Lan, Bản Ven dần dần thu hút khách du lịch ghé thăm. Hoạt động thú vị nhất có thể kể đến đó là trải nghiệm hái chè cùng bà con bản địa trên các nương, đồi chè xanh trải dài xa tít ngút tầm mắt. Do nằm giáp với tỉnh Thái Nguyên nên bản Ven cũng trồng rất nhiều chè, phủ xanh khắp những ngọn đồi. Đến đây du khách sẽ được hòa vào bầu không khí mát mẻ của núi rừng, tắm mát trong làn nước xanh từ các con suối chảy qua bản.
Hay Sơn Động - vùng đất sở hữu vị trí địa lý thuận lợi, nằm ở cửa ngõ phía đông tỉnh Bắc Giang, tiếp giáp Quảng Ninh và Hải Dương cũng đang phát triển du lịch mạnh mẽ. Địa hình nơi đây đa dạng với hệ thống núi non, sông hồ, rừng nguyên sinh phong phú, tạo nên cảnh quan thiên nhiên đặc sắc. Nhiều danh thắng nổi bật như suối nước khoáng nóng Khe Rồng, rừng lim cổ thụ Khe Rỗ (thuộc khu bảo tồn thiên nhiên Tây Yên Tử), hồ Cấm Sơn… đã góp phần làm nên sức hút riêng cho vùng đất này.
Tại huyện Lục Nam, với Vạn Hoa Hồ Va – một điểm du lịch sinh thái mới nổi tại xã Đông Phú, đang trở thành địa chỉ check-in hấp dẫn đối với du khách. Với cảnh sắc thơ mộng, sơn thủy hữu tình, khu vực quanh hồ được đầu tư xây dựng các tiểu cảnh hoa, khu nghỉ chân, đường dạo ven hồ cùng các dịch vụ trải nghiệm như chèo thuyền, cắm trại cuối tuần. Đây là điểm đến lý tưởng cho những ai yêu thích nghỉ dưỡng, thư giãn và khám phá thiên nhiên, đặc biệt phù hợp với gia đình và nhóm bạn trẻ.
Ngoài ra, hệ thống di tích lịch sử, văn hóa cùng các lễ hội truyền thống đặc sắc cũng thu hút lượng lớn du khách mỗi năm. Tại các xã vùng cao như Trường Sơn, Huyền Sơn, Cẩm Lý, Tam Dị, mô hình homestay, nhà vườn sinh thái đang từng bước được hình thành. Các tour trải nghiệm như làm nông nghiệp, hái chè, đi rừng, nấu ăn truyền thống… thu hút sự quan tâm của du khách, đồng thời tạo điều kiện để người dân địa phương trực tiếp tham gia hoạt động du lịch, nâng cao thu nhập và gìn giữ bản sắc văn hóa truyền thống.
Việc khai thác hiệu quả tiềm năng du lịch được huyện Lục Nam gắn kết chặt chẽ với chương trình xây dựng nông thôn mới. Các xã, thôn có điểm du lịch tiềm năng được ưu tiên đầu tư cơ sở hạ tầng như đường giao thông, điện chiếu sáng, nhà văn hóa, trạm y tế… Các tuyến đường dẫn vào khu du lịch được mở rộng, bê tông hóa, tạo điều kiện thuận lợi để người dân phát triển dịch vụ, đồng thời nâng cao trải nghiệm cho du khách.
Điểm đáng chú ý là các ngành chức năng và chính quyền địa phương đã chủ động điều chỉnh, bổ sung quy hoạch sử dụng đất phục vụ phát triển du lịch, thương mại, dịch vụ tại những khu vực có tiềm năng. Đồng thời, hướng dẫn các hợp tác xã xây dựng sản phẩm du lịch gắn với lợi thế đặc trưng của địa phương. Tại các huyện, cơ sở hạ tầng, đặc biệt là giao thông nông thôn, cũng được chú trọng đầu tư. Các địa phương đã chủ động huy động nguồn lực từ các chương trình mục tiêu quốc gia, bố trí ngân sách để cải tạo, nâng cấp, mở rộng các tuyến đường; đồng thời thu hút vốn đầu tư cho công tác trùng tu, tôn tạo các di tích lịch sử, văn hóa.
Bên cạnh đó, công tác truyền thông, quảng bá được triển khai thường xuyên nhằm kết nối, tạo điều kiện hình thành và công nhận các điểm du lịch mới. Việc nâng cao chất lượng sản phẩm, phát triển các mặt hàng phục vụ du khách cũng được chú trọng, góp phần tạo điểm nhấn riêng cho du lịch nông thôn. Các địa phương còn tổ chức nhiều chương trình, sự kiện văn hóa - du lịch đặc sắc, góp phần quảng bá hình ảnh và thu hút du khách.
Ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tổ chức tập huấn, học tập trao đổi kinh nghiệm nâng cao chất lượng hoạt động du lịch nông thôn, du lịch cộng đồng cho các hộ dân, hợp tác xã liên quan. Đồng thời thiết kế, in tập gấp tuyên truyền sản phẩm du lịch, làm phim tuyên truyền du lịch nông thôn, cộng đồng, làng nghề...
Tỉnh cũng phát triển các mô hình du lịch nông nghiệp, nông thôn, du lịch trang trại, du lịch sinh thái có trách nhiệm (không săn bắt, tiêu thụ và sử dụng động vật hoang dã bất hợp pháp); có chương trình đánh giá, nhân rộng theo từng giai đoạn cụ thể. Ngoài ra, chính quyền cấp xã cùng người dân cũng triển khai các hoạt động quảng bá, xúc tiến du lịch, xây dựng mạng lưới điểm đến, sản phẩm du lịch nông thôn tiêu biểu gắn với xây dựng nông thôn mới.
