Ngăn chặn hàng giả, gian lận thương mại trên không gian số

Thị trường thương mại điện tử Việt Nam hiện đang có sự tăng trưởng ấn tượng, duy trì mức 25 đến 27%/năm, quy mô thị trường lên đến 32 tỷ USD. Tuy nhiên, sự bùng nổ này cũng kéo theo tình trạng hàng giả, gian lận thương mại tràn lan.

Lực lượng Quản lý thị trường tỉnh Hà Tĩnh kiểm tra hoạt động kinh doanh trên địa bàn. (Ảnh: QUYÊN LƯU)
Lực lượng Quản lý thị trường tỉnh Hà Tĩnh kiểm tra hoạt động kinh doanh trên địa bàn. (Ảnh: QUYÊN LƯU)

Theo thống kê của Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công thương), trong năm 2025, lực lượng quản lý thị trường cả nước đã phát hiện và xử lý 23.402 vụ vi phạm, chủ yếu liên quan hoạt động trong môi trường thương mại điện tử. Chỉ trong một năm qua, Bộ Công thương đã yêu cầu gỡ bỏ hơn 47 nghìn thông tin về hàng giả, hàng nhái, hàng vi phạm quyền sở hữu trí tuệ trên các nền tảng trực tuyến; ngăn chặn hoạt động của khoảng 13 nghìn gian hàng vi phạm.

Việc vi phạm tràn lan như hiện nay đã đặt ra những thách thức lớn trong công tác quản lý thị trường khi gian lận thương mại không chỉ gây thiệt hại lớn cho doanh nghiệp chân chính mà còn làm lung lay niềm tin của người tiêu dùng, tổn hại đến sự minh bạch, lành mạnh của thị trường.

Phó Chánh Văn phòng Thường trực Ban chỉ đạo 389 Quốc gia Trần Đức Đông cho biết, mỗi năm các lực lượng chức năng cả nước phát hiện và xử lý 120 đến 190 nghìn vụ buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả. Trong đó, có 79 đến 88% là các vụ việc liên quan hành vi gian lận thương mại với tính chất ngày càng phức tạp, khó phát hiện, nhiều đối tượng tham gia, thủ đoạn ngày càng tinh vi. Nguyên nhân chính của tình trạng gian lận liên tục gia tăng được xác định do mức lợi nhuận khổng lồ từ hành vi vi phạm mang lại. Vẫn còn tâm lý “lách luật” của một bộ phận người bán khi cố khai báo thông tin sai lệch, dùng địa chỉ ẩn danh. Chính sự thiếu minh bạch này đã khiến hàng giả vẫn len lỏi trên không gian mạng với tốc độ chóng mặt, tạo rủi ro cho người tiêu dùng, gây nhiều khó khăn, thách thức cho công tác quản lý, kiểm soát thị trường.

Theo Cục trưởng Quản lý và Phát triển thị trường trong nước Trần Hữu Linh, hạn chế nguồn lực, phối hợp chưa đồng bộ giữa cơ quan chức năng, khung pháp lý dù đã cải thiện nhưng vẫn tồn tại lỗ hổng với thương mại điện tử xuyên biên giới... là những nguyên nhân. Đây chính là thách thức lớn đặt ra cho các lực lượng chức năng, trong thời gian tới khi phải giám sát hàng triệu giao dịch trực tuyến mỗi ngày.

Bên cạnh đó, vẫn còn một bộ phận không nhỏ người tiêu dùng thích hàng giá rẻ, thiếu cảnh giác hoặc không báo cáo vi phạm, từ đó gián tiếp tạo điều kiện cho các hành vi gian lận. Đây là những mâu thuẫn đan xen, tạo vòng luẩn quẩn khiến gian lận thương mại trên không gian mạng tràn lan, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa Nhà nước, các chủ sàn thương mại điện tử và cả người tiêu dùng để xây dựng môi trường kinh doanh an toàn, lành mạnh thời gian tới.

Trước thực trạng đó, ngày 10/12/2025 vừa qua, Quốc hội đã thông qua Luật Thương mại điện tử (có hiệu lực từ 1/7/2026), đánh dấu bước hoàn thiện quan trọng của hành lang pháp lý trong bối cảnh kinh tế số và thương mại số tại Việt Nam phát triển ngày càng mạnh mẽ.

Đại diện Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công thương) Lê Thị Hà nhấn mạnh, Luật Thương mại điện tử đã đặt ra yêu cầu chủ sàn bắt buộc định danh người bán trên nền tảng, nhằm tăng tính minh bạch và trách nhiệm của các chủ thể tham gia. Có cơ chế tăng cường giải quyết khiếu nại, phản ánh của người tiêu dùng; lưu trữ thông tin giao dịch; phối hợp cung cấp dữ liệu phục vụ công tác quản lý nhà nước khi cần thiết.

Để nâng cao hiệu quả phòng, chống gian lận thương mại trên không gian mạng, thời gian tới cần có các giải pháp đồng bộ, quyết liệt và lâu dài. Trong đó, tiếp tục hoàn thiện thể chế, rà soát, sửa đổi các quy định pháp luật còn bất cập; tăng cường phối hợp liên ngành, liên địa phương; đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, xây dựng và kết nối cơ sở dữ liệu dùng chung phục vụ truy xuất nguồn gốc. Cùng với đó, cần tập trung đào tạo, nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ thực thi, tăng cường tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người tiêu dùng và cộng đồng doanh nghiệp.

Có thể bạn quan tâm

Nhiều ngân hàng đã triển khai các giải pháp xác thực sinh trắc học như: khuôn mặt, vân tay, giọng nói... để tăng cường bảo mật.

Xây dựng niềm tin trong môi trường số

Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, ngành ngân hàng luôn là lĩnh vực có mức độ số hóa cao nhất nền kinh tế. Sự phát triển nhanh của ngân hàng số, thanh toán điện tử, ví điện tử và các nền tảng tài chính số đã mở ra nhiều cơ hội tiếp cận dịch vụ tài chính thuận tiện hơn cho người dân.

Quang cảnh buổi làm việc Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn Bộ trưởng Thương mại và Du lịch Australia, Thượng nghị sĩ Don Farrell. (Ảnh: Bộ Tài chính cung cấp)

Hướng tới mục tiêu kim ngạch thương mại Việt Nam-Australia đạt 20 tỷ USD

Chiều ngày 11/8, tại Sydney, Australia, Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn đã có buổi làm việc với Bộ trưởng Thương mại và Du lịch Australia, Thượng nghị sĩ Don Farrell, về thúc đẩy thương mại, đầu tư, hợp tác phát triển, chuyển đổi xanh, năng lượng, khoáng sản và phối hợp trong các khuôn khổ hợp tác kinh tế song phương, khu vực.

Giám đốc Trung tâm Khuyến nông quốc gia Lê Quốc Thanh phát biểu tại chương trình tập huấn. (Ảnh: CÔNG LÝ)

Tập huấn hướng dẫn quy trình sản xuất cây sầu riêng an toàn, theo tiêu chuẩn chất lượng và thích ứng biến đổi khí hậu

Chương trình tập huấn đã hướng dẫn quy trình sản xuất sầu riêng an toàn, theo tiêu chuẩn chất lượng, thích ứng biến đổi khí hậu và triển khai Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP ngày 31/7/2026 của Chính phủ quy định đơn giản hóa thủ tục hành chính về mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk.

Các đại biểu tham gia phiên thảo luận. Ảnh: Hoàng Anh

Hoàn thiện thể chế để thúc đẩy phát triển năng lượng

Việc rà soát và hoàn thiện chính sách, tháo gỡ các “điểm nghẽn” thể chế là nhiệm vụ cấp bách, cùng với xây dựng môi trường đầu tư minh bạch, ổn định và có sức cạnh tranh cao chính là điều kiện tiên quyết để khơi thông nguồn lực, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia thời gian tới.

Lực lượng hải quan kiểm tra hàng hóa trong lô hàng quá cảnh có dấu hiệu nghi ngờ xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. (Ảnh: Cục Hải quan)

Hải quan phát hiện 800.000 bật lửa nghi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ

Qua kiểm tra lô hàng quá cảnh trên tuyến Hữu Nghị (Lạng Sơn)-Cầu Treo (Hà Tĩnh), lực lượng hải quan phát hiện nhiều mặt hàng không khai báo, khai báo không phù hợp; trong đó có 800.000 chiếc bật lửa cùng hàng trăm sản phẩm gắn các nhãn hiệu TAIYO, CROCS, FORD có dấu hiệu nghi ngờ xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Một đoạn trên tuyến đường Trường Sơn Đông.

Giao Cục Đường bộ Việt Nam quản lý hơn 446 tỷ đồng tài sản đường Trường Sơn Đông

Ngày 11/8, Bộ Xây dựng thông tin về việc, Bộ ban hành Quyết định số 1402/QĐ-BXD về việc giao quản lý tài sản kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ thuộc phạm vi quản lý của Bộ Xây dựng cho Cục Đường bộ Việt Nam từ ngày 10/8/2026. Tổng giá trị tài sản bàn giao tại dự án đường Trường Sơn Đông hơn 446,66 tỷ đồng.

Ban Điều hành bảo đảm cung ứng điện năm 2026 NSMO họp nhằm rà soát công tác chuẩn bị vận hành hệ thống điện cho cao điểm nắng nóng. (Ảnh: NSMO)

NSMO chủ động phương án bảo đảm cung ứng điện miền bắc trong đợt nắng nóng

Dự báo từ ngày 11-16/8, tại miền bắc nhu cầu điện tăng cao trong đợt nắng nóng, Công ty trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Vận hành Hệ thống điện và Thị trường điện quốc gia (NSMO) đã rà soát toàn diện nguồn, lưới điện, tăng cường ứng trực, huy động linh hoạt các nguồn để bảo đảm cung ứng điện cho miền bắc.