Nguy cơ các dòng sông băng biến mất

Một nửa số sông băng trên Trái đất sẽ biến mất vào cuối thế kỷ này. Đây là nhận định đáng báo động của giới chuyên gia môi trường, trong đó họ chỉ rõ thủ phạm không ai khác là tình trạng ấm lên toàn cầu.
Sông băng Rhone ở Obergoms, Thụy Sĩ. (Ảnh: Reuters)
Sông băng Rhone ở Obergoms, Thụy Sĩ. (Ảnh: Reuters)

Báo cáo của Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên hợp quốc (UNESCO) cho biết, một số sông băng nổi tiếng nhất thế giới như các sông băng trên dãy Dolomites (Italia), ở các công viên quốc gia Yosemite và Yellowstone (Mỹ) và trên dãy núi Kilimanjaro (Tanzania) sẽ biến mất vào năm 2050 do tình trạng ấm lên toàn cầu. Đây chỉ là vài sông băng được chỉ đích danh trong dự báo của UNESCO, theo đó trong số khoảng 18.600 sông băng tại 50 địa điểm Di sản thế giới mà UNESCO đang theo dõi, có đến 33% số sông băng sẽ biến mất vào năm 2050.

Theo một nghiên cứu vừa được Ủy ban sông băng Italia (CGI) và Tổ chức Greenpeace Italia công bố, khoảng 80% số sông băng trên dãy núi Alps, phần thuộc lãnh thổ Italia, có nguy cơ biến mất trước năm 2060. Khi kết thúc chặng đầu tiên của chuyến thám hiểm tới sông băng Forni ở Công viên quốc gia Stelvio trên dãy núi Dolomites, nhà nghiên cứu Guglielmina Diolaiuti tới từ CGI cho biết, sông băng Forni đang giảm độ dày hơn 50% so với năm 2022 do tan chảy và có nguy cơ biến mất trước năm 2060. Chỉ tính từ ngày 21 đến 24/8 vừa qua, độ dày của sông băng đã giảm 37 cm, nhiều hơn mức trung bình là 6 cm/ngày.

Một số sông băng nổi tiếng nhất thế giới như các sông băng trên dãy Dolomites (Italia), ở các công viên quốc gia Yosemite và Yellowstone (Mỹ) và trên dãy núi Kilimanjaro (Tanzania) sẽ biến mất vào năm 2050 do tình trạng ấm lên toàn cầu. Đây chỉ là vài sông băng được chỉ đích danh trong dự báo của UNESCO, theo đó trong số khoảng 18.600 sông băng tại 50 địa điểm Di sản thế giới mà UNESCO đang theo dõi, có đến 33% số sông băng sẽ biến mất vào năm 2050.

UNESCO

Hai tổ chức Greenpeace Italia và CGI cũng nêu rõ, trong 30-40 năm nữa, Italia sẽ đối mặt hạn hán ngày càng nghiêm trọng, làm cạn kiệt nguồn nước các con sông ở phía bắc.

Trong khi các sông băng lớn đang bị thu hẹp do biến đổi khí hậu, nhiều sông băng nhỏ đã biến mất hoàn toàn.

Giáo sư Matthias Huss, người đứng đầu Mạng Giám sát sông băng Thụy Sĩ (GLAMOS) tại Đại học ETH Zurich, cho biết, Thụy Sĩ có khoảng 1.400 sông băng, trong đó có nhiều sông băng nhỏ đang dần biến mất. Chỉ trong 30-40 năm qua, Thụy Sĩ đã mất khoảng 1.000 sông băng.

Theo Giáo sư Huss, tất cả sông băng, trừ những sông băng cao nhất trên dãy Alps, chẳng hạn như các sông băng trên đỉnh Mont Blanc, có thể biến mất trước năm 2100. Đây là trường hợp xấu nhất, nhưng ngay cả trong trường hợp tốt nhất là các quốc gia trên thế giới đạt được mức trung hòa carbon vào năm 2050, thì hai phần ba số sông băng ở dãy núi Alps sẽ vẫn biến mất vào cuối thế kỷ này.

Cơ quan Khí tượng, Khí hậu và Địa vật lý Indonesia (BMKG) cho biết, hai trong số ít sông băng vùng nhiệt đới tại Indonesia đang tan chảy và nguy cơ biến mất trước năm 2026 trong bối cảnh hiện tượng thời tiết cực đoan El Nino khiến mùa khô tại quốc gia Đông Nam Á này kéo dài. Hai sông băng nêu trên gồm sông băng Carstensz cao 4.884 m và sông băng Đông Northwall Firn cao 4.700 m, nằm trên dãy núi Jayawijaya ở tỉnh cực đông Papua. Hai sông băng này nằm trong số ít sông băng tồn tại ở vùng nhiệt đới.

Tất cả sông băng, trừ những sông băng cao nhất trên dãy Alps, chẳng hạn như các sông băng trên đỉnh Mont Blanc, có thể biến mất trước năm 2100. Đây là trường hợp xấu nhất, nhưng ngay cả trong trường hợp tốt nhất là các quốc gia trên thế giới đạt được mức trung hòa carbon vào năm 2050, thì hai phần ba số sông băng ở dãy núi Alps sẽ vẫn biến mất vào cuối thế kỷ này.

Giáo sư Matthias Huss, người đứng đầu Mạng Giám sát sông băng Thụy Sĩ (GLAMOS) tại Đại học ETH Zurich

Nhà nghiên cứu về khí hậu thuộc BMKG, ông Donaldi Permana cảnh báo hiện tượng El Nino gây tác động, đẩy nhanh quá trình tan băng, khiến các sông băng 12.000 năm tuổi của Indonesia có nguy cơ biến mất trước năm 2026. Ông Donaldi cho biết, các sông băng này đã thu hẹp đáng kể những năm qua, từ độ sâu 32 m năm 2010 giảm xuống chỉ còn 8 m vào năm 2021, trong khi chiều rộng giảm từ 2.400 m năm 2000 xuống vỏn vẹn còn 230 m năm 2022.

Chuyên gia Regine Hock, tới từ hai trường đại học Osla và Alaska Fairnk, công bố kết quả nghiên cứu tác động của bốn kịch bản đối với các dòng sông băng trên thế giới, trong đó dựa trên nhiệt độ trung bình toàn cầu tăng lên ở các mức 1,50C, 20C, 30C và 40C.

Theo chuyên gia này, những khu vực có tương đối ít băng như các dãy núi Alps ở châu Âu, Caucasus phân chia ranh giới hai lục địa Á-Âu hay Andes ở Nam Mỹ, sẽ mất gần như hết băng vào cuối thế kỷ này, bất kể kịch bản phát thải nào xảy ra. Trong kịch bản xấu nhất là nhiệt độ toàn cầu tăng 40C, 83% số sông băng toàn cầu sẽ biến mất vào cuối thế kỷ này. Đây là những kịch bản đáng sợ, thậm chí có thể gọi là các "án tử" đối với hệ thống sông băng trên thế giới.

Có thể bạn quan tâm

Ông Abelardo de la Espriella phát biểu nhậm chức ngày 7/8. (Ảnh: Trang X chính thức của ông Abelardo De La Espriella)

Nhiệm kỳ nhiều thách thức

Chính trị gia cánh hữu Abelardo de la Espriella đã tuyên thệ nhậm chức Tổng thống Colombia hôm 7/8, đánh dấu diễn biến mang tính bước ngoặt trên chính trường quốc gia Nam Mỹ. Chính quyền mới của Colombia được nhận định sẽ gặp không ít trở ngại trên hành trình xây dựng đất nước đoàn kết và ổn định về an ninh.

(Ảnh minh họa: Tân hoa xã)

Mỹ và châu Âu xúc tiến điều chỉnh mối quan hệ theo hướng san sẻ trách nhiệm

Sau hàng loạt cảnh báo về việc điều chỉnh “chiếc ô an ninh”, Mỹ chính thức xúc tiến rà soát hiện diện quân sự tại châu Âu. Bước đi này vừa phản ánh thay đổi về ưu tiên chiến lược của Washington, vừa mở ra một giai đoạn mới cho NATO, khi Mỹ và châu Âu chuyển sang mối quan hệ đối tác thực chất và san sẻ trách nhiệm.

Chiến dịch Serengeti 2.0 thu giữ thiết bị tội phạm mạng. (Ảnh: INTERPOL)

Mặt trận an ninh mới ở châu Phi

Tổ chức Cảnh sát hình sự quốc tế (Interpol) vừa công bố Báo cáo đánh giá mối đe dọa an ninh mạng châu Phi năm 2026 cho thấy, có tới 55% các vụ tấn công mạng tại châu Phi có sự “tiếp tay” của AI.

Người dân tưởng niệm các nạn nhân vụ ném bom nguyên tử tại Công viên Tưởng niệm Hòa bình Hiroshima, thành phố Hiroshima (Nhật Bản) ngày 6/8/2024. (Ảnh: THX)

Tiếp nối nỗ lực kiến tạo hòa bình

Vào những ngày đầu tháng 8 cách đây hơn 80 năm, hai quả bom nguyên tử dội xuống thành phố Hiroshima và Nagasaki của Nhật Bản, cướp đi sinh mạng của hàng chục nghìn người dân vô tội, để lại những vết thương hằn sâu lên nhiều thế hệ tại Nhật Bản.

Tổng thống Mỹ Donald Trump. (Ảnh: THX/TTXVN)

Lại thêm cơ hội đàm phán giữa Mỹ và Iran

Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo hoãn cuộc tấn công “cực mạnh” với “mức độ quân sự khủng khiếp” nhằm vào Iran để tạo điều kiện cho các cuộc đàm phán với Tehran. Đây được cho là động thái cần thiết nhằm tránh cho khu vực này bị cuốn vào vòng xoáy xung đột mới tàn khốc.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía tây Gaza, ngày 9/5/2026. (Ảnh: THX/TTXVN)

Trở ngại cho lộ trình hòa bình tại Dải Gaza

Tiến trình đàm phán về tương lai Dải Gaza đạt bước tiến mới khi Israel và Phong trào Hồi giáo Hamas nhất trí về lộ trình giải giáp. Nếu trở thành hiện thực, đây sẽ được coi là “thỏa thuận lịch sử”, bởi bấy lâu nay vấn đề giải giáp Hamas luôn là trở ngại lớn trong các cuộc đàm phán.

Trụ sở Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC) châu Phi tại Addis Ababa, Ethiopia. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Bài toán khó về tiềm năng tự chủ

Ngân hàng Phát triển châu Phi (AfDB) vừa ký thỏa thuận hỗ trợ xây dựng cơ sở sản xuất vaccine mới tại Nam Phi. Dự án đánh dấu bước tiến mới nhất của Lục địa Đen trên hành trình giảm phụ thuộc vào nguồn vaccine nhập khẩu từ bên ngoài.

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu. (Ảnh: THX/TTXVN)

Pháp và Maroc mở ra quỹ đạo phát triển mới

Thủ tướng Pháp Sebastien Lecornu vừa kết thúc tốt đẹp chuyến công du nước ngoài đầu tiên kể từ khi nhậm chức, với điểm đến là Maroc. Diễn ra trong bối cảnh hai nước đang nỗ lực hàn gắn mối quan hệ từng bị rạn nứt nghiêm trọng do bất đồng trong quá khứ, chuyến thăm góp phần mở ra quỹ đạo phát triển mới cho hợp tác song phương.

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

[Video] Tiêu điểm 18/7: Thay Thủ tướng sau 1 năm – Bước đi chiến lược của Tổng thống Ukraine V. Zelensky

Chỉ sau một năm tại nhiệm, Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko bất ngờ rời ghế dù vẫn được Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Đằng sau quyết định tưởng như khó hiểu này không phải dấu hiệu của một cuộc khủng hoảng chính trị, mà có thể là bước đi chiến lược của chính quyền Kiev.

EU đang thúc đẩy các biện pháp tiết kiệm nhiên liệu. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Phép thử nguồn cung năng lượng

Lượng dự trữ khí đốt của Liên minh châu Âu (EU) giảm xuống mức thấp kỷ lục trong bối cảnh nguồn cung gián đoạn và giá cả leo thang. Thực trạng này đang đe dọa làm đình trệ hoạt động sản xuất công nghiệp của EU.

Thủ tướng Canada Mark Carney. (Ảnh: TTXVN)

Tự chủ và kiên cường hơn

Nền kinh tế Canada vừa ghi nhận mức tăng trưởng thấp nhất trong năm cầm quyền đầu tiên của một thủ tướng, trong đó hai quý tăng trưởng âm liên tiếp - biểu hiện của suy thoái kỹ thuật, do bối cảnh bất ổn toàn cầu. Tuy nhiên, người dân vẫn ủng hộ mạnh mẽ cách tiếp cận của Thủ tướng Mark Carney trong quản lý kinh tế.

Nông dân thu hoạch vụ mùa ở Tanzania. (Ảnh: TÂN HOA XÃ)

Giải pháp tận gốc cho vấn đề mất an ninh lương thực

Các chính sách thương mại phù hợp cùng sự phối hợp quốc tế chặt chẽ sẽ đóng vai trò quyết định trong việc nâng cao khả năng chống chịu của thị trường lương thực toàn cầu trước các “cú sốc” ngày càng thường xuyên và nghiêm trọng. 

Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov. (Ảnh: Quang Vinh/TTXVN)

Quan hệ bình đẳng, cùng có lợi

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Lavrov vừa thực hiện chuyến công du 4 nước châu Phi, gồm Ethiopia, Niger, Mozambique và Burundi, gửi đi thông điệp mạnh mẽ về việc Moskva tiếp tục hỗ trợ Lục địa Đen bảo đảm an ninh, phát triển kinh tế, tăng cường vị thế quốc tế.