Tạo "sức bật" cho doanh nghiệp từ những thay đổi thực chất

Tăng trưởng 9 tháng đạt 9,01% nhưng bài toán lớn hơn của Việt Nam không chỉ là tăng nhanh mà là biến nguồn lực và chính sách thành năng suất, năng lực cạnh tranh và sức bật thực tế của doanh nghiệp, địa phương.

Đồng chí Nguyễn Thanh Nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương chia sẻ tại diễn đàn.
Đồng chí Nguyễn Thanh Nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương chia sẻ tại diễn đàn.

Khi mục tiêu tăng trưởng được đặt ở mức cao, bài toán không chỉ là huy động nguồn lực mà phải là chuyển hóa nguồn lực thành kết quả thực chất, đây là một trong những vấn đề được đặt ra tại Diễn đàn Kinh tế mới 2026 với chủ đề “Chính sách đột phá và sức bật của địa phương, doanh nghiệp”.

Diễn đàn do đồng chí Nguyễn Thanh Nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương và đồng chí Nguyễn Văn Thắng, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ đồng chủ trì.

Phải "lượng hóa" được đột phá

Phát biểu tại diễn đàn, đồng chí Nguyễn Thanh Nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương nhấn mạnh yêu cầu chuyển từ những chủ trương đúng sang đột phá trong thực thi.

Các nghị quyết đã xác định rõ yêu cầu đổi mới phương thức quản lý nhà nước, trong đó chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm, quản lý theo kết quả đầu ra và chấm dứt tư duy “không quản được thì cấm”.

“Phải thể hiện được kết quả thực hiện nghị quyết của Đảng bằng việc doanh nghiệp thực tế đã cắt giảm được bao nhiêu ngày chờ đợi thủ tục, bao nhiêu chi phí tuân thủ”, ông Nguyễn Thanh Nghị nêu yêu cầu.

Theo số liệu tại Diễn đàn, GDP quý I/2026 tăng 7,83%, quý II tăng 8,39%, quý III ước tăng 9,95%, đưa tăng trưởng 9 tháng lên 9,01%.

Kim ngạch xuất khẩu 9 tháng đạt khoảng 434,3 tỷ USD, tăng 24,5%; vốn FDI thực hiện 8 tháng đạt 21,07 tỷ USD, tăng 12,1%, mức cao nhất trong 5 năm qua.

Giải ngân đầu tư công đạt 643 nghìn tỷ đồng, tương đương 62,9% kế hoạch.

Tuy nhiên, sức bật giữa các khu vực và địa phương vẫn có khoảng cách đáng kể. Sau 9 tháng, mới có 12/34 tỉnh, thành phố đạt tăng trưởng GRDP hai con số. Đầu tư tư nhân tăng 14% chưa đạt kỳ vọng; số doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường trong tháng 9 giảm 26,3% so với cùng kỳ.

Đáng chú ý, xuất khẩu của khu vực kinh tế trong nước chỉ tăng 6,1%, trong khi khu vực có vốn đầu tư nước ngoài tăng 29,2%.

ndo_br_1791016496837-351680661154384751-351680661154384751-66822fe966b90a977e1fb9bdf1abeb76-5514.jpg
Diễn đàn Kinh tế mới 2026 với chủ đề “Chính sách đột phá và sức bật của địa phương, doanh nghiệp”.

Những con số này cho thấy tăng trưởng chung của nền kinh tế chưa đồng nghĩa với việc sức bật đã lan tỏa đồng đều tới từng địa phương và từng doanh nghiệp. Vì vậy, yêu cầu về thực thi chính sách trở thành một vấn đề trực tiếp của tăng trưởng.

Đây cũng là yêu cầu đặc biệt quan trọng trong bối cảnh mục tiêu tăng trưởng đặt ra cho năm 2026 và cả giai đoạn 2026-2030 ở mức cao. Theo các trao đổi tại Diễn đàn, nếu muốn đạt mục tiêu tăng trưởng trên 10% trong cả năm 2026, riêng quý IV nền kinh tế cần tăng 12,5%.

Giải phóng những nguồn lực bị “đóng băng”

Một trong những yêu cầu quan trọng của giai đoạn tăng trưởng mới là tạo điều kiện để doanh nghiệp Việt Nam lớn mạnh, thúc đẩy những doanh nghiệp dẫn dắt, liên kết giữa doanh nghiệp lớn và doanh nghiệp nhỏ, giữa doanh nghiệp trong nước với khu vực FDI, nâng cao vị trí của doanh nghiệp Việt Nam trong chuỗi cung ứng và năng lực quản trị, công nghệ.

Thực tế từ hoạt động của các doanh nghiệp FDI cho thấy sự hiện diện của khu vực này cũng đang gắn với những thị trường và không gian phát triển mới tại Việt Nam.

LOTTE Mart Việt Nam, một thương hiệu FDI được vinh danh “Thương hiệu Doanh nghiệp Phát triển ấn tượng 2026”, cho biết 6 tháng đầu năm 2026, mảng "hypermarket" - đại siêu thị tại Việt Nam đạt doanh số 249 tỷ won (4.619 tỷ đồng), tăng 16,5%; lợi nhuận hoạt động đạt 39 tỷ won, tăng 27,8%, đóng góp gần 30% doanh số mảng siêu thị lớn toàn cầu của tập đoàn.

ndo_br_1791016496859-351680661154384751-351680661154384751-4f1a7114cb291754abdd501a0c38cf9f.jpg
Ông Ma Jung Uk, Giám đốc Khối Kế hoạch Chiến lược LOTTE MART Việt Nam đại diện tập đoàn nhận giải "Thương hiệu Doanh nghiệp Phát triển ấn tượng 2026".

Doanh nghiệp nhìn nhận sự phát triển dài hạn không chỉ nằm ở việc mở rộng hệ thống bán lẻ mà còn ở khả năng gắn hoạt động kinh doanh với các cực tăng trưởng mới và cộng đồng địa phương, đồng thời mở rộng cơ hội cho các nhà cung cấp Việt Nam và chia sẻ các tiêu chuẩn vận hành xanh.

Từ góc nhìn của doanh nghiệp, đại diện LOTTE Mart Việt Nam cho rằng điều kiện để sự hợp lực giữa khu vực FDI và doanh nghiệp nội địa tạo ra “sức bật” thực sự là xây dựng được niềm tin và mục tiêu chung dài hạn. Việc LOTTE Mart khởi công Dự án Trung tâm thương mại LOTTE Mart Hạ Long tại Quảng Ninh vào tháng 9/2026 được doanh nghiệp xem là một phần trong định hướng đồng hành với các khu vực có tiềm năng phát triển kinh tế, du lịch.

Cùng với liên kết doanh nghiệp, việc khơi thông các nguồn lực trong nước cũng là một hướng được đặt ra. Theo trao đổi tại diễn đàn, nhiều nguồn lực hiện vẫn chưa được phát huy đầy đủ, nhất là trong đất đai, các dự án tồn đọng kéo dài và tài sản công chưa được khai thác. Đây được xem là dư địa tăng trưởng đáng kể cả trước mắt và dài hạn.

ndo_br_1791016496731-351680661154384751-351680661154384751-75ca1de708ff8ac919c6c1484cba4be9-6805.jpg
Khơi thông các nguồn lực trong nước để khai thác các dư địa phát triển cho mục tiêu tăng trưởng hai con số là một trong những nội dung được trao đổi tại diễn đàn.

Tuy nhiên, huy động nguồn lực chỉ là một nửa của bài toán, nửa còn lại là khả năng sử dụng nguồn lực hiệu quả. Đầu tư công cần thực sự trở thành “vốn mồi”, dẫn dắt đầu tư xã hội; nguồn vốn dài hạn chỉ có thể đi vào nền kinh tế khi có những dự án đủ chất lượng.

Các báo cáo thông tin khoảng 8,8% doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sản phẩm, dịch vụ; 93,5% khoản vay vẫn đòi hỏi tài sản thế chấp và chỉ 6-8% doanh nghiệp thường xuyên dự đoán được các thay đổi chính sách.

Những con số này cho thấy khoảng cách từ chính sách đến thực tiễn vẫn còn lớn và sức bật của nền kinh tế cần được nhìn từ những thay đổi cụ thể mà doanh nghiệp có thể cảm nhận được: giảm thời gian, chi phí tuân thủ, tiếp cận thuận lợi hơn với vốn và thị trường, đồng thời có đủ niềm tin để đầu tư dài hạn.

Đó cũng là thước đo của năng lực thực thi: chính sách chỉ thực sự tạo ra sức bật khi được chuyển hóa thành năng suất, năng lực cạnh tranh và những động lực tăng trưởng mới cho doanh nghiệp và nền kinh tế.

Có thể bạn quan tâm

Bà Nguyễn Thị Mai Hạnh, Trưởng ban Hệ thống Tài khoản quốc gia, Cục Thống kê. (Ảnh: PV)

Tăng tốc để đạt mục tiêu tăng trưởng GDP cả năm từ 10%

Trao đổi với báo chí về kết quả tăng trưởng GDP, bà Nguyễn Thị Mai Hạnh, Trưởng ban Hệ thống Tài khoản quốc gia, Cục Thống kê nhấn mạnh: Để về đích với mục tiêu từ 10% theo Nghị quyết của Quốc hội, quý IV đối mặt áp lực tăng trưởng rất lớn, đòi hỏi các nguồn lực phải nhanh chóng chuyển hóa thành sản lượng và giá trị thực tế.

Chính sách tài chính góp phần giảm chi phí, hỗ trợ doanh nghiệp phát triển sản xuất, kinh doanh. (Ảnh: MP)

Giảm chi phí, khơi thông nguồn lực cho doanh nghiệp

Bước vào quý IV, hỗ trợ doanh nghiệp đặt ra yêu cầu đồng thời giảm áp lực tài chính và tháo gỡ vướng mắc trong thực thi chính sách. Các giải pháp thuế, cải cách thủ tục và đẩy nhanh đầu tư công cần được cụ thể hóa bằng nguồn lực doanh nghiệp có thể sử dụng, thời gian và chi phí thực tế được tiết giảm.

Dược sĩ Nguyễn Thanh Tuyền (bên trái) cùng công nhân kiểm tra cây trà hoa vàng. (Ảnh: XUÂN KỲ)

Gắn nghiên cứu với bảo tồn dược liệu

Ngày 2/10, dược sĩ Nguyễn Thanh Tuyền, Phó Giám đốc phụ trách Hợp tác xã Bảo tồn và Phát triển Dược liệu Sóc Sơn, được Trung ương Hội Nông dân Việt Nam tôn vinh “Nhà khoa học của nhà nông” lần thứ VII, năm 2026. 

Sản xuất bảng mạch, thiết bị bảng mạch điện tử ở Công ty Trách nhiệm hữu hạn Doosan Electro-Materials Việt Nam (FDI Hàn Quốc) tại thành phố Hải Phòng. (Ảnh: ĐĂNG ANH)

Tăng trưởng GDP tiệm cận mục tiêu cả năm

Nền kinh tế Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng cao nhờ các động lực tăng trưởng truyền thống là đầu tư công, xuất khẩu-công nghiệp; dịch vụ. Bên cạnh đó, các động lực tăng trưởng mới, gồm khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và kinh tế số đang được thúc đẩy mạnh mẽ hơn, có tác dụng hỗ trợ cho tăng trưởng.

Du khách mua nem và các sản phẩm tại cơ sở nem Hoàng Khánh, xã Lai Vung. (Ảnh: MỸ HÀ)

Đất sen hồng xây thương hiệu nghề truyền thống

Một chiếc nem nhỏ, gói trong lá chuối, mang vị chua thanh, chút cay nồng của tỏi ớt và độ giòn dai đã đi một hành trình hơn 65 năm để trở thành đặc sản nổi tiếng của tỉnh Đồng Tháp. Từ một món ăn dân dã, nghề thủ công truyền thống làm nem Lai Vung dần hình thành và trở thành Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Rừng đước nguyên sinh ở Cà Mau. (Ảnh: TRẦN THƯỜNG)

Chú trọng bảo vệ và nâng cao chất lượng rừng

Những năm 90 của thế kỷ trước, những cánh rừng nhiệt đới bạt ngàn trên khắp đất nước ta bị sụt giảm nghiêm trọng. Thế nhưng, bằng những nỗ lực không ngừng nghỉ, Việt Nam không chỉ phục hồi diện tích rừng đã mất mà còn từng bước xây dựng ngành kinh tế lâm nghiệp theo hướng bền vững.

Giàn khoan dầu khí ngoài biển của Petrovietnam. (Ảnh: HIỀN ANH)

Petrovietnam gia tăng trữ lượng hơn 75,7 triệu tấn dầu giai đoạn 2021-2025

Giai đoạn 2026-2030, trên cơ sở nhận định những thuận lợi, thách thức hoạt động thăm dò, khai thác, Petrovietnam định hướng tiếp tục phát triển, kết nối các mỏ nhỏ với hạ tầng sẵn có; triển khai các chính sách khuyến khích đối với mỏ cận biên và giải pháp nâng cao hệ số thu hồi dầu (EOR),... qua đó nâng cao hiệu quả hoạt động.

Doanh nghiệp chuyển phát nhanh thực hiện khai báo và nộp thay thuế cho chủ hàng theo quy định. (Ảnh: CHQ)

Chuẩn hóa khai báo hải quan với hàng chuyển phát nhanh

Từ ngày 16/11/2026, thủ tục hải quan đối với hàng bưu chính, chuyển phát nhanh quốc tế có thêm yêu cầu định danh, xác thực điện tử và điều chỉnh cơ chế nộp thay thuế, phí. Những thay đổi đặt ra yêu cầu chuẩn bị đồng bộ về thông tin khai báo, phối hợp chủ hàng và thực hiện nghĩa vụ tài chính.

Trạm thu phí cao tốc không dừng cao tốc bắc-nam phía đông ứng dụng công nghệ AI thu phí tự động, không cần nhân viên thu phí như trước đây.

Cao tốc bắc-nam phía đông tiếp tục giữ vai trò chủ đạo trên hành lang vận tải bắc-nam

Theo Cục Đường bộ Việt Nam, lưu lượng phương tiện trên cao tốc bắc-nam phía đông trong tháng 9/2026 giảm so tháng 8, chủ yếu do yếu tố mùa vụ. Tuy nhiên, so với mức bình quân trong 7 tháng triển khai thu phí, lưu lượng trên cao tốc vẫn tăng 3,7%, cho thấy tuyến đường tiếp tục giữ vai trò chủ đạo trên hành lang vận tải bắc-nam.

Dây chuyền sản xuất hiện đại của Công ty TNHH dệt kim Bangjie Việt Nam, khu công nghiệp dệt may Phố Nối, tỉnh Hưng Yên. (Ảnh: Phạm Hà)

Hưng Yên tăng trưởng kinh tế hơn 11%

Theo thống kê tỉnh Hưng Yên, GRDP 9 tháng đầu năm của tỉnh Hưng Yên ước tính tăng 11,22%; tăng trưởng kinh tế tiếp tục duy trì xu hướng quý sau cao hơn quý trước (quý I tăng 10,59%, quý II tăng 11,00%).

Sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ theo mô hình kinh tế xanh. (Ảnh: CAO TÂN)

Kinh tế tuần hoàn, động lực chuyển đổi xanh

Trước yêu cầu thúc đẩy tăng trưởng xanh và giảm phát thải khí nhà kính, kinh tế tuần hoàn đang trở thành một định hướng phát triển có ý nghĩa chiến lược đối với Thành phố Hồ Chí Minh. Không chỉ là giải pháp quản lý môi trường, kinh tế tuần hoàn ngày càng trở thành một yếu tố quan trọng của đổi mới mô hình tăng trưởng đổi xanh.