Ngành đóng tàu đóng vai trò then chốt phát triển kinh tế biển

Với gần 3.300km bờ biển, hơn 3.000 hòn đảo lớn, nhỏ cùng vùng đặc quyền kinh tế rộng khoảng 1 triệu km², gấp khoảng ba lần diện tích đất liền và nằm trên các tuyến hàng hải quốc tế quan trọng của khu vực châu Á-Thái Bình Dương, Việt Nam có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển kinh tế biển hiện đại.

Các chuyên gia, diễn giả tại hội thảo kinh tế biển.
Các chuyên gia, diễn giả tại hội thảo kinh tế biển.

Các hành lang kinh tế ven biển đang từng bước hình thành cấu trúc không gian phát triển mới của nền kinh tế quốc gia, ngành đóng tàu Việt Nam được định vị thế về năng lực, có thể trở thành “cực tăng trưởng” công nghiệp, đóng góp đáng kể vào mục tiêu tăng trưởng hai con số, giữ vai trò then chốt trong phát triển kinh tế biển và bảo vệ chủ quyền biển đảo của đất nước.

Ngành công nghiệp “xương sống”

Tại Hội thảo “Kinh tế biển Việt Nam trong giai đoạn mới, vai trò doanh nghiệp và công nghiệp đóng tàu” do Hội Khoa học kỹ thuật tàu thủy Việt Nam (VISIA) tổ chức chiều 18/5, các chuyên gia kinh tế-hàng hải đều chung nhận định, trong tiến trình phát triển đất nước, kinh tế biển ngày càng được xác định là một trong những không gian phát triển chiến lược của Việt Nam. Nghị quyết số 36-NQ/TW ngày 22/10/2018 của Ban Chấp hành Trung ương khóa XII về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 đã đặt ra mục tiêu đưa Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh, phát triển thịnh vượng, an ninh và bền vững trên cơ sở phát huy tiềm năng, lợi thế biển.

Giáo sư, Tiến sĩ, Thượng tướng Nguyễn Văn Thành, nguyên Bí thư Thành ủy Hải Phòng, nguyên Thứ trưởng Công an đánh giá, trong bối cảnh hiện nay, cùng yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, kinh tế biển đang từng bước chuyển sang tư duy phát triển theo chuỗi giá trị, logistics, công nghiệp hỗ trợ và công nghệ cao.

gs-ts-ng-v-thanh-5265.jpg
Giáo sư, Tiến sĩ, Thượng tướng Nguyễn Văn Thành.

Điều này đặt ra yêu cầu phải hình thành năng lực công nghiệp tương ứng để phục vụ phát triển kinh tế biển một cách chủ động và bền vững. Đây cũng là yêu cầu đặt ra trong quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng của Việt Nam theo hướng dựa nhiều hơn vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực nội sinh và khả năng tham gia sâu vào chuỗi giá trị khu vực và quốc tế.

“Kinh tế biển không chỉ là vấn đề tăng trưởng kinh tế đơn thuần mà còn gắn với năng lực tự chủ quốc gia, năng lực công nghiệp và khả năng tham gia sâu vào mạng lưới logistics, sản xuất và dịch vụ quốc tế. Vì vậy, phát triển kinh tế biển cần được đặt trong tổng thể chiến lược phát triển quốc gia, gắn với xây dựng các ngành công nghiệp nền tảng và nâng cao năng lực nội sinh của doanh nghiệp, góp phần củng cố năng lực tự chủ, sức chống chịu và vị thế cạnh tranh quốc gia”, ông Nguyễn Văn Thành nêu rõ.

ndo_br_z7839473867144-1f9355877ddaeb1f60e36f4d25527566-9041.jpg
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Trọng Lâm, Giám đốc, Tổng Biên tập Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Trọng Lâm, Giám đốc, Tổng Biên tập Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia sự thật phân tích, trong xu hướng phát triển toàn cầu, công nghiệp đang trở thành yếu tố quyết định năng lực cạnh tranh của các quốc gia biển. Với lợi thế không gian ven biển rộng lớn và vị trí giao thương quốc tế thuận lợi, Việt Nam có điều kiện phát triển nhiều ngành công nghiệp chiến lược như công nghiệp năng lượng biển, công nghiệp đóng tàu, cơ khí biển, công nghiệp logistics, công nghiệp chế biến và công nghiệp công nghệ biển.

Theo ông Nguyễn Tiến Đạt, Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty Công nghiệp tàu thủy (SBIC), Ủy viên VISIA, nếu như trước đây, ngành đóng tàu chủ yếu được nhìn nhận ở góc độ sản xuất công nghiệp chuyên ngành, thì nay đã được đặt trong tổng thể chiến lược phát triển quốc gia với vai trò là “xương sống công nghiệp biển”. Một quốc gia có ngành đóng tàu mạnh sẽ góp phần trực tiếp nâng cao năng lực bảo đảm chủ quyền biển đảo, chủ động hơn về vận tải biển, giảm phụ thuộc vào thị trường nước ngoài.

o-dat-741.jpg
Ông Nguyễn Tiến Đạt, Phó Tổng Giám đốc Tổng công ty Công nghiệp tàu thủy (SBIC).

“Tại Kết luận số 18-KL/TW năm 2026 của Hội nghị Trung ương 2, đã tiếp tục khẳng định mạnh mẽ hơn vai trò của ngành đóng tàu khi xác định đây là “công nghiệp nền tảng quốc gia”, cho thấy bước chuyển rất quan trọng về tư duy phát triển kinh tế biển, công nghiệp hóa, tự chủ công nghệ, logistics và an ninh quốc gia lĩnh vực này. Có thể thấy, ngành đóng tàu Việt Nam đang nằm ở giao điểm của ba trục chiến lược: kinh tế-logistics-an ninh quốc gia. Phát triển ngành đóng tàu hoàn toàn có thể trở thành một cực tăng trưởng mới, đóng góp trực tiếp vào mục tiêu đưa Việt Nam đạt tốc độ tăng trưởng kinh tế hai con số trong giai đoạn tới.”, ông Nguyễn Tiến Đạt khẳng định.

“Hệ sinh thái” công nghiệp hàng hải

Nghị quyết số 36-NQ/TW về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045 đã nhấn mạnh yêu cầu phát triển đồng bộ các ngành kinh tế biển, trong đó có vận tải biển, cảng biển, dịch vụ logistics, công nghiệp đóng tàu, công nghiệp hỗ trợ hàng hải và khai thác không gian biển hiện đại. Đây là cơ sở chính trị quan trọng để định hình hệ sinh thái công nghiệp hàng hải quốc gia trong dài hạn.

Tuy nhiên, trong nhiều năm gần đây, ngành đóng tàu vẫn tiếp tục phải đối mặt với không ít khó khăn như năng lực tài chính hạn chế, công nghệ chưa đồng bộ, công nghiệp hỗ trợ yếu, thị trường thiếu ổn định và sản xuất còn manh mún. Nhiều cơ sở đóng tàu chưa hình thành được chuỗi sản xuất quy mô lớn, tỷ lệ nội địa hóa thấp, sức cạnh tranh quốc tế còn hạn chế.

Ông Phạm Ngọc Linh, Phó Chủ tịch Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) cho rằng, dù đã nỗ lực tái cơ cấu mạnh mẽ nhưng hiện nay ngành đóng tàu vẫn gặp không ít khó khăn về nguồn vốn, làm chủ công nghệ cao, thu hút nguồn nhân lực cao để đáp ứng xu hướng đóng tàu xanh, tàu thông minh; năng lực cạnh tranh của đội tàu trong nước còn khiêm tốn, thị trường vận tải quốc gia còn phụ thuộc lớn vào hãng tàu nước ngoài.

gen-h-z7359088081628-b1d36930e6b17185d8072a02ecb85b2c-4835.jpg
Trong nhiều năm gần đây, ngành đóng tàu vẫn tiếp tục phải đối mặt với không ít khó khăn như năng lực tài chính hạn chế, công nghệ chưa đồng bộ.

Nêu một số giải pháp thúc đẩy ngành công nghiệp đóng tàu, đại diện Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam cho biết, Bộ Xây dựng đã hoàn thiện và trình Chính phủ đề án nâng cao năng lực các doanh nghiệp đóng tàu trong nước, trong đó đã đề xuất nhiều chính sách tài chính, thuế, phí, quy hoạch để phát triển ngành công nghiệp tàu thủy.

“Hiện, Bộ luật Hàng hải và Luật Giao thông đường thủy đang được sửa đổi, trong đó bổ sung một số quy định mới trong Luật như: chính sách ưu đãi về thuế, phí, đầu tư cho doanh nghiệp đóng tàu; thu hút nguồn lực trong và ngoài nước tham gia phát triển công nghiệp tàu thủy; ưu tiên sử dụng sản phẩm công nghiệp tàu thủy sản xuất trong nước”, lãnh đạo Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam nói thêm.

Các chuyên gia kinh tế-hàng hải đã kiến nghị các cơ quan quản lý nghiên cứu, thúc đẩy một số định hướng chiến lược cốt lõi như xây dựng Chiến lược phát triển đội tàu quốc gia gắn với đơn hàng đóng tàu trong nước; xây dựng Chiến lược phát triển công nghiệp đóng tàu Việt Nam là nền tảng triển khai thực hiện dài hạn. Bên cạnh đó, nhanh chóng quy hoạch và hình thành cụm công nghiệp đóng tàu-logistics-cảng biển tại các khu vực có tiềm năng nổi trội nhằm kéo giảm chi phí logistics; có cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội cho ngành công nghiệp đóng tàu về tài chính, tín dụng, thuế, đất đai, thị trường, khoa học công nghệ, nhân lực,…

Bên cạnh đó, ưu tiên các doanh nghiệp đóng tàu trong nước được thực hiện đơn hàng đóng mới của doanh nghiệp logistics trong nước với các dòng tàu phục vụ trực tiếp nội địa: tàu container feeder; tàu ven biển; tàu sông-biển; tập trung vào phân khúc có lợi thế (tàu vừa và nhỏ, tàu chuyên dụng, tàu xanh) cho xuất khẩu,….

Có thể bạn quan tâm

Liên kết vùng mở không gian phát triển nông nghiệp thông minh, kinh tế xanh

Liên kết vùng mở không gian phát triển nông nghiệp thông minh, kinh tế xanh

Trong bối cảnh chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và kinh tế tuần hoàn trở thành xu hướng phát triển chủ đạo, tăng cường liên kết vùng được xác định là giải pháp quan trọng nhằm phát huy lợi thế của từng địa phương, hình thành chuỗi giá trị nông nghiệp hiện đại, nâng cao năng lực cạnh tranh và thu hút các nguồn lực đầu tư.

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu chủ trì buổi làm việc của Đoàn công tác Chính phủ với lãnh đạo thành phố Huế về tình hình thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế hơn 10%.

Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu: Huế phải biến lợi thế thành kết quả, tạo động lực tăng trưởng thực chất

“Huế có nhiều lợi thế đặc biệt như hệ thống di sản văn hóa thế giới, Khu kinh tế Chân Mây-Lăng Cô, cảng biển nước sâu, sân bay quốc tế Phú Bài, Đại học Huế cùng nhiều cơ chế, chính sách đặc thù. Điều quan trọng là phải biến những lợi thế đó thành sản phẩm, việc làm, nguồn thu ngân sách và động lực tăng trưởng thực chất”.

Tọa đàm "Chính sách cho ngành bán hàng đa cấp - Vấn đề đặt ra trong thực tiễn và giải pháp thúc đẩy".

Gỡ “điểm nghẽn” để ngành bán hàng đa cấp phát triển minh bạch

Hiện doanh thu ngành bán hàng đa cấp đạt khoảng 17.000 tỷ đồng mỗi năm và đóng góp hơn 2.300 tỷ đồng tiền thuế trong năm 2025. Tuy nhiên, những vướng mắc về quy định pháp lý và chính sách thuế mới đang đặt ra yêu cầu sớm tháo gỡ để giảm chi phí tuân thủ, tạo môi trường kinh doanh minh bạch và phát triển bền vững.

Lễ khai mạc Triển lãm Grand Halal Bangkok 2026. (Ảnh: MINH THẮNG)

Khai mạc Triển lãm Grand Halal Bangkok 2026

Ngày 15/7, Triển lãm Grand Halal Bangkok 2026 khai mạc tại thủ đô Bangkok của Thái Lan, thu hút đông đảo khách tham quan hàng trăm gian hàng trưng bày sản phẩm và dịch vụ được chứng nhận Halal và mở ra cơ hội cho doanh nghiệp tiếp cận nền kinh tế Halal toàn cầu.

Việc cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện phải bảo đảm thực chất

Việc cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện phải bảo đảm thực chất

Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị tiếp tục rà soát toàn diện Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, bảo đảm việc cắt giảm phải thực chất, đúng trọng tâm, góp phần cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh và giảm chi phí tuân thủ; tránh cách làm cơ học, chỉ nhằm đạt tiêu chí về số lượng.

Các đại biểu tham dự hội thảo. (Ảnh: TRẦN NAM)

Tham vấn ý kiến hoàn thiện dự thảo Luật hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa sửa đổi

Việc hoàn thiện khung pháp lý theo hướng hiện đại, minh bạch, lấy doanh nghiệp làm trung tâm kỳ vọng sẽ tạo động lực mới cho khu vực doanh nghiệp nhỏ và vừa phát triển mạnh mẽ, đóng góp tích cực vào tăng trưởng kinh tế, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và hiện thực hóa mục tiêu phát triển bền vững những năm tới.

Toàn cảnh hội thảo Tái cấu trúc các kênh dẫn vốn.

Tái cấu trúc các kênh dẫn vốn để tăng trưởng 2 con số

Nhu cầu vốn cho nền kinh tế trong giai đoạn 2026-2030 rất lớn, lên đến hơn 38 triệu tỷ đồng nhưng nguồn lực từ ngân sách nhà nước chỉ đáp ứng khoảng 8,5 triệu tỷ đồng (khoảng 20%). Do đó, thị trường chứng khoán cần phát huy mạnh mẽ hơn vai trò là kênh dẫn vốn trung dài hạn cho nền kinh tế.

Quang cảnh hội nghị.

Hưng Yên xúc tiến đầu tư tại Hàn Quốc: “Thiên thời, địa lợi, nhân hòa” cho một làn sóng hợp tác mới

Ngày 15/7, tại Thủ đô Seoul, Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên phối hợp với Cục Xúc tiến thương mại (Bộ Công thương Việt Nam), Đại sứ quán Việt Nam tại Hàn Quốc,  Cơ quan Xúc tiến Thương mại và Đầu tư Hàn Quốc (KOTRA) tổ chức Hội nghị xúc tiến đầu tư và thương mại tỉnh Hưng Yên.

Ảnh: TTXVN

Chứng khoán ngày 15/7: Cổ phiếu vốn hóa lớn suy yếu, VN-Index mất gần 25 điểm

Phiên giao dịch ngày 15/7, lực bán áp đảo trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Nhóm cổ phiếu trụ cột như VHM, VIC, FPT, VPB, BID và TCB đồng loạt gây sức ép lên các chỉ số chính, trong khi nhà đầu tư nước ngoài tiếp tục bán ròng hơn 980 tỷ đồng. Chốt phiên, VN-Index giảm 24,51 điểm (-1,36%), xuống mức 1.782,12 điểm.

Kiểm tra chuyên ngành là một trong những công cụ quan trọng nhằm bảo đảm việc chấp hành pháp luật trong lĩnh vực tài chính.

Hoàn thiện cơ sở pháp lý cho hoạt động kiểm tra chuyên ngành

Bộ Tài chính đang xây dựng Thông tư quy định về phân cấp thẩm quyền và quy trình kiểm tra chuyên ngành trong các lĩnh vực thuộc phạm vi quản lý. Dự thảo hướng tới thống nhất quy trình kiểm tra, mở rộng phân cấp cho các đơn vị chuyên ngành, qua đó nâng cao hiệu quả quản lý, tạo thuận lợi trong quá trình thực thi pháp luật.

Hiện nay, nhiều xe ô-tô đầu kéo không hoạt động, phải nằm bãi do thiếu hụt lực lượng lái xe.

Thiếu hụt nghiêm trọng lái xe tải nặng do "vướng" quy định

Theo phản ánh của nhiều hiệp hội và doanh nghiệp vận tải ô-tô đầu kéo, kéo sơ-mi rơ-moóc, ở một số thành phố lớn như: Thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội, Hải Phòng, Đà Nẵng,... từ đầu năm 2025 đến nay, có khoảng 25-30% xe ô-tô đầu kéo nằm “đắp chiếu” tại bãi, không hoạt động do không có lái xe.

(Ảnh: NGỌC BÍCH)

Giá vàng ngày 15/7: Vàng miếng, vàng nhẫn tăng mạnh trở lại sau 2 ngày lao dốc

Giá vàng thế giới hôm nay (15/7) đảo chiều tăng lên mức 4.038 USD/ounce trong bối cảnh kỳ vọng của thị trường về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) tăng lãi suất tan biến khi Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) giảm. Trong nước, giá vàng miếng SJC tăng 1 triệu đồng/lượng, mua vào-bán ra lần lượt ở mức 145,5-148,5 triệu đồng/lượng.

(Ảnh minh họa: FXEmpire)

Sáng 15/7, giá bạc tăng nhẹ

Sáng 15/7, giá bạc phục hồi nhẹ, giao dịch ngưỡng 58,31 USD/ounce. Song, đà tăng đang chịu áp lực lớn khi giới đầu tư toàn cầu dồn sự chú ý vào các dữ liệu kinh tế sắp tới và các quyết định chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED). Trong nước, nhiều doanh nghiệp cũng điều chỉnh giá bạc tăng nhẹ theo cả 2 chiều mua-bán.